I OSK 663/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Wojewody Mazowieckiego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który stwierdził przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę w sprawie potwierdzenia prawa do rekompensaty za mienie zabużańskie. WSA zobowiązał Wojewodę do rozpoznania wniosku w terminie, stwierdził rażące naruszenie prawa, nałożył grzywnę i zasądził koszty. NSA, rozpoznając skargę kasacyjną, częściowo ją uwzględnił. Stwierdzono, że zawieszenie postępowania administracyjnego po wniesieniu skargi na przewlekłość stoi na przeszkodzie do wyznaczenia organowi terminu do załatwienia sprawy, co skutkowało uchyleniem punktu wyroku zobowiązującego do rozpoznania wniosku w terminie. Jednakże NSA utrzymał w mocy stwierdzenie przewlekłego prowadzenia postępowania z rażącym naruszeniem prawa, uznając, że czynności organu były opieszałe i nieskuteczne przez lata. Sąd nie dopatrzył się naruszenia przepisów dotyczących stwierdzenia rażącego naruszenia prawa ani wymierzenia grzywny, uznając je za uzasadnione w kontekście długotrwałej zwłoki organu. Skarga kasacyjna została oddalona w pozostałym zakresie, a od zasądzenia kosztów odstąpiono.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących przewlekłości postępowania administracyjnego w kontekście zawieszenia postępowania oraz ocena rażącego naruszenia prawa i zasadności wymierzenia grzywny.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z mieniem zabużańskim i może wymagać dostosowania do innych rodzajów spraw.
Zagadnienia prawne (4)
Czy zawieszenie postępowania administracyjnego po wniesieniu skargi na przewlekłość postępowania administracyjnego do sądu stoi na przeszkodzie do zastosowania art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a. (wyznaczenie organowi terminu do załatwienia sprawy)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zawieszenie postępowania administracyjnego po wniesieniu skargi na przewlekłość postępowania administracyjnego do sądu stoi na przeszkodzie do zastosowania art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a., ponieważ organ, ze względu na stan zawieszenia, nie jest uprawniony do podejmowania czynności innych, niż określone w art. 102 k.p.a., a zatem pozbawiony jest możliwości przeprowadzenia postępowania zgodnie z rygorami dowodowymi i nakierowanego na rozpoznanie wniosku co do istoty.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że termin ustalony przez sąd administracyjny na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a. nie jest terminem przewidzianym w k.p.a., a jego bieg nie podlega wstrzymaniu w wyniku zawieszenia postępowania administracyjnego. Jednakże, w sytuacji gdy postępowanie jest zawieszone, organ nie może podejmować czynności merytorycznych, co uniemożliwia wyznaczenie mu terminu do załatwienia sprawy.
Czy opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu, prowadzące do nieuzasadnionego przedłużania terminu załatwienia sprawy, stanowi przewlekłe prowadzenie postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu, w sytuacji, gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, jak również nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy, stanowi przewlekłe prowadzenie postępowania.
Uzasadnienie
Sąd odwołał się do orzecznictwa NSA, zgodnie z którym przewlekłość postępowania obejmuje opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu, a także nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy. W analizowanym przypadku, czynności organu od złożenia wniosku w 2014 r. do wydania postanowienia o zawieszeniu w 2020 r. były niespieszne i podejmowane w nadmiernych odstępach czasu.
Czy stwierdzony okres przewlekłości postępowania, w którym organ nie zakończył sprawy przez wiele lat, a podejmowane czynności były nieśpieszne, nosi cechy rażącego naruszenia prawa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, stwierdzony okres przewlekłości postępowania, w którym organ nie zakończył sprawy przez wiele lat, a podejmowane czynności były nieśpieszne, nosi cechy rażącego naruszenia prawa.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że opieszałość organu, trwająca lata od złożenia wniosku, brak reakcji na uchwałę NSA z 2017 r., zwłoka w wydaniu decyzji po zakończeniu postępowania odwoławczego, a następnie brak rzeczowych czynności po zwrocie akt, uzasadniają ocenę rażącego naruszenia przepisów regulujących terminy załatwienia spraw.
Czy wymierzenie organowi grzywny za przewlekłe prowadzenie postępowania jest zasadne, biorąc pod uwagę jej wysokość?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wymierzenie organowi grzywny jest zasadne, a jej wysokość, w relacji do okresu przewlekłości, nie jest wygórowana.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że grzywna wymierzona organowi nie przekracza dopuszczalnych limitów i jest proporcjonalna do okresu przewlekłości postępowania, stanowiąc sankcję za brak reakcji organu.
Przepisy (12)
Główne
p.p.s.a. art. 149 § § 1 pkt 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ustawa zabużańska art. 5 § ust. 1
Ustawa o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej
ustawa zabużańska art. 3 § ust. 1 i 2
Ustawa o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej
Pomocnicze
k.p.a. art. 97 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 37 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 103
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 12
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 5 § § 2 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 149 § § 1a
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 149 § § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 154 § § 6
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zawieszenie postępowania administracyjnego po wniesieniu skargi na przewlekłość uniemożliwia wyznaczenie organowi terminu do załatwienia sprawy. • Opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu, prowadzące do nieuzasadnionego przedłużania terminu załatwienia sprawy, stanowi przewlekłe prowadzenie postępowania. • Długotrwała zwłoka organu w rozpoznaniu wniosku, trwająca lata, nosi cechy rażącego naruszenia prawa. • Wymierzenie grzywny organowi za przewlekłość postępowania jest uzasadnione i jej wysokość nie jest wygórowana.
Odrzucone argumenty
Organ kwestionował zobowiązanie do załatwienia sprawy w terminie trzech miesięcy, wskazując na zawieszenie postępowania z powodu śmierci strony. • Organ twierdził, że przewlekłość postępowania nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, ponieważ podejmował czynności i wydał decyzję. • Organ kwestionował zasadność wymierzenia grzywny.
Godne uwagi sformułowania
zawieszenie postępowania administracyjnego po wniesieniu skargi na przewlekłość postępowania administracyjnego do sądu, stoi na przeszkodzie do zastosowania art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. • organ, ze względu na stan zawieszenia, nie jest uprawniony do podejmowania czynności innych, niż określone w art. 102 k.p.a. • czynności podejmowane w związku ze zgłoszonym przez skarżącego w 2014 r. żądaniem, były nieskuteczne, czynione w nadmiernych odstępach czasu i odpowiadają kryterium przewlekłości. • przepisy regulujące terminy załatwienia spraw zostały naruszone w sposób rażący. • wysokość grzywny, w relacji do okresu przewlekłości, nie jest w żadnej mierze wygórowana.
Skład orzekający
Iwona Bogucka
przewodniczący sprawozdawca
Piotr Niczyporuk
sędzia
Jolanta Rudnicka
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przewlekłości postępowania administracyjnego w kontekście zawieszenia postępowania oraz ocena rażącego naruszenia prawa i zasadności wymierzenia grzywny."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z mieniem zabużańskim i może wymagać dostosowania do innych rodzajów spraw.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy długotrwałego postępowania administracyjnego w sprawie mienia zabużańskiego, co pokazuje problemy z efektywnością administracji publicznej i prawa do rekompensaty. Wątek zawieszenia postępowania po skardze na przewlekłość jest interesujący z procesowego punktu widzenia.
“Nawet zawieszenie postępowania nie chroni urzędnika przed zarzutem przewlekłości – NSA wyjaśnia granice odpowiedzialności.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.