I OSK 603/26Oddalenie skargi kasacyjnej odszkodowanie kolejowe
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A. S.A. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił sprzeciw spółki od decyzji Ministra Finansów i Gospodarki o ustaleniu odszkodowania. Skarga kasacyjna zarzucała naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.s.a. w zw. z art. 133 § 1 i art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez nierozpoznanie istoty sprawy, a także naruszenie art. 138 § 2 K.p.a. oraz art. 141 § 4 P.p.s.a. NSA przypomniał, że rozpoznanie skargi kasacyjnej od wyroku oddalającego sprzeciw od decyzji kasatoryjnej odbywa się na posiedzeniu niejawnym w składzie jednoosobowym i jest ograniczone do granic skargi kasacyjnej, z urzędem badając jedynie nieważność postępowania. Sąd wskazał, że w postępowaniu tym nie stosuje się art. 145 § 1 P.p.s.a., a jedynie art. 151a § 1 i 2 P.p.s.a. NSA podkreślił, że zakres kontroli decyzji kasatoryjnej jest wąski i dotyczy jedynie zgodności z art. 138 § 2 K.p.a., a nie meritum sprawy. Sąd uznał, że WSA prawidłowo ocenił, iż istniały przesłanki do zastosowania art. 138 § 2 K.p.a. przez Ministra Finansów i Gospodarki, ze względu na utratę ważności operatu szacunkowego i konieczność ponownego wyjaśnienia sprawy. Kwestia ustalenia podmiotu uprawnionego do odszkodowania została uznana za zagadnienie materialnoprawne, które nie mogło być rozstrzygane w ramach kontroli decyzji kasatoryjnej. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że WSA nie naruszył przepisów postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaOgraniczenia kognicji sądu administracyjnego w postępowaniu ze sprzeciwu od decyzji kasatoryjnej (art. 138 § 2 K.p.a.) oraz wymogi formalne skargi kasacyjnej.
Dotyczy specyficznego trybu postępowania sądowoadministracyjnego związanego z decyzjami kasatoryjnymi organów odwoławczych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy sąd administracyjny rozpoznający sprzeciw od decyzji kasatoryjnej wydanej na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. może badać merytoryczne podstawy do ustalenia odszkodowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd rozpoznający sprzeciw od decyzji kasatoryjnej ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania takiej decyzji (zgodność z art. 138 § 2 K.p.a.), a nie meritum sprawy, w tym materialnoprawne podstawy do ustalenia odszkodowania.
Uzasadnienie
Zakres kontroli sądu w przypadku sprzeciwu od decyzji kasatoryjnej jest wąski i ograniczony do oceny, czy organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 K.p.a. Kwestie materialnoprawne, takie jak ustalenie podmiotu uprawnionego do odszkodowania, mogą być rozstrzygane dopiero w przypadku skargi na decyzję merytoryczną lub umarzającą postępowanie.
Czy naruszenie przepisów postępowania przez sąd pierwszej instancji, które nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy, może stanowić podstawę skargi kasacyjnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, naruszenie przepisów postępowania może stanowić podstawę skargi kasacyjnej tylko wtedy, gdy uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Uzasadnienie
Skarga kasacyjna, jako sformalizowany środek zaskarżenia, wymaga precyzyjnego wskazania przepisów i wykazania istotnego wpływu naruszenia prawa procesowego na rozstrzygnięcie. Ogólnikowe zarzuty lub pominięcie pewnych zagadnień skutkują brakiem możliwości zakwestionowania stanowiska sądu I instancji.
Czy sąd administracyjny może uchylić decyzję organu odwoławczego na podstawie art. 145 § 1 P.p.s.a. w postępowaniu wszczętym sprzeciwem od decyzji kasatoryjnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, w postępowaniu wszczętym sprzeciwem od decyzji kasatoryjnej nie stosuje się art. 145 § 1 P.p.s.a., lecz odpowiednio art. 151a § 1 i 2 P.p.s.a.
Uzasadnienie
Postępowanie sądowe wszczęte sprzeciwem od decyzji o której mowa w art. 138 § 2 K.p.a. jest postępowaniem szczególnym, uregulowanym odmiennie niż standardowe postępowanie w przedmiocie skargi na decyzję.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (11)
Główne
K.p.a. art. 138 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.
P.p.s.a. art. 182 § § 2a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną od wyroku wojewódzkiego sądu administracyjnego oddalającego sprzeciw od decyzji na posiedzeniu niejawnym.
P.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania.
P.p.s.a. art. 64e
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozpoznając sprzeciw od decyzji ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 K.p.a.
Pomocnicze
P.p.s.a. art. 182 § § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Na posiedzeniu niejawnym Naczelny Sąd Administracyjny orzeka w składzie jednego sędziego.
P.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawami skargi kasacyjnej mogą być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie albo naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
P.p.s.a. art. 176 § § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Skarga kasacyjna powinna zawierać przytoczenie podstaw kasacyjnych oraz ich uzasadnienie.
u.g.n. art. 156 § ust. 3 i 4
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
Dotyczy kwestii związanych z operatami szacunkowymi i ich ważnością.
u.t.k. art. 9y § ust. 1
Ustawa z dnia 28 marca 2003 o transporcie kolejowym
Dotyczy ustalania lokalizacji linii kolejowej.
K.p.a. art. 156 § § 1 pkt 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy wad decyzji administracyjnych.
K.p.a. art. 156 § § 1 pkt 4
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy wad decyzji administracyjnych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił, że istniały przesłanki do zastosowania art. 138 § 2 K.p.a. • Zakres kontroli sądu w przypadku sprzeciwu od decyzji kasatoryjnej jest ograniczony do oceny przesłanek zastosowania art. 138 § 2 K.p.a., a nie do merytorycznego rozstrzygania kwestii odszkodowawczych.
Odrzucone argumenty
Naruszenie przepisów postępowania przez WSA, w tym nierozpoznanie istoty sprawy. • Błędne zastosowanie art. 138 § 2 K.p.a. • Naruszenie art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez pominięcie brzmienia załącznika nr 3 do decyzji ULLK. • Pominięcie naruszenia art. 156 § 1 pkt 4 K.p.a. w zakresie skierowania decyzji do osób niebędących stronami. • Pominięcie naruszenia art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a. w zakresie potwierdzenia prawidłowości decyzji II instancji.
Godne uwagi sformułowania
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. • Wobec związania Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej, prawidłowe sformułowanie zarzutów kasacyjnych jest warunkiem niezbędnym dla uznania, że zarzuty są usprawiedliwione. • Rozpoznając sprzeciw od decyzji Sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 K.p.a. • Ustawodawca wąsko zakreślił wobec tego zakres uruchamianej sprzeciwem kontroli sądowoadministracyjnej decyzji kasatoryjnej. • Ustalenie podmiotu na rzecz którego powinno zostać ustalone odszkodowanie nie jest zagadnieniem procesowym, lecz kwestią materialnoprawną.
Skład orzekający
Elżbieta Kremer
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ograniczenia kognicji sądu administracyjnego w postępowaniu ze sprzeciwu od decyzji kasatoryjnej (art. 138 § 2 K.p.a.) oraz wymogi formalne skargi kasacyjnej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego trybu postępowania sądowoadministracyjnego związanego z decyzjami kasatoryjnymi organów odwoławczych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w postępowaniu administracyjnym i sądowoadministracyjnym, a także problematyki odszkodowań za wywłaszczenie pod inwestycje infrastrukturalne, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w tych dziedzinach.
“Czy sąd może rozstrzygnąć o odszkodowaniu, gdy bada tylko formalne podstawy decyzji?”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.