I OSK 500/08

Naczelny Sąd Administracyjny2009-03-31
NSAAdministracyjneŚredniansa
ochrona danych osobowychGIODOprzetwarzanie danychbezprzedmiotowość postępowaniaskarga kasacyjnaprawo administracyjnesądy administracyjne

NSA oddalił skargę kasacyjną w sprawie dotyczącej przetwarzania danych osobowych, uznając, że postępowanie było bezprzedmiotowe, gdy dane nie są przetwarzane.

Skarga kasacyjna dotyczyła decyzji Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych w sprawie przetwarzania danych osobowych przez spółkę. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów o ochronie danych osobowych i k.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając postępowanie za bezprzedmiotowe, ponieważ spółka zniszczyła dane skarżącego i ich nie przetwarzała. NSA podzielił to stanowisko, stwierdzając, że brak przetwarzania danych osobowych uniemożliwia merytoryczne rozpatrzenie skargi.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej J. K. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił jego skargę na decyzję Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych (GIODO). Skarżący zarzucał spółce [...] S.A. nieprawidłowe przetwarzanie jego danych osobowych w celach marketingowych, naruszenie obowiązku informacyjnego oraz obowiązku rejestracyjnego. GIODO umorzył postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe, ponieważ spółka oświadczyła, że dane skarżącego zostały zniszczone po zakończeniu rozmowy telefonicznej i nie były przetwarzane. WSA podtrzymał tę decyzję, argumentując, że GIODO może działać tylko wtedy, gdy dane są przetwarzane, a organ nie ma możliwości interwencji w zdarzenia przeszłe. Skarżący w skardze kasacyjnej zarzucił naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. oraz art. 141 § 4 P.p.s.a., kwestionując sposób prowadzenia postępowania przez GIODO i uzasadnienie wyroku WSA. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że GIODO prawidłowo uznał postępowanie za bezprzedmiotowe w sytuacji braku przetwarzania danych osobowych. Sąd podkreślił, że art. 7 pkt 2 ustawy o ochronie danych osobowych definiuje przetwarzanie danych, a gdy takie przetwarzanie nie zachodzi, brak jest podstaw do merytorycznego rozpatrzenia skargi. NSA uznał również, że uzasadnienie wyroku WSA było prawidłowe i nie zawierało błędów logicznych, a GIODO miał prawo ograniczyć się do zebrania wyjaśnień od spółki, gdyż nie ma obowiązku stosowania wszystkich środków dowodowych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, postępowanie jest bezprzedmiotowe, jeśli dane osobowe nie są przetwarzane.

Uzasadnienie

Zgodnie z definicją przetwarzania danych osobowych, brak takiego przetwarzania uniemożliwia merytoryczne rozpatrzenie skargi i wydanie decyzji administracyjnej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (10)

Główne

u.o.d.o. art. 7 § pkt. 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych

Przez przetwarzanie danych osobowych rozumie się jakiekolwiek operacje wykonywane na danych osobowych, w tym zbieranie, utrwalanie, przechowywanie, opracowywanie, zmienianie, udostępnianie i usuwanie, zwłaszcza w systemach informatycznych.

P.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania.

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzekania przez NSA.

k.p.a. art. 105 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Umorzenie postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe.

Pomocnicze

u.o.d.o. art. 14

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych

Wskazuje na środki i kompetencje GIODO, w tym żądanie pisemnych wyjaśnień.

u.o.d.o. art. 25

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych

Obowiązek informacyjny.

u.o.d.o. art. 33

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych

Obowiązek rejestracyjny.

P.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wymogi dotyczące uzasadnienia wyroku.

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy uchylenia wyroku sądu pierwszej instancji.

k.p.a. art. 75

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Wyraża zasadę równej mocy środków dowodowych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak przetwarzania danych osobowych przez podmiot, co czyni postępowanie przed GIODO bezprzedmiotowym. Organ administracji nie ma obowiązku stosowania wszystkich środków dowodowych, jeśli uzna, że zebrane dowody są wystarczające.

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1, 80 i 105 § 1 k.p.a. Zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez zaniechanie wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia obarczonej błędem logicznym.

Godne uwagi sformułowania

w sytuacji gdy dane osobowe osoby, której dane dotyczą nie są przetwarzane brak jest podstaw do rozpatrzenia skargi i wydania merytorycznej decyzji administracyjnej organ nie ma możliwości interwencji w zdarzenia przeszłe organ nie ma obowiązku stosowania wszystkich środków dowodowych

Skład orzekający

Ewa Dzbeńska

sprawozdawca

Joanna Runge-Lissowska

przewodniczący

Małgorzata Borowiec

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie bezprzedmiotowości postępowania w sprawach ochrony danych osobowych, gdy dane nie są przetwarzane; zasady prowadzenia postępowania dowodowego przez organy administracji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku przetwarzania danych osobowych. Interpretacja środków dowodowych może być stosowana w innych postępowaniach administracyjnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu ochrony danych osobowych – kiedy organ może odmówić merytorycznego rozpatrzenia skargi. Jest to istotne dla praktyków prawa ochrony danych.

Czy GIODO musi działać, gdy dane już nie istnieją? NSA wyjaśnia granice postępowania.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OSK 500/08 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2009-03-31
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2008-04-15
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Ewa Dzbeńska /sprawozdawca/
Joanna Runge -Lissowska /przewodniczący/
Małgorzata Borowiec
Symbol z opisem
647  Sprawy związane z ochroną danych osobowych
Hasła tematyczne
Ochrona danych osobowych
Sygn. powiązane
II SA/Wa 1818/07 - Wyrok WSA w Warszawie z 2007-12-20
Skarżony organ
Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 101 poz 926
art. 7 pkt. 2, art. 14
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych - tekst jedn.
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 105 par.1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Runge-Lissowska Sędziowie NSA Małgorzat Borowiec Ewa Dzbeńska (spr.) Protokolant Tomasz Zieliński po rozpoznaniu w dniu 31 marca 2009 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 grudnia 2007 r. sygn. akt II SA/Wa 1818/07 w sprawie ze skargi J. K. na decyzję Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] sierpnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie przetwarzania danych osobowych oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 20 grudnia 2007r., sygn. akt II SA/Wa 1818/07 oddalił skargę J. K. na decyzję Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] sierpnia 2007 r., nr [...] w przedmiocie przetwarzania danych osobowych.
Orzeczenie zapadło w następującym stanie faktycznym:
W dniu [...] listopada 2006 r. J. K. wystąpił do Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych ze skargą, wskazując na nieprawidłową praktykę przetwarzania danych osobowych przez [...] S.A. z siedzibą w W. W treści skargi skarżący wskazał, iż w/w Spółka pozyskała, bez jego zgody dane osobowe w celach marketingowych. W ten sposób została zakwestionowana legalność przetwarzania danych osobowych strony, niewykonanie obowiązku informacyjnego, o którym mowa w art. 25 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. z 2002 r., Nr 101, poz. 926 ze zm.), zwanej dalej U.o.d.o. oraz nieprawidłowe wypełnienie obowiązku wynikającego z art. 33 ustawy. Skarżący wniósł o przeprowadzenie kontroli w Spółce pod kątem legalności przetwarzania danych osobowych, w tym ich udostępniania na rzecz innych podmiotów i spełnienia przez Spółkę obowiązku rejestracyjnego zbioru danych potencjalnych klientów Spółki.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2007 r., nr [...] Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] maja 2007 r. nr [...] umarzającą postępowanie w przedmiocie skargi J. K. w zakresie przetwarzania jego danych osobowych przez [...] S.A. z siedzibą w W.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż przeprowadzając postępowanie zebrał wyjaśnienia od w/w Spółki. Z pisma z dnia [...] stycznia 2007 r. wynikało, iż pozyskane dane osobowe strony zostały, po zakończeniu rozmowy telefonicznej przeprowadzonej ze skarżącym zniszczone, bowiem J. K. nie wyraził zgody na przetwarzanie danych w celach marketingowych. Wówczas został omyłkowo zniszczony formularz, w którym figurowały informacje o źródle, z którego zostały pozyskane dane osobowe skarżącego. Spółka przed wszczęciem postępowania administracyjnego nie przetwarzała danych osobowych skarżącego, co oznacza, że postępowanie jeszcze przed jego wszczęciem było bezprzedmiotowe. Wobec powyższego, na podstawie art. 105 § 1 kpa umorzono postępowanie. W postępowaniu toczącym się na skutek indywidualnej skargi możliwa jest wyłącznie ocena procesu przetwarzania danych osoby wnoszącej skargę, zaś w sprawie proces ten nie zachodzi.
Skargę na powyższą decyzję złożył J. K., zarzucając organowi naruszenie art. 6, 7, 71 ust. 1 i art. 105 § 1 kpa poprzez bezpodstawne odstąpienie od przeprowadzenia postępowania merytorycznego w sprawie, a także naruszenie art. 8, 11 i 107 § 1 kpa poprzez nieodniesienie się do merytorycznych zarzutów związanych z bezprawnym przetwarzaniem danych osobowych przez [...] S.A.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalając skargę na powyższą decyzję stwierdził, że z art. 7 oraz 12 pkt 1 i pkt 2 ustawy o ochronie danych osobowych wynika, iż GIODO może podejmować działania kontrolne i wydawać na ich podstawie decyzje administracyjne wówczas, gdy dane osobowe są przetwarzane.
W toku postępowania Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych otrzymał wyjaśnienia od Spółki [...] S. A., które są jednym ze środków dowodowych wymienionych w art. 14 U.o.d.o., jakie organ może stosować w trakcie postępowania kontrolnego. Ustawa nie wskazuje, iż w toku postępowania kontrolnego organ ma zastosować wszystkie środki dowodowe. Jeśli jeden organ uważa, że jeden środek wystarczy dla wyjaśnienia sprawy, może on na nim poprzestać. W toku czynności organ stwierdził, że [...] S. A. nie przetwarza danych osobowych skarżącego. W tej sytuacji brak było podstaw prawnych do podejmowania rozstrzygnięcia przez organ. Wobec powyższego postępowanie stało się bezprzedmiotowe. Sytuacja taka zaistniała w niniejszej sprawie, gdyż jak wynika z akt sprawy dane osobowe skarżącego nie są przetwarzane. Organ natomiast nie ma możliwości interwencji w zdarzenia przeszłe, które były przedmiotem wniosku skarżącego z dnia [...] października 2006 r.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył J. K.. Zaskarżając orzeczenie w całości, wniósł o jego uchylenie i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa według norm przepisanych.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów postępowania, tj.:
a) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) mimo naruszenia przez Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych art. 7, 77 § 1, 80 i 105 § 1 kpa w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
b) art. 141 § 4 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez zaniechanie wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia, która obarczona jest błędem logicznym twierdzenia będącego punktem wyjścia do jej przyjęcia, iż jeżeli organ uważa, że jeden środek wystarczy do wyjaśnienia sprawy to może on na nim poprzestać.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, iż w niniejszej sprawie organ dysponując szerokim wachlarzem środków dowodowych wymienionych w art. 14 ustawy o ochronie danych osobowych, ograniczył się jedynie do dania wiary wyjaśnieniom [...] S. A., to jest podmiotu zainteresowanego w korzystnym rozstrzygnięciu sprawy.
Ponadto, twierdzenie Sądu I instancji iż jeden środek dowodowy jest wystarczający dla wyjaśnienia sprawy nie znajduje oparcia w przepisach prawa, a jest źródłem błędu logicznego. Skład orzekający również nie wyjaśnił, dlaczego takie założenie poczynił. Konsekwencją owego błędnego założenia było natomiast niczym nieuprawnione przyjęcie, iż w toku czynności organ zasadnie stwierdził, że [...] S. A. nie przetwarza danych osobowych skarżącego w związku z czym brak jest podstaw do podejmowania rozstrzygnięcia przez Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych w sprawie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Jeżeli w sprawie nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania, wymienione w art. 183 § 2 powołanej ustawy, jak ma to miejsce w niniejszej sprawie, to Sąd rozpoznając sprawę związany jest granicami skargi. Związanie granicami skargi oznacza związanie podstawami zaskarżenia wskazanymi w skardze kasacyjnej oraz jej wnioskami.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wniesiona skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw zaskarżenia.
Do zadań Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych należy kontrola legalności przetwarzania danych osobowych z przepisami, przy czym art. 7 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. z 2002 r., Nr 101, poz. 926 ze zm.) wskazuje, że przez przetwarzanie danych osobowych rozumie się jakiekolwiek operacje wykonywane na danych osobowych, takie jak zbieranie, utrwalanie, przechowywanie, opracowywanie, zmienianie, udostępnianie i usuwanie, a zwłaszcza te, które wykonuje się w systemach informatycznych. Powyższy przepis wskazuje zatem, że w sytuacji gdy dane osobowe osoby, której dane dotyczą nie są przetwarzane brak jest podstaw do rozpatrzenia skargi i wydania merytorycznej decyzji administracyjnej.
Odnosząc się do poszczególnych zarzutów skargi kasacyjnej stwierdzić należy, że nie może być uznany za zasadny zarzut naruszenia art. 141 § 4 ustawy P.p.s.a. Sąd pierwszej instancji zawarł wszystkie wymagane tym przepisem elementy, a sporządzone uzasadnienie odpowiada zarówno zgromadzonemu w aktach materiałowi dowodowemu, precyzyjnie przedstawia stan sprawy, zarzuty skargi, stanowisko strony oraz przedstawia ocenę legalności zaskarżonej decyzji. Ponadto, wywodom Sądu nie można postawić zarzutu błędu w ocenie materialnoprawnej sprawy jak również błędu w rozumowaniu. Niesłuszne jest twierdzenie wnoszącego skargę kasacyjną, iż uzasadnienie obarczone jest błędem logicznym i nie znajduje oparcia w żadnym przepisie prawa. Treść art. 14 U.o.d.o. wskazuje na zasadnicze środki, a zarazem kompetencje, z jakich korzysta Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych przy wypełnianiu postawionych ustawą zadań w zakresie ochrony danych osobowych, przy czym powołany przepis nie uzależnia wystąpienia ich łącznie. Jednym z uprawnień kontrolnych wymienionych w w/w artykule jest żądanie pisemnych wyjaśnień. Tym samym należy zgodzić się z twierdzeniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, iż w toku postępowania kontrolnego organ stosuje środki, które w jego ocenie są wystarczające do ustalenia stanu faktycznego sprawy. Z przepisów prawa wynika, iż organ nie ma obowiązku stosowania wszystkich środków dowodowych. Przepis art. 75 kpa wyraża zasadę równej mocy środków dowodowych nie wprowadzając ograniczeń co do rodzaju dowodów, którym należy przyznać pierwszeństwo w ustaleniu danego faktu.
Nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt.1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1, 80 i 105 § 1 kpa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie właściwie ocenił zebrany materiał dowodowy. Wobec uzyskania przez organ w toku postępowania administracyjnego wyjaśnień, złożonych przez [...] S. A. przy piśmie z dnia [...] stycznia 2007 r., Sąd pierwszej instancji zasadnie wywiódł, iż w sytuacji gdy dane osobowe skarżącego nie były przetwarzane, postępowanie w sprawie stało się bezprzedmiotowe. Wobec tego było podstaw do podejmowania rozstrzygnięcia przez Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych, a postępowanie przed organem podlegało umorzeniu na podstawie art. 105 § 1 kpa.
Wskutek dokonania prawidłowej oceny legalności zaskarżonych decyzji i sporządzenia uzasadnienia wyroku w sposób odpowiadający wymogom prawa, zarzut naruszenia przepisów art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 141 § 4 ustawy P.p.s.a., zamieszczony w skardze kasacyjnej należało uznać za bezzasadny.
Mając na uwadze powyższe rozważania Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI