I OSK 569/14

Naczelny Sąd Administracyjny2016-02-26
NSAAdministracyjneWysokansa
ewidencja gruntówbudynkicharakter działkiprokuratorskarga kasacyjnakompetencje organówprawo budowlaneadministracja budowlana

NSA oddalił skargę kasacyjną Prokuratora Rejonowego, potwierdzając jego prawo do jej wniesienia, mimo że dotyczyła ona zmian w ewidencji gruntów i budynków.

Sprawa dotyczyła skargi Prokuratora Rejonowego na decyzję o odmowie zmiany wpisu w ewidencji gruntów i budynków, dotyczącego charakteru działki z "inne tereny zabudowane Bi" na "tereny zabudowy mieszkalnej B". Sąd I instancji uchylił decyzje organów administracji, uznając, że organy te nie są kompetentne do zmiany kategorii budynku bez rozstrzygnięcia organu administracji budowlanej. Prokurator Rejonowy wniósł skargę kasacyjną, kwestionując prawo Prokuratora Rejonowego do jej wniesienia. NSA oddalił skargę kasacyjną, potwierdzając prawo Prokuratora Rejonowego do udziału w postępowaniu i wnoszenia skarg, zgodnie z zasadą jednolitości prokuratury.

Sprawa wywodzi się ze skargi Prokuratora Rejonowego w Słupcy na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Poznaniu z dnia [...] maja 2011 r. odmawiającą dokonania zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków. Wójt Gminy O. zwrócił się do Prokuratora Rejonowego o pomoc w przywróceniu stanu prawnego, wskazując, że zmiana zapisu z "inne tereny zabudowane Bi" na "tereny zabudowy mieszkalnej B" narusza przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, a także prowadzi do niższej stawki podatku od nieruchomości. Prokurator Rejonowy wniósł o zmianę zapisu z powrotem na "inne tereny zabudowane Bi", argumentując, że działka i budynek mają charakter letniskowy i nie dokonano formalno-prawnych czynności wymaganych prawem budowlanym do zmiany charakteru działki. Starosta Słupecki odmówił zmiany, uznając, że budynek spełnia kryteria budynku mieszkalnego, a przepisy nie wyodrębniają kategorii "budynek letniskowy". Wojewódzki Inspektor utrzymał decyzję Starosty w mocy. Prokurator Rejonowy zaskarżył decyzję, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących ewidencji i planowania przestrzennego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił decyzje organów administracji, wskazując, że organem kompetentnym do określenia kategorii budynku jest organ administracji budowlanej, a organy ewidencji nie są kompetentne do zmian bez uprzednich rozstrzygnięć w tym zakresie. Skargę kasacyjną wniósł J.K., kwestionując prawo Prokuratora Rejonowego do wniesienia skargi. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że Prokurator Rejonowy był uprawniony do jej wniesienia, zgodnie z zasadą jednolitości prokuratury i przepisami Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, Prokurator Rejonowy jest uprawniony do wniesienia skargi do sądu administracyjnego, zgodnie z zasadą jednolitości prokuratury i przepisami P.p.s.a. oraz rozporządzenia o regulaminie wewnętrznego urzędowania powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury.

Uzasadnienie

Zasada jednolitości prokuratury oznacza, że wszystkie jednostki prokuratury reprezentują ją jako całość. Przepisy P.p.s.a. i rozporządzenia nie wprowadzają zróżnicowania kompetencji prokuratora w zależności od szczebla jego usytuowania w zakresie wnoszenia skarg do sądów administracyjnych, z pewnymi wyjątkami dotyczącymi decyzji Ministra.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (24)

Główne

u.p.

Ustawa o prokuraturze

Zasada jednolitości prokuratury, zgodnie z którą czynności poszczególnych organów są czynnościami całej prokuratury.

p.p.s.a. art. 8 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prokurator może wziąć udział w każdym toczącym się postępowaniu oraz wnieść skargę, skargę kasacyjną, zażalenie i skargę o wznowienie postępowania, jeżeli według jego oceny wymagają tego ochrona praworządności lub praw człowieka i obywatela.

Pomocnicze

u.p. art. 42

Ustawa o prokuraturze

Udział prokuratora w postępowaniu cywilnym, administracyjnym i w innych postępowaniach określają odrębne ustawy.

p.p.s.a. art. 50 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uprawnionym do wniesienia skargi jest m.in. prokurator.

p.p.s.a. art. 52 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, chyba że skargę wnosi prokurator.

p.p.s.a. art. 174

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy skargi kasacyjnej: naruszenie prawa materialnego lub przepisów postępowania.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa oddalenia skargi kasacyjnej.

Prawo budowlane art. 71 § 2

Ustawa Prawo budowlane

Dotyczy zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego.

u.p.z.p. art. 20

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Dotyczy ustaleń planu miejscowego.

u.p.z.p. art. 27

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Dotyczy warunków zabudowy.

prawo geodezyjne art. 22 § 1

Ustawa Prawo geodezyjne i kartograficzne

Organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków.

prawo geodezyjne art. 22 § 2

Ustawa Prawo geodezyjne i kartograficzne

Wszczęcie postępowania administracyjnego w przedmiocie dokonania zmiany zapisu w Ewidencji Gruntów i Budynków.

prawo geodezyjne art. 22 § 3

Ustawa Prawo geodezyjne i kartograficzne

Czynność materialno-techniczna polegająca na wprowadzeniu do bazy danych zmiany.

rozporządzenie w sprawie Ewidencji art. 45 § 2

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków

Zmiana użytkowania obiektu budowlanego.

rozporządzenie w sprawie Ewidencji art. 46 § 2

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków

Podstawa odmowy dokonania zmiany zapisu w Ewidencji Gruntów i Budynków.

rozporządzenie w sprawie Ewidencji art. 65

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków

Zaliczenie gruntów do użytków gruntowych.

rozporządzenie w sprawie Ewidencji art. 48 § 1

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków

Aktualizacja operatu ewidencyjnego.

rozporządzenie w sprawie Ewidencji art. 47 § 3

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków

Obowiązek przeprowadzenia postępowania administracyjnego przy aktualizacji operatu ewidencyjnego.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 27 sierpnia 2007 r. Regulamin wewnętrznego urzędowania powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury art. 38 § pkt 3

Udział prokuratorów w postępowaniu administracyjnym i przed sądami administracyjnymi.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 marca 2010 r. Regulamin wewnętrznego urzędowania powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury art. 38 § pkt 3

Udział prokuratorów w postępowaniu administracyjnym i przed sądami administracyjnymi.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 marca 2010 r. Regulamin wewnętrznego urzędowania powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury art. 382 § 1

Prokurator rejonowy może inicjować postępowanie administracyjne i przed sądem administracyjnym.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 marca 2010 r. Regulamin wewnętrznego urzędowania powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury art. 383 § 1

Prokurator rejonowy może inicjować postępowanie administracyjne i przed sądem administracyjnym.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 marca 2010 r. Regulamin wewnętrznego urzędowania powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury art. 383 § 3

Prokurator rejonowy może przedstawić sprawę prokuratorowi okręgowemu z wnioskiem o jej przejęcie.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 marca 2010 r. Regulamin wewnętrznego urzędowania powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury art. 384 § 2

Skarga dotycząca decyzji ministra kierowana jest za pośrednictwem Prokuratury Generalnej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prokurator Rejonowy był uprawniony do wniesienia skargi kasacyjnej, zgodnie z zasadą jednolitości prokuratury i przepisami P.p.s.a. oraz rozporządzenia o regulaminie wewnętrznego urzędowania. Organy ewidencji gruntów i budynków nie są kompetentne do zmiany kategorii budynku bez uprzednich rozstrzygnięć organów administracji budowlanej.

Odrzucone argumenty

Prokurator Rejonowy w Słupcy nie był uprawniony do wniesienia skargi do sądu administracyjnego, a uprawnionym był prokurator okręgowy. Decyzje dotyczące podatku od nieruchomości lub orzeczenia sądów administracyjnych w sprawach podatkowych mogą stanowić podstawę prawną do dokonywania zmian w ewidencji gruntów i budynków.

Godne uwagi sformułowania

Organy ewidencji nie są zatem kompetentne do zmian zapisów ewidencyjnych co do kategorii budynku, bez uprzednich rozstrzygnięć organów administracji budowlanej. Zasada jednolitości prokuratury. Dokumenty podatkowe nie stanowią i nie mogą stanowić podstawy prawnej do dokonywania zmian w zakresie ewidencji gruntów i budynków.

Skład orzekający

Aleksandra Łaskarzewska

przewodniczący

Zbigniew Ślusarczyk

sprawozdawca

Agnieszka Miernik

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Prawo prokuratora do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym i wnoszenia skarg, a także kompetencje organów w zakresie ewidencji gruntów i budynków."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ewidencją gruntów i budynków oraz udziałem prokuratora w postępowaniu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego dotyczącego uprawnień prokuratora, co jest istotne dla praktyków prawa. Dodatkowo, porusza kwestię kompetencji organów administracji w zakresie ewidencji gruntów.

Czy prokurator rejonowy może zaskarżyć decyzję? NSA rozstrzyga kluczową kwestię proceduralną.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OSK 569/14 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2016-02-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2014-03-04
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Agnieszka Miernik
Aleksandra Łaskarzewska /przewodniczący/
Zbigniew Ślusarczyk /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
IV SA/Po 846/13 - Wyrok WSA w Poznaniu z 2013-12-04
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego I Kartograficznego
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2011 nr 270 poz 1599
art. 42
Ustawa z dnia 20 czerwca 1985 r. o prokuraturze - tekst jednolity
Dz.U. 2007 nr 169 poz 1189
§ 38 pkt 3
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 27 sierpnia 2007 r. Regulamin wewnętrznego urzędowania powszechnych jednostek  organizacyjnych prokuratury.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk (spr.) sędzia del. WSA Agnieszka Miernik Protokolant starszy asystent sędziego Wojciech Latocha po rozpoznaniu w dniu 26 lutego 2016 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J.K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 4 grudnia 2013 r. sygn. akt IV SA/Po 846/13 w sprawie ze skargi Prokuratora Rejonowego w Słupcy na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Poznaniu z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy dokonania zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 4 grudnia 2013 r. sygn. akt IV SA/Po 846/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, po rozpoznaniu skargi Prokuratora Rejonowego w Słupcy uchylił decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, w Poznaniu z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy dokonania zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków, oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty Słupeckiego z dnia [...] marca 2011 r. nr [...].
W uzasadnieniu przedmiotowego wyroku Sąd I instancji wskazał, że pismem z dnia 22 listopada 2010 r. Wójt Gminy O. zwrócił się do Prokuratora Rejonowego w Słupcy z wnioskiem o pomoc w przywróceniu stanu prawnego zgodnego ze stanem faktycznym i prawnym. W dniu 18 października 2010 r. Wójt otrzymał bowiem zawiadomienie o zmianach w danych Ewidencji Gruntów i Budynków dotyczących działki nr 1, stanowiącej własność J.K., poprzez zmianę zapisu z "inne tereny zabudowane Bi" na – " tereny zabudowy mieszkalnej B". Zdaniem Wójta powyższy zapis narusza przepisy ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz. 717 ze zm., dalej u.p.z.p.), a także § 45 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2001 Nr 38 poz. 454, dalej rozporządzenie w sprawie Ewidencji). Przedmiotowy zapis powoduje bowiem faktyczną zmianę użytkowania obiektu budowlanego bez wymaganego zgłoszenia właściwemu organowi. Stoi to w oczywistej sprzeczności z założeniami ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2010r. Nr 243, poz. 1623 ze zm. dalej Prawo budowlane). Wójt we wniosku wskazał ponadto, że przedmiotowy zapis stanowi podstawę do wymiaru podatku od nieruchomości w o wiele niższej stawce, aniżeli dotychczas.
Pismem z dnia 10 stycznia 2011 r. Prokurator Rejonowy w Słupcy wniósł o wszczęcie, na podstawie art. 22 ust. 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r., prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2010 r. nr 93, poz. 1287, dalej prawo geodezyjne) oraz § 45 i 46 rozporządzenia w sprawie Ewidencji, postępowania administracyjnego w przedmiocie dokonania zmiany zapisu w Ewidencji Gruntów i Budynków dotyczącej przedmiotowej nieruchomości, poprzez zmianę zapisu przy tej nieruchomości z "teren zabudowy mieszkalnej B" na "inne tereny zabudowane Bi". W uzasadnieniu przedmiotowego wniosku Prokurator wskazał, że sporna działka jest działką o charakterze letniskowym i wniesiony został na niej budynek letniskowy zgodnie z pozwoleniem budowlanym w 2004 r. Od tego czasu nie zostały dokonane żadne formalno-prawne czynności, jakich wymaga prawo budowlane celem zmiany charakteru działki i zabudowań. Przedstawione w wykazie zmian danych ewidencyjnych dane dotyczące budynku na tej działce mogą w świetle orzecznictwa sądowego stanowić jedynie potwierdzenie zmian powstałych na podstawie decyzji administracyjnych, orzeczeń sądowych itp. Nie mogą jednak mieć charakteru tworzącego nową sytuację prawną w sposób samoistny.
Decyzją z dnia [...] marca 2011 r. Starosta Słupecki, działając na podstawie art. 22 ust. 1 prawa geodezyjnego, § 46 ust. 2 pkt 2, § 65, § 67, § 68 rozporządzenia w sprawie Ewidencji oraz art. 104 k.p.a., odmówił dokonania zmiany stosownego zapisu w Ewidencji Gruntów i Budynków. Organ wskazał, że właściciel nieruchomości zgłosił jednostce wykonawstwa geodezyjnego dokonanie zmian danych ewidencyjnych. Geodeta uprawniony dokonując zmian złożył operat pomiarowy do Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w Słupcy, gdzie następnie podstawą do dokonania zmian w Ewidencji Gruntów i Budynków była dokumentacja geodezyjno-kartograficzna przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego zawierająca wykaz zmian danych ewidencyjnych oraz decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego, a także wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 14 listopada 2008 r. sygn. akt I SA/Po 756/08. Z powyższych dokumentów, zdaniem organu, wynika że budynek znajdujący się na przedmiotowej nieruchomości jest budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym. Ponadto organ wskazał, że przedmiotowy budynek według pozwolenia na budowę i pozwolenia na użytkowanie został określony jako budynek letniskowy, jednak został faktycznie wzniesiony jako budynek spełniający kryteria budynku przeznaczonego do stałego pobytu ludzi. Zdaniem organu, przepisy nie wyodrębniają takiej kategorii budynków, jakim jest "budynek letniskowy", ponadto zgodnie z Klasyfikacją Środków Trwałych nie ma podstaw do zaliczenia budynku letniskowego do rodzaju "inne budynki niemieszkalne". Dodatkowo organ zaznaczył, że w sytuacji gdy budynki letniskowe, w myśl przepisów ewidencyjnych, należałoby zaliczyć do rodzaju budynków mieszkalnych, to grunty zajęte pod budynki mieszkalne - stanowią tereny mieszkaniowe (B). Uzasadnione było więc dokonanie zmiany użytku gruntowego z "Bi" inne tereny zabudowane, na "B" tereny mieszkaniowe.
W odwołaniu od powyższej decyzji Prokurator Rejonowy w Słupcy zarzucił organowi naruszenie art. 22 ust. 2 prawa geodezyjnego oraz § 45 i 46 rozporządzenia w sprawie Ewidencji poprzez przyjęcie, iż istniejąca dokumentacja oraz analiza wyżej wskazanego rozporządzenia nie pozwalają na zmianę przedmiotowego zapisu. Wskazał on, że działka i budynek znajdujący się na niniejszej nieruchomości mają charakter letniskowy.
Zaskarżoną decyzją, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Poznaniu, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 7b prawa geodezyjnego, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy wskazał, że zaliczenia gruntów do wymienionych w przepisach użytków gruntowych dokonuje się na podstawie definicji zawartych w Załączniku nr 6 do rozporządzenia w sprawie Ewidencji. Ponadto, w myśl przepisów "budynek letniskowy" mieści się w kategorii "budynków mieszkalnych", a w konsekwencji uznać należało, że grunty zajęte pod budynki mieszkalne stanowią "tereny mieszkaniowe (B)". Tym samym dokonana zmiana danych z użytku gruntowego: "inne tereny zabudowane (Bi)" na użytek gruntowy: "tereny mieszkaniowe (B)" o powierzchni 0.0398 ha jest zgodna z obowiązującymi przepisami prawa regulującymi zagadnienia związane z prowadzeniem ewidencji gruntów i budynków.
W skardze na powyższą decyzję Prokurator Rejonowy w Słupcy zarzucił organowi naruszenie § 35 w związku z § 65 rozporządzenia w sprawie Ewidencji, § 3 pkt 7 rozporządzenia technicznego, art. 20 i art. 27 u.p.z.p., naruszenie art. 71 ust. 2 i 5 Prawa budowlanego. W skardze wskazano, że z analizy argumentów decyzji organu II instancji wynika, iż kwestionowane było uznanie, że dany budynek jest "budynkiem mieszkalnym". To zaś ustalenie oparte jest tylko na pośredniej interpretacji definicji PKOB, co przeczy rozumieniu systemu obowiązujących norm prawnych dotyczących budownictwa. Albowiem to rodzaj gruntu determinuje zapis o charakterze zabudowy a nie odwrotnie. Prokurator stwierdził, że pierwotny wpis do Ewidencji Gruntów i Budynków został dokonany w trakcie obowiązywania obecnie obowiązujących przepisów w tym zakresie. Nie zaszły zatem żadne zmiany o charakterze prawnym, ani też o charakterze faktycznym, uzasadniające zmianę wpisu w Ewidencji.
Wyrokiem z dnia 19 października 2011 r. sygn. akt IV Sa/Po 698/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę, uznając że nie leży w jego kompetencji zmiana decyzji administracyjnych, lecz ich kontrola pod względem zgodności z prawem. W ocenie Sądu postępowanie organów w niniejszej sprawie było prawidłowe. Wyrokiem z dnia 10 lipca 2013 r. sygn. akt I OSK 275/12 Naczelny Sąd Administracyjny, po rozpoznaniu skargi kasacyjnej Prokuratora Rejonowego w Słupcy, uchylił powyższy wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Sąd wyjaśnił, że aktualizacja danych w ewidencji dotyczy naniesienia zmian powstałych już po wprowadzeniu do ewidencji danych kwestionowanych. Podkreślił, że wprowadzenie zmian danych ewidencyjnych zgodnie z przepisami rozporządzenia może nastąpić w dwojakim trybie, tj. poprzez dokonanie czynności materialno-technicznej polegającej na wprowadzeniu do bazy danych zmiany na podstawie udokumentowanego zgłoszenia zmiany, o czym organ tylko zawiadamia, albo w drodze decyzji. Podstawę wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów może stanowić opracowanie geodezyjne i kartograficzne przyjęte do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, zawierające wykazy zmian danych ewidencyjnych. Sąd stwierdził, że poza sporem jest, iż złożona przez właściciela przedmiotowej nieruchomości dokumentacja geodezyjno-kartograficzna została przyjęta do zasobu geodezyjno-kartograficznego i zawierała wykaz zmian danych ewidencyjnych oraz decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koninie, a także wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, dotyczące podatku od nieruchomości. Sąd zaznaczył, że wprowadzenie na podstawie tych dokumentów zmian w ewidencji gruntów w trybie przepisów art. 22 ust. 2 i 3 prawa geodezyjnego w związku z § 48 ust. 1 i 2 rozporządzenia w sprawie Ewidencji, a więc w drodze czynności materialno-technicznej, naruszało przepis § 47 ust. 3 powołanego rozporządzenia, który w sprawie aktualizacji ewidencji nakłada na organ prowadzący ewidencję obowiązek przeprowadzenia postępowania administracyjnego, gdy aktualizacja operatu ewidencyjnego wymaga wyjaśnień zainteresowanych lub dodatkowych dowodów. Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku stwierdził, także że takie dokumenty jak decyzje SKO, czy wyrok WSA, które zostały podjęte w sprawie dotyczącej podatku od nieruchomości, nie mogą stanowić podstawy prawnej do dokonywania zmian w zakresie objętym danymi zawartymi w ewidencji gruntów i budynków, gdyż dokumenty podatkowe nie stanowią i nie mogą stanowić podstawy prawnej do dokonywania zmian w zakresie ewidencji gruntów i budynków. Ponadto organy ewidencji nie są również kompetentne do zmian zapisów ewidencyjnych co do kategorii budynku, bez uprzednich rozstrzygnięć organów administracji budowlanej.
Uchylając zaskarżoną decyzje oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty Słupeckiego z dnia [...] marca 2011 r., na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.), wymienionym na wstępie wyrokiem, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, po ponownym rozpoznaniu sprawy wyjaśnił, że organem kompetentnym do określenia kategorii budynku w świetle przepisów prawa budowlanego jest organ administracji budowlanej, który wypowiada się w sprawie funkcji budynku w drodze decyzji o pozwoleniu na budowę i zatwierdzeniu projektu budowlanego lub w drodze decyzji o wyrażeniu zgody na zmianę sposobu użytkowania budynku. Organ administracji budowlanej tworzy stan prawny określający funkcję (kategorię) budynku, który powinien znaleźć odzwierciedlenie w ewidencji gruntów i budynków prowadzonej przez organy ewidencji i kartografii. Organy ewidencji nie są zatem kompetentne do zmian zapisów ewidencyjnych co do kategorii budynku, bez uprzednich rozstrzygnięć organów administracji budowlanej.
Zdaniem Sądu pierwszej instancji zasadnym jest zatem uchylenie decyzji organów I i II instancji w niniejszej sprawie, bowiem organy administracyjne negatywnie rozpatrzyły wniosek prokuratora o dokonanie zmiany w ewidencji gruntów i budynków, pomimo, że z akt sprawy nie wynika, aby wniosek o dokonanie zmiany w ewidencji gruntów i budynków był niezgodny z obowiązującym stanem faktycznym na nieruchomości. Wręcz przeciwnie z akt wynika, iż właściciel przedmiotowej nieruchomości na podstawie zatwierdzonego projektu architektoniczno-budowlanego, wybudował obiekt budowlany określony jako domek letniskowy, który w ewidencji budynków został pierwotnie wpisany jako "inny niemieszkalny". Z akt nie wynika również, aby właściwy organ wyraził zgodę na zmianę sposobu użytkowania budynku.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł J.K. zaskarżając go w całości, domagając się jego uchylenia w całości i odrzucenia skargi oraz zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych.
W skardze kasacyjnej zarzucono naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 52 § 1 p.p.s.a. w związku z § 38 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 marca 2010 r. Regulamin wewnętrznego urzędowania powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury (Dz.U. Nr 49, poz. 296 ze zm., dalej Regulamin) polegające na błędnym przyjęciu, że prokurator rejonowy w Słupcy jest prokuratorem uprawnionym do brania udziału w postępowaniu administracyjnym i przed sądami administracyjnymi, gdy tymczasem uprawniony jest prokurator okręgowy oraz naruszenie, art. 58 § 1 pkt 5 p.p.s.a. poprzez nieodrzucenie skargi wniesionej przez nieuprawniony podmiot jakim jest prokurator rejonowy.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że wprawdzie art. 52 § 1 u.p.s.a. zawiera w swej treści pojęcie "prokurator", tym niemniej stosowanie i wykładnia tego pojęcia nie może być dokonywana w oderwaniu od ścisłych przepisów ustrojowych prokuratury, ponieważ właściwość organu musi być jednoznacznie zdeterminowana i dookreślona. Zgodnie zaś z § 38 pkt 3 Regulaminu podstawowym zadaniem Wydziału Postępowania Sądowego, tworzonego w ramach prokuratury okręgowej, jest "udział prokuratorów w postępowaniu administracyjnym, przed sądami administracyjnymi...". Oznacza to, zdaniem autora skargi kasacyjnej, że prokurator rejonowy nie był uprawniony do wniesienia skargi do sądu administracyjnego, ponieważ uprawnienie takie przysługuje prokuratorowi okręgowemu.
Prokurator i uczestnik Gmina O. w odpowiedziach na skargę kasacyjną wnieśli o jej oddalenie, wskazując w szczególności, że prawo prokuratora rejonowego do wniesienia skargi wynika z zasady jednolitości prokuratury i § 382 ust. 1 i § 383 ust. 1 Regulaminu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl art. 174 p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz na naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonego orzeczenia z prawem materialnym i procesowym w granicach skargi kasacyjnej. Oznacza to, że zakres rozpoznania sprawy wyznacza strona wnosząca skargę kasacyjną przez przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie.
Istota zarzutów skargi kasacyjnej sprowadza się do odpowiedzi na pytanie czy Prokurator Rejonowy w Słupcy był uprawniony do wniesienia skargi w niniejszej sprawie do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Negatywna odpowiedź na to pytanie skutkować musiałaby koniecznością odrzucenia skargi tego podmiotu. Autor skargi kasacyjnej twierdzi, że uprawnionym do wniesienia skargi w niniejszej sprawie był prokurator okręgowy. Z tym stanowiskiem nie można się zgodzić.
Jeżeli chodzi o udział prokuratora w postępowaniu przed sądem administracyjnym, to stosownie do art. 42 ustawy z 20 czerwca 1985 o prokuraturze (Dz.U. z 2011 poz. 1599 ze zm., dalej ustawa o prokuraturze) udział prokuratora w postępowaniu cywilnym administracyjnym, w sprawach o wykroczenia oraz w innych postępowaniach określają odrębne ustawy. Prokuratorska kontrola jest kontrolą legalności, a więc jego udział w postępowaniu sądowoadministracyjnym może być podyktowany dwojakiego rodzaju względami. Po pierwsze może być on środkiem służącym weryfikacji, czy postępowanie przed organem administracyjnym i zapadły w im akt lub podjęta czynność są zgodne z prawem. Po drugie może on mieć na celu ochronę praworządności w postępowaniu sądowym. Udział prokuratora w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest jednym z aspektów realizacji zasady państwa prawnego.
Stosownie do treści art. 8 ust. 1 p.p.s.a. prokurator może wziąć udział w każdym toczącym się postępowaniu, a także wnieść skargę, skargę kasacyjną, zażalenie oraz skargę o wznowienie postępowania, jeżeli według jego oceny wymagają tego ochrona praworządności lub praw człowieka i obywatela. Ponadto przepis art. 50 § 1 p.p.s.a. stanowi, że uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator i Rzecznik Praw Dziecka. Natomiast z treści art. 52 § 1 p.p.s.a. wynika, że skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatela lub Rzecznik Praw Dziecka. Instytucja ustanowiona w tych przepisach jest konsekwencją instytucji udziału prokuratora w postępowaniu administracyjnym (Dział IV k.p.a.). Z powyższych przepisów nie wynika, aby we wskazanym w nich zakresie, postanowiono zróżnicować kompetencje prokuratora w zależności od szczebla jego usytuowania. Jest to wynik przyjętej w ustawie o prokuraturze zasady jednolitości prokuratury. Bowiem Prokuratura RP ukształtowana jest według dyrektywy organizacyjnej, w myśl której stanowi ona jednolitą całość, a czynności poszczególnych jej organów są czynnościami całej prokuratury. Taki kształt omawianej instytucji nadaje art. 1 ust. 1 ustawy o prokuraturze wskazujący, iż prokuraturę stanowi Prokurator Generalny oraz podlegli mu prokuratorzy powszechnych i wojskowych jednostek organizacyjnych prokuratury oraz prokuratorzy Instytutu Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu. Uszczegółowieniem tej regulacji są w szczególności przepisy art. 3, 6, 8, 8a, 8b i 10 ust. 1 i 2 ustawy o prokuraturze, w których przyznaje się Prokuratorowi Generalnemu i prokuratorom przełożonym prawo wykonywania (z pewnymi ograniczeniami) wszelkich czynności należących do zakresu działań prokuratury oraz zlecania ich wykonania podległym mu prokuratorom. Ograniczeniem zarówno dla Prokuratora Generalnego, jak i dla prokuratorów przełożonych, są jedynie sytuacje przewidziane w ustawie, np. gdy ustawa zastrzega daną czynność wyłącznie do właściwości prokuratora określonej rangi. Wyróżnienie poszczególnych jednostek prokuratury (Prokuratura Generalna, prokuratury apelacyjne, okręgowe i rejonowe) ma cel jedynie organizacyjny, techniczny, umożliwiający wykonywanie jej ustawowych zadań. Z punktu widzenie procesowego, w zasadzie obojętne jest, który z organów prokuratury dokonuje danej czynności, ponieważ wszystkie są czynnościami tej samej jednolitej instytucji. Każdy funkcjonariusz prokuratury wykonując zleconą mu czynność równocześnie reprezentuje prokuraturę jako całość i odwrotnie, każdy funkcjonariusz obciąża skutkami swojego działania całą prokuraturę. Zasada ta w ogólnym kształcie nie ogranicza roli prokuratora na poszczególnych szczeblach.
Nie sposób zgodzić się ze skarżącym kasacyjnie, że takim ograniczeniem dla prokuratora, tu do wniesienia skargi do sądu administracyjnego, jest przepis § 38 pkt. 3 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 marca 2010 r. (obowiązującego na dzień wniesienia skargi w niniejszej sprawie), który to wskazuje udział prokuratorów okręgowych w postępowaniach przed sądami administracyjnymi, jedynie jako jedno z uprawnień wydziału Postępowania Sądowego Prokuratury Okręgowej, nie ograniczając udziału prokuratora rejonowego przed sądem administracyjnym. Tezie skarżącego przeczy treść art. 3 ust. 1 pkt 6 ustawy o prokuraturze, z którego wynika, że prokuratorzy wykonują swoje zadania m.in. przez zaskarżanie do sądu niezgodnych z prawem decyzji administracyjnych oraz udział w postępowaniu sądowym. Także ze wskazanego wyżej rozporządzenia tj. Działu XI zatytułowanego "Udział prokuratora w postępowaniu administracyjnym i w postępowaniu przed sądami administracyjnymi" wynika wprost, że prokurator rejonowy może inicjować postępowanie administracyjne i postępowanie przed sądem administracyjnym oraz bierze udział w tych postępowaniach (§ 383 ust. 1 w związku z § 382 ust. 1). Tylko w sytuacji gdy sprawa jest szczególnie zawiła prokurator rejonowy może taką sprawę przedstawić z wnioskiem o jej przejęcie prokuratorowi okręgowemu, który może wówczas wnieść sprzeciw i skargę do sądu administracyjnego (§ 383 ust. 3 i 4 ). Jedynym ograniczeniem prawa wniesienia przez prokuratora rejonowego skargi do sądu administracyjnego, jest regulacja zawarta w § 384 ust. 2 wskazanego rozporządzenia tj. gdy skarga dotyczy decyzji ministra, wówczas tenże prokurator kieruje ją za pośrednictwem Prokuratury Generalnej.
Podsumowując powyższe, należy stwierdzić, że Prokurator Rejonowy w Słupcy był uprawniony do wniesienia skargi od decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] maja 2011 r. W konsekwencji brak było podstaw do zastosowania przez Sąd pierwszej instancji art. 58 § 1 pkt 5 p.p.s.a. i odrzucenia skargi.
Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, dlatego na podstawie art. 184 p.p.s.a. ją oddalił.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI