Orzeczenie · 2005-11-29

I OSK 477/05Właściwość sadowa zasiłki rodzinne postępowanie administracyjne

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2005-11-29
NSAAdministracyjneWysokansa
zasiłki rodzinneświadczenia rodzinnewłaściwość sądupostępowanie administracyjneKodeks postępowania administracyjnegoKodeks postępowania cywilnegoSamorządowe Kolegium OdwoławczeWojewódzki Sąd AdministracyjnyNaczelny Sąd Administracyjny

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie stwierdził nieważność decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C., która umarzała postępowanie odwoławcze w sprawie dodatku do zasiłku rodzinnego. WSA uznał, że decyzja SKO została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości, ponieważ na mocy nowelizacji art. 477[8] § 2 pkt 1 Kpc, sprawy o zasiłki rodzinne i dodatki do nich powinny być rozpoznawane przez sądy rejonowe jako właściwe w postępowaniu odwoławczym. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA, uznając, że błędnie zinterpretowano przepisy. NSA wyjaśnił, że nowelizacja Kpc, na którą powołał się WSA, dotyczy wyłącznie spraw z zakresu ubezpieczeń społecznych i odwołań od decyzji organów rentowych. W sprawach o świadczenia rodzinne, rozstrzyganych decyzjami organów samorządowych (wójt, burmistrz, prezydent miasta), właściwym do rozpoznania odwołania jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie art. 127 § 2 w zw. z art. 17 Kpa, ponieważ postępowanie to ma charakter administracyjny. NSA podkreślił, że ustawa o świadczeniach rodzinnych nie przewiduje drogi odwoławczej do sądu powszechnego w takich przypadkach. W konsekwencji NSA uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie właściwości organów do rozpoznawania odwołań w sprawach świadczeń rodzinnych i pomocy społecznej, rozróżnienie między postępowaniem administracyjnym a cywilnym w kontekście odwołań od decyzji organów samorządowych.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu prawnego związanego z ustawą o świadczeniach rodzinnych i nowelizacją Kpc obowiązującą w tamtym okresie. Może wymagać analizy pod kątem ewentualnych późniejszych zmian legislacyjnych lub orzeczniczych.

Zagadnienia prawne (2)

Jaka jest właściwość organu do rozpoznania odwołania od decyzji w sprawie świadczeń rodzinnych wydanej przez organ samorządowy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Właściwym do rozpoznania odwołania od decyzji organu samorządowego w sprawie świadczeń rodzinnych jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, a nie sąd powszechny.

Uzasadnienie

Nowelizacja art. 477[8] § 2 pkt 1 Kpc, wprowadzona ustawą o świadczeniach rodzinnych, dotyczy wyłącznie spraw z zakresu ubezpieczeń społecznych i odwołań od decyzji organów rentowych. Sprawy o świadczenia rodzinne rozstrzygane przez organy samorządowe podlegają procedurze administracyjnej, a odwołania rozpoznaje SKO zgodnie z art. 127 § 2 Kpa.

Czy stwierdzenie nieważności decyzji przez WSA na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. było uzasadnione, jeśli brak było przesłanek z art. 156 Kpa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, stwierdzenie nieważności decyzji przez WSA było nieuzasadnione, ponieważ błędnie ocenił właściwość organu i zastosował przepis art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. bez spełnienia przesłanek z art. 156 Kpa.

Uzasadnienie

WSA błędnie uznał, że naruszenie przepisów o właściwości (w jego ocenie) uzasadnia stwierdzenie nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 1 Kpa. NSA wskazał, że nawet jeśli uznać wadę za naruszającą prawo, to bardziej pasuje do przesłanki z art. 156 § 1 pkt 2 Kpa, a przede wszystkim, błędnie zinterpretowano przepisy dotyczące właściwości organów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez WSA.

Przepisy (16)

Pomocnicze

u.ś.r. art. 3 § pkt 11

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

u.ś.r. art. 20 § ust. 1

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

u.ś.r. art. 32 § ust. 2

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

u.ś.r. art. 34 § pkt 2 lit. a

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

k.p.a. art. 17

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 127 § par. 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 156 § par. 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 156 § par. 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.c. art. 476 § par. 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 476 § par. 4

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 477[8] § par. 2 pkt 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy spraw z zakresu ubezpieczeń społecznych, w których wniesiono odwołanie od decyzji organów rentowych, a nie spraw o zasiłki rodzinne rozstrzygane przez organy samorządowe.

p.p.s.a. art. 145 § par. 1 pkt 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 185 § par. 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.s.g. art. 39 § ust. 5

Ustawa o samorządzie gminnym

u.s.k.o. art. 1

Ustawa o samorządowych kolegiach odwoławczych

u.s.k.o. art. 2

Ustawa o samorządowych kolegiach odwoławczych

Argumenty

Skuteczne argumenty

SKO było właściwe do rozpoznania odwołania w sprawie świadczeń rodzinnych, ponieważ postępowanie to ma charakter administracyjny, a nowelizacja Kpc dotyczy spraw z zakresu ubezpieczeń społecznych. • WSA błędnie stwierdził nieważność decyzji SKO, stosując art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. bez spełnienia przesłanek z art. 156 Kpa.

Odrzucone argumenty

WSA błędnie uznał, że właściwym do rozpoznania odwołania w sprawie zasiłku rodzinnego jest sąd powszechny na podstawie nowelizacji art. 477[8] § 2 pkt 1 Kpc.

Godne uwagi sformułowania

W sprawach zasiłków rodzinnych rozstrzyganych przez organy samorządowe obowiązuje tok instancji uregulowany w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego. • Odnosimy się jednakże tylko do spraw z zakresu ubezpieczeń społecznych /art. 476 par. 2 Kpc/, w których wniesiono odwołanie od decyzji organów rentowych /art. 476 par. 4 Kpc/. • Organem odwoławczym innym niż organ administracji publicznej może być sąd powszechny, którego zadaniem, jako organu rozpatrującego sprawę administracyjną jest merytoryczne załatwienie sprawy, nie zaś ocena prawidłowości działania organu administracji publicznej. • Samorządowe Kolegium Odwoławcze wydało więc decyzję dotkniętą kwalifikowaną wadą nieważności, określoną w art. 156 par. 1 pkt 1 Kpa. • Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela poglądu przypisującego przepisowi art. 477[8] par. 2 pkt 1 Kpc i art. 34 pkt 2 lit. 'a' ustawy z 28 listopada 2003 r. rolę podstawy prawnej do orzekania w tych sprawach w postępowaniu odwoławczym przez sąd powszechny.

Skład orzekający

Janina Antosiewicz

przewodniczący sprawozdawca

Cezary Pryca

członek

Joanna Runge - Lissowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości organów do rozpoznawania odwołań w sprawach świadczeń rodzinnych i pomocy społecznej, rozróżnienie między postępowaniem administracyjnym a cywilnym w kontekście odwołań od decyzji organów samorządowych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu prawnego związanego z ustawą o świadczeniach rodzinnych i nowelizacją Kpc obowiązującą w tamtym okresie. Może wymagać analizy pod kątem ewentualnych późniejszych zmian legislacyjnych lub orzeczniczych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego, jakim jest właściwość organów do rozpoznawania odwołań, co ma bezpośrednie przełożenie na praktykę prawniczą w sprawach socjalnych.

Kto rozpatruje odwołanie od decyzji o zasiłek rodzinny? NSA wyjaśnia granice między prawem administracyjnym a cywilnym.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst