Orzeczenie · 2025-03-25

I OSK 482/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-03-25
NSAnieruchomościŚredniansa
nieruchomościodszkodowaniedroga publicznadroga wewnętrznaustawa o gospodarce nieruchomościamipodział nieruchomościsłużebnośćNSA

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez A. F., Z. F. i T. F. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił ich skargę na decyzję Wojewody Mazowieckiego odmawiającą ustalenia odszkodowania za nieruchomość. Skarżący twierdzili, że ich działka została faktycznie przejęta pod drogę publiczną bez odszkodowania, naruszając art. 128 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami (u.g.n.) w zw. z art. 21 ust. 2 Konstytucji RP, a także błędnie zastosowano art. 98 ust. 1-3 u.g.n. Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za bezzasadną. Sąd podkreślił, że rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i bada jedynie zasadność podniesionych zarzutów. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie charakteru wydzielonej działki drogowej. Sąd I instancji, a za nim NSA, uznał, że działka nr [...] została wydzielona pod drogę wewnętrzną dojazdową, a nie pod drogę publiczną. Potwierdzały to zapisy decyzji o warunkach zabudowy oraz postanowienia Burmistrza. Brak było również dowodów na przejście własności działki na rzecz gminy z mocy prawa, co jest warunkiem koniecznym do ustalenia odszkodowania na podstawie art. 98 ust. 3 u.g.n. Skoro działka nie przeszła na własność gminy, a na Skarżących nałożono obowiązek ustanowienia służebności drogowej, nie można mówić o spełnieniu przesłanek do wypłaty odszkodowania. W związku z tym, NSA oddalił skargę kasacyjną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących odszkodowania za nieruchomości wydzielone pod drogi, rozróżnienie między drogą publiczną a wewnętrzną, zasady ustalania granic skargi kasacyjnej.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z podziałem nieruchomości i decyzjami o warunkach zabudowy.

Zagadnienia prawne (2)

Czy działka wydzielona pod drogę w ramach podziału nieruchomości, na podstawie decyzji o warunkach zabudowy, może być uznana za drogę publiczną w rozumieniu art. 98 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, co uzasadniałoby ustalenie odszkodowania na podstawie art. 98 ust. 3 tej ustawy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, działka wydzielona pod drogę wewnętrzną dojazdową, a nie pod drogę publiczną, nie spełnia przesłanek do ustalenia odszkodowania na podstawie art. 98 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami.

Uzasadnienie

Sąd ustalił, że działka została wydzielona pod drogę wewnętrzną, a nie publiczną, co potwierdzają dokumenty sprawy. Ponadto, brak było dowodów na przejście własności działki na rzecz gminy, co jest warunkiem koniecznym do wypłaty odszkodowania.

Czy naruszenie przepisów postępowania przez Sąd I instancji mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, w kontekście zarzutów dotyczących prawa materialnego?

Odpowiedź sądu

Nie, ponieważ zarzuty naruszenia prawa materialnego okazały się bezzasadne, a ustalenia faktyczne Sądu I instancji były miarodajne.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że zarzuty naruszenia prawa materialnego nie mogą skutecznie podważać ustaleń faktycznych, które można zwalczać jedynie zarzutami naruszenia przepisów postępowania.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną.

Przepisy (12)

Główne

u.g.n. art. 98 § 1-3

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

Błędne zastosowanie tego przepisu było zarzucane przez skarżących. Sąd wyjaśnił, że przepis ten dotyczy działek wydzielonych pod drogi publiczne, a odszkodowanie przysługuje, gdy nastąpi przejście własności lub wygaśnięcie użytkowania wieczystego.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna oddalenia skargi kasacyjnej.

Pomocnicze

u.g.n. art. 128 § 1

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

Niezastosowanie tego przepisu w sytuacji, gdy nastąpiło faktyczne przejęcie działki pod drogę publiczną bez odszkodowania, było zarzucane przez skarżących.

Konstytucja RP art. 21 § 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Naruszenie tego przepisu było zarzucane przez skarżących w kontekście braku odszkodowania za przejętą nieruchomość.

p.p.s.a. art. 181 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis dotyczący rozpoznania skargi kasacyjnej na rozprawie.

p.p.s.a. art. 193

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis dotyczący uzasadnienia wyroku oddalającego skargę kasacyjną.

p.p.s.a. art. 141 § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis dotyczący elementów uzasadnienia wyroku, którego stosowanie zostało ograniczone w przypadku oddalenia skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis określający podstawy skargi kasacyjnej (naruszenie prawa materialnego lub postępowania).

p.p.s.a. art. 176

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis dotyczący wymogów konstrukcyjnych zarzutów kasacyjnych.

u.g.n. art. 94 § 1

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

Przepis dotyczący podziału nieruchomości w przypadku braku planu miejscowego, zgodny z warunkami zabudowy.

u.g.n. art. 3

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

Definicja drogi publicznej.

u.g.n. art. 93 § 1

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

Przepis dotyczący zgodności podziału nieruchomości z planem miejscowym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Działka została wydzielona pod drogę wewnętrzną, a nie publiczną. • Brak przejścia własności działki na rzecz gminy z mocy prawa. • Naruszenie prawa materialnego nie może polegać na wadliwym ustaleniu faktu.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 128 ust. 1 u.g.n. w zw. z art. 21 ust. 2 Konstytucji RP przez niezastosowanie. • Naruszenie art. 98 ust. 1-3 u.g.n. przez błędne zastosowanie.

Godne uwagi sformułowania

Granice skargi kasacyjnej wyznaczają wskazane w niej podstawy. • Naczelny Sąd Administracyjny nie może domniemywać granic skargi kasacyjnej. • Naruszenie prawa materialnego nie może bowiem polegać na wadliwym, kwestionowanym przez stronę ustaleniu faktu, czy jego oceny. • Wydzielona działka, na której istnieje możliwość czy też wręcz obowiązek ustanowienia służebności gruntowej, nie może mieć bowiem charakteru drogi publicznej.

Skład orzekający

Piotr Niczyporuk

przewodniczący sprawozdawca

Karol Kiczka

sędzia

Joanna Skiba

sędzia del. WSA

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących odszkodowania za nieruchomości wydzielone pod drogi, rozróżnienie między drogą publiczną a wewnętrzną, zasady ustalania granic skargi kasacyjnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z podziałem nieruchomości i decyzjami o warunkach zabudowy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa wyjaśnia istotne kwestie proceduralne dotyczące skargi kasacyjnej oraz praktyczne aspekty prawa nieruchomości, w tym zasady ustalania odszkodowania za działki drogowe, co jest interesujące dla prawników specjalizujących się w tej dziedzinie.

Droga wewnętrzna czy publiczna? Kluczowe rozróżnienie w sprawie o odszkodowanie za nieruchomość.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst