I OSK 659/23

Naczelny Sąd Administracyjny2023-05-09
NSAAdministracyjneŚredniansa
zawieszenie postępowaniapodjęcie postępowaniasądy administracyjneTrybunał KonstytucyjnyKodeks postępowania administracyjnegoskarga kasacyjnaprawomocnośćwznowienie postępowania

NSA odmówił zawieszenia postępowania kasacyjnego, mimo wniosku opartego na toczącym się przed TK postępowaniu dotyczącym zgodności przepisu KPA z Konstytucją, wskazując na brak potrzeby i możliwość wznowienia postępowania.

NSA rozpoznał wniosek o zawieszenie postępowania kasacyjnego, zainicjowany przez skarżącego B.D. w związku z postępowaniem przed Trybunałem Konstytucyjnym dotyczącym zgodności przepisu Kodeksu postępowania administracyjnego z Konstytucją. Sąd odmówił zawieszenia, argumentując, że nie zachodzi potrzeba prejudycjalna, a rozstrzygnięcie sprawy nie zależy od wyniku postępowania przed TK. Podkreślono również możliwość wznowienia postępowania w przypadku stwierdzenia niekonstytucyjności przepisu.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał wniosek B.D. o zawieszenie postępowania kasacyjnego, które toczyło się w sprawie skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Warszawie oddalającego skargę na decyzję Ministra Rozwoju i Technologii. Wniosek o zawieszenie był uzasadniony toczącym się przed Trybunałem Konstytucyjnym postępowaniem dotyczącym zgodności przepisu art. 2 ust. 2 ustawy o zmianie KPA z Konstytucją RP. Sąd NSA, powołując się na art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a., wskazał, że zawieszenie postępowania jest fakultatywne i wymaga ścisłego związku między sprawami, gdzie rozstrzygnięcie jednej sprawy zależy od drugiej. W ocenie NSA, taka potrzeba nie zachodziła, ponieważ nie przemawiały za tym względy ekonomii procesowej ani sprawiedliwości. Podkreślono obowiązek sądu do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki oraz fakt, że Trybunał Konstytucyjny nie wyznaczył terminu rozprawy w sprawie K 2/22. Sąd zaznaczył również, że w przypadku stwierdzenia niekonstytucyjności przepisu, skarżący będzie mógł skorzystać z instytucji wznowienia postępowania na podstawie art. 272 § 1 P.p.s.a., co zabezpiecza jego prawa. W związku z powyższym, NSA postanowił odmówić zawieszenia postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Sąd może zawiesić postępowanie, jeśli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego postępowania, jednakże zastosowanie tej instytucji ma charakter fakultatywny i pozostawione jest uznaniu sądu.

Uzasadnienie

Sąd odmówił zawieszenia, ponieważ nie stwierdził potrzeby prejudycjalnej ani nie było to konieczne ze względów ekonomii procesowej czy sprawiedliwości. Podkreślono, że sąd ma obowiązek rozpoznać sprawę bez zwłoki, a w przypadku niekonstytucyjności przepisu, strona może skorzystać z instytucji wznowienia postępowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (4)

Główne

P.p.s.a. art. 125 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Zastosowanie przepisu ma charakter fakultatywny.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 7

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd administracyjny powinien podejmować czynności zmierzające do szybkiego załatwienia sprawy.

P.p.s.a. art. 272 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przewidziano możliwość wznowienia postępowania w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie.

Konstytucja RP art. 45 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do sądu, w tym obowiązek rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak potrzeby zawieszenia postępowania ze względu na brak wyznaczonego terminu rozprawy przed TK i możliwość wznowienia postępowania.

Godne uwagi sformułowania

rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania zastosowanie ma charakter fakultatywny ocena co do potrzeby jego zastosowania pozostawiona została zatem uznaniu sądu nie przemawiają bowiem względy ekonomii procesowej, sprawiedliwości, spójności systemu prawnego oraz jednolitości i stabilności orzecznictwa sądowego obowiązkiem sądu wynikającym z tego samego przepisu jest rozpatrzenie sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki nie uznał za zasadne zawieszenie postępowania w niniejszej sprawie nie zostanie pozbawiony możliwości obrony swoich praw interes strony jest należycie zabezpieczony

Skład orzekający

Mariola Kowalska

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a. w kontekście zawieszania postępowań sądowoadministracyjnych z uwagi na postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym, a także zasady szybkości postępowania i możliwości wznowienia postępowania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o zawieszenie postępowania kasacyjnego w NSA z powodu toczącej się sprawy przed TK, która nie ma wyznaczonego terminu rozprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego - zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego w związku z postępowaniem przed Trybunałem Konstytucyjnym, co jest istotne dla praktyków prawa.

Kiedy sąd zawiesi postępowanie z powodu Trybunału Konstytucyjnego? NSA wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OSK 659/23 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2023-05-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-03-23
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Mariola Kowalska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6079 Inne o symbolu podstawowym 607
Hasła tematyczne
Zawieszenie/podjęcie postępowania
Sygn. powiązane
I SA/Wa 824/22 - Wyrok WSA w Warszawie z 2022-08-08
Skarżony organ
Minister Rozwoju, Pracy i Technologii
Treść wyniku
Odmówiono zawieszenia postępowania
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 259
art. 125 § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Mariola Kowalska po rozpoznaniu w dniu 9 maja 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku B.D. o zawieszenie postępowania w sprawie ze skargi kasacyjnej B.D. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 sierpnia 2022 r., sygn. akt I SA/Wa 824/22 w sprawie ze skargi B.D. na decyzję Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 28 stycznia 2022 r., nr DO.4.7613.55.2021.EK w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: odmówić zawieszenia postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 8 sierpnia 2022 r. sygn. akt I SA/Wa 824/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę B.D. na decyzję Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 28 stycznia 2022 r., nr DO.4.7613.55.2021.EK w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji.
W skardze kasacyjnej wniesionej od powyższego wyroku skarżący zawarł wniosek o zawieszenie niniejszego postępowania do czasu rozpoznania przez Trybunał Konstytucyjny sprawy o sygn. akt K 2/22 w przedmiocie wniosku Rzecznika Praw Obywatelskich o zbadanie zgodności art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 1491) - w zakresie w jakim uniemożliwia stwierdzenie wydania decyzji administracyjnej z naruszeniem prawa z art. 2 Konstytucji RP, z art. 45 ust. 1 Konstytucji oraz z art. 77 ust. 2 Konstytucji oraz z art. 64 ust. 1 i ust. 2 Konstytucji - przez to, że pozbawia prawnej ochrony prawa do wynagrodzenia szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259, dalej "P.p.s.a."), sąd może zawiesić postępowanie z urzędu jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Treść powołanego przepisu wskazuje zatem na konieczność wystąpienia pomiędzy toczącym się postępowaniem sądowoadministracyjnym, a innym postępowaniem ścisłego związku (kwestia prejudycjalna), polegającego na tym, że rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego stanowi podstawę rozstrzygnięcia sprawy głównej.
Należy przy tym zauważyć, że z przywołanego przepisu wynika również, że jego zastosowanie ma charakter fakultatywny. Ocena co do potrzeby jego zastosowania pozostawiona została zatem uznaniu sądu, który - podejmując postanowienie w tym zakresie - winien zbadać, czy w określonym przypadku celowe jest wstrzymanie biegu postępowania.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w rozpoznawanej sprawie taka potrzeba nie zachodzi. Za koniecznością zawieszenia postępowania kasacyjnego nie przemawiają bowiem względy ekonomii procesowej, sprawiedliwości, spójności systemu prawnego oraz jednolitości i stabilności orzecznictwa sądowego. Podkreślić trzeba, że poza wynikającym z przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi obowiązkiem właściwego zabezpieczenia prawa strony do sądu, wynikającego z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, obowiązkiem sądu wynikającym z tego samego przepisu jest rozpatrzenie sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Także treść art. 7 P.p.s.a. wskazuje, że sąd administracyjny powinien podejmować czynności zmierzające do szybkiego załatwienia sprawy. Nawet zatem w przypadku przyjęcia przez Trybunał Konstytucyjny sprawy do rozpoznania sąd administracyjny ma obowiązek ustalić celowość ewentualnego zawieszenia postępowania na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a.
Tymczasem, jak wynika z udostępnionych publicznie przez Trybunał Konstytucyjny informacji w sprawie o sygn. akt K 2/22 (https://trybunal.gov.pl/s/k-2-22) od dnia wpływu wniosku Rzecznika Praw Obywatelskich o zbadanie zgodności art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego i zarejestrowanej pod sygn. akt K 2/22, tj. od 31 grudnia 2021 r. do dnia wydania niniejszego postanowienia Trybunał Konstytucyjny nie wyznaczył terminu rozprawy. Kierując się zatem powołaną we wcześniejszych rozważaniach zasadą ekonomiki procesowej oraz koniecznością rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki Naczelny Sąd Administracyjny nie uznał za zasadne zawieszenie postępowania w niniejszej sprawie.
Zaznaczyć przy tym trzeba, że w przypadku wydania orzeczenia w rozpoznawanej sprawie na podstawie przepisu uznanego za niekonstytucyjny, skarżący kasacyjnie nie zostanie pozbawiony możliwości obrony swoich praw. W art. 272 § 1 P.p.s.a. przewidziano bowiem możliwość wznowienia postępowania w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie. Wobec tego interes strony jest należycie zabezpieczony.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 w zw. z art. 193 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI