I OSK 643/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi Fundacji na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Skierniewicach, które utrzymało w mocy postanowienie Starosty o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie negatywnego oddziaływania piekarni na środowisko. Fundacja twierdziła, że piekarnia powoduje nadmierne zadymienie i potencjalnie spala odpady, co uzasadnia wszczęcie postępowania. Organy administracji odmówiły, powołując się na brak interesu społecznego, co zostało potwierdzone wynikami kontroli, które nie wykazały nieprawidłowości w zakresie eksploatacji kotła czy paliwa, ani spalania odpadów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę Fundacji, podzielając stanowisko organów. Sąd podkreślił, że dla wszczęcia postępowania na podstawie art. 31 k.p.a. wymagane jest wykazanie interesu społecznego, a przeprowadzone kontrole nie potwierdziły negatywnego oddziaływania na środowisko, co było warunkiem koniecznym do wszczęcia postępowania w oparciu o art. 362 Prawa ochrony środowiska. Sąd zwrócił uwagę na zasadę związania oceną prawną wyrażoną w poprzednim wyroku WSA, ale stwierdził, że nie przesądzała ona o spełnieniu przesłanek z art. 31 § 1 k.p.a.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przesłanki interesu społecznego w kontekście żądania wszczęcia postępowania przez organizacje społeczne na podstawie art. 31 k.p.a., a także zasada związania oceną prawną sądu administracyjnego.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji odmowy wszczęcia postępowania w sprawie negatywnego oddziaływania na środowisko, gdzie kontrole nie potwierdziły zarzucanych nieprawidłowości.
Zagadnienia prawne (2)
Czy organizacja społeczna może żądać wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie negatywnego oddziaływania na środowisko, jeśli nie wykaże konkretnego interesu społecznego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organizacja społeczna musi wykazać konkretne okoliczności faktyczne i prawne świadczące o istnieniu interesu społecznego, a nie tylko ogólnikowo powoływać się na ochronę środowiska.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że dla wszczęcia postępowania na podstawie art. 31 k.p.a. wymagane jest wykazanie interesu społecznego, który nie jest definiowany ustawowo i wymaga indywidualnej oceny. Ogólnikowe stwierdzenia nie są wystarczające. W tej sprawie kontrole nie potwierdziły negatywnego oddziaływania na środowisko, co wykluczyło istnienie przesłanki interesu społecznego.
Czy sąd administracyjny jest związany oceną prawną wyrażoną w poprzednim wyroku w tej samej sprawie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd jest związany oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w prawomocnym orzeczeniu, chyba że nastąpiła istotna zmiana stanu prawnego lub faktycznego.
Uzasadnienie
Sąd przypomniał o zasadzie związania oceną prawną wynikającą z art. 153 p.p.s.a., która obliguje organy i sądy do podporządkowania się wcześniejszym rozstrzygnięciom, chyba że zachodzą szczególne okoliczności.
Przepisy (17)
Główne
k.p.a. art. 31 § 1-2
Kodeks postępowania administracyjnego
p.o.ś. art. 362 § 1
Prawo ochrony środowiska
Pomocnicze
k.p.a. art. 138 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 144
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 61 § 1a
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 153
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 119 § 3
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 120
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.u.s.a. art. 1 § 1-2
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.u.s.a. art. 3 § 1
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.o.ś. art. 375
Prawo ochrony środowiska
p.o.ś. art. 367 § 2
Prawo ochrony środowiska
p.o.ś. art. 377
Prawo ochrony środowiska
Rozporządzenie Ministra Energii z dnia 27 września 2018 r. w sprawie wymagań jakościowych dla paliw stałych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak potwierdzenia negatywnego oddziaływania na środowisko przez piekarnię w wyniku przeprowadzonych kontroli. • Niespełnienie przesłanki interesu społecznego przez organizację społeczną, która nie wykazała konkretnych okoliczności uzasadniających wszczęcie postępowania.
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia art. 153 p.p.s.a. poprzez niewykonanie przez organ zaleceń z poprzedniego wyroku WSA. • Zarzut błędnego uznania braku interesu społecznego. • Zarzut nieuprawnionego rozstrzygnięcia przez organy obu instancji kwestii negatywnego oddziaływania na środowisko na tym etapie postępowania. • Argumentacja Fundacji oparta na doniesieniach medialnych i subiektywnych odczuciach mieszkańców, bez konkretnych dowodów potwierdzających negatywne oddziaływanie.
Godne uwagi sformułowania
interes społeczny wymaga każdorazowo indywidualnej oceny na tle określonego stanu prawnego • nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne • udział organizacji społecznej ma służyć "uspołecznieniu" tego postępowania, a więc działaniu organu w realiach kontroli społecznej, którą gwarantuje podmiot "społeczny", niebędący stroną w sprawie • nie jest dopuszczalna taka wykładnia art. 31 § 1 k.p.a., zgodnie z którą organ administracji publicznej byłby niejako automatycznie zobligowany do uwzględnienia żądania organizacji społecznej z tych tylko powodów, że jest ona formalnie organizacją społeczną, której żądanie jest uzasadnione celami statutowymi, bez badania czy przemawia za tym interes społeczny
Skład orzekający
Magdalena Sieniuć
przewodniczący
Tomasz Porczyński
sprawozdawca
Agnieszka Grosińska-Grzymkowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanki interesu społecznego w kontekście żądania wszczęcia postępowania przez organizacje społeczne na podstawie art. 31 k.p.a., a także zasada związania oceną prawną sądu administracyjnego."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji odmowy wszczęcia postępowania w sprawie negatywnego oddziaływania na środowisko, gdzie kontrole nie potwierdziły zarzucanych nieprawidłowości.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje, jak ważne jest precyzyjne wykazanie interesu społecznego przez organizacje pozarządowe, aby uzyskać możliwość wszczęcia postępowania administracyjnego. Pokazuje też rolę sądów administracyjnych w kontroli działalności organów.
“Czy organizacja społeczna zawsze może żądać wszczęcia postępowania? Sąd wyjaśnia, co oznacza "interes społeczny".”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.