I OSK 649/13

Naczelny Sąd Administracyjny2013-04-19
NSAAdministracyjneŚredniansa
ewidencja gruntówmodernizacjazarzutybezczynność organuskarga kasacyjnapostępowanie administracyjneprawo geodezyjnepodatek od nieruchomości

NSA oddalił skargę kasacyjną od postanowienia WSA odrzucającego skargę na bezczynność organu, uznając, że skarżący nie wyczerpali trybu zaskarżenia.

Skarżący wnieśli skargę na bezczynność Starosty Z. w przedmiocie zarzutów do danych ewidencyjnych. WSA odrzucił skargę, uznając, że skarżący nie wyczerpali trybu zaskarżenia poprzez niezłożenie zażalenia do organu wyższego stopnia. NSA oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko WSA co do niewyczerpania trybu zaskarżenia, choć wskazał na inną podstawę prawną odrzucenia skargi.

Sprawa dotyczyła skargi na bezczynność Starosty Z. w przedmiocie zarzutów do danych zawartych w operacie ewidencji gruntów i budynków. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odrzucił skargę, uznając, że skarżący nie wyczerpali trybu zaskarżenia przewidzianego w art. 37 k.p.a., nie składając zażalenia do organu wyższego stopnia przed wniesieniem skargi do sądu. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, podzielając w istocie stanowisko WSA co do niewyczerpania trybu zaskarżenia. NSA wskazał jednak, że podstawa prawna odrzucenia skargi przez WSA była błędna (art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. zamiast art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.), ponieważ brak formalny skargi został uzupełniony przez pełnomocnika. Niemniej, NSA potwierdził, że skarżący nie złożyli skutecznie zażalenia do organu wyższego stopnia, a pismo z dnia 14 kwietnia 2012 r. nie mogło być traktowane jako takie zażalenie, co czyniło skargę niedopuszczalną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga na bezczynność jest niedopuszczalna, jeśli strona nie wyczerpała trybu zażalenia do organu wyższego stopnia.

Uzasadnienie

NSA potwierdził, że złożenie zażalenia do organu wyższego stopnia jest warunkiem koniecznym do wniesienia skargi na bezczynność organu do sądu administracyjnego. W tej sprawie skarżący nie wykazali skutecznego złożenia takiego zażalenia przed wniesieniem skargi.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (16)

Główne

p.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 6

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do odrzucenia skargi jako niedopuszczalnej.

p.p.s.a. art. 52 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wymóg wyczerpania środków zaskarżenia przed wniesieniem skargi.

k.p.a. art. 37 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Przepis regulujący zażalenie do organu wyższego stopnia na bezczynność organu.

p.p.s.a.

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Tekst jednolity z 2012 r., poz. 270.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do odrzucenia skargi z powodu nieuzupełnienia braków formalnych.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 ust. 1 lit. a

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia zaskarżonego aktu lub czynności.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 ust. 1 lit. c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do stwierdzenia nieważności aktu lub czynności.

p.p.s.a. art. 154

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 9

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 10

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 79 § § 1 i 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 81

Kodeks postępowania administracyjnego

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 roku w sprawie ewidencji gruntów i budynków art. 47 § § 3

Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne

Dz. U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027 ze zm.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarżący nie wyczerpali trybu zaskarżenia poprzez niezłożenie skutecznego zażalenia do organu wyższego stopnia przed wniesieniem skargi na bezczynność. Pismo z dnia 14 kwietnia 2012 r. nie mogło być traktowane jako zażalenie na bezczynność organu.

Odrzucone argumenty

Skarga kasacyjna zarzucała naruszenie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. przez odrzucenie skargi, podczas gdy braki formalne zostały uzupełnione. Skarga kasacyjna zarzucała naruszenie przepisów k.p.a. i p.p.s.a. poprzez niezastosowanie ich i odrzucenie skargi, podczas gdy sąd powinien był uwzględnić skargę.

Godne uwagi sformułowania

Sąd orzekał w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych. Decyzja Starosty Z. z dnia [...] marca 2012 r. [...] została wydana w wykonaniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 19 października 2011 r. Zdaniem Sądu żądanie wydania takiej decyzji wykracza poza sprawę zarzutów do danych ewidencyjnych zakończonej decyzją z dnia [...] marca 2012 r. [...], a zatem konieczne okazało się, przed wniesieniem skargi, wyczerpanie środków zaskarżenia, poprzez złożenie zażalenia do organu wyższego stopnia w trybie art. 37 k.p.a. W ocenie Sądu trudno jednak zgodzić się, że pismo to można uznać za zażalenie, jak twierdzi pełnomocnik J. B. i J. B. Skargę kasacyjną należało oddalić, pomimo że uzasadnienie zaskarżonego postanowienia zostało oparte na błędnej podstawie prawnej, samo jednak rozstrzygnięcie odpowiada prawu. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę J. B. i J. B. należało odrzucić z innych przyczyn niż wskazał Sąd pierwszej instancji.

Skład orzekający

Jolanta Rudnicka

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wymóg wyczerpania trybu zaskarżenia przed wniesieniem skargi na bezczynność organu administracji publicznej, a także kwestia kwalifikacji pisma jako zażalenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z ewidencją gruntów i budynków oraz bezczynnością organu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu proceduralnego w postępowaniu administracyjnym – konieczności wyczerpania środków zaskarżenia. Choć fakty są specyficzne, zasady prawne są uniwersalne dla prawników procesualistów.

Czy skarga na bezczynność organu zawsze wymaga wcześniejszego zażalenia?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OSK 649/13 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2013-04-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2013-03-25
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jolanta Rudnicka /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Sygn. powiązane
II SAB/Po 35/12 - Postanowienie WSA w Poznaniu z 2012-12-31
Skarżony organ
Starosta
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 270
art. 58 § 1 pkt 3, 6
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Rudnicka po rozpoznaniu w dniu 19 kwietnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J. B.i J. B. od postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 31 grudnia 2012 r., sygn. akt II SAB/Po 35/12 odrzucającego skargi w sprawie ze skarg J. B., J. B. i T. B. na bezczynność Starosty Z. w przedmiocie zarzutów do danych zawartych w operacie opisowo – kartograficznym postanawia oddalić skargę kasacyjną
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z dnia 31 grudnia 2012 r. sygn. akt II SAB/Po 35/12 odrzucił skargi J. B., J. B. i T. B. na bezczynność Starosty Z. w przedmiocie zarzutów do danych zawartych w operacie opisowo – kartograficznym.
Sąd orzekał w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.
Starosta Z. działając w oparciu o przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027 ze zm.), w latach 2008-2009 przeprowadzał modernizację ewidencji gruntów i budynków dla obrębu ewidencyjnego [...], gmina L., powiat Z. w zakresie danych ewidencyjnych dotyczących gruntów. Sporządzony w wyniku przeprowadzenia modernizacji projekt operatu z dniem 28 kwietnia 2009 r. stał się operatem ewidencji gruntów i budynków dla obrębu ewidencyjnego [...].
Pismem z dnia 10 lipca 2009 r. J. B., J. B. oraz T. B. skierowali zarzuty odnoszące się do przeprowadzonych prac geodezyjnych (tak zakwalifikowano to pismo w wyroku z dnia 19 października 2011 r. II SAB/Po 47/10).
Dodatkowo wpłynęło do Starosty Z. pismo z dnia 25 lipca 2009 r. skierowane do Wojewody [...] zawierające zarzuty dotyczące przeprowadzonej modernizacji w odniesieniu do działki [...].
Pismem z dnia 31 maja 2010 r. skarżący przesłali na adres Starosty Z. zażalenie na "brak decyzji administracyjnej z przeprowadzonej modernizacji gruntów".
Pismem z dnia 29 lipca 2010 r. J. B., J. B. oraz T. B. złożyli skargę na bezczynność Starosty Z. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu.
Wyrokiem z dnia 19 października 2011 r. o sygn. akt II SAB/Po 47/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uwzględnił skargę J. B. i J. B. na bezczynność Starosty Z. i zobowiązał ten organ do załatwienia pisma J. B., T. B. i J. B. z dnia 10 lipca 2009 r. (skarga T. B. została odrzucona). Sąd podkreślił, że pismo to należy potraktować jako zarzuty zgłoszone do danych zawartych w operacie ewidencji gruntów i budynków. Jednocześnie Sąd zastrzegł, że rozpoznanie pisma z dnia 10 lipca 2009 r., jako zarzutów związanych z modernizacją gruntów nie obejmie działki [...], gdyż w odniesieniu do niej zarzut został rozpoznany decyzją administracyjną z dnia [...] września 2010 r.
Następnie decyzją z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] Starosta Z. rozpoznał zarzuty do danych w ewidencji gruntów i budynków ujawnionych w operacie opisowo-kartograficznym w obrębie [...] (gmina L.) skierowane pismem z dnia 10 lipca 2009 r. złożonym przez J. B., J. B. i T. B. Z uzasadnienia tej decyzji wynika, że jej wydanie nastąpiło w celu wykonania wyroku o sygn. akt II SAB/Po 47/10.
Dnia 19 kwietnia 2012 r. wpłynęło do Starostwa Powiatowego w Z. pismo datowane na 14 kwietnia 2012 r. podpisane przez J. B., J. B. i T. B. zatytułowane "odwołanie od decyzji Starosty Z. [...] z dnia [...].03.2012 r. doręczonej 02.04.2012 oraz skarga na bezczynność Starosty Z. mimo wydanej ww. decyzji".
W piśmie z dnia 16 maja 2012 r. skarżący sprecyzowali, że wolą ich było złożenie:
– skargi na bezczynność organu, adresowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu oraz
– odwołania od decyzji z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] (odwołaniu temu odrębnie nadano bieg - k. 127 akt administracyjnych).
Skarga została przesłana przez Starostę .Z. Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu.
Zarządzeniem z dnia 30 maja 2012 r. Przewodniczący Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wezwał skarżących do wykazania - w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenie skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270; dalej "p.p.s.a."). – czy wyczerpali tryb przewidziany w art. 37 k.p.a., czyli przed wniesieniem skargi z dnia 14 kwietnia 2012 r. na bezczynność Starosty Z. wnieśli zażalenie do organu wyższego stopnia, to tj. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w P. (dalej jako: WINGiK).
W terminie otwartym do udzielenia odpowiedzi (5 lipca 2012 r.) skarżący wnieśli o przyznanie pomocy prawnej i jednocześnie wyjaśnili, że pełną odpowiedź na wezwanie Sądu udzielą po przyznaniu im pełnomocnika z urzędu, gdyż podniesiona w wezwaniu problematyka jest dla nich zbyt zawiła.
Postanowieniami z dnia 25 lipca 2012 r. sygn. akt II SAB/Po 35/12 referendarz sądowy zwolnił J. B. i J. B. z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych i ustanowił dla niego adwokata, natomiast wniosek T. B. o przyznanie prawa pomocy pozostawił bez rozpoznania.
Zarządzeniem z dnia 7 listopada 2012 r. Sąd zarządził ponowić wezwanie uprzednio skierowane do skarżących przed złożeniem przez nich wniosku o przyznanie prawa pomocy, wskazując na konieczność skierowania go do ustanowionej adwokat A. D. i T B (któremu prawo pomocy nie zostało ostatecznie przyznane). Jednocześnie polecił wezwać wymienione osoby - w terminie 7 dni od doręczenia wezwania i także pod rygorem odrzucenia skargi - do sprecyzowania w jakim zakresie skarżą bezczynność Starosty Z., to jest jakich ich zdaniem aktów (decyzji, postanowień) lub czynności Starosta Z. nie podejmuje w terminie i w jakim zakresie te akty lub czynności dotyczą ich interesu prawnego.
Na powyższe wezwanie nie odpowiedział T. B..
Zarządzenie Sądu wykonała natomiast adwokat A. D., reprezentująca jednak wyłącznie J. B. i J. B.. Wskazała, że zgodnie z treścią pisma skarżących do Starosty Z. z dnia 16 maja 2012 r. oraz zgodnie z treścią pisma Starosty do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 24 maja 2012 r. skarżący w dniu 14 kwietnia 2012 r., za pośrednictwem Starosty Z. skierowali do WINGiK w P., jako organu wyższego stopnia w rozumieniu art. 37 k.p.a., zażalenie na bezczynność Starosty Z. (treść skargi do Sądu oraz zażalenie były tożsame). Precyzując zakres skargi pełnomocnik wyjaśniła, że skarżący domagają się wydania przez Starostę decyzji kończącej przeprowadzoną modernizację ewidencji gruntów i budynków obejmującą swym zakresem nieruchomości stanowiące własność skarżących, to jest działki nr [...] oraz [...] Interes prawny skarżących wiąże się z potrzebą ostatecznego ustalenia powierzchni posiadanych przez nich nieruchomości, co z kolei stanowi podstawę do wymiaru uiszczanego przez nich podatku od nieruchomości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucając skargi, wskazał na wstępie, że wyrok z dnia 19 października 2011 r. o sygn. akt II SAB/Po 47/10 potwierdził, iż Starosta Z. - w dacie wydania tego wyroku - pozostawał w bezczynności w zakresie załatwienia pisma skarżących z dnia 10 lipca 2009 r. Orzeczenie to otworzyło niejako nowy etap sprawy, gdyż skonsumowało uprzednie zarzuty skarżących odnośnie bezczynności organu i precyzyjnie zakreśliło zakres niezrealizowanych dotychczas obowiązków Starosty. Decyzja Starosty Z. z dnia [...] marca 2012 r. [...] została wydana w wykonaniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 19 października 2011 r. Z jej treści wynika, że rozstrzygnięto nią zarzuty zawarte w piśmie z dnia 10 lipca 2009 r. Natomiast w oparciu o wyjaśnienia adwokat A. D., działającej w imieniu J. B. i J. B. można ustalić, że osoby te domagają się podjęcia przez Starostę Z. dalszej decyzji administracyjnej "kończącej przeprowadzoną modernizację ewidencji gruntów i budynków".
Zdaniem Sądu żądanie wydania takiej decyzji wykracza poza sprawę zarzutów do danych ewidencyjnych zakończonej decyzją z dnia [...] marca 2012 r. [...], a zatem konieczne okazało się, przed wniesieniem skargi, wyczerpanie środków zaskarżenia, poprzez złożenie zażalenia do organu wyższego stopnia w trybie art. 37 k.p.a.
Odnosząc się do skargi T. B., Wojewódzki Sąd Administracyjny
w Poznaniu wskazał, że wobec nieudzielania odpowiedzi na wezwanie Sądu, zachodzi podstawa do jej odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.
Natomiast J. B. i J. B., za pośrednictwem pełnomocnika, w odpowiedzi na wezwanie Sądu złożyli wyjaśnienia dotyczące wyczerpania trybu z art. 37 k.p.a., jednakże wyjaśnienia te w ocenie Sadu nie dały podstaw do ustalenia, że warunki wniesienia skargi na bezczynność Starosty Z. zostały spełnione.
Sąd uznał, że fakty podane przez pełnomocnika skarżących częściowo tylko korespondują z okolicznościami, jakie można ustalić na podstawie akt sprawy.
W oparciu o materiał zebrany w aktach administracyjnych potwierdzić jedynie można, że rzeczywiście pismo identycznej treści jak skarga do sądu administracyjnego zostało przez skarżących wysłane na adres Wojewody [...] dnia 16 kwietnia
2012 r. Następnie zostało ono przekazane WINGiK i dotarło ono do tego organu 23 kwietnia 2012 r. Pismo skarżących było (jak skarga) datowane na 14 kwietnia 2012 r., tyle, że w nagłówku zawierało przekreślenie adresata "Wojewódzki Sąd Administracyjny", a w to miejsce wpisano ręcznie "Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w P.". W ocenie Sądu trudno jednak zgodzić się, że pismo to można uznać za zażalenie, jak twierdzi pełnomocnik J. B. i J. B..
Sąd zauważył, że po pierwsze, w wyjaśnieniu z dnia 16 maja 2012 r. skarżący wyraźnie wskazali, że pismo skierowane przez nich do WINGiK w P. stanowiło odwołanie od decyzji, a nie zażalenie na bezczynność ("wystąpiliśmy z odwołaniem od decyzji, która to została do Starostwa przesłana wraz z pismem [...] z dnia 24.04.2012 i któremu W.I.N.G.iK. w P. nadał bieg").Po drugie, pełnomocnik skarżących w istocie zmierza do wykazania, że pismo takie samo jak skarga złożona do Sądu, tyle że wysłane na adres organu, powinno być traktowane jako zażalenie. Tymczasem z treści tego pisma (oraz z oświadczenia skarżących z 16 maja 2012 r.) nie wynika, aby w dacie składania pisma mieli oni intencję złożenia zażalenia z art. 37 k.p.a. W ocenie Sądu nie sposób przyjąć, by pismo zatytułowane "odwołanie od decyzji" i "skarga na bezczynność", następnie sprecyzowane, jako "skarga na nie działanie (bezczynność organu), adresowane do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego" mogło być jednocześnie traktowane jako zażalenie na bezczynność.
Niezależnie od powyższego Sąd podniósł, że nawet gdyby uznać, iż pismo z dnia 14 kwietnia 2012 r. skierowane do WINGiK było zażaleniem, to i tak skarga do sądu administracyjnego okazałaby się przedwczesna. Skarga adresowana do Sądu została złożona najpóźniej w dacie 19 kwietnia 2012 r. (data prezentaty Starosty Z. na skardze). Tymczasem pismo z dnia 14 kwietnia 2012 r., mające identyczną treść jak skarga i które pełnomocnik J. B. i J. B. chce traktować jako zażalenie do WINGiK, trafiło do kancelarii głównej Urzędu Wojewódzkiego 20 kwietnia 2012 r., a do WINGiK w P. dopiero 23 kwietnia 2012 r. Oznacza to, że rzekome zażalenie na bezczynność dotarło do organu później aniżeli została złożona skarga na bezczynność.
W ocenie Sądu również to prowadzi do wniosku, że skarżący nie wyczerpali środków zaskarżenia. Zażalenie na bezczynność można bowiem uznać za skuteczne po upływie terminu umożliwiającego organowi wyższego stopnia dokonanie czynności, o których mowa w art. 37 § 1 k.p.a. Nawet gdyby przyjąć, że samo złożenie zażalenia jest wyczerpaniem środków zaskarżenia w rozumieniu 52 § 1 p.p.s.a., to jednak koniecznym jest aby środek ten był efektywnie złożony przed datą złożenia skargi. Tymczasem w tej sprawie zażalenie na bezczynność dotarło do organu po dacie złożenia skargi.
Mając to wszystko na względzie Sąd doszedł do przekonania, że skarżący J. B. i J. B., wnosząc skargę na bezczynność organu nie wykazali - na wezwanie Sądu skierowane pod rygorem jej odrzucenia - że wyczerpali tryb określony w art. 37 § 1 k.p.a. Stąd ich skargi na bezczynność również podlegają odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.
Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia wnieśli J. B. i J. B., domagając się uchylenia zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu oraz o zasądzenie. W skardze kasacyjnej zawarto również wniosek o zasądzenie na rzecz pełnomocnika skarżących zwrotu kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu, nieopłaconej nawet w części, według norm przepisanych.
Zaskarżonemu postanowieniu skarżący zarzucili naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
1. art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. poprzez przyjęcie, że skarga z dnia 14 kwietnia 2012 r. wyczerpała dyspozycję tego przepisu i w związku z tym podlega odrzuceniu,
2. art. 145 § 1 ust. 1 lit. a oraz lit. c p.p.s.a. oraz art.154 p.p.s.a.,
w związku z art. 7, 8, 9, 10, 79 §1 i 2 oraz art. 81 k.p.a., oraz w związku z § 47 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 roku w sprawie ewidencji gruntów i budynków, poprzez ich niezastosowanie i odrzucenie skargi z dnia 14 kwietnia 2012 r. na bezczynność Starosty Z. w sprawie [...], w przedmiocie odrzucenia i nie rozpoznania zarzutów zgłoszonych przez Skarżących pismami z dnia 10 lipca 2009 r. oraz z dnia 25 lipca 2009 r. do danych zawartych w operacie opisowo-kartograficznym w ramach modernizacji z 2009 roku i 2011 r., tj. prowadzonej dla obrębu ewidencyjnego [...], w odniesieniu do działek nr [...] i pozostałych powstałych z podziału działki nr [...], w sytuacji gdy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu winien uwzględnić skargę i zobowiązać Starostę Z. do załatwienia zarzutów Skarżących z dnia 10 lipca 2009 r. oraz z dnia 25 lipca 2009 r., tj. do przeprowadzenie prawidłowej modernizacji kartograficznej dla działek powstałych z podziału działki nr [...], gdyż obowiązująca wersja ewidencji gruntów i budynków powoduje uzasadnione wątpliwości w zakresie ustalenia podstawy opodatkowania podatkiem od nieruchomości.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że z treści przepisu art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. wynika jedynie konieczność odrzucenia skargi z powodu nieuzupełnienia jej braków formalnych, a nie z powodu niewyczerpania drogi administracyjnej. Nie ulega ponadto wątpliwości, iż zarówno zażalenie w trybie art. 37 § 1 k.p.a., jak i skarga na bezczynność były wniesione jednocześnie, więc przede wszystkim Sąd powinien sprawę ze skargi na bezczynność zawiesić do czasu rozpoznania zażalenia przez WINGiK w P., a nie skargę odrzucić.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skargę kasacyjną należało oddalić, pomimo że uzasadnienie zaskarżonego postanowienia zostało oparte na błędnej podstawie prawnej, samo jednak rozstrzygnięcie odpowiada prawu.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę J. B. i J. B. należało odrzucić z innych przyczyn niż wskazał Sąd pierwszej instancji.
W niniejszej sprawie Sąd prawidłowo wykazał w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, że strona skarżąca (J. B. i J. B.) nie dopełniła obowiązku wynikającego z art. 52 § 1 p.p.s.a., tj. nie złożyła skutecznie środka poprzedzającego wniesienie skargi na bezczynność organu. Tym samym ich skarga jako niedopuszczalna podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., nie zaś jak wskazano w podstawie prawnej uzasadnienia na zasadzie art. 58 § 1 pkt 3 powołanej ustawy. Należy bowiem wskazać, że z akt sprawy wynika, iż pełnomocnik skarżących J. B. i J. B. odpowiedział na wezwanie Sądu dotyczące wykazania, czy wyczerpali oni tryb przewidziany w art. 37 k.p.a. (pismo z dnia 15 listopada 2012 r.). W piśmie tym pełnomocnik strony potwierdził fakt złożenia zażalenia na bezczynność organu oraz wskazał datę tego pisma. A zatem brak formalny skargi został uzupełniony. Odmienna ocena Sądu co do charakteru pisma stanowiącego zdaniem skarżących zażalenie w trybie art. 37 § 1 k.p.a. nie może stanowić o odrzuceniu skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 .p.p.s.a. W tym kontekście zarzut naruszenia powołanego przepisu jest zasadny.
Na podstawie art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a. skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one stronie w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Zgodnie zaś z treścią art. 37 § 1 k.p.a w przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35, w przepisach szczególnych, ustalonym w myśl art. 36 lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu administracji publicznej wyższego stopnia. Zatem wniesienie skargi do sądu administracyjnego na bezczynność organu jest możliwe wówczas, gdy strona wyczerpała tryb przewidziany w art. 37 kpa, ponieważ zażalenie, o którym mowa w tym przepisie, jest równoznaczne ze środkiem odwoławczym w rozumieniu art. 52 § 1 powołanej ustawy.
Zgodzić się należy ze stanowiskiem Sądu pierwszej instancji, iż w przedmiotowej sprawie skarżący nie wyczerpali opisanego wyżej trybu, a więc przed wniesieniem skargi na bezczynność Starosty Z. w przedmiocie zarzutów zawartych
w operacie opisowo – kartograficznym nie złożyli zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie do organu wyższego stopnia. Brak jest takiego zależenia w aktach administracyjnych sprawy, zaś twierdzenie pełnomocnika, że zażalenie to stanowi pismo skarżących z dnia 14 kwietnia 2012 r. skierowane do WINGiK za pośrednictwem Starosty Z. pozbawione jest podstaw. Wskazać przyjdzie, że pismo na które powołują się skarżący kasacyjnie różni się od wniesionej za pośrednictwem organu skargi na bezczynność tylko tym, że w nagłówku przekreślono adresata - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, zaś obok wpisano ręcznie "Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w P.". Poza tym rzeczone pismo posiada taką samą datę, identyczną treść oraz formę. Jak wynika z akt sprawy, pismo adresowane do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu za pośrednictwem Starosty Z. wpłynęło do tego organu 19 kwietnia 2012 r. (data na prezentacie), zaś pismo zawierające odręczny wpis "Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w P." w dniu 16 kwietnia 2012 r. zostało nadane na adres Wojewody [...] i przekazane do WINGiK w dniu 23 kwietnia 2012 r. (data na prezentacie). Następnie w dniu 30 kwietnia 2012 r. WINGiK przekazał pismo zgodnie z właściwością Staroście Z., wskazując, iż stanowi ono odwołanie od decyzji tego organu z dnia [...] marca 2012 r. nr [...]. W piśmie z dnia 16 maja 2012 r. będącym odpowiedzią na wezwanie Starosty Z. do sprecyzowania przedmiotu skargi, skarżący wskazali, że pismo z dnia 14 kwietnia 2012 r. złożone za pośrednictwem Starosty do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu należy traktować jako skargę na bezczynność, zaś pismo skierowane przez nich do WINGiK, a przekazane do Starosty pismem z dnia 24 kwietnia 2012 r. stanowi odwołanie od decyzji z dnia [...] marca 2012 r. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego powyższe oświadczenie skarżących w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości precyzuje, że wolą ich co do pisma adresowanego do WINGiK było złożenie odwołania od decyzji organu, nie zaś zażalenia w trybie art. 37 § 1 k.p.a. Podkreślić trzeba, że odmienne stanowisko w tym zakresie zostało dopiero wyrażone w piśmie z dnia 15 listopada 2012 r., w którym skarżący wskazali, iż pismo z dnia 14 marca 2012 r. skierowane do WINGiK stanowi zażalenie o którym mowa w art. 37 k.p.a. Również szczegółowa analiza treści pisma nie daje podstaw do uznania, że stanowi ono zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie.
Rację ma Sąd pierwszej instancji, że nie sposób przyjąć, by pismo zatytułowane "odwołanie od decyzji" i "skarga na bezczynność organu mimo wydanej decyzji" adresowane pierwotnie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, mogło być jednocześnie traktowane jako zażalenie na bezczynność. Tym samym nie znajdują uzasadnienia twierdzenia autora skargi kasacyjnej, iż zażalenie na bezczynność organu i skarga zostały złożone jednocześnie.
Skoro skarżący J. B. i J. B. przed wniesieniem skargi na bezczynność Starosty Z. nie wnieśli zażalenia w trybie art. 37 kpa, a więc nie wyczerpali przysługujących im środków zaskarżenia, to skargę wniesioną przez nich jako niedopuszczalną należało odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.
Mając na uwadze powyższe ustalenia dotyczące prawidłowości odrzucenia skargi przez Sąd pierwszej instancji, bez znaczenia pozostają zarzuty naruszenia art. 145 § 1 ust. 1 lit. a oraz lit. c p.p.s.a. oraz art.154 p.p.s.a., w związku z art. 7, 8, 9, 10, 79 §1 i 2 oraz art. 81 k.p.a., oraz w związku z § 47 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 roku w sprawie ewidencji gruntów i budynków, poprzez ich niezastosowanie.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.
Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł o przyznaniu wynagrodzenia pełnomocnikowi ustanowionemu w ramach prawa pomocy, gdyż przepisy art. 209 i 210 p.p.s.a. mają zastosowanie tylko do kosztów postępowania pomiędzy stronami. Natomiast wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za wykonaną pomoc prawną, należne od Skarbu Państwa (art. 250 p.p.s.a.), przyznawane jest przez wojewódzkie sądy administracyjne w postępowaniu uregulowanym w przepisach art. 258-261 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI