I SA/Op 464/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję odmawiającą przyznania statusu osoby bezrobotnej, uznając, że pełnienie funkcji prezesa zarządu spółki prawa handlowego wyklucza gotowość do podjęcia zatrudnienia.
Skarżący R. K. złożył wniosek o rejestrację jako osoba bezrobotna, wskazując, że jest prezesem zarządu spółki z o.o. i komplementariuszem spółki komandytowej. Organy administracji odmówiły przyznania statusu bezrobotnego, argumentując, że pełnienie funkcji w zarządzie spółki wyklucza gotowość do podjęcia zatrudnienia. Skarżący podniósł, że został odwołany z funkcji i darował udziały, jednak sąd administracyjny uznał, że kluczowa jest sytuacja prawna w dniu rejestracji, a pełnienie funkcji prezesa zarządu spółki prawa handlowego stanowi przeszkodę w uzyskaniu statusu bezrobotnego.
Przedmiotem sprawy była skarga R. K. na decyzję Wojewody Opolskiego utrzymującą w mocy decyzję Starosty o odmowie uznania skarżącego za osobę bezrobotną. Skarżący zarejestrował się jako bezrobotny, jednocześnie będąc prezesem jednoosobowego zarządu spółki z o.o. i komplementariuszem spółki komandytowej. Organy administracji uznały, że pełnienie funkcji prezesa zarządu spółki prawa handlowego wyklucza zdolność i gotowość do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy, co jest warunkiem uzyskania statusu bezrobotnego. Skarżący argumentował, że został odwołany z funkcji prezesa zarządu i darował udziały w spółce, co powinno zmienić jego sytuację prawną. Wojewoda Opolski utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, wskazując, że miarodajna jest sytuacja prawna w dniu rejestracji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu oddalił skargę, podzielając stanowisko organów. Sąd podkreślił, że pełnienie funkcji członka zarządu spółki prawa handlowego, ze względu na związane z tym obowiązki, wyklucza możliwość uznania osoby za gotową do podjęcia zatrudnienia w rozumieniu ustawy o promocji zatrudnienia. Sąd zaznaczył, że domniemanie to może być obalone jedynie przez złożenie rezygnacji z funkcji, co nie miało miejsca przed datą rejestracji. Dodatkowo, sąd wskazał, że jedyny wspólnik spółki z o.o. podlega obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym, co również wyklucza możliwość uzyskania statusu bezrobotnego. Sąd uznał, że późniejsze zmiany w sytuacji skarżącego (odwołanie z funkcji, darowizna udziałów) są prawnie obojętne dla oceny prawidłowości rozstrzygnięć organów, gdyż kluczowa jest sytuacja prawna w dniu złożenia wniosku o rejestrację.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, osoba pełniąca funkcję prezesa zarządu spółki prawa handlowego nie może być uznana za osobę bezrobotną, ponieważ wyklucza to przesłankę gotowości do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy.
Uzasadnienie
Pełnienie funkcji członka zarządu spółki prawa handlowego wiąże się z obowiązkami, które w oczywisty sposób wykluczają gotowość do podjęcia zatrudnienia. Domniemanie to może być obalone jedynie przez złożenie rezygnacji z funkcji, co musi nastąpić przed datą rejestracji jako bezrobotny.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (12)
Główne
u.p.z.i.r.p. art. 2 § ust. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy
Definicja osoby bezrobotnej, w tym wymóg gotowości do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi.
k.s.h. art. 201 § § 1
Ustawa z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych
Zarząd jako organ prowadzący sprawy spółki i ją reprezentujący.
u.s.u.s. art. 6 § ust. 1 pkt 5
Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych
Obowiązek ubezpieczeń społecznych osób prowadzących pozarolniczą działalność.
u.s.u.s. art. 8 § ust. 6 pkt 4
Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych
Definicja osoby prowadzącej pozarolniczą działalność, w tym wspólnika jednoosobowej spółki z o.o.
Pomocnicze
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji.
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prawdy obiektywnej.
k.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
k.p.a. art. 107 § § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi uzasadnienia decyzji.
k.p.a. art. 8
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada słusznego interesu strony.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Granice rozpoznania skargi.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy uwzględnienia skargi.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Pełnienie funkcji prezesa zarządu spółki prawa handlowego wyklucza gotowość do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy. Status bezrobotnego jest oceniany na dzień rejestracji, a późniejsze zmiany stanu faktycznego nie mają wpływu na decyzję. Jedyny wspólnik jednoosobowej spółki z o.o. podlega obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym, co wyklucza status bezrobotnego.
Odrzucone argumenty
Argumentacja skarżącego oparta na późniejszym odwołaniu z funkcji prezesa zarządu i darowiźnie udziałów. Argumentacja dotycząca faktycznego zakresu zaangażowania w działalność spółki.
Godne uwagi sformułowania
gotowość do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub w danej służbie albo inne pracy zarobkowej pełnienie funkcji członka zarządu spółki prawa handlowego stanowi przeszkodę w przyznaniu skarżącemu statusu osoby bezrobotnej domniemanie, że osoba pełniąca funkcję członka zarządu spółki nie może być uznana za gotową do podjęcia zatrudnienia i tym samym nie kwalifikuje się do grona bezrobotnych, może być obalone tylko przez złożenie rezygnacji z przedmiotowej funkcji miarodajny jest zatem - jak prawidłowo uznały organy - stan faktyczny zaistniały na dzień złożenia wniosku o rejestrację jako osoba bezrobotna.
Skład orzekający
Elżbieta Kmiecik
przewodniczący
Tomasz Judecki
sprawozdawca
Remigiusz Mazur
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie utrwalonej linii orzeczniczej dotyczącej przesłanek uzyskania statusu osoby bezrobotnej, w szczególności w kontekście pełnienia funkcji w zarządach spółek prawa handlowego oraz znaczenia daty rejestracji."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej osoby będącej jednocześnie prezesem zarządu spółki z o.o. i komplementariuszem spółki komandytowej. Interpretacja może być stosowana do podobnych przypadków pełnienia funkcji zarządczych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego zagadnienia statusu bezrobotnego i jego związku z prowadzeniem działalności gospodarczej lub pełnieniem funkcji w spółkach. Wyjaśnia kluczowe przesłanki i moment decydujący o przyznaniu statusu.
“Czy prezes zarządu spółki może być bezrobotnym? Sąd wyjaśnia kluczowe przesłanki.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Op 464/25 - Wyrok WSA w Opolu Data orzeczenia 2025-09-25 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2025-06-17 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu Sędziowie Elżbieta Kmiecik /przewodniczący/ Remigiusz Mazur Tomasz Judecki /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6330 Status bezrobotnego Hasła tematyczne Bezrobocie Skarżony organ Wojewoda Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 935 art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Dz.U. 2024 poz 475 art. 2 ust. 1 pkt 2, Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t. j.) Dz.U. 2024 poz 572 art. 7, art. 77 par. 1, art. 80, art. 107 par. 3 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.) Dz.U. 2025 poz 350 art. 6 ust. 1 pkt 5, art. 8 ust. 6 pkt 4 Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych Dz.U. 2024 poz 18 art. 201 par. 1 Ustawa z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik Sędziowie Sędzia WSA Tomasz Judecki (spr.) Asesor sądowy WSA Remigiusz Mazur Protokolant St. inspektor sądowy Mariola Krzywda po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 września 2025 r. sprawy ze skargi R. K. na decyzję Wojewody Opolskiego z dnia 24 kwietnia 2025 r., nr PS.III.8640.11.2025.MP w przedmiocie odmowy uznania za osobę bezrobotną oddala skargę. Uzasadnienie Przedmiotem skargi wniesionej przez R. K. (dalej zwanego również skarżącym) jest decyzja Wojewody Opolskiego (dalej zwanego Wojewodą lub organem odwoławczym) z dnia 24 kwietnia 2025 r., nr PS.III.8640.11.2025.MP, utrzymująca w mocy decyzję Starosty Kędzierzyńsko-Kozielskiego (dalej jako organ pierwszej instancji lub Starosta) z dnia 10 lutego 2025 r., nr 375/MSZ/01/25, o odmowie uznania skarżącego za osobę bezrobotną. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy: W dniu 13 stycznia 2025 r. skarżący złożył w Powiatowym Urzędzie Pracy w Kędzierzynie-Koźlu (dalej w skrócie: PUP) wniosek w celu zarejestrowania się jako bezrobotny. W oświadczeniu złożonym tego samego dnia wskazał, że jest osobą niezatrudnioną i nie wykonuje innej pracy zarobkowej. Ponadto podał, że jest osobą zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia albo innej pracy zarobkowej oraz że posiada wpis do Krajowego Rejestru Sądowego. Do akt sprawy administracyjnej załączono odpisy z Krajowego Rejestru Sądowego według stanu na 13 stycznia 2025 r. Zgodnie z danymi KRS numer [...] skarżący jest Prezesem jednoosobowego Zarządu w Spółce R. Sp. z o. o. w B. Z kolei według wpisów KRS nr [...] Spółka R. Sp. z o.o. jest jedynym komplementariuszem w R.1. Sp. z o.o. Spółka komandytowa w B. W KRS Spółki komandytowej w Dziale 2, Rubryka 1 określono, że Spółkę reprezentuje komplementariusz w zakresie wszystkich czynności sądowych i pozasądowych. Natomiast w skład jednoosobowego Zarządu komplementariusza wchodzi Prezes Zarządu R. K. Decyzją z dnia 10 lutego 2025 r. Dyrektor PUP, działając z upoważnienia Starosty Kędzierzyńsko-Kozielskiego, odmówił uznania skarżącego za osobę bezrobotną w dniu 13 stycznia 2025 r. Rozstrzygnięcie zostało wydane na podstawie art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. a, art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2024 r. poz. 475, z późn. zm.), zwanej dalej ustawą. W uzasadnieniu organ stwierdził, że określone w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy przesłanki przyznania statusu bezrobotnego muszą zostać spełnione łącznie. Natomiast jednym z warunków zawartych w tym przepisie jest zdolność i gotowość do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub w danej służbie albo innej pracy zarobkowej. Tymczasem z odpisu z KRS, według stanu na dzień złożenia wniosku, wynika, że skarżący pełnił funkcję prezesa jednoosobowego zarządu w R. Sp. z o. o. z siedzibą w B. i nie był zawieszony w czynnościach. Zdaniem organu okoliczność pełnienia funkcji w kapitałowej spółce prawa handlowego przekreśla prawną dopuszczalność przyznania wnioskodawcy statusu osoby bezrobotnej. Dalej organ wyjaśnił pojęcie "gotowości do pracy", wskazując, że musi być ona oceniana w kategoriach obiektywnych, co należy rozumieć jako rzeczywistą, faktyczną i aktualną możliwość podjęcia pracy, ponieważ z tą kwestią wiąże się nabycie określonych praw podmiotowych do świadczeń publicznoprawnych. Organ wywiódł, że w świetle przepisów art. 201 § 1 oraz art. 209¹ § 1 Kodeksu spółek handlowych, osoba sprawująca funkcję członka zarządu spółki kapitałowej, a tym bardziej funkcję prezesa jednoosobowego zarządu takiej spółki, nie jest osobą bezwzględnie dyspozycyjną, gotową do przyjęcia każdego zaproponowanego jej przez urząd pracy zarobkowego zajęcia. Skoro zatem stosownie do art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy, osobą bezrobotną może zostać osoba, która jest zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy, to należy przyjąć, że sprawowanie przez skarżącego funkcji prezesa zarządu spółki ze swej istoty (rodzaju czynności, do których prezes zarządu jest zobowiązany) wyłącza możliwość orzeczenia o przyznaniu statusu osoby bezrobotnej. Organ wskazał również, że ze stanu faktycznego sprawy nie wynika, aby wnioskodawca zrzekł się swojej funkcji w Zarządzie spółki z o.o., został zawieszony w swych czynnościach, ani w żaden inny sposób nie wykazał, że ujawniony w rejestrze skład zarządu jest nieaktualny w zakresie pełnienia funkcji prezesa. Ponadto organ wywiódł, że Spółka z o.o., której prezesem jest wnioskodawca, jest jednocześnie jedynym komplementariuszem R.1 Spółka z o. o. Spółki komandytowej z siedzibą w B. Natomiast z zestawienia przepisów art. 121 § 1 oraz art. 103 § 1 w zw. z art. 39 § 1 Kodeksu spółek handlowych wynika, że również do prowadzenia spraw spółki uprawnieni i zobowiązani są wyłącznie komplementariusze. Organ zauważył, że komplementariuszem w spółce komandytowej jest osoba prawna Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, jednakże biorąc pod uwagę fakt, iż jedynym członkiem zarządu komplementariusza jest wnioskodawca, jest on również piastunem praw i obowiązków komplementariusza spółki komandytowej. Także i ta okoliczność wyłącza możliwość orzeczenia o przyznaniu wnioskodawcy statusu osoby bezrobotnej, albowiem wyklucza możliwość ziszczenia się warunku pełnej dyspozycyjności, którego wymaga przepis art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy. W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika, podniósł, że zmianie uległa okoliczność będąca podstawą wydania decyzji, a mianowicie skarżący został odwołany w dniu 27 lutego 2025 r. z funkcji Prezesa Zarządu uchwałą nr [...] Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników R. Sp. z o.o. w B. Skarżący podał, że następnie w dniu 27 lutego 2025 r. darował swojej żonie – U. G. ogół praw i obowiązków komandytariusza w R.1 Spółka z o. o. Spółka komandytowa oraz udziały w R. sp. z o.o. w B. W konsekwencji, na dzień wniesienia odwołania skarżący posiada zdolność i gotowość do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy, o której mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy. Na tej podstawie skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i orzeczenie co do istoty sprawy poprzez wydanie decyzji o uznaniu go za osobę bezrobotną. W wyniku rozpatrzenia odwołania Wojewoda Opolski decyzją z dnia 24 kwietnia 2025 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572, z późn. zm.), dalej zwanej w skrócie K.p.a., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji organ podzielił ustalenia faktyczne Starosty oraz stanowisko, że osoba bezrobotna musi wykazywać się zdolnością i gotowością do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy oraz musi ją posiadać nie tylko w chwili rejestracji, ale przez cały okres posiadania statusu bezrobotnego. Zwrócił uwagę, że w świetle orzecznictwa sądowoadministracyjnego, gotowości do podjęcia zatrudnienia nie można utożsamiać wyłącznie z samą potencjalną chęcią podjęcia pracy lub dyspozycyjnością wobec urzędu pracy (np. podnoszenie lub zmiana kwalifikacji). Sprawowanie funkcji prezesa zarządu, ze względu na rodzaj czynności, wyłącza możliwość orzeczenia o przyznaniu statusu osoby bezrobotnej, co wynika wprost z art. 201 § 1 Kodeksu spółek handlowych. W takiej sytuacji istnieje domniemanie, zgodnie z którym osoba pełniąca tę funkcję nie może być uznana za gotową do podjęcia zatrudnienia. Domniemanie to może być obalone "tylko przez złożenie rezygnacji z przedmiotowej funkcji". Wojewoda stwierdził, że decyzja wydana w pierwszej instancji uwzględniała stan z daty orzekania, natomiast jej doręczenie zbiegło się w dacie z uchwałą Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników o odwołaniu strony z funkcji Prezesa Zarządu R. sp. z o. o. w B. Jednakże datą miarodajną dla ustalenia statusu danej osoby jako bezrobotnej jest dzień jej rejestracji w urzędzie pracy. Z tego też względu organ odwoławczy nie mógł uwzględnić zmiany stanu faktycznego, jaka nastąpiła pomiędzy wydaniem decyzji przez organ pierwszej instancji a dniem, w którym orzeka, ponieważ obowiązki wynikające z art. 15 K.p.a. nie mogą być odczytywane w oderwaniu od brzmienia przepisu prawa materialnego stanowiącego podstawę rozstrzygnięcia sprawy, tj. art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy. W świetle powyższego Wojewoda uznał, że zmiana sytuacji skarżącego, która nastąpiła w dniu 27 lutego 2025 r. (data doręczenia zaskarżonej decyzji organu pierwszej instancji) nie zmienia jego sytuacji prawnej istniejącej w dacie złożenia wniosku o dokonanie rejestracji w PUP, tj. 13 stycznia 2025 r. W skardze na powyższą decyzję skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika, zarzucił zaskarżonemu rozstrzygnięciu naruszenie następujących przepisów: 1) art. 7 w zw. z art. 77 § 1 K.p.a. poprzez naruszenie zasady prawdy obiektywnej w związku z niepodjęciem wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, niezebranie i nierozpatrzenie całego materiału dowodowego w sprawie, w szczególności: - zaniechanie dokonania jakichkolwiek ustaleń co rodzaju i faktycznego rozmiaru działalności prowadzonej przez Spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością R. z siedzibą w B. i faktycznych czynności oraz czasu, jaki musi wkładać skarżący w działalność tej spółki w świetle tego, że działalność Spółki z o. o. R. z siedzibą w B. ogranicza się jedynie do pełnienia roli wspólnika Spółki komandytowej R.1 Spółka z o. o. z siedzibą w B., w której jest komplementariuszem; - oparcie się w zakresie ustalonych faktów wyłącznie na wpisach w rejestrze przedsiębiorców KRS i dokonaniu błędnej oceny tych faktów, bo dokonanej z pominięciem tego, że zarówno Spółka z o. o. R. w B. jak i Spółka Komandytowa R.1 Spółka z o. o. w B. mają ustanowionych po dwóch prokurentów samoistnych, którzy mają prawo do samodzielnej reprezentacji obu spółek; - błędnej ocenie przez organ drugiej instancji dowodów przedstawionych przy odwołaniu w postaci uchwały nr [...] z dnia 27 lutego 2025 r. Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników R. sp. z o. o. w B. o odwołaniu skarżącego z funkcji Prezesa Zarządu oraz umowy darowizny udziałów w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z dnia 27 lutego 2025 r. wskazujących na to, że skarżący nie był zaangażowany w wykonywanie jakichkolwiek obowiązków Prezesa Zarządu Spółki z o. o. R. w B. i mógł być w każdej chwili z tej funkcji odwołany, co koresponduje z oświadczeniem skarżącego o pozostawianiu w zdolności i gotowości do podjęcia pracy także w dniu 11 stycznia 2025 r.; 2) art. 107 § 3 K.p.a. poprzez niewskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, w szczególności poprzez nieuzasadnienie z jakich przyczyn organ nie uwzględnił oświadczenia skarżącego dotyczącej zdolności i gotowości do podjęcia pracy; 3) art. 8 K.p.a. poprzez nieuwzględnienie słusznego interesu strony w wyniku niezbadania przez organy obu instancji faktycznego zaangażowania skarżącego w działalność Spółki z o. o. R. z siedzibą w B.; 4) art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy poprzez błędne uznanie, iż pełnienie funkcji prezesa w zarządzie spółki prawa handlowego wyklucza a limine posiadanie zdolności i gotowości do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy. W związku z powyższymi zarzutami skarżący wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji oraz zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania. W motywach skargi skarżący rozbudował argumentację w zakresie podniesionych zarzutów, podkreślając, że R. Sp. z o.o. nie prowadzi żadnej działalności, która wymagałby jakiekolwiek zaangażowania jej Prezesa Zarządu. Natomiast obecnie skarżący nie pełni już żadnej funkcji w tej Spółce, co nie zostało prawidłowo ocenione przez organ odwoławczy. Odpowiadając na skargę Wojewoda Opolski podtrzymał swoje stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Na rozprawie pełnomocnik strony skarżącej podtrzymał skargę i argumentację w niej zawartą. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej czy celowościowej. Badana jest wyłącznie legalność aktu administracyjnego, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego, trafność ich wykładni oraz prawidłowość przyjętej procedury. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, który w sprawie nie miał zastosowania. Na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a. uwzględnienie skargi na decyzję następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). W przypadku braku wskazanych uchybień, jak również braku przyczyn uzasadniających stwierdzenie nieważności aktu bądź stwierdzenia wydania go z naruszeniem prawa (art. 145 § 1 pkt 2 i 3 P.p.s.a.), skarga podlega natomiast oddaleniu, na podstawie art. 151 P.p.s.a. Przeprowadzona przez Sąd, według wskazanych wyżej kryteriów, kontrola legalności zaskarżonej decyzji i na zasadzie art. 135 P.p.s.a. decyzji organu pierwszej instancji wykazała, że oceniane rozstrzygnięcia nie naruszają prawa w stopniu uzasadniającym ich uchylenie. Sąd nie stwierdził nieprawidłowości zarówno co do ustalenia stanu faktycznego sprawy, jak i w zakresie zastosowania do niego przepisów prawa. Zdaniem Sądu postępowanie wyjaśniające zostało przeprowadzone prawidłowo, ustalenia organów nie pozostawiają wątpliwości, a ocena - dokonana na podstawie przyjętych ustaleń - znajduje umocowanie w zgromadzonym materiale dowodowym. Dlatego Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy cyt. już wcześniej ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, nadal zwanej ustawą. Z przepisu art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy wynika, że ilekroć w ustawie jest mowa o bezrobotnym, oznacza to osobę m.in. "gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub w danej służbie albo inne pracy zarobkowej". Brzmienie przepisu jest jednoznaczne, a przyznanie statusu bezrobotnego nie zależy od uznania organów. Należy zaakcentować, że status bezrobotnego wiąże się z uprawnieniami z tytułu pozostawania bez pracy. W związku z tym konieczne było rygorystyczne i dość precyzyjne zdefiniowanie tego pojęcia, a przyjęta przez ustawodawcę konwencja terminologiczna musiała uwzględniać zarówno cele polityki rynku pracy, jak i ograniczoną ilość środków finansowych, które na realizację takich zadań mogą być przeznaczone. Z uwzględnieniem celów ustawy musi być zatem interpretowane pojęcie "gotowości do podjęcia zatrudnienia". Brak gotowości do podjęcia pracy zachodzi wtedy, gdy osoba poszukująca pracy nie jest w stanie przyjąć oferty przedstawionej przez organ zatrudnienia, ponieważ zarejestrowany jako poszukujący pracy jest już związany więzią prawną z innym podmiotem prawa (por. wyrok NSA z dnia 18 marca 2025 r., sygn. akt II OSK 1961/24, wszystkie orzeczenia powołane w uzasadnieniu dostępne są na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W niniejszej sprawie należy zwrócić uwagę, że w dacie składania wniosku o rejestrację skarżący był Prezesem jednoosobowego Zarządu w Spółce R. Sp. z o. o. w B., co wynika z Działu 2, rubryki 1 odpisu KRS numer [...] z dnia 13 stycznia 2025 r. Z kolei według wpisów KRS nr [...] Spółka R. Sp. z o. o. była jedynym komplementariuszem w R.1 Sp. z o. o. Spółka komandytowa w B. W Dziale 2, Rubryka 1 odpisu KRS Spółki komandytowej określono, że Spółkę reprezentuje komplementariusz w zakresie wszystkich czynności sądowych i pozasądowych. Natomiast w skład jednoosobowego Zarządu komplementariusza wchodzi Prezes Zarządu R. K. Powyższe oznacza, że skarżący, jako Prezes Zarządu R. Sp. z o. o., reprezentował także Spółkę komandytową. Niewątpliwie natomiast pełnienie przez skarżącego funkcji członka jednoosobowego zarządu Spółki stanowi przeszkodę do uznania go za osobę bezrobotną w rozumieniu powołanego przepisu. W orzecznictwie utrwalony jest bowiem pogląd, że gotowość do podjęcia pracy musi oznaczać rzeczywistą, faktyczną i aktualną możliwość podjęcia pracy, ponieważ z tą kwestią wiąże się nabycie określonych praw podmiotowych do świadczeń publicznoprawnych. Wbrew twierdzeniom skarżącego pełnienie funkcji członka zarządu Spółki wyklucza natomiast możliwość przyjęcia, że skarżący jest osobą gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub służbie, nawet gdy z tego tytułu nie pobiera wynagrodzenia. Skład orzekający podziela też pogląd, zgodnie z którym nie jest rolą organów orzekających w sprawach objętych zakresem ustawy badanie rzeczywistego zakresu dyspozycyjności osoby ubiegającej się o przyznanie statusu osoby bezrobotnej, czego oczekuje skarżący. W tym miejscu jeszcze raz zaznaczyć należy, że organy orzekające w sprawie statusu osoby bezrobotnej nie są uprawnione do monitorowania i wykazywania, czy i w jakim wymiarze czasowym oraz kiedy członek zarządu podejmuje działania na rzecz spółki, a tym samym badanie, czy mimo pełnionej funkcji mógłby podjąć zatrudnienie w pełnym wymiarze czasu pracy. W sytuacji bowiem pełnienia przez daną osobę funkcji w zarządzie spółki prawa handlowego, rzeczywiste możliwości podjęcia przez nią pracy są co najmniej ograniczone w stosunku do tych, jakie istnieją, gdy bezrobotny nie wykonuje żadnego zajęcia. Zatem sprawowanie funkcji członka zarządu spółki kapitałowej stanowi negatywną okoliczność, która nie pozwala na uzyskanie statusu osoby bezrobotnej (por. wyrok NSA z dnia 22 stycznia 2025 r., sygn. akt I OSK 1928/24). Podkreślenia wymaga, że sprawowanie funkcji członka zarządu ze względu na rodzaj czynności, do których jest zobowiązany, wyłącza możliwość orzeczenia o przyznaniu statusu osoby bezrobotnej, co wynika chociażby z art. 201 § 1 z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz. U. z 2024 r. poz. 18, z późn. zm.), stanowiącego, że zarząd jako jedyny organ prowadzi sprawy spółki i reprezentuje spółkę. Oznacza to, że w zakresie działalności gospodarczej jest on jedynym upoważnionym do prowadzenia tej działalności (por. przykładowo wyrok NSA z dnia 16 stycznia 2018 r., sygn. akt I OSK 2666/17). Przez prowadzenie spraw rozumie się proces, polegający na podejmowaniu uchwał, wydawaniu decyzji i opinii, organizowaniu działalności spółki w ten sposób, aby było to zgodne z jej przedmiotem działalności, w celu realizacji jej zadań. Z kolei reprezentacja spółki to sfera jej funkcjonowania na zewnątrz, relacji z osobami trzecimi. Obejmuje ona przede wszystkim czynności prawne dokonywane przez spółkę w obrocie cywilnoprawnym. Do sfery tej należy również zaliczyć występowanie spółki jako osoby prawnej przed organami administracyjnymi i sądami (por. M. Dumkiewicz Małgorzata, A. Kidyba, Komentarz aktualizowany do art. 201 Kodeksu spółek handlowych, opublikowany System Informacji Prawnej LEX). Wyżej wskazane uprawnienia i obowiązki niewątpliwie dotyczą skarżącego. Nie jest bowiem sporne w niniejszej sprawie, że w dacie zarejestrowania się jako bezrobotny pełnił funkcję Prezesa Zarządu R. sp. z o. o. (jednoosobowego zarządu) i reprezentował R.1 Sp. z o. o. Spółka komandytowa. Skarżący nie wykazał też, że w powyższym okresie wskazane Spółki nie prowadziły działalności gospodarczej. W konsekwencji powyższego Sąd uznał, że organy obu instancji w nawiązaniu do konsekwentnego stanowiska sądów administracyjnych, trafnie przyjęły, że pełnienie funkcji członka zarządu spółki prawa handlowego, nawet pełnienie tej funkcji nieodpłatnie, stanowi przeszkodę w przyznaniu skarżącemu statusu bezrobotnego. Pełnienie funkcji członka zarządu spółki prawa handlowego wiąże się, jak wynika z powyższego przepisu, z określonymi obowiązkami, których realizacja w oczywisty sposób wyklucza "gotowość do podjęcia zatrudnienia" w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy. Zaś domniemanie, że osoba pełniąca funkcję członka zarządu spółki nie może być uznana za gotową do podjęcia zatrudnienia i tym samym nie kwalifikuje się do grona bezrobotnych, może być obalone tylko przez złożenie rezygnacji z przedmiotowej funkcji, co nie miało miejsca w niniejszej sprawie (por. wyrok NSA z dnia 14 stycznia 2025 r., sygn. akt I OSK 1941/24). Reasumując, stwierdzić przyjdzie, że skoro niespełnieniem przesłanki gotowości podjęcia zatrudnienia jest aktywność w postaci członkostwa w zarządzie osoby prawnej, potwierdzona dokumentami statutowymi, to nie ma potrzeby - wbrew stanowisku skarżącego - badania zakresu dyspozycyjności osób ubiegających się o status osoby bezrobotnej w oparciu o inne dowody. Ponadto na zasadzie art. 6 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 350 ze zm. - dalej jako: "u.s.u.s."), obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowemu podlegają osoby fizyczne, które na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej są osobami prowadzącymi pozarolniczą działalność. Przy czym, zgodnie z art. 8 ust. 6 pkt 4 u.s.u.s. za osobę prowadzącą pozarolniczą działalność uważa się wspólnika jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. Sąd Najwyższy uznał, że obowiązek ubezpieczenia wspólnika jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością jest powiązany jedynie z posiadaniem przez niego takiego statusu prawnego, a nie z prowadzeniem działalności gospodarczej. Jedyny wspólnik spółki z ograniczoną odpowiedzialnością podlega zatem obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym na podstawie tytułu określonego w art. 8 ust. 6 pkt 4 u.s.u.s. Z treści tego przepisu wynika bowiem, że samo posiadanie statusu wspólnika jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością decyduje o podleganiu przez niego ubezpieczeniom społecznym z tytułu prowadzenia działalności pozarolniczej (por. postanowienie SN z 28 sierpnia 2024 r., sygn. akt III USK 33/24, wraz powołanym tam orzecznictwem SN). Natomiast na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. l ustawy bezrobotny to osoba, która w szczególności nie podlega, na podstawie odrębnych przepisów, obowiązkowi ubezpieczenia społecznego, z wyjątkiem ubezpieczenia społecznego rolników. Zatem, jeżeli osoba wnioskująca o przyznanie jej statusu bezrobotnego podlega jednemu z rodzajów ubezpieczeń społecznych, określonych w u.s.u.s., to nie może być uznana za bezrobotną (wyrok NSA z 8 czerwca 2017 r., sygn. akt I OSK 1819/16). W takim stanie prawnym fakt podlegania danej osoby obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym jest okolicznością istotną, bo wykluczającą prawną możliwość uzyskania statusu bezrobotnego przez jedynego wspólnika spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. Nie jest w sprawie sporne, że skarżący jest jedynym wspólnikiem i Prezesem jednoosobowego Zarządu w Spółce R. Sp. z o. o. w B. Także i z tego punktu widzenia w stanie sprawy spełniona została przesłanka wykluczająca uzyskanie przez skarżącego statusu bezrobotnego. Odnosząc się natomiast do zarzutów skargi wskazać również przyjdzie, że Sąd podziela pogląd prawny, zgodnie z którym określony w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy warunek "gotowości do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy" musi być spełniony zarówno w dniu rejestracji w charakterze bezrobotnego, jak i przez cały czas korzystania z omawianego statusu (por. wyrok NSA z dnia 9 stycznia 2025 r., sygn. akt I OSK 1871/24). Z przepisów ustawy wynika bowiem, że chwila rejestracji ma istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia kwestii statusu bezrobotnego i związanych z tym uprawnień. To zainteresowany decyduje kiedy i czy chce być zarejestrowany jako osoba bezrobotna. Rozstrzygnięcie w przedmiocie statusu bezrobotnego ma charakter deklaratoryjny, tj. stwierdza wyłącznie skutek prawny, który nastąpił z mocą wsteczną (ex tunc). Decyzja organu stwierdza jedynie fakt uprawnienia wynikającego z przepisów prawa, potwierdzając tym samym, że danej osobie przysługuje taki status, wywołując skutek prawny wstecz, tj. od momentu, w jakim stan prawny zaistniał oraz momentu rejestracji. W ocenie Sądu miarodajny jest zatem - jak prawidłowo uznały organy - stan faktyczny zaistniały na dzień złożenia wniosku o rejestrację jako osoba bezrobotna. Z tego względu późniejsza zmiana okoliczności związana z odwołaniem skarżącego w dniu 27 lutego 2025 r. uchwałą Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników z funkcji Prezesa Zarządu R. Sp. z o.o. oraz przekazanie w drodze darowizny ogółu praw i obowiązków komplementariusza w R. sp. z o. o. żonie jest prawnie obojętna dla oceny prawidłowości rozstrzygnięć organów. Z powyższych względów, w ocenie Sądu, akcentowana w skardze kwestia faktycznego wymiaru zaangażowania skarżącego w sprawy Spółki, w okresie posiadania przez niego statusu bezrobotnego, jako że dotyczy okresu już po złożeniu wniosku o rejestrację z natury rzeczy nie może zostać uznana za miarodajną w sprawie. Wynika to z faktu, że przesłanka "gotowości do podjęcia zatrudniania", jak już wyżej wyjaśniono, stanowi warunek przyznania statusu bezrobotnego, a więc musi istnieć w dacie złożenia wniosku o rejestrację. Sąd podziela w całości pogląd prezentowany w orzecznictwie, że gotowości do pracy nie można sprowadzać wyłącznie do czynników subiektywnych, istniejących po stronie zainteresowanego. Nie można bowiem oczekiwać od organów orzekających w sprawach objętych zakresem ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, że będą one badać zakres dyspozycyjności osoby ubiegającej się o przyznanie statusu osoby bezrobotnej (por. m.in. wyroki NSA: z dnia 28 czerwca 2011 r., sygn. akt I OSK 338/11; z dnia 9 listopada 2015 r., sygn. akt I OSK 619/15; z dnia 16 stycznia 2018 r., sygn. akt I OSK 2666/17 i z dnia 14 maja 2019 r., sygn. akt I OSK 4159/18). Reasumując Sąd uznał, że w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym okoliczności faktyczne sprawy zostały wyjaśnione i ocenione w świetle mających zastosowanie przepisów prawa materialnego, bez naruszenia norm tego prawa w stopniu mogącym mieć jakikolwiek wpływ na wynik sprawy. W niniejszej sprawie - wbrew twierdzeniom skargi - nie uchybiono również przepisom prawa procesowego w stopniu uzasadniającym uchylenie kontrolowanych decyzji. Wydanie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji poprzedziło wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności faktycznych, stosownie do wymogów art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a., a dokonana przez organy ocena nie nosi cech dowolności i nie narusza art. 80 K.p.a. Rozstrzygnięcia decyzji obu instancji zawierają wymagane elementy, a ich uzasadnienia spełniają wymogi z art. 107 § 3 K.p.a. Natomiast dokonane w sprawie ustalenia faktyczne oraz przeprowadzoną ocenę zgromadzonego materiału dowodowego uznać należy za wystarczające do załatwienia sprawy. Zaś wobec niespełnienia przez skarżącego warunku "gotowości do podjęcia zatrudniania" określonego w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy zasadnie organy odmówiły uznania go za osobę bezrobotną w dniu 13 stycznia 2025 r. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a., oddalił skargę.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI