I OSK 639/17

I OSK 639/17 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2017-12-06
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2017-03-20
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Elżbieta Kremer
Jerzy Bortkiewicz /sprawozdawca/
Joanna Runge - Lissowska /przewodniczący/
Symbol z opisem
6330 Status  bezrobotnego
Hasła tematyczne
Pomoc społeczna
Sygn. powiązane
IV SA/Wr 131/16 - Wyrok WSA we Wrocławiu z 2016-10-31
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok oraz decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2016 poz 645
art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f w zw. z art. 33 ust. 4 pkt 1
Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Joanna Runge-Lissowska sędzia NSA Elżbieta Kremer sędzia del. WSA Jerzy Bortkiewicz (spr.) Protokolant asystent sędziego Łukasz Sielanko po rozpoznaniu w dniu 6 grudnia 2017 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 31 października 2016 r. sygn. akt IV SA/Wr 131/16 w sprawie ze skargi M. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji orzekającej o uznaniu za osobę bezrobotną i przyznaniu prawa do zasiłku, odmowy uznania za osobę bezrobotną i umorzenia postępowania w sprawie o ustalenie prawa do zasiłku 1. uchyla zaskarżony wyrok oraz decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] i decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...]; 2. zasądza od Wojewody [...] na rzecz M. S. kwotę 737 zł (siedemset trzydzieści siedem złotych) tytułem kosztów postępowania sądowego; 3. zarządza zwrot z kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na rzecz M. S. kwoty 300 zł (trzysta złotych) tytułem uiszczonych nienależnych kosztów sądowych.
Uzasadnienie
UZASADNIENIE:
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 31 października 2016 r., sygn. akt IV SA/Wr 131/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, oddalił skargę M. S. na decyzję Wojewody Dolnośląskiego z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji orzekającej o uznaniu za osobę bezrobotną i przyznaniu prawa do zasiłku, odmowie uznania za osobę bezrobotną i umorzenia postępowania w sprawie o ustalenie prawa do zasiłku.
Skarżący wniósł skargę kasacyjną od powyższego wyroku, zaskarżając go w całości, domagając się uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i orzeczenie przez NSA co do meritum sprawy, zgodnie z art. 188 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002 r. nr 153, poz. 1270), zwanej dalej: "p.p.s.a."; ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu do ponownego rozpoznania oraz zasądzenia na rzecz skarżącej kosztów postępowania.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił:
I/ na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a., naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f w związku z art. 33 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. z 2016, poz.645), zwanej dalej: "u.p.z." poprzez błędną wykładnię prowadzącą do uznania, że skarżąca kasacyjnie utraciła status osoby bezrobotnej i prawo do zasiłku dla osoby bezrobotnej poprzez sam fakt posiadania wpisu do ewidencji działalności gospodarczej, mimo braku faktycznego podjęcia działalności oraz wykreślenia skarżącej z ewidencji z datą wpisu;
II/ na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, p.p.s.a. w zw. z art. 7, 8 i 77 § 1 ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23), zwanej dalej: "k.p.a.", w zw. z art. 33 ustawy z dnią 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz.U. z 2016 r., poz.1829), zwanej dalej: "u.s.d.g.", poprzez brak rozpatrzenia całego zebranego w sprawie materiału dowodowego, tj. pominięcie kwestii nieprawidłowości wpisu w ewidencji działalności gospodarczej i utrzymania domniemania jego prawdziwości, co doprowadziło do braku ustalenia jego rzeczywistej treści; i jednocześnie stanowi naruszenie zasady pogłębiania zaufania do organów Państwa oraz zasady przekonywania.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej, w odniesieniu do zarzutu naruszenia przepisów prawa materialnego, stwierdzono, że mając na uwadze brak możliwości powoływania się na uchwałę NSA sygn. akt OPS 5/96 w aktualnym stanie prawnym, należy wziąć pod uwagę stanowisko NSA wyrażone w wyroku z dnia 31 maja 2012 r. w sprawie o sygn. akt I OSK 2298/11, w którym zwrócono uwagę na konieczność stosowania wykładni systemowej i celowościowej pojęcia "wpisu do ewidencji działalności gospodarczej", która ma prowadzić do odczytania rzeczywistego znaczenia tego pojęcia, pozbawionego niedopuszczalnego uproszczenia wynikającego z ograniczenia się do słów użytych w art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy.
Analiza powyższego prowadzi do postawienia zarzutu w postaci błędnej interpretacji przepisu prawa materialnego przez Sąd I instancji, tj. brak ustalenia rzeczywistej treści wpisu oraz pominięcie celu ustanowienia tego przepisu przy oddalaniu skargi kasacyjnej.
Wywodzono, że przyjęcie wykładni systemowej i celowościowej do odkodowania normy prawa materialnego w niniejszej sprawie doprowadziłoby do wniosku, że skarżąca nie utraciłaby statusu osoby bezrobotnej. Skarżąca kasacyjnie bowiem nigdy nie podjęła działalności gospodarczej, co zostało w postępowaniu administracyjnym przed organem udowodnione ponad wszelką wątpliwość zaświadczeniami z ZUS oraz Urzędu Skarbowego. Fakty te pozwoliły również skarżącej niezwłocznie po podjęciu wiedzy o wpisie, złożyć wniosek o wykreślenie wpisu z datą wskazaną jako rozpoczęcie działalności.
Podniesiono, że z informacji otrzymanej z Ministerstwa Rozwoju (znajdującej się w aktach sprawy) wynika, że "data wykreślenia wpisu z rejestru" ma charakter techniczny, jest nadawana automatycznie i nie określa "daty zaprzestania działalności gospodarczej", a zatem nie może wywierać negatywnych skutków dla skarżącej.
Argumentowano, że Sąd I instancji, stojąc na stanowisku, że za osobę bezrobotną może zostać uznana osoba, która nie posiada wpisu do ewidencji działalności gospodarczej i nie ma znaczenia, czy faktycznie podjęła i działalność gospodarczą, dokonał nadmiernego uproszczenia i wbrew, swoim twierdzeniom nie ustalił rzeczywistej treści wpisu w ewidencji działalności oraz pominął intencję ustawodawcy.
W nawiązaniu do zarzutu naruszenia przepisów postępowania, stwierdzono, że organ administracji nie ustalił z jakim wpisem w niniejszej sprawie ma do czynienia. Tymczasem wpis w ewidencji dotyczący skarżącej miał adnotację "Wpis nie przeszedł weryfikacji w CEIDG (Ostatnia próba weryfikacji: 2012-07-27 02 :43::2o)
Przyczyna: Brak PESEL i NIP". Organ administracyjny prowadzący postępowanie wyjaśnił, że prawdopodobnie wpis skarżącej został ujawniony w CEIDG w 2011 r. wskutek masowej migracji danych z systemu SAGED do CEIDG. Tymi samym powstała wątpliwość co do jakości wpisu w CEIDG oraz tego czy nie jest on po porostu wynikiem błędu informatycznego. Dopiero w odpowiedzi na skargę organ administracyjny podjął rozważania na gruncie ustawy z dnia 23 grudnia 1988 r. o działalności gospodarczej (Dz. U. z 1988, poz. 324). Zarzucono, że analiza ta została przeprowadzona wybiórczo i tylko na potrzeby odpowiedzi na skargę, tym samym wnioski tam zawarte są obarczone błędem. Zgodnie bowiem z art. 15 ust. 2 ww. ustawy "Organ ewidencyjny doręcza z urzędu przedsiębiorcy zaświadczenie o wpisie do ewidencji, nie później niż w terminie 14 dni od dnia zgłoszenia, a kopię tego zaświadczenia przekazuje właściwemu organowi podatkowemu." Podniesiono, że skarżąca kasacyjnie nigdy nie dostała takiego zaświadczenia, ani też wezwania do uzupełnienia formalnego wniosku. Wywodzono, że skoro w ówczesnym czasie, organ ewidencyjny nie wydał zaświadczenia o wpisie, ani nie wezwał skarżącej do uzupełniania braków formalnych wpisu, nie miał również przesłanek (art. 17 pkt. 4) do wydania decyzji odmownej o wpisie.
Zwrócono uwagę na okoliczność, że organ ewidencyjny, dokonując wpisu do ewidencji działalności gospodarczej, był obowiązany odnotować ten wpis w dowodzie osobistym osoby podejmującej działalność gospodarczą (art. 8 ust. 2), co pozostawało w związku z obowiązkiem przedstawienia przez bezrobotnego dowodu osobistego do wglądu przy rejestracji w rejonowym urzędzie pracy (§ 3 ust.1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 16 czerwca 1995 r. w sprawie szczegółowych zasad prowadzenia rejestracji i ewidencji bezrobotnych oraz innych osób poszukujących pracy (Dz. U. Nr 73, poz. 363) - taka sytuacja również nie miała miejsca.
Wywodzono, że skoro organ ewidencyjny nie podjął żadnej czynności, przekonanie skarżącej o braku skutecznego zarejestrowania działalności było w pełni uzasadnione, a brak zainteresowania organu administracji w tym obszarze na etapie prowadzenia postępowania, powoduje utratę zaufania do organów administracji publicznej.
Argumentowano, że zgodnie z art. 14 ust. 1 u.s.d.g., istnienie wpisu w CEIDG nie przesądza o faktycznym prowadzeniu takiej działalności, ale prowadzi do wzruszalnego domniemania prawnego w rozumieniu art. 234 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 1822), zwanej dalej: "k.p.c.", według którego osoba wpisana w CEIDG jest traktowana jako prowadząca działalność gospodarczą. Podkreślono, że w myśl art. 234 k.p.c. domniemania prawne mogą być obalone, ilekroć ustawa tego nie wyłącza. Dla obalenia domniemania wypływającego z ww. wpisu nieodzowne jest więc wykazanie, że skarżąca faktycznie nie prowadzi pozarolniczej działalności - co zostało w niniejszej sprawie uczynione. Wskazano, że osoba wpisana do CEIDG nie może zasłaniać się wobec osoby trzeciej, działającej w dobrej wierze, zarzutem, że dane ujawnione w ewidencji nie są prawdziwe, jeżeli po powzięciu informacji o tym wpisie zaniedbała ona wystąpić niezwłocznie z wnioskiem o sprostowanie, uzupełnienie lub wykreślenie wpisu. Jednak i w tej sferze skarżącej nie można przypisać zaniedbania.
Wojewoda Dolnośląski wniósł odpowiedź na skargę kasacyjną, wnosząc o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych.
W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę kasacyjną, wskazano, że niesłuszne jest przekonanie strony skarżącej o jakimkolwiek sporze w orzecznictwie co do znaczenia wpisu do ewidencji działalności gospodarczej, czy też raczej co do znaczenia, jakie należałoby przypisywać okoliczności faktycznego prowadzenia działalności gospodarczej w sprawie dotyczącej możliwości uzyskania i utrzymania statusu osoby bezrobotnej. Nie ma bowiem żadnych wątpliwości, że w świetle art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy uzyskanie statusu osoby bezrobotnej możliwe jest przez osobę, która nie złożyła wcześniej wniosku o wpis do ewidencji działalności gospodarczej. Przepis ten w obecnym kształcie, nadanym ustawą z dnia 16 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2010 r. nr 257 poz. 1725) i obowiązującym od dnia 1 lutego 2011 r., nie budzi już wątpliwości interpretacyjnych, a ewentualne spory co do możliwości jego zastosowania przez organy administracji powstają, jak to ma miejsce w niniejszej sprawie, w przypadku posłużenia się orzeczeniami sądów administracyjnych, formułowanych w innym stanie prawnym, co dotyczy uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 grudnia 1996 r. sygn. akt OPS 5/96, jak też wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 maja 2012 r. I OSK 2298/11, w którym NSA dokonuje analizy stanu faktycznego, gdzie osoba została zarejestrowana jako bezrobotna przed dniem wejścia w życie ww. nowelizacji art. 2 ustawy (wówczas bezrobotnym mogła być osoba, która nie posiadała wpisu do ewidencji działalności gospodarczej). spór natomiast koncentrował się wokół tego, czy słusznie organ pozbawił tę osobę statusu osoby bezrobotnej po wznowieniu postępowania, skoro w dniu rejestracji osoba ta posiadała wpis w ewidencji działalności gospodarczej, jednak nie nadszedł jeszcze dzień oznaczony przez tę osobę jako data rozpoczęcia działalności gospodarczej. Wywodzono, że argumentacja zawarta w skardze kasacyjnej, opierająca się na tym wyroku, nie może znaleźć zastosowania w niniejszej sprawie, kiedy to rejestracja skarżącej jako osoby bezrobotnej nastąpiła już w okresie obowiązywania art. 2 ustawy w nowym brzmieniu. Natomiast z treści wpisu wynika, że w dacie rejestracji upłynął już, określony we wniosku o wpis do ewidencji, dzień podjęcia działalności gospodarczej.
Argumentowano, że Naczelny Sąd Administracyjny, orzekając w czasie, kiedy weszła w życie nowelizacja ustawy, dokonał analizy porównawczej art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy sprzed i po nowelizacji, jednak zastosowana przez niego wykładnia systemowa i celowościowa dotyczyła art. 2 w brzemieniu przed dniem 1 lutego 2011 r. Stąd niesłuszne jest przekonanie skarżącej, że także w niniejszej sprawie istnieją podstawy do zastosowania innej wykładni art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f ustawy, niż językowa.
Wywodzono, że po nowelizacji analizowanego przepisu w 2011 r. bezprzedmiotowe jest zupełnie prowadzenie postępowania dowodowego, mającego służyć obaleniu domniemania wykonywania działalności gospodarczej w związku z posiadanym wpisem do ewidencji działalności. Wskazano, że ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy w ogóle takiego domniemania nie formułuje, a okoliczność prowadzenia działalności gospodarczej w żaden sposób nie kształtuje również sytuacji osoby ubiegającej się o przyznanie statusu osoby bezrobotnej. W świetle przepisów ustawy jest ona prawnie obojętna, znaczenie ma jedynie obiektywnie weryfikowalna okoliczność posiadania wpisu w ewidencji działalności gospodarczej.
Wywodzono, że zaskarżony wyrok nie mógł zapaść z naruszeniem art. 33 u.s.p.d.g., bowiem w toku postępowania ustalono, że wszystkie dane zawarte w ewidencji są prawdziwe. Skarżąca nie zaprzecza, że wpis dotyczy jej osoby i wskazała dzień 2 grudnia 1994 r. jako dzień rozpoczęcia wykonywania działalności gospodarczej, działalności tej nie zawiesiła, a wykreślenie wpisu nastąpiło 9 października 2015 r. Tylko te okoliczności, w kontekście art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f stawy, mają znaczenie dla oceny poprawności rozstrzygnięć, jakie wydały organy administracji.
Stwierdzono, że okoliczność rzeczywistego wykonywania działalności gospodarczej przez skarżącą jest pozbawiona znaczenia prawnego.
Błędny jest także pogląd skarżącej, że skoro data wykreślenia wpisu z rejestru ma charakter techniczny, jest nadawana automatycznie i nie określa daty zaprzestania działalności gospodarczej, to nie może wywierać negatywnych skutków dla skarżącej. Możliwość wystąpienia takich skutków nie zależy w żadnym wypadku od charakteru czynności wykreślenia, a wyłącznie od treści przepisów prawa materialnego, regulującego daną dziedzinę. W przypadku statusu osoby bezrobotnej ustawa wyraźnie łączy posiadanie wpisu z brakiem możliwości uzyskania statusu osoby bezrobotnej.
Podniesiono, że bezpodstawne jest także twierdzenie, zawarte w zarzutach skargi, że wpis w ewidencji działalności gospodarczej przedsiębiorcy M. S. został wykreślony z niej z datą wpisu. Wykreślenie nastąpiło z dniem 9 października 2015 r., co bezsprzecznie wynika z wyjaśnień skarżącej, udzielonych w toku postępowania jak i treści zawartych w Centralnej Ewidencji Działalności i Informacji o Działalności Gospodarczej Rzeczypospolitej Polskiej.
Wywodzono, że bezpodstawny jest zarzut skarżącej, odwołujący się do cech i jakości wpisu w ewidencji działalności gospodarczej. Skarżąca wyraża pogląd, że organ administracji, a także Sąd I instancji, nie ustalił, czy wpis nie jest wynikiem błędu informatycznego, nie uwzględnił, że nie zawierał on wszystkich danych, że strona nie otrzymała zaświadczenia o wpisie, wezwania do uzupełnienia wniosku i nie dokonano wpisu w dowodzie osobistym. Argumentowano, że ustalenia te nie mieszczą się w granicach postępowania prowadzonego w sprawie, albowiem ustawa warunkuje możliwość uzyskania statusu osoby bezrobotnej wyłącznie brakiem wpisu w ewidencji działalności gospodarczej, a nie z posiadaniem adnotacji w dowodzie osobistym czy otrzymaniem zaświadczenia o wpisie. Weryfikując uprawnienie do dokonania rejestracji jako osoby bezrobotnej organ administracji nie może w ramach postępowania zainicjowanego wnioskiem o jej dokonanie ustalać też, czy zachodzą przesłanki do wykreślenia wpisu w ewidencji działalności gospodarczej lub też czy prawidłowo zostało dokonane przeniesienie danych z ewidencji działalności gospodarczej do Centralnej Ewidencji Działalności i Informacji o Działalności Gospodarczej Rzeczypospolitej Polskiej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna zawiera usprawiedliwione podstawy.
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. i nie zachodzi żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku. Wobec tego, Naczelny Sąd Administracyjny przeszedł do zbadania zarzutów kasacyjnych, będąc związany granicami skargi kasacyjnej.
Skarżąca kasacyjnie skorzystała z obu podstaw, jakie wymienione zostały w treści art. 174 p.p.s.a., przedstawiając zarówno zarzuty naruszenia prawa materialnego jak i zarzuty procesowe.
Rozpoznanie zarzutów dotyczących naruszenia przepisów postępowania, co do zasady poprzedzać winno rozpoznanie zarzutów dotyczących naruszenia norm prawa materialnego, gdyż ocena prawidłowości wykładni i zastosowania norm prawa materialnego powinna być oparta na zbudowanej prawidłowo, pod względem proceduralnym, podstawie faktycznej rozstrzygnięcia.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania dają podstawy do przyjęcia, że zaskarżony wyrok został wydany z naruszeniem art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, p.p.s.a. w zw. z art. 7, 8 i 77 § 1 k.p.a., w zw. z art. 33 u.s.d.g., gdyż Sąd I instancji zaakceptował ustalenia i ocenę tych ustaleń dokonaną przez Wojewodę Dolnośląskiego, mimo iż organ ten nie wyjaśnił dokładnie stanu faktycznego i nie rozpatrzył wszechstronnie całego materiału dowodowego.
Działania procesowe organów obu instancji w przedmiotowej sprawie, winny były doprowadzić do wyczerpującego zebrania materiału dowodowego i jego i wszechstronnego wyjaśnienia celem prawidłowego zastosowania norm prawa materialnego, tj. art. 33 ust. 4 pkt 1 u.p.z., który stanowi, że starosta pozbawia statusu bezrobotnego, osobę, której nie można uznać za osobę bezrobotną, w świetle m.in. treści art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f u.p.z., który stanowi, że za osobę taką uważa się osobę poszukującą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, jeżeli nie złożyła wniosku o wpis do ewidencji działalności gospodarczej albo po złożeniu wniosku o wpis: – zgłosiła do ewidencji działalności gospodarczej wniosek o zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej i okres zawieszenia jeszcze nie upłynął, albo –nie upłynął jeszcze okres do, określonego we wniosku o wpis do ewidencji działalności gospodarczej, dnia podjęcia działalności gospodarczej.
Za kluczową przesłankę (zawartą w art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f u.p.z charakteryzującą osobę nie spełniającą kryteriów definicji osoby bezrobotnej) organy uznały fakt złożenia przez skarżącą wniosku o wpis do ewidencji działalności gospodarczej, którego ujawnienie 9 października 2015 r., stało się zresztą podstawą do wznowienia postępowania w sprawie uznania skarżącej za osobę bezrobotną i przyznania jej zasiłku dla bezrobotnych.
Całość ustaleń faktycznych w sprawie, organy ograniczyły do przytoczenia następujących faktów:
- pozyskania przez organ I instancji dnia 9 października 2015 r. ze strony internetowej CEIDG informacji, że skarżąca posiada zarejestrowaną działalność gospodarczą z datą jej rozpoczęcia na dzień 2 grudnia 1994 r.,
- przedłożenia w dniu 13 października 2015 r. przez skarżącą w urzędzie pracy dokumentu ze strony internetowej CEIDG, z którego wynika, że w dniu 9 października 2015 r. wykreśliła wpis z CEIDG,
- złożenia przez skarżącą oświadczenia w dniu 21 października 2015 r. , że dnia 2 grudnia 1994 r. zarejestrowała działalność gospodarczą której nigdy nie prowadziła i zarejestrowana działalność gospodarcza nie posiadała numeru NIP oraz REGON i w związku z tym, strona była przekonana, że wpis do ewidencji zostanie anulowany,
- pozyskania przez organ I instancji 5 listopada 2015 r. z CEIDG dokumentu dotyczącego historii ww. wpisu, w którym widnieją następujące dane: 27 grudnia 2011 r. wpis przeniesiony z ewidencji gminnej, 9 października 2015 r. uzupełnienie danych wpisu na podstawie wniosku CEIDG-2, 9 października 2015 r. zmiana danych we wpisie, 9 października 2015 r. zakończenie działalności gospodarczej oraz 9 października 2015 r. nadanie numeru NIP.
Tak przytoczone okoliczności w ocenie organów świadczą o tym, że skarżąca w sposób nie budzący wątpliwości i prawnie skuteczny złożyła wniosek o wpis do ewidencji działalności gospodarczej, która była zarejestrowana w okresie od 2 grudnia 1994 r. do dnia wyrejestrowania działalności w dniu 9 października 2015 r.
Wskazane ustalenia nie zostały jednak przez organy przeanalizowane w kontekście składanych przez skarżącą w trakcie postępowania administracyjnego wyjaśnień, jak i w świetle istnienia wzajemnie sprzecznych dowodów.
Skarżąca w oświadczeniu z dnia 9.12.2015 r., stwierdziła, że jej wniosek o wpis do ewidencji działalności gospodarczej nie przeszedł weryfikacji w 1994 r. i nie dokonała dalszych czynności, tj. nie nadała NIP, Regonu, itp., a fakt ujawnienia w systemie jej wpisu nie był wynikiem jej działań, lecz prawdopodobnie został wygenerowany automatycznie wskutek błędu informatycznego, a ponadto do odwołania od decyzji pierwszoinstancyjnej załączyła wydruk ze strony internetowej CEIDG z którego wynika, że w dniu 2 grudnia 1994 r. dokonano wpisu do ewidencji działalności gospodarczej, jak również dzień ten wskazywał datę zakończenia tej działalności.
Organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji nie ustosunkował się do powyżej przedstawionych przez skarżącą argumentów, lecz w nawiązaniu do nich, po pierwsze, powołał się na fakt wpisu skarżącej do ewidencji działalności gospodarczej istniejący do dnia 9 października 2015 r., a po drugie, zarzucił, że skarżąca nie wystąpiła o sprostowanie tego wpisu.
Sąd I instancji nie tylko przeszedł do porządku nad brakiem dokonania przez organ odwoławczy jakiejkolwiek analizy ww. zarzutów skarżącej, lecz stwierdził, że istotne okoliczności faktyczne sprawy są niesporne, przyjmując następnie, że, po pierwsze, Informację o posiadaniu zarejestrowanej działalność gospodarczą z datą jej wykonywania 2 grudnia 1994 r. organ I instancji uzyskał w dniu 9 października 2015 r., co stanowiło okoliczność, która istniała w dacie rejestracji skarżącej jako osoby bezrobotnej, nieznaną w tym czasie organowi, a po drugie, że wpis dokonany w październiku 2015 r. dotyczący nieprowadzenia działalności od dnia 2 grudnia 1994 r. nie może wywierać skutku oczekiwanego przez zainteresowaną, ponieważ nie został dokonany przed wykreśleniem z rejestru, lecz wprowadzony został w dacie wyrejestrowania działalności gospodarczej.
Dokonując oceny zajętego przez Sąd I instancji stanowiska, należy zwrócić uwagę na okoliczność, że choć fakty ustalone przez organ (nie mniej niekompletnie) są istotnie niesporne, to jednak Sąd I instancji pominął kwestię, że ze zgromadzonego materiału dowodowego strony postępowania wywodziły odmienne wnioski, co do istotnych w sprawie ustaleń faktycznych, a mianowicie w ocenie organu w zasobach CEIDG istniał wpis świadczący o prowadzeniu przez stronę działalności gospodarczej w okresie od 2 grudnia 1994 r. do 9 października 2015 r. (dokument wygenerowany 9.10.2015 r.), a w ocenie skarżącej istniejący wpis, po pierwsze został wprowadzony niezgodnie z prawem, a po drugie zaświadczał, że w data 2 grudnia 1994 r. stwierdzała rozpoczęcie i zakończenie działalności gospodarczej, na co strona przedstawiła wydruk z CEIDG, potwierdzający taką właśnie okoliczność (dokument wygenerowany 13.10.2015 r.).
Odmienność stanowisk stron dotyczy przede wszystkim zagadnienia, czy wpis skarżącej do ewidencji działalności gospodarczej został wprowadzony zgodnie z prawem, a w konsekwencji, czy uzasadniony był brak świadomości skarżącej w dniu składania wniosku o zasiłek dla bezrobotnych, że figuruje w ww. ewidencji.
Jak wynika z "historii wpisu" CEIDG, wpis dotyczący działalności gospodarczej - który, jak wskazuje strona, był oparty na wniosku, który nie przeszedł weryfikacji w 1994 r. - pojawił się w tej ewidencji (z nieznanych przyczyn) dopiero 27.12.2011 r., pomimo faktu, że skarżąca zgłosiła działalność gospodarczą dnia 2 grudnia 1994 r. Ponadto w momencie składania wniosku o zasiłek w dniu 5 listopada 2014 r., wpis ten nie posiadał danych wymaganych przez prawo, co dotyczyło nr PESEL i NIP, co zostało uzupełnione dopiero 9.10.2015 r. w nieznanych okolicznościach, w sytuacji zaprzeczenia przez skarżącą, że uzupełniła wniosek o ww. dane.
Ponadto wreszcie, sprzeczne ze sobą są dwa kluczowe dla sprawy dokumenty, które posiadają informację, że są zgodne z art. 34 ust. 4 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej z dnia 2 lipca 2004 r. oraz, iż mają moc zaświadczenia o wpisie CEIDG. Pierwszy z nich, wygenerowany 9.10.2015 r., zaświadcza prowadzenie przez skarżącą działalności gospodarczej od dnia 2 grudnia 1994 r., nie zawierając jakichkolwiek danych co do zaprzestania prowadzenie działalności gospodarczej. Drugi z nich, wygenerowany 13.10.2015 r., zaświadcza prowadzenie przez skarżącą działalności gospodarczej od dnia 2 grudnia 1994 r., jak również, że tego też dnia zaprzestano prowadzenia działalności gospodarczej.
Wszystko to sprawia, że za zasadny należało uznać zarzut skargi kasacyjnej naruszenia przepisów postępowania, albowiem tak przez organy, jak i Sąd I instancji wbrew art. 7, 8 i 77 § 1 k.p.a., nie został rozpatrzony zebrany materiał dowodowy w sposób wszechstronny i wnikliwy, a w tym nie ustosunkowano się do podnoszonych w sprawie przez skarżącą ww. zarzutów w zakresie uznania skuteczności i prawidłowości wpisu do ewidencji działalności gospodarczej. Zupełnie też pominięto sprzeczność w treści dwóch ww. wydruków z CEIDG. W oparciu o treść jednego z nich z daty 9.10.2015 r. poczyniono najistotniejsze dla sprawy ustalenie co do faktu złożenia przez skarżącą wniosku o wpis do ewidencji działalności gospodarczej, który przesądził o treści podjętych w sprawie decyzji, jak i o treści wyroku Sądu I instancji. Skoro więc inne zaświadczenie z daty 13.10.2015 r., o tej samej mocy dowodowej, stwierdza okoliczność przeciwną w stosunku do zaświadczenia z 9.10.2015 r., to okoliczność ta wymagała dogłębnej analizy, której w sprawie nie poczynił Sąd I instancji, ani organy.
Wobec skuteczności zarzutów w zakresie naruszenia przepisów postępowania, nie zachodzi potrzeba ustosunkowania się przez Naczelny Sąd Administracyjny do zarzutu skargi kasacyjnej dotyczącego naruszenia prawa materialnego w postaci art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. f w związku z art. 33 ust. 4 pkt 1 "u.p.z.", gdyż - o czym już była mowa na wstępie niniejszych rozważań - o naruszeniu prawa materialnego można mówić dopiero w przypadku prawidłowo ustalonego stanu faktycznego w sprawie. Tylko bowiem gdy stan faktyczny w sprawie jest wyczerpująco i prawidłowo ustalony, możliwe będzie stwierdzenie naruszenia prawa materialnego.
Wskazane wyżej motywy i przyjęte oceny, stanowiły wystarczającą podstawę do uwzględnienia skargi kasacyjnej i uchylenia zaskarżonego wyroku. Nadto, spełnione zostały przesłanki, wynikające z art. 188 p.p.s.a., do rozpoznania przez Naczelny Sąd Administracyjny skargi skarżącej na decyzją z dnia 14 stycznia 2016 r., organu odwoławczego. Skarga ta zaś zasługiwała na uwzględnienie, poprzez uchylenie zaskarżonych decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji z uwagi na istotne naruszenie art. 7, 8 oraz art. 77 § 1 k.p.a.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy konieczne będzie uwzględnienie powyżej wyrażonych uwag, w tym przede wszystkim poczynienie rozważań w zakresie ww. podnoszonych przez skarżącą zarzutów oraz dokonanie analizy całego materiału dowodowego, w tym sprzecznych ze sobą wydruków z CEIDG.
W związku z tym, na podstawie art. 188, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, oraz art. 135 p.p.s.a., orzeczono, jak w pkt 1 wyroku.
Wobec uwzględnienia skargi kasacyjnej od wyroku, którym oddalono skargę oraz wobec uwzględnienia skargi, na mocy art. 203 pkt 1, art. 200 oraz art. 205 § 2 p.p.s.a. zasądzono od organu administracji na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego za obie instancje oraz na podstawie art. 225 p.p.s.a. zwrócono jej nienależnie pobrane koszty sądowe.