I OSK 643/05

Naczelny Sąd Administracyjny2005-09-20
NSAAdministracyjneŚredniansa
sądy administracyjnebezczynność organuskarga kasacyjnawłaściwość sądupostępowanie administracyjneemeryturyrentywaloryzacjaprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA oddalił skargę kasacyjną od postanowienia WSA o odrzuceniu skargi na bezczynność organu w sprawie waloryzacji świadczeń emerytalno-rentowych, uznając sprawę za niedopuszczalną w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

Skarżący zarzucił Ministrowi Pracy i Polityki Społecznej bezczynność w zakresie 'niecyklicznej realizacji' ustawy dotyczącej waloryzacji emerytur i rent. WSA odrzucił skargę, uznając ją za niedopuszczalną, ponieważ nie dotyczyła ona spraw podlegających kontroli sądu administracyjnego. NSA utrzymał to postanowienie w mocy, podkreślając, że ogólny zarzut niewykonywania ustawy nie może być przedmiotem postępowania sądowoadministracyjnego, a skarżący nie wykazał naruszenia indywidualnego interesu prawnego.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Juliana Ś. od postanowienia WSA w Warszawie, które odrzuciło jego skargę na bezczynność Ministra Pracy i Polityki Społecznej w przedmiocie waloryzacji świadczeń emerytalno-rentowych. Skarżący zarzucał organowi 'niecykliczną realizację' ustawy z 1995 r. dotyczącej waloryzacji, domagając się przeliczenia świadczeń i naprawienia szkody. WSA odrzucił skargę, wskazując, że zgodnie z art. 3 par. 2 pkt 8 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne kontrolują bezczynność tylko w sprawach, które mogą zakończyć się decyzją administracyjną lub postanowieniem. Skarga skarżącego nie spełniała tych kryteriów, gdyż dotyczyła ogólnego zarzutu niewykonywania ustawy, a nie indywidualnego naruszenia prawa. NSA, rozpoznając skargę kasacyjną, podzielił stanowisko WSA. Podkreślił, że przedmiotem skargi była 'niecykliczna realizacja' ustawy, a nie konkretna bezczynność organu w indywidualnej sprawie, która mogłaby skutkować wydaniem aktu administracyjnego. Skarżący nie wykazał również naruszenia własnego, indywidualnego interesu prawnego. W związku z tym, NSA uznał skargę za niedopuszczalną i na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 par. 1 i 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił skargę kasacyjną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, taka skarga nie mieści się w zakresie właściwości rzeczowej sądów administracyjnych.

Uzasadnienie

Sądy administracyjne sprawują kontrolę nad bezczynnością organów tylko w przypadkach, które mogą zakończyć się wydaniem decyzji administracyjnej, postanowienia lub innego aktu/czynności z zakresu administracji dotyczącego indywidualnych uprawnień lub obowiązków. Ogólny zarzut niewykonywania ustawy lub jej nieprawidłowej realizacji, bez wskazania na naruszenie indywidualnego interesu prawnego, nie jest przedmiotem postępowania sądowoadministracyjnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (7)

Główne

p.p.s.a. art. 3 § par. 2 pkt 8

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sądy administracyjne sprawują kontrolę administracji publicznej w sprawach skarg na bezczynność tylko w przypadkach określonych w art. 3 par. 2 pkt 1-4, które mogą się zakończyć decyzją administracyjną, postanowieniem lub innym aktem/czynnością z zakresu administracji dotyczącym uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.

p.p.s.a. art. 58 § par. 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd odrzuca skargę niedopuszczalną.

p.p.s.a. art. 58 § par. 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd odrzuca skargę niedopuszczalną.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W sprawach nieuregulowanych w art. 172-183 stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania cywilnego.

p.p.s.a. art. 182 § par. 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA oddala skargę kasacyjną.

p.p.s.a. art. 182 § par. 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA oddala skargę kasacyjną.

Pomocnicze

u.o.r.e.r.

Ustawa z dnia 6 lipca 1995 r. o zmianie ustawy o rewaloryzacji emerytur i rent, o zasadach ustalania emerytur i rent oraz o zmianie niektórych ustaw

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga na "niecykliczną realizację" ustawy nie jest sprawą podlegającą kontroli sądu administracyjnego, gdyż nie może zakończyć się wydaniem indywidualnego aktu administracyjnego. Skarżący nie wykazał naruszenia indywidualnego interesu prawnego. Ogólny zarzut niewykonywania ustawy nie jest przedmiotem postępowania sądowoadministracyjnego.

Godne uwagi sformułowania

niecykliczna realizacja ustawy nie można mówić o zaistnieniu bezczynności organu administracji publicznej w rozumieniu art. 3 par. 2 pkt 8 Ogólny zarzut nierealizowania ustawy czy też jej naruszeń nie może być przedmiotem postępowania przed sądem administracyjnym.

Skład orzekający

Zbigniew Rausz

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie zakresu właściwości rzeczowej sądów administracyjnych w sprawach dotyczących bezczynności organów, zwłaszcza gdy przedmiotem skargi jest ogólny zarzut niewykonywania przepisów prawa, a nie naruszenie indywidualnego interesu prawnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego i interpretacji przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z 2002 r. w kontekście skarg na bezczynność.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej dotyczącej właściwości sądów administracyjnych, ale jej stan faktyczny jest dość typowy dla spraw odrzucanych z powodów formalnych.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OSK 643/05 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2005-09-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-06-07
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Zbigniew Rausz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
Hasła tematyczne
Właściwość sądu
Sygn. powiązane
II SAB/Wa 261/04 - Postanowienie WSA w Warszawie z 2004-10-22
Skarżony organ
Minister Gospodarki Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 3 par. 2 pkt 8, art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Zbigniew Rausz po rozpoznaniu w dniu 20 września 2005 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Juliana Ś. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 października 2004 r., sygn. akt II SAB/Wa 261/04 o odrzuceniu skargi Juliana Ś. na bezczynność Ministra Pracy i Polityki Społecznej w przedmiocie waloryzacji świadczeń emerytalno-rentowych postanawia oddalić skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
I OSK 643/05
UZASADNIENIE
Jak wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia z dnia 22 października 2004 r., zgodnie z treścią art. 3 par. 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./ sądy administracyjne sprawują kontrolę administracji publicznej w sprawach skarg na bezczynność w przypadkach określonych w art. 3 par. 2 pkt 1-4 tej ustawy tzn. takich, które mogą się zakończyć decyzją administracyjną, postanowieniem wydanym w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończącym postępowanie w sprawie, a także na postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty, postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie albo inny akt lub czynność z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.
Natomiast z treści skargi z dnia 10 lipca 2004 r. wynika, że dotyczy ona bezczynności Ministra Polityki Społecznej polegającej na "niecyklicznej realizacji" ustawy z dnia 6 lipca 1995 r. o zmianie ustawy o rewaloryzacji emerytur i rent, o zasadach ustalania emerytur i rent oraz o zmianie niektórych ustaw /Dz.U. nr 95 poz. 473/. Tego typu sprawa nie należy do właściwości rzeczowej sądów administracyjnych określonej w art. 3 par. 2 pkt 1-4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Stąd też w tych sprawach nie ma zastosowania sądowa kontrola administracji publicznej. Z tych względów na podstawie art. 58 par. 1 pkt 1 i par. 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę jako niedopuszczalną Sąd postanowił odrzucić.
Pismem z dnia 3 stycznia 2005 r. skargę kasacyjną na powyższe postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył Julian Ś., który wniósł o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Jako podstawę skargi kasacyjnej wskazano naruszenie art. 3 par. 2 pkt 4 i art. 58 par. 1 i par. 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przez błędną wykładnię - że sprawa ma charakter "niecyklicznej realizacji" ustawy z dnia 6 lipca 1995 r. o zmianie ustawy o rewaloryzacji emerytur i rent, o zasadach ustalania emerytur i rent oraz o zmianie niektórych ustaw /Dz.U. nr 95 poz. 473/.
W uzasadnieniu skargi wskazano, iż zgodnie z art. 3 par. 2 pkt 4 wyżej cytowanej ustawy sprawa podlega pod inne akty i czynności z zakresu administracji dotyczące obowiązków wynikających z ustawy. Wniknięcie w sedno sprawy prowadzi do wniosku, że jest to sprawa z zakresu obowiązków wynikających z ustawy. Minister Polityki Społecznej dopuścił się rażącej bezczynności w sprawie nie przeliczania składnika socjalnego z kwoty bazowej od dnia 1 stycznia 1996 do 1 stycznia 2004 r. oraz nie dokonania ustawowej waloryzacji wypłaty świadczenia za IV kwartał 1995 r. Nie wydanie stosownych decyzji spowodowało naruszenie prawa poprzez brak przepisów wykonawczych Ministra Polityki Społecznej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Jak wynika z treści skargi Juliana Ś. z dnia 10 lipca 2004 r. wniesionej przeciwko Naczelnej Władzy Wykonawczej RP tj. przeciwko Ministrowi Pracy i Polityki Społecznej oraz Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych, została ona wniesiona w związku z "niecykliczną realizacją" ustawy z dnia 6 lipca 1995 r. /Dz.U. nr 95 poz. 473/. Skarżący składa skargę na bezczynność administracyjną organów władzy wykonawczej RP i ZUS i wnosi o spowodowanie przedmiotowej naprawy w pełnym zakresie jak określa wskazana ustawa tj. kolejnych ośmiu przeliczeń według aktualnej kwoty bazowej. Skarżący podał, że oczekuje ponadto od niniejszego postępowania dowodowego wyjaśnienia zaistniałych nieprawidłowości oraz przedsięwzięcia koniecznych zabezpieczeń w celu wyeliminowania niedozwolonych praktyk w ubezpieczeniach pracowniczych i naprawienia zaistniałej szkody, która została uczyniona.
Jak słusznie zauważył Wojewódzki Sąd Administracyjny w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia, zgodnie z treścią art. 3 par. 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./ sądy administracyjne sprawują kontrolę administracji publicznej w sprawach skarg na bezczynność w przypadkach określonych w art. 3 par. 2 pkt 1-4 tej ustawy tzn. takich, które mogą się zakończyć decyzją administracyjną, postanowieniem wydanym w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończącym postępowanie w sprawie, a także na postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty, postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie albo inny akt lub czynność z zakresu administracji publicznej dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.
Bez wątpienia sprawa ze skargi Juliana Ś. nie należy do kategorii spraw, które mogłyby być zakończone jakimkolwiek zewnętrznym aktem administracyjnym wydanym w sprawie indywidualnej. Przedmiotem skargi jest bowiem ogólny zarzut niewykonywania ustawy dnia 6 lipca 1995 r. o zmianie ustawy o rewaloryzacji emerytur i rent, o zasadach ustalania emerytur i rent oraz o zmianie niektórych ustaw /Dz.U. nr 95 poz. 473/. Nie można w tym przypadku mówić więc o zaistnieniu bezczynności organu administracji publicznej w rozumieniu art. 3 par. 2 pkt 8 ww. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Powyższej oceny prawnej przedmiotowej sprawy nie zmieniłoby także zakwalifikowanie skargi jako wniesionej na inne niż określone w art. 3 par. 2 pkt 1-3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Jak bowiem wynika z treści skargi sądowoadministracyjnej jej przedmiotem jest nieprawidłowa realizacja ustawy. Skarżący nie wskazał natomiast na indywidualny, własny interes prawny wynikający z przepisów prawa, który został naruszony przez działalność czy też jej brak tj. bezczynność organów administracji publicznej. Ogólny zarzut nierealizowania ustawy czy też jej naruszeń nie może być przedmiotem postępowania przed sądem administracyjnym.
W takiej sytuacji należy uznać, iż postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 października 2004 r. o odrzuceniu skargi Juliana Ś. było prawidłowe, skarga bowiem w świetle tego co wyżej zostało stwierdzone jest niedopuszczalna.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 w zw. z art. 182 par. 1 i par. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./ postanowił skargę kasacyjną oddalić.