I OSK 606/24

I OSK 606/24 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-03-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-03-18
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Elżbieta Kremer /sprawozdawca/
Krzysztof Sobieralski /przewodniczący/
Maria Grzymisławska-Cybulska
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne
Pomoc społeczna
Sygn. powiązane
III SA/Kr 488/23 - Wyrok WSA w Krakowie z 2023-09-07
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok oraz decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 615
art. 17 ust. 1 pkt 4
Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - tj.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Krzysztof Sobieralski Sędziowie: Sędzia NSA Elżbieta Kremer (spr.) Sędzia del. WSA Maria Grzymisławska-Cybulska po rozpoznaniu w dniu 26 marca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej B. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 7 września 2023 r. sygn. akt III SA/Kr 488/23 w sprawie ze skargi B. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu z dnia 30 stycznia 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego 1) uchyla zaskarżony wyrok, zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy N. z dnia 16 listopada 2022 r. nr [...]; 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu na rzecz B. P. kwotę 720 (siedemset dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 7 września 2023 r. sygn. akt III SA/Kr 488/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę B. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu z dnia 30 stycznia 2023 r. w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego.
Wydanie powyższego wyroku poprzedzone było następującymi ustaleniami faktycznymi i prawnymi.
Wnioskiem z dnia 11 maja 2022 r. skarżąca wystąpiła o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego w związku ze sprawowaną opieką nad matką A. P.
Decyzją z dnia 16 listopada 2022 r. Wójt Gminy N. odmówił przyznania wnioskowanego świadczenia.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ jako przyczyny odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego wskazał na dwie negatywne przesłanki.
Po pierwsze, skarżąca ma ustalone prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego nad ojcem na podstawie decyzji Wójta Gminy N. z dnia 22 listopada 2021 r. na okres zasiłkowy trwający od 1 listopada 2021 r. do 31 października 2022 r., co zgodnie z art. 17 ust. 5 pkt 1b ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 615 ze zm.), dalej powoływanej jako "u.ś.r.", wyklucza przyznanie prawa od świadczenia pielęgnacyjnego. Po drugie, niepełnosprawność matki skarżącej powstała w okresach późniejszych niż wymaga tego art. 17 ust. 1b u.ś.r.
Odwołanie od ww. decyzji wniosła skarżąca.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Nowym Sączu decyzją z dnia 30 stycznia 2021 r. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
W pierwszej kolejności Kolegium podzieliło utrwalony w orzecznictwie sądowoadministracyjnym pogląd, że w obecnej sytuacji prawnej nie jest dopuszczalne oparcie decyzji odmawiającej przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie tej części przepisu art. 17 ust 1b u.ś.r., której niekonstytucyjność stwierdził Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 21 października 2014 r. sygn. K 38/13. W związku z powyższym Kolegium stwierdziło, że okoliczność, że niepełnosprawność u matki skarżącej powstała w wieku 72 lat, nie może stanowić samoistnej przesłanki do uznania, iż osobie sprawującej nad nią opiekę nie przysługuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego.
Kolegium następnie wskazało, że z ustaleń wywiadu środowiskowego jak i załączonych oświadczeń, wynika że skarżąca wraz z mężem prowadzą wspólne dwuosobowe gospodarstwo domowe. Skarżąca ma 51 lat i nie podejmuje prac dorywczych z uwagi na sprawowanie opieki nad ojcem, zamieszkałym w odległości 30m od miejsca zamieszkania skarżącej. Skarżąca, jak oświadczyła, od trzech lat sprawuje także opiekę nad matką, która jest osobą niepełnosprawną w stopniu znacznym, niezdolną do samodzielnej egzystencji. Ponadto, jak wynika z oświadczenia zawartego we wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego z dniem 1 stycznia 2019 r., zaprzestała pracy w gospodarstwie rolnym. Skarżąca pobiera natomiast świadczenie w postaci specjalnego zasiłku opiekuńczego na ojca.
Kolegium nie zakwestionowało faktu, że matka skarżącej, ze względu na swój stan zdrowia oraz wiek, wymaga pomocy i opieki, a opiekę tą zapewnia jej mieszkająca obok rodziców skarżąca. W ocenie Kolegium nie można jednak wnioskować, aby faktyczny zakres opieki, jaki wykonuje skarżąca względem niepełnosprawnej matki był tego rodzaju, że uniemożliwiałoby to jej podjęcie jakiejkolwiek aktywności zawodowej, choćby w ograniczonym zakresie godzinowym, czy też prowadzenie gospodarstwa rolnego.
Na podstawie przedstawionego materiału dowodowego nie można przyjąć, że skarżąca stale i nieprzerwanie musi sprawować osobistą opiekę nad niepełnosprawnymi rodzicami, którzy prowadzą odrębne gospodarstwo domowe i zamieszkają w odległości 30m od miejsca zamieszkania skarżącej, a tym samym należy przyjąć, że nie wyczerpuje ona zakresu opieki wymaganej dla świadczenia pielęgnacyjnego, która ma być trwała.
Ponadto zwrócono uwagę, że organ l instancji ustalił krąg osób zobowiązanych do alimentacji względem osoby wymagającej opieki i z ustaleń tych wynika, że oprócz skarżącej zobowiązaną do alimentacji jest jeszcze druga córka, która pracuje zawodowo. Zatem w stosunku do niej nie ma przeszkody, która świadczyłaby o niemożności wywiązania się z ciążącego na niej obowiązku alimentacyjnego, mającej charakter obiektywny, niezależny od jej woli.
W skardze na powyższą decyzję skarżąca zarzuciła:
1) naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.:
a) art. 17 ust. 1 u.ś.r.;
b) art. 32 ust. 1 w zw. z art. 18 w zw. z art. 71 Konstytucji RP;
c) art. 69 Konstytucji RP;
2) błąd w ustaleniach faktycznych, przyjętych za podstawę wydania zaskarżonej decyzji;
3) naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
a) art. 7, art. 77, art. 80 w zw. z art. 107 § 1 k.p.a.,;
b) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalając skargę podzielił pogląd organu II instancji, że dla rozstrzygnięcia nie ma znaczenia data powstania niepełnosprawności dla świadczenia pielęgnacyjnego otrzymywanego przez opiekunów osób dorosłych. Skarżąca nie spełnia jednakże warunku sprawowania stałej opieki oraz przesłanki niepodejmowania lub rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, w związku ze sprawowaniem opieki nad matką. W ocenie Sądu nie budzi bowiem wątpliwości, że ze zgromadzonego w aktach sprawy materiału dowodowego w żaden sposób nie wynika, aby matka skarżącej wymagała stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby, wykluczającej podjęcie przez opiekuna jakiegokolwiek zatrudnienia.
Podkreślono, że czynności skarżącej związane z opieką nad matką, ograniczają się do pomocy polegającej na [...], pozostałe czynności to prowadzenie gospodarstwa domowego. Nie są to natomiast czynności oznaczające stałą lub długotrwałą opieką innej osoby w rozumieniu art. 17 ust. 1 u.ś.r. Skarżąca nie mieszka z matką, a nawet sama czas pomocy, w tym polegającej na prowadzeniu gospodarstwa domowego, deklaruje na 9 godzin dziennie, a zatem nie ma przeszkód aby kilka godzin dziennie poświęciła na pracę, choćby w niepełnym wymiarze.
Ponadto, Sąd stanął na stanowisku, że jeżeli osoba wymagająca opieki ma oprócz osoby skarżącej jeszcze inne dzieci, z których część zamieszkuje w nieznacznej odległości od tej osoby, to realizując obowiązek alimentacyjny, w zakresie je obciążającym, mogą one wspomóc osobę skarżącą w opiece nad wymagającym opieki. Natomiast dzieci zamieszkujące w dalszej odległości, również realizując obowiązek alimentacyjny, w zakresie je obciążającym, powinny wspomóc tę osobę w inny sposób, tj. finansując pomoc w opiece nad nią. Okoliczności te, w ocenie Sądu, mają znaczenie dla oceny czy zachodzi bezpośredni związek przyczynowy pomiędzy rezygnacją lub niepodejmowaniem zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przez wnioskującego o świadczenie pielęgnacyjne, a sprawowaniem opieki nad osobą niepełnosprawną.
W niniejszej sprawie skarżąca ma siostrę i nie zostało wykazane aby siostra nie była w stanie realizować swojego obowiązku alimentacyjnego wobec matki, w części ją obciążającej, poprzez finansowanie pomocy w opiece nad matką, ani też, aby skarżąca nie była w stanie uzyskać od siostry, zwrotu przypadającej na nią części świadczeń alimentacyjnych, stosownie do treści art. 140 § 1 K.r.o., w sytuacji gdyby istotnie spełniła je wobec matki w części obciążającej siostrę.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła skarżąca, zarzucając naruszenie:
1) przepisów prawa materialnego, tj.:
a) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. w zw. z art. 17 ust 1 pkt 4 u.ś.r. poprzez dokonanie jego błędnej wykładni skutkującej przyjęciem, że brak jest związku przyczynowo skutkowego pomiędzy niepodejmowaniem przez skarżącą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej albo pracy w gospodarstwie rolnym a koniecznością sprawowania stałej opieki nad matką, podczas gdy niepodejmowanie przez stronę zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej albo pracy w gospodarstwie rolnym spowodowane było koniecznością sprawowania osobistej, stałej opieki nad matką;
b) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. w zw. z art. 17 ust 1 pkt 4 u.ś.r. poprzez pominięcie prawnie uzasadnionych celów wskazanej wyżej ustawy i odmowę przyznania skarżącej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego;
2) naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj.
a) art. 3 § 1 P.p.s.a., art. 134 § 1 P.p.s.a. i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. oraz art. 135 P.p.s.a. polegające na tym, że Sąd I instancji będąc zobowiązanym do orzekania w granicach danej sprawy, w wyniku niewłaściwej kontroli działalności administracji publicznej nie zastosował środka określonego w ustawie polegającego na uchyleniu zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu i poprzedzającej jej decyzji Wójta Gminy N., w sytuacji gdy zaskarżona decyzja, a także decyzja organu I instancji, obarczone były wadą polegająca na niewyjaśnieniu wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, przede wszystkim nie zostało jednoznacznie ustalone czy skarżąca jest w stanie łączyć opiekę nad matką z pracą zawodową oraz czy rodzeństwo skarżącej jest w stanie zajmować się matką;
b) art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492) oraz art. 3 § 2 pkt 1 P.p.s.a. w zw. z art. 134 § 1 w zw. z art. 151 P.p.s.a w zw. z art. 106 § 3, 4 i 5 P.p.s.a., art. 133 § 1 P.p.s.a i art. 141 § 4 P.p.s.a polegające na oddaleniu skargi zamiast jej uwzględnieniu, a w konsekwencji oddaleniu skargi, pomimo nierozpoznania całego materiału dowodowego, rozpoznania materiału dowodowego z pominięciem zasady swobodnej oceny materiału dowodowego, nieprawidłowym ustaleniem stanu faktycznego sprawy uwidaczniającym się w szczególności:
- pominięciem stanowiska wyrażonego w skardze, zgodnie z którym skarżąca zmuszona była zrezygnować z pracy zawodowej, aby zająć się opieką na niepełnosprawną matką, jak również, że czynności wykonywane przez skarżącą w związku z opieką nad matką mają charakter opieki stałej i wykluczają możliwość pracy zawodowej, co skutkowało oddaleniem skargi w drodze uznania, iż brak jest związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawna matką a koniecznością rezygnacji z pracy zawodowej przez skarżącą.
Mając na uwadze powyższe, skarżąca kasacyjnie wniosła o:
1) uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie;
2) zasądzenie kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Ponadto oświadczyła, że zrzeka się rozprawy oraz wniosła o rozpoznanie skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.), dalej powoływanej jako "P.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę tylko okoliczności uzasadniające nieważność postępowania, a które to okoliczności w tym przypadku nie zachodziły. Tak więc postępowanie kasacyjne w niniejszej sprawie polegało wyłącznie na badaniu zasadności podstaw kasacyjnych, przytoczonych w skardze kasacyjnej. Zgodnie z art. 174 P.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1), oraz naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2). Naczelny Sąd Administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonego orzeczenia z prawem materialnym i procesowym w granicach skargi kasacyjnej.
Skarga kasacyjna oparta została na obydwu podstawach wymienionych w art. 174 P.p.s.a. W takiej sytuacji co do zasady w pierwszej kolejności rozważenia wymagają zarzuty przytoczone w ramach podstawy kasacyjnej przewidzianej w art. 174 pkt 2 P.p.s.a. Należy jednakże zauważyć, że zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania są ściśle powiązane z zarzutem naruszenia prawa materialnego i w związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny odniesie się do nich łącznie.
Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych, w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji, świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje: 1) matce albo ojcu, 2) opiekunowi faktycznemu dziecka, 3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, 4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Powołany przepis określa więc przesłanki podmiotowe i przedmiotowe, które muszą zaistnieć łącznie, aby danej osobie mogło być przyznane świadczenie pielęgnacyjne. W odniesieniu zaś do rolników, ich małżonków i domowników ustawodawca wprowadził odrębną regulację przewidzianą w art. 17b u.ś.r. Stosownie bowiem do treści art. 17b ust. 1 pkt 1 u.ś.r. w przypadku, gdy o świadczenia, o których mowa w art. 16a i art. 17 ubiegają się rolnicy, małżonkowie rolników bądź domownicy, świadczenia te przysługują rolnikom w przypadku zaprzestania prowadzenia przez nich gospodarstwa rolnego.
Podkreślenia wymaga, że przepis art. 17 ust. 1 u.ś.r. należy stosować do takich stanów faktycznych, w których zakres opieki wyklucza możliwość podjęcia jakiejkolwiek pracy zarobkowej. Związek przyczynowo-skutkowy w rozumieniu art. 17 ust. 1 u.ś.r. zachodzi zatem wówczas, gdy wymiar i charakter osobistej opieki sprawowanej nad niepełnosprawnym członkiem rodziny jest na tyle absorbujący, że uniemożliwia opiekunowi podjęcie lub kontynuowanie zatrudnienia. Tym samym przesłanka przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, polegająca na "niepodejmowaniu lub rezygnacji z zatrudnienia celem sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny" powinna być rozumiana jako wystąpienie takiej sytuacji, w której sprawowanie osobistych starań o zapewnienie opieki osobie niepełnosprawnej na tyle wypełnia czas podmiotowi tę opiekę sprawującemu, że nie jest on w stanie podjąć (kontynuować) innej stałej aktywności wymagającej jej codziennego i stałego zaangażowania, a przez którą należy rozumieć aktywność zawodową.
W rozpoznawanej sprawie bezsporne jest, że B. P. wystąpiła w dniu 11 maja 2022 r. z wnioskiem o przyznanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku ze sprawowaniem osobistej opieki nad matką. Do akt dołączono wypis z treści orzeczenia lekarza rzeczoznawcy Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia 29 kwietnia 2019 r., w którym stwierdzono trwałą niezdolność A. P. (urodzonej w 1947 r.) do samodzielnej egzystencji od dnia 8 kwietnia 2019 r.
Dodatkowo z oświadczeń strony złożonych w dniu 15 września 2022 r. oraz wywiadu środowiskowego przeprowadzonego w dniu 16 września 2022 r. przez pracownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w N. wynika, że B. P. wraz z mężem prowadzi dwuosobowe gospodarstwo domowe. W związku z niepełnosprawnością matki zainteresowana od 3 lat sprawuje nad nią opiekę w zakresie [...]. Wskazane czynności zajmują wnioskodawczyni ok. 9 godzin w ciągu dnia, a także w nocy. A. P. jest [...], przez większość dnia leżąca. Natomiast we wnioskach końcowych pracownik socjalny potwierdził m.in., że A. P. jest osobą schorowaną, niezdolną do samodzielnej egzystencji i wymagającą całodobowej opieki, zaś opieka ze strony B. P. jest wykonywana należycie.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego biorąc pod uwagę stan zdrowia niezdolnej do samodzielnej egzystencji matki skarżącej kasacyjnie zasadne jest stwierdzenie, że potrzebuje ona ciągłej obecności osoby trzeciej, przy czym pod pojęciem opieki stałej należy rozumieć stałą pieczę nad osobą wymagającą opieki, stałą gotowość i możliwość udzielenia pomocy w sytuacji, gdy tylko taka potrzeba w danym momencie zaistnieje. Z taką właśnie sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie bowiem opieka sprawowana przez skarżącą nad matką nosi cechy opieki stałej i długotrwałej. Podkreślić przy tym należy, że art. 17 ust. 1 u.ś.r. nie dookreśla pojęcia opieki. Ustawodawca nie posłużył się jakimkolwiek przymiotnikiem konkretyzującym zakres lub jej charakter. Nie wskazano w szczególności, aby opieka ta musiała być stała, rozumiana jako opieka całodobowa. Cel i istota świadczenia pielęgnacyjnego pozwalają wskazać, że w art. 17 ust. 1 u.ś.r. chodzi raczej o ustawiczną opiekę sprawowaną nad osobą niepełnosprawną. Punkt ciężkości w tym zakresie tkwi w stałości opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, a to oznacza, że opieka ta powinna być sprawowana codziennie. Sprawowanie tego rodzaju opieki nie musi natomiast oznaczać, że podopieczny nie może podejmować adekwatnych dla swego stanu zdrowia aktywności, a opiekun musi wykonywać swoje obowiązki bez przerwy, 24 godziny na dobę oraz, że powinien zamieszkiwać ze swoim podopiecznym (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 listopada 2021 r. sygn. akt I OSK 786/21).
W tym kontekście nie mają decydującego znaczenia podnoszone okoliczności niezamieszkiwania wspólnie przez B. P. z matką, jak również wykonywanie czynności opiekuńczych przez część doby skoro zgodnie z niepodważonymi ustaleniami skarżąca sprawuje opiekę codziennie w wymiarze około 9 godzin w ciągu dnia oraz w nocy, dostosowując ją do potrzeb niepełnosprawnej matki. Istotne jest bowiem, że opieka sprawowana przez skarżącą nad matką nosi cechy opieki stałej i długotrwałej.
Wobec powyższego nieuprawnione jest stanowisko organu odwoławczego, podzielone następnie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, że zakres czynności opiekuńczych wykonywanych przez skarżącą ma charakter czynności który nie koliduje z możliwością podjęcia przez nią zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Naczelny Sąd Administracyjny nie kwestionuje przy tym, że skarżąca jest osobą obiektywnie zdolną do pracy, jednakże nie oznacza to, że w zaistniałej sytuacji ma ona realną możliwość świadczenia pracy, czy podjęcia zatrudnienia choćby w niepełnym wymiarze czasowym.
Dodatkowo wskazać należy, że z art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. nie wynika, aby przesłanką negatywną przyznania świadczenia pielęgnacyjnego było stwierdzenie, że obok osoby ubiegającej się o świadczenie są również inne osoby, na których w tym samym stopniu ciąży obowiązek alimentacyjny wobec osoby niepełnosprawnej i które mogłyby w pewnym zakresie opiekować się osobą niepełnosprawną lub udzielać wsparcia finansowego opiekunowi takiej osoby. Nie jest zatem dopuszczalna odmowa przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego ze względu na to, że obowiązek alimentacyjny spoczywa także na innych osobach oraz że osoba ubiegająca się o świadczenie pielęgnacyjne oraz pozostałe osoby, na których spoczywa obowiązek alimentacyjny wobec osoby niepełnosprawnej, mogłyby podzielić między siebie obciążenia związane z opieką nad osobą niepełnosprawną. Taka przesłanka negatywna przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego nie została przewidziana przez ustawodawcę w treści art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 marca 2024 r. sygn. akt I OSK 378/23, z dnia 7 czerwca 2024 r. sygn. akt I OSK 1313/23, z dnia 28 czerwca 2024 r. sygn. akt I OSK 1663/231 oraz I OSK 1594/23, z dnia 11 lipca 2024 r. sygn. akt I OSK 1703/23 oraz I OSK 2545/23, z dnia 2 sierpnia 2024 r. sygn. akt I OSK 2457/23, I OSK 2540/23, I OSK 1935/23 oraz I OSK 2659/23, z dnia 7 sierpnia 2024 r. sygn. akt I OSK 2229/23, I OSK 2181/23, I OSK 2086/23, I OSK 1941/23 oraz I OSK 1944/23, z dnia 19 września 2024 r. sygn. akt I OSK 2339/23, a także z dnia 5 grudnia 2024 r. sygn. akt I OSK 2974/23). Z tego względu nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia podnoszona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie okoliczność, że B. P. ma jeszcze siostrę, na której również spoczywa obowiązek alimentacyjny wobec matki.
Mając na uwadze powyższe konieczne stało się uchylenie zaskarżonego wyroku, zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji.
W tym stanie rzeczy, Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za zasadną i na podstawie art. 188 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 182 § 2 P.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 wyroku.
O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 203 pkt 1 P.p.s.a.