I OSK 550/06

Naczelny Sąd Administracyjny2006-06-05
NSAAdministracyjneŚredniansa
prawo pomocywpis sądowyskarga kasacyjnapostanowienieNSAWSAewidencja gruntówzaświadczeniepostępowanie administracyjne

NSA uchylił postanowienie WSA odrzucające skargę z powodu nieuiszczenia wpisu, uznając, że WSA powinien był rozpoznać pismo skarżącego jako wniosek o prawo pomocy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę K. G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie wydania zaświadczenia, ponieważ skarżący nie uiścił wpisu sądowego, a wcześniej odmówiono mu prawa pomocy. Skarżący złożył skargę kasacyjną, zarzucając WSA, że nieprawidłowo potraktował jego pismo jako 'Oświadczenie' zamiast jako kolejny wniosek o prawo pomocy, co pozbawiło go możliwości obrony. Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za uzasadnioną, uchylił postanowienie WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na naruszenie przepisów o postępowaniu.

Sprawa dotyczy skargi kasacyjnej K. G. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które odrzuciło jego skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie wydania zaświadczenia w sprawie ewidencji gruntów. Powodem odrzucenia skargi przez WSA było nieuiszczenie przez skarżącego wpisu sądowego, mimo wezwania. Wcześniej WSA odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu. Skarżący złożył skargę kasacyjną, podnosząc, że WSA nieprawidłowo potraktował jego pismo zatytułowane 'Oświadczenie', które opisywało jego trudną sytuację finansową, jako nieuzasadniające zwolnienia z wpisu. Pełnomocnik skarżącego zarzucił, że WSA powinien był uznać to pismo za kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy i wezwać do jego uzupełnienia, zamiast pozostawiać je bez rozpoznania w sposób niezgodny z przepisami. Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za zasadną. Sąd stwierdził, że WSA powinien był wezwać skarżącego do sprecyzowania charakteru jego pisma lub uznać je za wniosek o prawo pomocy i wezwać do uzupełnienia braków. Uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, pozbawiając skarżącego profesjonalnej pomocy prawnej. W związku z tym NSA uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, sąd powinien był wezwać stronę do sprecyzowania charakteru pisma lub uznać je za wniosek o przyznanie prawa pomocy i wezwać do uzupełnienia braków.

Uzasadnienie

Niewłaściwe potraktowanie pisma jako 'Oświadczenia' zamiast wniosku o prawo pomocy, bez wezwania do uzupełnienia lub sprecyzowania, stanowi naruszenie przepisów o postępowaniu i może mieć istotny wpływ na wynik sprawy, pozbawiając stronę profesjonalnej pomocy prawnej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (6)

Główne

P.p.s.a. art. 49 § 1 i 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przewodniczący wzywa stronę o uzupełnienie lub poprawienie pisma w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Pozostawienie bez rozpoznania powinno nastąpić w formie zarządzenia przewodniczącego.

P.p.s.a. art. 185 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA orzeka o uchyleniu zaskarżonego orzeczenia i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 243 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 245 § 1 i 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 246 § 1 pkt 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 220 § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd I instancji nieprawidłowo potraktował pismo skarżącego jako 'Oświadczenie', zamiast jako kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy. Sąd I instancji powinien był wezwać skarżącego do uzupełnienia braków wniosku o prawo pomocy lub sprecyzowania pisma. Pozostawienie pisma bez rozpoznania w sposób niezgodny z art. 49 § 2 P.p.s.a. naruszyło prawa skarżącego do obrony i zaskarżenia.

Godne uwagi sformułowania

Sąd I instancji nie uznał ww. pisma za ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy, pozostawiając go de facto bez rozpoznania. Pozostawienie bez rozpoznania nie zostało dokonane w przewidzianej przez prawo formie tj. zarządzeniem przewodniczącego w trybie art. 49 § 2 ustawy... Uchybienie w tym zakresie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ nierozpoznanie wniosku pozbawiało skarżącego profesjonalnej pomocy prawnej.

Skład orzekający

Barbara Adamiak

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawa pomocy i procedury pozostawiania pism bez rozpoznania w postępowaniu sądowoadministracyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdy pismo strony może być interpretowane jako wniosek o prawo pomocy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest prawidłowe procedowanie sądu w kwestii prawa pomocy i jak drobne błędy proceduralne mogą prowadzić do uchylenia orzeczenia. Jest to istotne dla praktyków prawa.

Błąd proceduralny WSA kosztował uchyleniem postanowienia: kluczowa rola prawa pomocy.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OSK 550/06 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2006-06-05
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-04-14
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Barbara Adamiak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne
Prawo pomocy
Sygn. powiązane
IV SA/Wa 284/05 - Postanowienie WSA w Warszawie z 2005-10-28
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w...
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 185 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Barbara Adamiak po rozpoznaniu w dniu 5 czerwca 2006 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej K. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 października 2005 r. sygn. akt IV SA/Wa 284/05 odrzucające skargę K. G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia w sprawie ewidencji gruntów postanawia uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 28 października 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę K. G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] w przedmiocie wydania zaświadczenia w sprawie ewidencji gruntów.
W uzasadnieniu Sąd wskazał, iż mimo wezwania skarżący nie uiścił wpisu od skargi. Skarżący nie był zwolniony od kosztów sądowych z mocy prawa, zaś postanowieniem z dnia 22 lutego 2005 r., utrzymanym w mocy postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 sierpnia 2005 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy
w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od wpisu sądowego.
Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia złożył K. G., reprezentowany przez adwokata ustanowionego z urzędu postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 grudnia 2005 r. Pełnomocnik skarżącego wskazał, iż po otrzymaniu w dniu 26 września 2005 r. wezwania do uiszczenia wpisu sądowego z dnia 20 września 2005 r., K. G., w dniu 27 września 2005 r. (data stempla pocztowego), czyli w terminie wskazanym w wezwaniu, złożył pismo zatytułowane "Oświadczenie", w którym ponownie opisał swoją ciężką sytuację finansową i stwierdził, że nie jest w stanie uiścić należnego wpisu. Sąd I instancji nie uznał ww. pisma za ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy, pozostawiając go de facto bez rozpoznania. Pozostawienie bez rozpoznania nie zostało dokonane w przewidzianej przez prawo formie tj. zarządzeniem przewodniczącego w trybie art. 49 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), w związku z czym skarżący nie miał możliwości złożenia zażalenia na tę czynność.
Z uwagi na powyższe pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, zarzucając postanowieniu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 października 2005 r. naruszenie:
art. 49 § 1 i 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi,
1) art. 243 § 1 w związku z art. 245 § 1 i 3 w związku z art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy,
2) art. 220 § 3 powołanej ustawy,
które to uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna jest uzasadniona.
Po wezwaniu do uiszczenia kosztów sądowych z dnia 20 września 2005 r., w terminie zakreślonym w wezwaniu, skarżący wniósł do Sądu pismo zatytułowane "Oświadczenie", w którym opisywał swoją sytuację majątkową, wskazując
m.in., że jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku oraz że nie prowadzi gospodarstwa rolnego z uwagi na pozbawienie go własności budynków. Treść pisma nawiązywała do argumentacji Sądu I instancji z postanowienia z dnia 22 lutego
2005 r. o odmowie przyznania prawa pomocy, w uzasadnieniu którego Sąd wskazał, że skarżący jest właścicielem gospodarstwa rolnego, z którego mógłby uzyskiwać dochody.
Zgodnie z art. 49 § 1 powołanej ustawy, jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Zarówno niejasny charakter pisma (art. 46 § 1 pkt 2 ustawy), jak i złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy z uchybieniem obowiązku złożenia go na urzędowym formularzu
(art. 252 § 2 ustawy), stanowią braki formalne pisma i podlegają uzupełnieniu w trybie powyższego artykułu.
W rozpatrywanej sprawie, z uwagi na treść i termin złożenia pisma zatytułowanego "Oświadczenie", Sąd I instancji winien był wezwać skarżącego do sprecyzowania jego charakteru lub, z uwagi na okoliczności, uznać je za kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy i wezwać skarżącego do uzupełnienia jego braków w trybie art. 49 § 1 ustawy. Uchybienie w tym zakresie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ nierozpoznanie wniosku pozbawiało skarżącego profesjonalnej pomocy prawnej.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI