I OSK 597/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną od wyroku WSA w Warszawie, uznając za bezzasadne zarzuty naruszenia przepisów proceduralnych dotyczących trybu uproszczonego i prawa do pomocy prawnej.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej T.G. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił jego skargę na postanowienie Głównego Geodety Kraju odmawiające wznowienia postępowania administracyjnego. T.G. domagał się wyłączenia z zasobu geodezyjnego operatu rozgraniczeniowego, twierdząc, że został on przyjęty nielegalnie i w wyniku oszustwa. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając zarzuty naruszenia przepisów proceduralnych, w tym dotyczących trybu uproszczonego i prawa do pomocy prawnej, za bezzasadne.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną T.G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargę na postanowienie Głównego Geodety Kraju odmawiające wznowienia postępowania administracyjnego. T.G. kwestionował przyjęcie do zasobu geodezyjnego operatu rozgraniczeniowego, twierdząc, że nastąpiło to nielegalnie i w wyniku oszustwa. WSA w Warszawie oddalił skargę, uznając, że wniosek o wznowienie postępowania nie spełniał ustawowych przesłanek, a zarzuty oparte na domniemanym oszustwie wymagałyby prawomocnego orzeczenia sądu lub innego organu. Skarga kasacyjna podnosiła zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 119 pkt 3 P.p.s.a. (tryb uproszczony), art. 244 § 1 P.p.s.a. (prawo do pomocy prawnej) oraz art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a. NSA oddalił skargę kasacyjną. Sąd uznał, że rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym nie narusza prawa do sądu, a zarzuty dotyczące braku czasu na przygotowanie sprawy przez pełnomocnika z urzędu są niezasadne, gdyż przepis art. 244 § 1 P.p.s.a. nie reguluje trybu ani terminu rozpoznania sprawy. Zarzut naruszenia art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a. uznano za nieskuteczny, ponieważ przepisy te nie mogą stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej bez powiązania z innymi naruszonymi przepisami.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym nie stanowi niedopuszczalnej symplifikacji prawa do sądu, lecz element skracania i przyspieszania procedur sądowych bez pozbawienia strony należnych uprawnień procesowych. Zarzuty dotyczące braku czasu na przygotowanie sprawy przez pełnomocnika z urzędu są niezasadne, gdyż art. 244 § 1 P.p.s.a. nie reguluje trybu ani terminu rozpoznania sprawy.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że tryb uproszczony jest zgodny z prawem do sądu i służy usprawnieniu procedur. Przepisy dotyczące prawa pomocy nie nakładają na sąd obowiązku określania trybu i terminu rozpoznania sprawy w relacji z pełnomocnikiem z urzędu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (13)
Pomocnicze
P.p.s.a. art. 119 § pkt. 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 244 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 149 § § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
K.p.a. art. 61a § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2, 6 i 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 145 § § 1 pkt 1, 2 i 5
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 127 § § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 144
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 maja 1999 r. w sprawie określenia rodzajów materiałów stanowiących państwowy zasób geodezyjny i kartograficzny, sposobu i trybu ich gromadzenia i wyłączania z zasobu oraz udostępniania zasobu art. 7 § ust. 1
Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 5 września 2013 r. w sprawie organizacji i trybu prowadzenia państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego
Argumenty
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia art. 119 pkt 3 P.p.s.a. przez zastosowanie trybu uproszczonego. Zarzut naruszenia art. 244 § 1 P.p.s.a. przez niezapewnienie czasu na realizację prawa do pomocy prawnej. Zarzut naruszenia art. 151 P.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 K.p.a. przez oddalenie skargi. Operat rozgraniczający został dokonany w oparciu o bezprawne czynności faktyczne polegające na przesunięciu płotu przez sąsiadów. Decyzja Starosty była obarczona wadą, gdyż opierała się na nieobowiązującym rozporządzeniu.
Godne uwagi sformułowania
nie stanowi niedopuszczalnej symplifikacji prawa do sądu lecz jedynie element skracania i przyspieszania procedur sądowych nie może stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej nie jest możliwe rozpoznanie merytorycznie zarzutów skargi kasacyjnej, które zostały wadliwie skonstruowane
Skład orzekający
Elżbieta Kremer
przewodniczący
Jan Paweł Tarno
członek
Arkadiusz Blewązka
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących trybu uproszczonego w postępowaniu sądowoadministracyjnym, prawa do pomocy prawnej oraz wymogów formalnych skargi kasacyjnej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej i zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w postępowaniu sądowoadministracyjnym, takich jak tryb uproszczony i prawo do pomocy prawnej, co jest istotne dla praktyków. Jednak stan faktyczny jest dość złożony i specyficzny.
“Tryb uproszczony w sądzie: czy skraca drogę do sprawiedliwości, czy ogranicza prawa strony?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI OSK 597/16 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2018-01-24 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2016-03-08 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Arkadiusz Blewązka /sprawozdawca/ Elżbieta Kremer /przewodniczący/ Jan Paweł Tarno Symbol z opisem 6123 Zasób geodezyjny i kartograficzny Hasła tematyczne Administracyjne postępowanie Sygn. powiązane IV SA/Wa 2641/15 - Wyrok WSA w Warszawie z 2015-11-30 Skarżony organ Główny Geodeta Kraju Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2017 poz 1369 art. 119 pkt. 3 art. 244 § 1 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Elżbieta Kremer Sędziowie: Sędzia NSA Jan Paweł Tarno Sędzia del. WSA Arkadiusz Blewązka (spr.) Protokolant starszy asystent sędziego Maciej Kozłowski po rozpoznaniu w dniu 24 stycznia 2018 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej T.G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 listopada 2015 r. sygn. akt IV SA/Wa 2641/15 w sprawie ze skargi T.G. na postanowienie Głównego Geodety Kraju z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego oddala skargę kasacyjną. Uzasadnienie Zaskarżonym wyrokiem z dnia 30 listopada 2015r. sygn. akt IV SA/Wa 2641/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę T. G. na postanowienie Głównego Geodety Kraju z dnia [...] czerwca 2015r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego. Wspomniany wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym: T. G. wnioskiem z dnia [...] maja 2013r. zwrócił się do Starosty [...] o wyłączenie z powiatowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego operatu rozgraniczeniowego wykonanego przez firmę "[...]" – w ocenie wnioskodawcy – nielegalnie przyjętego do zasobu w dniu [...] sierpnia 2010r. pod nr [...]. Starosta [...] postanowieniem z dnia [...] lutego 2014r. znak: [...], wydanym na podstawie art. 61a § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013r. poz. 267 ze zm.), dalej powoływanej jako "K.p.a.", odmówił wszczęcia postępowania w tej sprawie. W uzasadnieniu organ stwierdził, że dokumenty (materiały) geodezyjne mogą zostać wyłączone z zasobu jedynie na wniosek kierownika ośrodka dokumentacji geodezyjnej i kartograficznej, zgodnie z § 7 ust. 1 rozporządzenia w sprawie rodzajów materiałów stanowiących państwowy zasób geodezyjny i kartograficzny (Dz.U. z 1999r. Nr 49 poz. 493). Dokumentacja ta nie może zostać natomiast wyłączona z zasobu na żądanie wnioskodawcy. W dalszej kolejności Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...], po rozpoznaniu zażalenia T.G., postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2014r. znak: [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Następnie T. G. pismem z dnia [...] lipca 2014r. zwrócił się do Głównego Geodety Kraju o stwierdzenie nieważności postanowienia z dnia [...]kwietnia 2014r. na podstawie art. 156 § 1 pkt 2, 6 i 7 K.p.a. Główny Geodeta Kraju postanowieniem z dnia [...] grudnia 2014r. znak: [...] odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z dnia [...] kwietnia 2014r., a postanowieniem z dnia [...] lutego 2015r. nr [...] – po rozpoznaniu wniosku skarżącego o ponowne rozpatrzenie sprawy – utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Ponadto skarżący w dniu [...] marca 2015r. zwrócił się do Głównego Geodety Kraju z wnioskiem o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem tego organu z dnia [...] lutego 2015r., na podstawie art. 145 § 1 pkt 1, 2 i 5 K.p.a. W uzasadnieniu wniosku stwierdził, że organ dopuścił się prawdopodobnie oszustwa wydając postanowienie o przyjęciu materiału geodezyjnego do zasobu kartograficznego. Główny Geodeta Kraju postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2015r. nr [...] – wydanym na podstawie art. 149 § 3 K.p.a. – odmówił wznowienia postępowania zakończonego postanowieniem z dnia [...] lutego 2015r. Organ stwierdził, że wniosek skarżącego o wznowienie postępowania z dnia [...] marca 2015r. nie zawiera podstaw wznowienia, o których mowa w art. 145 K.p.a. Organ podał, że wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 i pkt 2 K.p.a. jest dopuszczalne m.in. w sytuacji: sfałszowania dowodu, popełnienia przestępstwa, w wyniku którego wydano kwestionowane rozstrzygnięcie, a okoliczności te są stwierdzone prawomocnym orzeczeniem sądu lub innego organu. Tymczasem wnioskodawca wspominał jedynie o "nowych okolicznościach uzasadniających domniemanie oszustwa." Odnosząc się zaś do przesłanki wznowienia postępowania, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a., Główny Geodeta Kraju stwierdził, że w uzasadnieniu wniosku o wznowienie postępowania nie przedstawiono żadnych nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów, istniejących w dniu wydania kwestionowanego postanowienia, które byłyby nieznane organowi i które byłyby istotne w tej sprawie. Zdaniem organu skarżący, żądając przeprowadzenia dowodu z "dokumentów i okoliczności prawnych", domagał się raczej ponownego rozpoznania sprawy dotyczącej włączenia spornych materiałów geodezyjnych do zasobu geodezyjnego, zgodnie z jego wnioskiem z dnia [...] maja 2013r. Po rozpatrzeniu wniosku skarżącego o ponowne rozpoznanie sprawy, Główny Geodeta Kraju postanowieniem z dnia [...] czerwca 2015r. znak: [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 i art. 144 K.p.a., utrzymał w mocy własne postanowienie z dnia [...] kwietnia 2015r. T. G. wywiódł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na ww. postanowienie Głównego Geodety Kraju z dnia [...] czerwca 2015r. zarzucając organowi nieprawidłowe przyjęcie, że nie ma podstaw prawnych do wznowienia postępowania zakończonego postanowieniem tego organu z dnia [...] lutego 2015r. na podstawie art. 145 § 1 pkt 1, 2 i 5 K.p.a. Zdaniem skarżącego organ dopuścił się oszustwa wydając postanowienie o przyjęciu materiału geodezyjnego do zasobu kartograficznego i ta okoliczność ma zasadnicze znaczenie w rozpatrywanej sprawie. W odpowiedzi na skargę Główny Geodeta Kraju wniósł o jej oddalenie. Powołanym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę T. G. na postanowienie Głównego Geodety Kraju z dnia [...] czerwca 2015r. nr [...] na podstawie art. 151 i art. 119 pkt 3 w związku z art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r. poz. 270 ze zm., obecnie Dz.U. z 2017r. poz. 1369 ze zm.), dalej powoływanej jako "P.p.s.a.". W uzasadnieniu wyroku przypomniano, że w rozpoznawanej sprawie skarżący zarzucił Głównemu Geodecie Kraju nieprawidłowe przyjęcie, że nie było podstaw do wznowienia postępowania zakończonego postanowieniem tego organu z dnia [...] lutego 2015r. nr [...] o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z dnia [...] kwietnia 2014r. odmawiającego wszczęcia postępowania w sprawie wyłączenia z powiatowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego operatu rozgraniczeniowego. W dalszej kolejności Sąd wskazał, że na wstępnym etapie w sprawie wznowienia postępowania organ administracyjny bada tylko i wyłącznie, czy wniosek o wznowienie postępowania oparty jest na ustawowej przesłance wznowienia oraz, czy podanie o wznowienie postępowania zostało wniesione z zachowaniem terminów przewidzianych w art. 148 K.p.a. Wyłącznie w przypadku ustalenia, że podanie o wznowienie postępowania nie określa przesłanek przewidzianych w art. 145 § 1 K.p.a., bądź nie został zachowany termin do jego złożenia, określony w art. 148 K.p.a., organ administracyjny wydaje postanowienie o odmowie wznowienia postępowania. W pozostałych przypadkach organ jest zobowiązany wznowić postępowanie i merytorycznie zbadać wniosek. Sąd przypomniał także, że w zaskarżonym postanowieniu organ przyjął, że skarżący T. G. we wniosku o wznowienie postępowania z dnia [...] marca 2015r. nie podał ustawowych i zarazem właściwych przesłanek wznowienia postępowania, a ocena ta mogła być dokonana przez organ w pierwszej fazie postępowania o wznowienie. Jak dalej wyjaśniono w wyroku, z okoliczności faktycznych sprawy wynika, że strona wnosząca o wznowienie postępowania podała okoliczności, które w świetle art. 145 § 1 pkt 1, 2 i 5 K.p.a. nie mogły stanowić przesłanek wznowienia postępowania określonych w tych przepisach. We wniosku o wznowienie postępowania skarżący podał, że postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z dnia [...] kwietnia 2014r. o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie wyłączenia z powiatowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego operatu rozgraniczeniowego i w konsekwencji postanowienie Głównego Geodety Kraju z dnia [...] lutego 2015r. o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia jego nieważności zostały wydane w wyniku "oszustwa". Tymczasem fałszerstwo dowodów (art. 145 § 1 pkt 1 K.p.a.), jak i fakt popełnienia przestępstwa, w wyniku którego wydano decyzję (art. 145 § 1 pkt 2 K.p.a.) muszą być stwierdzone prawomocnym orzeczeniem sądu lub innego właściwego organu. Zdaniem Sądu wniosek skarżącego o wznowienie postępowania nie został również oparty o przesłankę wznowienia określoną w art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a., ponieważ skarżący powtórzył w nim argumentację zawartą we wniosku z dnia [...] maja 2013r. o wyłączenie z powiatowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego spornego operatu rozgraniczeniowego. Podsumowując Sąd stwierdził, że w okolicznościach faktycznych sprawy organ prawidłowo orzekł o odmowie wznowienia postępowania na podstawie art. 149 § 3 K.p.a., wskazując, że czym innym jest stwierdzenie, iż określone we wniosku o wznowienie okoliczności mogą stanowić przesłankę wznowienia (przesłanka formalna), a czym innym ustalenie, czy przesłanka wskazana we wniosku rzeczywiście uzasadnia rozpatrzenie sprawy w trybie wznowienie postępowania (przesłanka merytoryczna). Skargę kasacyjną od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wywiódł T. G. zaskarżając wyrok w całości i podnosząc następujące zarzuty naruszenia prawa: - art. 119 pkt 3 P.p.s.a. przez jego zastosowanie, w sytuacji, gdy stosowanie tego przepisu jest fakultatywne, a w niniejszej sprawie realizacja prawa do sądu przemawia za skierowaniem sprawy do jawnego jej rozpoznania, wobec faktu, iż skarżący ma prawo do wyjaśnienia swego stanowiska na rozprawie, zwłaszcza, że decyzja pierwotna tj. decyzja Starosty [...] z dnia [...] lutego 2014r. znak: [...] została wydana w oparciu o nieobowiązujące wówczas przepisy rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 maja 1999r. w sprawie określenia rodzajów materiałów stanowiących państwowy zasób geodezyjny i kartograficzny, sposobu i trybu ich gromadzenia i wyłączania z zasobu oraz udostępniania zasobu, zamiast rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 5 września 2013r. w sprawie organizacji i trybu prowadzenia państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego (Dz.U. poz. 1183); - art. 244 § 1 P.p.s.a. przez niezapewnienie czasu do realizacji prawa do pomocy prawnej wyznaczonemu pełnomocnikowi i rozpoznanie w ciągu 2 tygodni sprawy na posiedzeniu niejawnym, co uniemożliwiło nawiązanie współpracy pomiędzy skarżącym a jego pełnomocnikiem, znajdującymi się w różnych miastach, a więc kontaktującymi się listownie przy uzgadnianiu stanowiska w sprawie; - art.151 P.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 K.p.a. przez oddalenie skargi, w sytuacji gdy operat rozgraniczający został dokonany w oparciu o bezprawne czynności faktyczne polegające na przesunięciu płotu przez sąsiadów skarżącego. W oparciu o powyższe zarzuty skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz orzeczenie na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego za obie instancje. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wyjaśniono, że w dniu [...] lipca 2015r. skarżący T. G. wniósł skargę na postanowienie Głównego Geodety Kraju z dnia [...] czerwca 2015r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania. W dniu [...] października 2015r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przyznał prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów i ustanowienia adwokata w ramach przyznania prawa pomocy. W dniu [...] listopada 2015r., a więc po 5 tygodniach, do kancelarii pełnomocnika skarżącego zostało doręczone zawiadomienie o wyznaczeniu pełnomocnikiem z urzędu. Bezzwłocznie po uzgodnieniu z czytelnią dostępności akt, pełnomocnik zapoznał się z aktami sprawy i skontaktował się z T. G. w celu omówienia telefonicznie i listownie sprawy. Natomiast już w dniu [...] listopada, a więc 2 tygodnie po zaznajomieniu się z aktami sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny wydał na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym wyrok oddalający skargę. W ocenie skarżącego kasacyjnie tak krótki czas pomiędzy wyznaczeniem pełnomocnika a rozpoznaniem skargi, dodatkowo na posiedzeniu niejawnym, zanim pełnomocnik mógł uzgodnić ze skarżącym stanowisko, w sytuacji gdy sprawa jest skomplikowana pod względem prawnym i wymaga uzyskania od skarżącego szeregu materiałów i informacji, narusza zasadę prawa pomocy. Czas powiadomienia pełnomocnika o jego ustanowieniu to 5 tygodni, a pozostawienie mu de facto 2 tygodni na uzgodnienie stanowiska ze skarżącym i przygotowanie pisma, nie jest wystarczającym i adekwatnym czasem do potrzeb skutecznego wypełnienia prawa pomocy. Zasada ta jest realizowana nie tylko poprzez wyznaczenie pełnomocnika, ale także danie czasu na omówienie i przygotowanie stanowiska w sprawie. Okres 2 tygodni w niniejszej sprawie był niewystarczający, gdyż T. G. zamieszkuje w innej miejscowości, nie ma on możliwości przyjazdu do Warszawy, nie dysponuje adresem mailowym i możliwością przesyłania zeskanowanych dokumentów. Wymiana korespondencji, a nawet korzystanie z wymiany informacji telefonicznej, wobec nieposiadania przez skarżącego telefonu komórkowego, była utrudniona i czasochłonna. W dalszej części skargi kasacyjnej podkreślono, że zgodnie z utrwalonym stanowiskiem tryb uproszczony ma charakter fakultatywny i przy jego stosowaniu konieczna jest kompleksowa analiza spełnienia wskazanych w przepisie przesłanek. Przy kierowaniu sprawy do trybu uproszczonego trzeba z dużą starannością ocenić, czy rozpoznanie w trybie uproszczonym gwarantuje realizację prawa do sądu. Pełnomocnik skarżącego wyjaśnił następnie, że T. G., którego sprawa dotyczy m.in. przyjęcia do zasobu geodezyjnego i kartograficznego operatu rozgraniczeniowego wykonanego przez firmę "[...]" w dniu [...] sierpnia 2010r. pod nr [...], podniósł kwestię spornej granicy wyznaczonej na podstawie planu inż. [...]. Wskazał, że dopiero w latach 90 – tych ubiegłego wieku powstała granica zaznaczona w operacie jako granica działek, poprzez zburzenie istniejącego płotu i przesunięcie granicy w stosunku do granicy wcześniej ustalonej przez geodetę w oparciu o plan inż. [...]. Zatem ustalenia operatu geodezyjnego są dokonane na samowolnym bezprawnych działaniach jego sąsiadów, a nie na dokumentach prawnych pozostających w dyspozycji organów administracji. Nadto w skardze kasacyjnej zauważono, że decyzja odmawiająca wyłączenia operatu rozgraniczającego wydana przez Starostę na podstawie art. 61a § 1 K.p.a. i rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 maja 1999r. w sprawie określenia rodzajów materiałów stanowiących państwowy zasób geodezyjny i kartograficzny, sposobu i trybu ich gromadzenia i wyłączania z zasobu oraz udostępniania obu, była obarczona wadą. Organ opierał się bowiem na rozporządzeniu, które utraciło moc z dniem 8 czerwca 2012r. podczas gdy nowe rozporządzenie tj. rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 5 września 2013r. w sprawie organizacji i trybu prowadzenia państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego weszło w życie w dniu 8 stycznia 2014r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu jedynie pod rozwagę nieważność postępowania. W rozpatrywanej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny nie stwierdził występowania przesłanek nieważności postępowania, co oznacza, że zobligowany był rozpoznać sprawę w granicach podstaw i wniosków skargi kasacyjnej. W skardze kasacyjnej postawiono zaskarżonemu wyrokowi jedynie zarzut naruszenia przepisów postępowania tj. art. 119 pkt 3, art. 244 § 1 i art. 151 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a., poprzez ich niewłaściwe zastosowanie. Przed odniesieniem się do postawionych zarzutów wypada wskazać, iż podstawą skargi kasacyjnej mogą być zarzuty naruszenia przepisów postępowania, ale tylko wówczas gdy uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 P.p.s.a.). Ponadto uwzględniając ograniczenia w kontroli kasacyjnej, wynikające chociażby z art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich bądź w inny sposób korygować. To do autora skargi kasacyjnej należy bowiem podanie nie tylko konkretnych przepisów prawa, które w jego ocenie naruszył sąd I instancji i precyzyjne wyjaśnienie, na czym polegała ich błędna wykładnia lub niewłaściwe zastosowanie, ale także wykazanie istotnego wpływu naruszenia prawa procesowego na zaskarżone rozstrzygnięcie. Systemowe odczytanie art. 176 i art. 183 P.p.s.a. prowadzi bowiem do konkluzji, że nie jest możliwe rozpoznanie merytorycznie zarzutów skargi kasacyjnej, które zostały wadliwie skonstruowane. Przytoczenie podstaw kasacyjnych, rozumiane jako wskazanie przepisów, które – zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną – zostały naruszone zaskarżonym wyrokiem, nakłada na Naczelny Sąd Administracyjny obowiązek odniesienia się do wszystkich zarzutów przytoczonych w podstawach kasacyjnych (vide: uchwała NSA z dnia 26 października 2009r., sygn. akt I OPS 10/09, www.orzeczenia.nsa.gov.pl ). Jest to możliwe jednak tylko wtedy gdy wnoszący skargę kasacyjną poprawnie określi, jakie przepisy jego zdaniem naruszył wojewódzki sąd administracyjny i na czym owo naruszenie polegało (vide: wyrok NSA: z dnia 7 stycznia 2010r. sygn. akt II FSK 1289/08; wyrok NSA z dnia 22 września 2010r. sygn. akt II FSK 764/09; wyrok NSA z dnia 16 lipca 2013r. sygn. akt II FSK 2208/11; wyrok NSA z dnia 15 grudnia 2017r. sygn. akt I OSK 1592/17; wyrok NSA z dnia 2 września 2016r. sygn. akt I OSK 735/15 www.orzeczenia.nsa.gov.pl ). Natomiast uzasadniając zarzut naruszenia przepisów postępowania należy także wykazać, iż uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a więc w kontekście zarzucanego naruszenia przepisów uprawdopodobnić możliwość odmiennego wyniku sprawy (vide: wyrok NSA z dnia 7 grudnia 2005r. sygn. akt I OSK 407/05; wyrok NSA z dnia 25 listopada 2014r. sygn. akt II FSK 1224/13; wyrok NSA z dnia 28 sierpnia 2014r. sygn. akt I OSK 160/13; wyrok NSA z dnia 25 marca 2014r. sygn. akt II GSK 62/13, www.orzeczenia.nsa.gov.pl; J.P.Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LexisNexis 2011, uwaga 6 do art. 145). Analiza skargi kasacyjnej nie dostarcza informacji mogących stanowić uzasadnienie kwestii istotności wpływu, wskazanych jako naruszone przepisów postępowania, na treść zaskarżonego wyroku, a co więcej, samo kryterium istotności wpływu naruszenia ww. przepisów na wynik sprawy w ogóle nie zostało w skardze przywołane. Odnosząc się z kolei do poszczególnych przepisów, wskazanych przez skarżącego kasacyjnie jako naruszone, wypada podać, iż przepis art. 119 pkt 3 P.p.s.a. pozwala sądowi I instancji rozpoznać sprawę w trybie uproszczonym jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Nie ulega wątpliwości, iż zaskarżone postanowienie o odmowie wznowienia postępowania wydane na podstawie art. 149 § 3 K.p.a., jest rozstrzygnięciem, o którym mowa w powyższym przepisie. Skierowanie przedmiotowej sprawy do rozpoznania w postępowaniu uproszczonym nie stanowiło zatem naruszenia prawa. Ponadto nie można się zgodzić z sugestią zawartą w skardze kasacyjnej o niepełnej realizacji prawa do sądu poprzez nierozpoznanie sprawy na rozprawie lecz na posiedzeniu niejawnym. Postępowanie uproszczone w takim zakresie, który został ukształtowany ustawą z dnia 9 kwietnia 2015r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2015r., poz. 658) stanowi odpowiedź prawodawcy na postulaty społeczne, domagające się umożliwienia załatwiania spraw drobnych i prostych szybko, w postępowaniu odformalizowanym i pozbawionym zbędnych komplikacji. Tym samym postępowanie uproszczone nie stanowi niedopuszczalnej symplifikacji prawa do sądu lecz jedynie element skracania i przyspieszania procedur sądowych bez pozbawienia strony należnych uprawnień procesowych. Natomiast odrębnym zagadnieniem jest kwestia korzystania przez stronę z przysługujących jej uprawnień procesowych, w szczególności zgłaszania wniosków i podnoszenia zarzutów adekwatnie do okoliczności sprawy. W tym zakresie wypada zasygnalizować, iż kontrolowane przez Sąd I instancji postanowienie tyczy odmowy wznowienia postępowania, a zatem jest rozstrzygnięciem stricte procesowym, zaś skarga kasacyjna pozbawiona jest jakichkolwiek odniesień nie tylko do przesłanek odmowy wznowienia postępowania, ale także do samego trybu wznowienia postępowania. Tym samym brak jest w niniejszej sprawie okoliczności, które pozwoliłyby formować zarzut ograniczenia prawa do sądu w następstwie jej rozpoznania w postępowaniu uproszczonym, a zatem zarzut naruszenia art. 119 pkt 3 P.p.s.a. uznać wypada za bezzasadny. Z kolei przepis art. 244 § 1 P.p.s.a. stanowi, iż prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, tym samym statuuje dwie instytucje procesowe, a mianowicie: zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Przepis ten nie reglamentuje sposobu działania przed sądem wyznaczonego w tym trybie pełnomocnika, jak również nie określa obowiązków sądu w relacjach z takim pełnomocnikiem, w szczególności w zakresie trybu i terminu rozpoznania sprawy. Tym samym rozpoznanie sprawy przez Sąd I instancji na posiedzeniu niejawnym, w terminie 2 tygodni od momentu podjęcia przez wyznaczonego pełnomocnika czynności w sprawie, nie może stanowić naruszenia art. 244 § 1 P.p.s.a., a zatem uzasadnienie postawionego zarzutu nie jest adekwatne do treści normy prawnej uznanej przez skarżącego kasacyjnie za naruszoną. Nie pozwala to potwierdzić zasadności zarzutu naruszenia ww. przepisu. Nie jest także zasadny zarzut naruszenia art. 151 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a. i to niezależnie od tego, iż skarżący kasacyjnie zaniechał wskazania konkretnej jednostki redakcyjnej 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a., do czego – w świetle uwag poczynionych powyżej – był zobowiązany wnosząc skargę kasacyjną. Bezzasadność powyższego zarzutu zasadza się na tym, iż powyższe przepisy wynikowe (art. 151 P.p.s.a. stanowi dla sądu I instancji podstawę prawną oddalenia skargi, zaś art. 145 § 1 P.p.s.a. uwzględnienia skargi) nie mogą stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej. Autor skargi kasacyjnej, chcąc powołać się na zarzut naruszenia przepisów wynikowych jest zobowiązany bezpośrednio powiązać ten zarzut z naruszeniem innych konkretnych przepisów, którym, jego zdaniem, uchybił sąd I instancji (vide: wyrok NSA z dnia 19 stycznia 2012r. sygn. akt II OSK 2077/10; wyrok NSA z dnia 13 stycznia 2011r. sygn. akt II GSK 1387; wyrok NSA z dnia 27 kwietnia 2010r. sygn. akt I OSK 87/10, www.orzeczenia.nsa.gov.pl ). W przedmiotowej sprawie skarżący kasacyjnie zarzucając naruszenie art. 151 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a., nie powiązał powyższych przepisów z jakimikolwiek przepisem prawa, co w konsekwencji oznacza nieskuteczność zarzutu ich naruszenia zaskarżonym wyrokiem. Z tych względów skarga kasacyjna podlegała oddaleniu zgodnie z art. 184 P.p.s.a. Wniosek o przyznanie wynagrodzenia pełnomocnikowi skarżącego z tytułu pomocy prawnej udzielanej z urzędu podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (art. 258 – 261 P.p.s.a.).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI