Orzeczenie · 2007-05-09

I OSK 615/06

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2007-05-09
NSAnieruchomościWysokansa
nieruchomości warszawskiedekret o gruntach warszawskichodszkodowaniewywłaszczenieprawo budowlaneplan zabudowybudownictwo jednorodzinneNSAprawo administracyjne

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargę na decyzję Wojewody Mazowieckiego odmawiającą przyznania odszkodowania za nieruchomość warszawską. Nieruchomość ta została przejęta na rzecz Skarbu Państwa na podstawie dekretu z 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy. Kluczową kwestią było ustalenie, czy działka mogła być przeznaczona pod budownictwo jednorodzinne przed wejściem w życie dekretu, zgodnie z art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Sąd pierwszej instancji uznał, że plan zabudowy z 1931 r. przewidujący zabudowę zwartą o 4 kondygnacjach wykluczał taką możliwość. Naczelny Sąd Administracyjny uznał ten pogląd za błędny. Stwierdził, że plan zabudowy nie zawierał zakazu budownictwa jednorodzinnego, a pojęcie 'domu jednorodzinnego' należy rozumieć zgodnie z jego znaczeniem w dacie wejścia w życie dekretu, czyli jako budynek zaspokajający potrzeby mieszkaniowe jednej rodziny, bez późniejszych ograniczeń. Sąd podkreślił, że przepis art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie wymaga, aby działka była niezabudowana, a jedynie aby istniała możliwość jej przeznaczenia pod budownictwo jednorodzinne. NSA uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami w kontekście odszkodowań za nieruchomości warszawskie, zwłaszcza w kwestii możliwości przeznaczenia działki pod budownictwo jednorodzinne i znaczenia planów zabudowy z okresu międzywojennego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji nieruchomości warszawskich przejętych na podstawie dekretu z 1945 r. i zastosowania art. 215 ust. 2 u.g.n.

Zagadnienia prawne (3)

Czy plan zabudowy z 1931 r. przewidujący zabudowę zwartą o 4 kondygnacjach wyklucza możliwość przeznaczenia nieruchomości pod budownictwo jednorodzinne w rozumieniu art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, plan zabudowy nie wyklucza takiej możliwości, a pojęcie budownictwa jednorodzinnego należy rozumieć zgodnie z jego znaczeniem w dacie wejścia w życie dekretu z 1945 r.

Uzasadnienie

NSA uznał, że plan zabudowy nie zawierał zakazu budownictwa jednorodzinnego, a jego zapisy należy interpretować z uwzględnieniem ówczesnych uwarunkowań. Podkreślono, że przepis art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie wymaga, aby działka była niezabudowana, a jedynie aby istniała prawna możliwość jej przeznaczenia pod budownictwo jednorodzinne.

Czy przepis art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami dotyczy wyłącznie działki niezabudowanej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepis ten nie zawiera takiego ograniczenia i dotyczy również działek zabudowanych, pod warunkiem spełnienia pozostałych przesłanek.

Uzasadnienie

NSA dokonał wykładni językowej i historycznej art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, wskazując, że przepis ten nie zawiera dodatkowych kryteriów jak działka zabudowana czy niezabudowana, a jedynie wymóg możliwości przeznaczenia działki pod budownictwo jednorodzinne.

Czy błędna wykładnia przepisów postępowania przez Sąd pierwszej instancji miała istotny wpływ na wynik sprawy?

Odpowiedź sądu

Nie, zarzut naruszenia przepisów postępowania przez nieuwzględnienie całokształtu materiału dowodowego (aktu notarialnego z 1946 r. i mapy zniszczeń) został uznany za niezasadny.

Uzasadnienie

NSA uznał, że Sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił materiał dowodowy dotyczący stanu technicznego zabudowań na nieruchomości, a dokumenty te obrazowały, że nieruchomość była zabudowana, co nie stanowiło naruszenia przepisów postępowania mającego wpływ na wynik sprawy.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżony wyrok uchylono i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.

Przepisy (13)

Główne

P.p.s.a. art. 185 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.g.n. art. 215 § 2

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

Przepis ten ma zastosowanie do domu jednorodzinnego, jeżeli przeszedł na własność Państwa po dniu 5 kwietnia 1958 r., oraz do działki, która przed dniem wejścia w życie dekretu z 1945 r. mogła być przeznaczona pod budownictwo jednorodzinne, jeżeli poprzedni właściciel bądź jego następcy prawni zostali pozbawieni faktycznej możliwości władania nią po dniu 5 kwietnia 1958 r. Nie wyklucza możliwości przyznania odszkodowania za działkę zabudowaną.

u.g.n. art. 215 § 2

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

Przepis ten ma zastosowanie do domu jednorodzinnego, jeżeli przeszedł na własność Państwa po dniu 5 kwietnia 1958 r., oraz do działki, która przed dniem wejścia w życie dekretu z 1945 r. mogła być przeznaczona pod budownictwo jednorodzinne, jeżeli poprzedni właściciel bądź jego następcy prawni zostali pozbawieni faktycznej możliwości władania nią po dniu 5 kwietnia 1958 r. Nie wyklucza możliwości przyznania odszkodowania za działkę zabudowaną.

Pomocnicze

Dekret z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy art. 7 § 5

Dekret z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy art. 8

Ustawa z dnia 12 czerwca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości art. 53

Ustawa z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości art. 83 § 1

Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 16 lutego 1928 r. o prawie budowlanym i zabudowaniu osiedli art. 10 § 2

P.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Błędna wykładnia art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami przez Sąd pierwszej instancji w zakresie możliwości przeznaczenia działki pod budownictwo jednorodzinne. • Niewłaściwa interpretacja planu zabudowy z 1931 r. przez Sąd pierwszej instancji, który uznał, że zabudowa zwarta wyklucza budownictwo jednorodzinne. • Błędne przyjęcie przez Sąd pierwszej instancji, że art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami dotyczy wyłącznie działki niezabudowanej. • Niewłaściwa interpretacja podziału na strefy miasta Warszawy w planie zabudowy z 1931 r.

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia przepisów postępowania przez Sąd pierwszej instancji (nieuwzględnienie całokształtu materiału dowodowego).

Godne uwagi sformułowania

możliwość przeznaczenia działki pod budownictwo jednorodzinne należy ocenić na podstawie istniejącego w dniu wejścia w życie dekretu planu zabudowania. • takie stwierdzenia planu nie wykluczały same przez się możliwości zabudowy budownictwem jednorodzinnym, a tym samym przeznaczenie przedmiotowej nieruchomości pod takie budownictwo. • przepis art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie zawiera żadnych dodatkowych kryteriów jak np. działka zabudowana czy niezabudowana.

Skład orzekający

Małgorzata Borowiec

przewodniczący sprawozdawca

Stefan Kłosowski

członek

Leszek Włoskiewicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami w kontekście odszkodowań za nieruchomości warszawskie, zwłaszcza w kwestii możliwości przeznaczenia działki pod budownictwo jednorodzinne i znaczenia planów zabudowy z okresu międzywojennego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nieruchomości warszawskich przejętych na podstawie dekretu z 1945 r. i zastosowania art. 215 ust. 2 u.g.n.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy historycznych nieruchomości warszawskich i interpretacji przepisów sprzed wielu lat, co może być ciekawe dla prawników specjalizujących się w prawie nieruchomości i administracyjnym, a także dla osób zainteresowanych historią Warszawy.

Czy plan zabudowy z lat 30. XX wieku decyduje o prawie do odszkodowania za nieruchomość warszawską?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst