Orzeczenie · 2026-01-27

I OSK 515/25

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-01-27
NSAAdministracyjneWysokansa
świadczenia rodzinnenienależnie pobrane świadczeniazwrot świadczeńdochódpróg dochodowyustawa o świadczeniach rodzinnychNSApostępowanie administracyjneprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną wniesioną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który oddalił skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi. Decyzje organów administracji dotyczyły uznania świadczeń rodzinnych za nienależnie pobrane i nakazu ich zwrotu, w związku z uzyskaniem przez syna skarżącej dochodu, który przekroczył próg dochodowy. Skarżąca podnosiła zarzuty naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym błędną wykładnię art. 5 ust. 4b ustawy o świadczeniach rodzinnych. Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za zasadną. Sąd podkreślił, że kluczowe znaczenie miała prawidłowa wykładnia art. 5 ust. 4b ustawy o świadczeniach rodzinnych, który stanowi, że uzyskanie jednorazowego dochodu przez członka rodziny tylko w jednym miesiącu, który następnie został utracony, nie wpływa na prawo do świadczeń rodzinnych, jeśli dochód ten nie jest kontynuowany w okresie świadczeniowym. Sąd stwierdził, że Sąd I instancji oraz organy administracji błędnie zinterpretowały ten przepis, uznając, że jednorazowy dochód z lutego 2022 r. skutkował nienależnym pobraniem świadczeń. W związku z tym NSA uchylił zaskarżony wyrok WSA oraz decyzje organów obu instancji, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących wpływu jednorazowego dochodu na prawo do świadczeń rodzinnych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji uzyskania jednorazowego dochodu przez członka rodziny uczącego się.

Zagadnienia prawne (2)

Czy jednorazowe uzyskanie dochodu przez członka rodziny w jednym miesiącu, który następnie został utracony, wpływa na prawo do świadczeń rodzinnych, jeśli nie jest kontynuowany w okresie świadczeniowym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jednorazowe uzyskanie dochodu przez członka rodziny w jednym miesiącu, który następnie został utracony, nie wpływa na prawo do świadczeń rodzinnych, jeśli dochód ten nie jest kontynuowany w okresie świadczeniowym.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 5 ust. 4b ustawy o świadczeniach rodzinnych, do ustalenia dochodu przy uzyskaniu nowego dochodu przez członka rodziny, osobę uczącą się lub dziecko, wymagane jest nie tylko uzyskanie dochodu, ale także jego kontynuacja w okresie, na jaki ustalane jest prawo do świadczeń. Oznacza to, że dochód uzyskany tylko w jednym miesiącu, a następnie utracony, nie powinien być uwzględniany przy weryfikacji prawa do świadczeń.

Czy Sąd pierwszej instancji i organy administracji prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zastosowały prawo materialne w sprawie o zwrot świadczeń rodzinnych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, Sąd pierwszej instancji i organy administracji błędnie ustaliły stan faktyczny i zastosowały prawo materialne, dopuszczając się błędnej wykładni przepisów dotyczących dochodu uzyskanego.

Uzasadnienie

Sąd kasacyjny wskazał na istotne braki w postępowaniu dowodowym i błędną wykładnię przepisów prawa materialnego przez Sąd I instancji i organy, które nie wykazały, że jednorazowy dochód uzyskany przez syna skarżącej w lutym 2022 r. był kontynuowany w kolejnych miesiącach okresu zasiłkowego, co było warunkiem uznania świadczeń za nienależnie pobrane.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżony wyrok WSA oraz decyzje organów I i II instancji.

Przepisy (14)

Główne

u.ś.r. art. 30 § 1

Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych

u.ś.r. art. 30 § 2

Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych

u.ś.r. art. 5 § 4

Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych

u.ś.r. art. 5 § 4

Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych

u.ś.r. art. 3 § 24

Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych

u.ś.r. art. 3 § 23

Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych

u.ś.r. art. 5 § 4b

Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych

Uzyskanie jednorazowego dochodu przez członka rodziny, który następnie został utracony, nie wpływa na prawo do świadczeń rodzinnych, jeśli dochód ten nie jest kontynuowany w okresie świadczeniowym.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Błędna wykładnia art. 5 ust. 4b ustawy o świadczeniach rodzinnych przez Sąd I instancji i organy administracji w zakresie wpływu jednorazowego dochodu na prawo do świadczeń. • Niewystarczające postępowanie dowodowe w zakresie ustalenia kontynuacji uzyskiwania dochodu. • Niewłaściwe zastosowanie przepisów prawa materialnego.

Godne uwagi sformułowania

Uzyskanie dodatkowego dochodu przez członka rodziny tylko w jedynym miesiącu nie wpływa na prawo do świadczenia rodzinnego. • Nie chodzi o dochód uzyskiwany tylko przez jeden miesiąc, albowiem doliczeniu podlega dochód z miesiąca następującego po miesiącu, w którym został osiągnięty.

Skład orzekający

Karol Kiczka

przewodniczący-sprawozdawca

Iwona Bogucka

członek

Jolanta Górska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wpływu jednorazowego dochodu na prawo do świadczeń rodzinnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji uzyskania jednorazowego dochodu przez członka rodziny uczącego się.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu świadczeń rodzinnych i interpretacji przepisów dotyczących dochodu, co jest istotne dla wielu obywateli i prawników zajmujących się prawem socjalnym.

Jednorazowy dochód nie pozbawi Cię świadczeń rodzinnych – kluczowa interpretacja NSA.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst