I OSK 41/21

Naczelny Sąd Administracyjny2022-05-31
NSAAdministracyjneŚredniansa
weterynariaochrona zwierzątprodukty pochodzenia zwierzęcegohodowlabrojlerynumer identyfikacyjnyrejestracjapostępowanie administracyjneprawo żywnościowekontrola

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną spółki z o.o. w sprawie nadania weterynaryjnego numeru identyfikacyjnego dla hodowli brojlerów kurzych, uznając brak podstaw prawnych do jego przyznania.

Spółka z o.o. zaskarżyła decyzję o odmowie nadania weterynaryjnego numeru identyfikacyjnego dla swojej działalności polegającej na hodowli brojlerów kurzych. Zarzucała organom administracji i sądowi niższej instancji naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym błędną kwalifikację działalności i brak wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego. Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za niezasadną, stwierdzając, że działalność spółki nie podlega rejestracji w sposób umożliwiający nadanie takiego numeru zgodnie z obowiązującymi przepisami.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez spółkę z o.o. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił jej skargę na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii. Decyzja ta dotyczyła uchylenia wcześniejszej decyzji o nadaniu weterynaryjnego numeru identyfikacyjnego (WNI) i umorzenia postępowania. Spółka zarzucała naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 61a § 1 k.p.a. poprzez odmowę wszczęcia postępowania, oraz art. 7, 77 § 1 i 107 k.p.a. poprzez brak wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego i błędne ustalenie stanu faktycznego. Kwestionowała również naruszenie przepisów prawa materialnego, w tym art. 20 ust. 1 pkt 1 u.p.p.z. w zw. z art. 6 ust. 2 rozporządzenia nr 852/2004, twierdząc, że jej działalność w zakresie hodowli brojlerów kurzych powinna być uznana za produkcję podstawową podlegającą rejestracji i nadaniu WNI. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd wskazał, że działalność spółki, polegająca na hodowli brojlerów kurzych do momentu likwidacji i uboju, jest działalnością określoną w art. 1 ust. 1 pkt n ustawy o ochronie zdrowia zwierząt, dla której przepisy prawa nie przewidują możliwości nadania WNI. Sąd podkreślił, że każda z przywołanych ustaw przewiduje prowadzenie odrębnego rejestru i że działalność objęta rejestrem na podstawie ustawy zakaźnej nie podlega wpisowi do rejestru na podstawie ustawy o produktach pochodzenia zwierzęcego, z pewnymi wyjątkami. Sąd uznał również, że brak nadania WNI nie uniemożliwia spółce spełnienia obowiązków wynikających z przepisów prawa, gdyż obowiązek posługiwania się numerem dotyczy tylko podmiotów, dla których ustawodawca przewidział obowiązek jego uzyskania. Sąd odniósł się również do zarzutów dotyczących naruszenia art. 8 § 2 k.p.a. i art. 9 k.p.a., uznając je za niezasadne. W konsekwencji, sąd uznał, że organ drugiej instancji prawidłowo umorzył postępowanie z powodu jego bezprzedmiotowości.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, działalność ta jest określona w art. 1 ust. 1 pkt n ustawy o ochronie zdrowia zwierząt, dla której przepisy prawa nie przewidują możliwości nadania weterynaryjnego numeru identyfikacyjnego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że działalność spółki nie kwalifikuje się do rejestracji w sposób umożliwiający nadanie WNI, ponieważ każda z przywołanych ustaw przewiduje odrębne rejestry, a działalność objęta rejestrem na podstawie ustawy zakaźnej nie podlega wpisowi do rejestru na podstawie ustawy o produktach pochodzenia zwierzęcego (z pewnymi wyjątkami).

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (17)

Główne

ustawa zakaźna art. 1 § ust. 1

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt

Pomocnicze

u.p.p.z. art. 20 § ust. 1 pkt 1

Ustawa o produktach pochodzenia zwierzęcego

u.p.p.z. art. 21 § ust. 4

Ustawa o produktach pochodzenia zwierzęcego

ustawa zakaźna art. 5 § pkt 1 i 2

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 7 września 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty i zwracania pomocy finansowej na realizację środków objętych osią priorytetową 2 - Akwakultura, rybołówstwo śródlądowe, przetwórstwo i obrót produktami rybołówstwa i akwakultury, zawartą w programie operacyjnym "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007-2013" art. 1 § § 1

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 61a § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8 § § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 9

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

rozporządzenie nr 852/2004 art. 6 § ust. 2

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady nr 852/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych

rozporządzenie nr 178/2002 art. 18 § ust. 1 i 2

Rozporządzenie (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiające ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 stycznia 2017 roku w sprawie wprowadzenia "Krajowego programu zwalczania niektórych serotypów Salmonella w stadach brojlerów gatunku kura (Gallus gallus)" na lata 2017 - 2019

rozporządzenie wykonawcze z 2008 r.

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 16 października 2008 r. w sprawie sposobu ustalania weterynaryjnego numeru identyfikacyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Działalność spółki polegająca na hodowli brojlerów kurzych do momentu likwidacji i uboju nie podlega rejestracji i nadaniu weterynaryjnego numeru identyfikacyjnego na podstawie obowiązujących przepisów prawa. Organ drugiej instancji prawidłowo umorzył postępowanie z powodu jego bezprzedmiotowości.

Odrzucone argumenty

Zarzuty naruszenia przepisów proceduralnych przez organy administracji (np. art. 61a § 1 k.p.a., art. 7, 77 § 1, 107 k.p.a.) Zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego, w tym art. 20 ust. 1 pkt 1 u.p.p.z. w zw. z art. 6 ust. 2 rozporządzenia nr 852/2004, dotyczące kwalifikacji działalności spółki jako produkcji podstawowej podlegającej rejestracji i nadaniu WNI. Zarzut naruszenia art. 8 § 2 k.p.a. dotyczący utrwalonej praktyki organów. Zarzut naruszenia art. 9 k.p.a. dotyczący braku poinformowania strony o możliwościach prawnych.

Godne uwagi sformułowania

Każda z przywołanych wyżej ustaw przewiduje prowadzenie odrębnego rejestru. Jeżeli określony podmiot podlega wpisowi prowadzonemu na podstawie ustawy zakaźnej, nie podlega on wpisowi prowadzonemu na podstawie przepisów u.p.p.z. Ustawodawca unijny pozostawił organom krajowym swobodę w określeniu sposobu realizacji obowiązku informacyjnego a co za tym idzie – obowiązku identyfikacyjnego. Odmowa nadania WNI nie może być traktowana jako uniemożliwienie zrealizowania obowiązku ustawowego.

Skład orzekający

Anna Wesołowska

sprawozdawca

Mariola Kowalska

członek

Mirosław Wincenciak

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących nadawania weterynaryjnych numerów identyfikacyjnych dla działalności rolniczych, w szczególności hodowli drobiu, oraz rozgraniczenie stosowania przepisów ustawy o ochronie zdrowia zwierząt i ustawy o produktach pochodzenia zwierzęcego."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji hodowli brojlerów kurzych do momentu uboju, a nie innych form hodowli czy działalności związanej z produktami pochodzenia zwierzęcego. Interpretacja przepisów może być odmienna w przypadku innych rodzajów działalności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i weterynaryjnym ze względu na szczegółową analizę przepisów i rozgraniczenie ich stosowania. Dla szerszej publiczności może być mniej angażująca.

Hodowla brojlerów bez weterynaryjnego numeru? NSA wyjaśnia, kiedy jest to możliwe.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OSK 41/21 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2022-05-31
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-01-04
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Anna Wesołowska /sprawozdawca/
Mariola Kowalska
Mirosław Wincenciak /przewodniczący/
Symbol z opisem
6168 Weterynaria i ochrona zwierząt
Hasła tematyczne
Inspekcja weterynaryjna
Sygn. powiązane
VIII SA/Wa 560/18 - Wyrok WSA w Warszawie z 2018-11-07
Skarżony organ
Lekarz Weterynarii
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2006 nr 17 poz 127
art 20 ust. 1 pkt 1, art 21 ust. 4
Ustawa z dnia 16 grudnia 2005 r. o produktach pochodzenia zwierzęcego.
Dz.U. 2017 poz 1855
art 1 ust. 1, art 5 pkt 1 i 2
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt - tekst jedn.
Dz.U. 2009 nr 147 poz 1193
§ 1
Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 7 września 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty i  zwracania pomocy finansowej na realizację środków objętych osią priorytetową 2 - Akwakultura, rybołówstwo śródlądowe, przetwórstwo i obrót  produktami rybołówstwa i akwakultury, zawartą w programie operacyjnym "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów  rybackich 2007-2013".
Dz.U. 2019 poz 2325
art 145 § 1 pkt 1a, art 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2020 poz 256
art 7, art 8 § 2, art 9, art 61a § 1, art 77 § 1, art 107
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Mirosław Wincenciak Sędziowie: sędzia NSA Mariola Kowalska sędzia del. WSA Anna Wesołowska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 31 maja 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 listopada 2018 r., sygn. akt VIII SA/Wa 560/18 w sprawie ze skargi [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję [...] Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii z dnia [...] maja 2018 r. znak [...] w przedmiocie uchylenia decyzji w sprawie nadania weterynaryjnego numeru identyfikacyjnego i umorzenia postępowania organu I instancji oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 7 listopada 2018 r. oddalił skargę [...] spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Warszawie (Skarżąca) na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii (MWLW) z 21 maja 2018 r. w przedmiocie uchylenia decyzji w sprawie nadania weterynaryjnego numeru identyfikacyjnego i umorzenia postępowania organu I instancji.
Skarżąca zaskarżyła powyższy wyrok skargą kasacyjną w całości zarzucając mu :
1. na podstawie art. 174 § 2 p.p.s.a., naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. przepisów art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c) p.p.s.a., polegające na nieuwzględnieniu przez Sąd I instancji zarzutów Spółki oraz brak stwierdzenia naruszeń organów administracyjnych w zakresie:
a. art. 61a § 1 k.p.a. poprzez uznanie, że działalność nadzorowana objęta wnioskiem Skarżącej podlega jedynie zgłoszeniu do powiatowego lekarza weterynarii i w konsekwencji odmowę wszczęcia postępowania, pomimo że działalność Skarżącej może zostać uznana jako inna działalność opisana w art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt (Dz. U. z 2017 r., poz. 1855 ze zm., zwanej dalej: "ustawa zakaźna"), lub też działalność przedsiębiorcy spożywczego, dla których nadawany jest numer weterynaryjny.
b. art. 7, 77 § 1 oraz 107 k.p.a. poprzez:
i. niezbadanie czy Skarżąca prowadzi działalność podlegającą rejestracji zgodnie z art. 6 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady nr 852/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych (Dz.Urz.UE.L. z 2004 r., poz. 139, str. 1 ze zm., zwanego dalej: rozporządzeniem nr 852/2004), dla której na podstawie art. 21 ust. 4 ustawy z dnia 15 grudnia 2015 r. o produktach pochodzenia zwierzęcego (Dz.U. z 2017 r., poz. 242, zwanej dalej: u.p.p.z.). nadawany jest numer weterynaryjny,
ii. brak wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego oraz uznanie, iż we wniosku z 30 stycznia 2018 roku, Skarżąca wskazała, iż prowadzi działalność w zakresie utrzymywania zwierząt gospodarskich, w celu umieszczenia na rynku tych zwierząt lub produktów z tych zwierząt lub od tych zwierząt pomimo, że działalność Skarżącej mogła zostać uznana jako inna działalność opisana w art. 1 ust. 1 ustawy zakaźnej, dla której nadawany jest weterynaryjny numer identyfikacyjny;
iii. uznanie, że wymóg stosowania weterynaryjnego numeru identyfikacyjnego wynika z instrukcji Głównego Lekarza Weterynarii nr GWIpr-02010-1/2017 oraz nr GIWpr-02010-1/2018, które to jako akt prawa wewnętrznego nie może prowadzić do naruszenia powszechnie obowiązujących przepisów, pomimo że wymóg ten wynika z pkt. 1.6 załącznika do rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 stycznia 2017 roku w sprawie wprowadzenia "Krajowego programu zwalczania niektórych serotypów Salmonella w stadach brojlerów gatunku kura (Gallus gallus)" na lata 2017 - 2019, a zatem aktu prawa powszechnie obowiązującego.
c. art. 8 § 2 k.p.a. poprzez uznanie, iż ww. przepis nie znajduje zastosowania w przedmiotowej sprawie z uwagi na fakt, że przepis ten obowiązuje dopiero od 1 czerwca 2017 roku i w konsekwencji niewzięcie pod uwagę listy podmiotów prowadzących analogiczną działalność do działalności Spółki, którym nadano weterynaryjny numer identyfikacyjny na rok 2015 pomimo, że data wejścia w życie art. 8 § 2 k.p.a. nie jest równocześnie datą, od której ma być badana utrwalona praktyka dla danej gałęzi rozstrzygania spraw.
d. art. 9 k.p.a., poprzez niepoinformowanie Skarżącej o okolicznościach faktycznych i prawnych oraz brak udzielenia wyjaśnień i wskazówek w zakresie możliwości nadania weterynaryjnego numeru identyfikacyjnego na podstawie ustawy o produktach pochodzenia zwierzęcego oraz ustawy zakaźnej, pomimo, że wniosek skarżącej dotyczył łącznego objęcia nadzorem weterynaryjnym i nadania weterynaryjnego numeru identyfikacyjnego, a zatem przy prawidłowym wyjaśnieniu obowiązujących przepisów przez organy, skarżąca miałby możliwość sprecyzowania podstawy prawnej swojego wniosku oraz rodzaju prowadzonej działalności, co skutkowałoby pozytywnym rozpatrzeniem wniosku skarżącej.
2. na podstawie art. 174 pkt. 1 p.p.s.a., naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. przepisów art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a) p.p.s.a., polegające na nieuwzględnieniu przez Sąd I instancji zarzutów Skarżącej oraz brak stwierdzenia naruszeń organów administracyjnych w zakresie:
a. przepisu art. art. 20 ust, 1 pkt 1 u.p.p.z. w zw. z art. 6 ust. 2 rozporządzenia nr 852/2004 poprzez jego niezastosowanie i oddalenie skargi oraz uznanie, że Skarżąca nie jest przedsiębiorcą spożywczym (lub też brakiem dokonania oceny w omawianym zakresie) i w konsekwencji uznanie, iż prowadzona przez Skarżącą działalność nie podlega rejestracji, dla której nadawany jest weterynaryjny numer identyfikacyjny, pomimo, że Skarżąca prowadzi działalność w zakresie hodowli brojlerów kurzych, która to działalność jako produkcja podstawowa, stosownie do art. 20 ust. 1 pkt. 1 w zw. z art. 21 ust. 4 u.p.p.z. podlega rejestracji oraz nadania weterynaryjnego numeru identyfikacyjnego,
b. art. 18 ust. 1 oraz ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiającym ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego (dalej "rozporządzenie nr 178/2002), poprzez uznanie, iż pomimo braku nadania weterynaryjnego numeru identyfikacyjnego możliwe jest zrealizowanie pełnej identyfikowalności w zakresie działalności prowadzonej przez Skarżącą pomimo, że sam wpis do rejestru prowadzonego przez PLW nie identyfikuje precyzyjnie obiektu i możliwa jest sytuacja gdzie więcej niż jedno gospodarstwo będzie miało ten sam numer w rejestrze.
c. art. 5 ust. 9 ustawy zakaźnej poprzez uznanie, że Organ miał podstawę do odmowy wszczęcia postępowania oraz nadania weterynaryjnego numeru identyfikacyjnego, pomimo że ustawa oraz rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 16 października 2008 r. w sprawie sposobu ustalania weterynaryjnego numeru identyfikacyjnego (Dz.U. z 2008 r. Nr 193, poz. 1193 ze zm., zwanego dalej "rozporządzeniem wykonawczym z 2008 r.") przewidują możliwość nadania numeru identyfikacyjnego dla działalności prowadzonej przez Skarżącą w trybie przez nią wnioskowanym.
d. art. 5 pkt 1 oraz 2 ustawy zakaźnej, poprzez oddalenie skargi oraz uznanie, że Organ miał podstawę do odmowy wszczęcia postępowania, pomimo że organ powinien wydać decyzję stwierdzającą spełnianie wymagań weterynaryjnych, z uwagi na fakt, że wymagania dla danego rodzaju działalności nadzorowanej, o której mowa w art. 1 pkt 1 lit. a, c-f, h,. i, l ustawy zakaźnej zostały spełnione oraz nadać weterynaryjny numer identyfikacyjny.
e. naruszenie przepisów rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 stycznia 2017 roku w sprawie wprowadzenia "Krajowego programu zwalczania niektórych serotypów Salmonella w stadach brojlerów gatunku kura (Gallus gallus)" na lata 2017-2019, poprzez uznanie, że przepisy ww. rozporządzenia nie są podstawą do nadania fermie brojlerów kurzych weterynaryjnego numeru identyfikacyjnego (dalej : WNI), pomimo, że ww. przepis wprowadza wymóg umieszczenia w piśmie przewodnim dołączonym do próbek kierowanych do badania laboratoryjnego informacji w zakresie weterynaryjnego numeru identyfikacyjnego, a zatem odmowa wszczęcia postępowania oraz w konsekwencji brak nadania weterynaryjnego numeru identyfikacyjnego uniemożliwia Skarżącej spełnienie obowiązków nałożonych na podstawie powszechnie obowiązujących przepisów.
Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I Instancji; ewentualnie o jego zmianę w całości i uchylenie zaskarżonej decyzji oraz pkt. 2 decyzji Powiatowego Lekarza Weterynarii z 26 lutego 2018 r. oraz zasądzenie na jej rzecz kosztów sądowych postępowania przed sądem I instancji oraz kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. i nie zachodzi żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku.
Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwiony podstaw.
Objęty punktem 1a petitum skargi kasacyjnej zarzut naruszenia art. 61a § 1 k.p.a. jest oczywiście niezasadny. Przepis ten nie był podstawą prawną decyzji żadnego z organów orzekających w sprawie, nie powoływał się nań również Sąd pierwszej instancji. Przywołany przez Skarżącą przepis stanowi podstawę wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. W niniejszej sprawie organ pierwszej instancji wydał decyzję, która po wniesieniu przez Skarżącą odwołania została uchylona przez organ drugiej instancji na podstawie art. 138 § pkt 2 k.p.a. Organ drugiej instancji faktycznie nie przywołał podstawy prawnej swojego rozstrzygnięcia polegającego na umorzeniu postępowania. Jak jednak trafnie uznał Sąd pierwszej instancji, podstawę prawną dla umorzenia postępowania stanowił art. 105 § 1 k.p.a. Niepowołanie tego przepisu w decyzji organu odwoławczego Sąd pierwszej instancji uznał za niemające wpływu na wynik sprawy, bowiem organ drugiej instancji prawidłowo przyjął, iż postępowanie wywołane wnioskiem Skarżącej z 30 stycznia 2018 r. było bezprzedmiotowe. Sąd kasacyjny podziela to stanowisko z przyczyn które wskazane zostaną w dalszej części uzasadnienia.
Zarzuty naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 k.p.a. również są niezasadne.
W pierwszej kolejności przypomnieć należy, że Sąd kasacyjny zawiązany jest zarzutami podniesionymi w skardze kasacyjnej. NSA nie ma ani możliwości ani obowiązku domniemywania, jaki przepis został w ocenie skarżącego kasacyjnie naruszony przez sąd pierwszej instancji. Z tego też powodu przy formułowaniu zarzutów istotne jest wskazanie konkretnej jednostki naruszonego przez sąd przepisu. Skarżąca w skardze kasacyjnej postawiła Sądowi pierwszej instancji zarzut naruszenia art. 107 k.p.a. Przepis ten składa się z 5 paragrafów, przy czym jeden z nich dodatkowo zawiera 9 punktów. W petitum skargi kascyjnej nie wskazano, która konkretnie jednostka redakcyjna art. 107 k.p.a. została naruszona, nie wynika to również z uzasadnienia skargi kasacyjnej.
Stawiając zarzut objęty punktem 1.b. petitum skargi kasacyjnej Skarżąca dąży do wykazania, że prawidłowe ustalenie stanu faktycznego pozwoliłoby na zastosowanie art. 21 ust. 4 u.p.p.z. (zarzut z punktu 1.b.i petitum skargi kasacyjnej) Jednocześnie twierdzi, że prawidłowe ustalenie rodzaju prowadzonej przez nią działalności pozwoliłoby na uznanie, że jest to inna działalność opisana w art. 1 pkt 1 ustawy zakaźnej (zarzut z punktu 1.b.ii petitum skargi kasacyjnej).
Jak wyjaśnił Sąd pierwszej instancji, w art. 1 pkt 1 ustawy zakaźnej wymieniono 14 rodzajów działalności nadzorowanej. Podmioty prowadzące ową działalność podlegają wpisowi do rejestru prowadzonego przez powiatowego lekarza weterynarii (art. 11 ust. 1 ustawy zakaźnej). Oznacza to, że na podstawie przepisów ustawy zakaźnej prowadzony jest rejestr podmiotów prowadzących działalność nadzorowaną w rozumieniu jej przepisów.
Na podstawie przepisów ustawy o produktach pochodzenia zwierzęcego prowadzone są natomiast przez powiatowych lekarzy weterynarii rejestry i wykazy zakładów produkcji produktów pochodzenia zwierzęcego (art. 20 ust. 1 u.p.p.z.).
Zgodnie z art. 20 ust. 4 u.p.p.z., jeżeli prowadzenie produkcji produktów pochodzenia zwierzęcego ogranicza się do produkcji podstawowej podlegającej wpisowi do rejestru podmiotów prowadzących działalność nadzorowaną, o którym mowa w przepisach o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt, to działalność taka nie podlega wpisowi do rejestru, o którym mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1 lit. a u.p.p.z., z wyłączeniem prowadzenia działalności polegającej na utrzymywaniu drobiu w celu pozyskiwania jaj konsumpcyjnych przeznaczonych do wprowadzenia na rynek.
Innymi słowy, każda z przywołanych wyżej ustaw przewiduje prowadzenie odrębnego rejestru. Jeżeli określony podmiot podlega wpisowi prowadzonemu na podstawie ustawy zakaźnej, nie podlega on wpisowi prowadzonemu na podstawie przepisów u.p.p.z. z wyjątkiem podmiotów prowadzących działalność polegającą na utrzymywaniu drobiu w celu pozyskiwania jaj konsumpcyjnych przeznaczonych do wprowadzenia na rynek.
W konsekwencji, w przypadku podmiotów podlegających wpisowi do rejestru prowadzonego na podstawie przepisów ustawy zakaźnej nie wydaje się decyzji o której mowa w art.. 20 ust. 1 pkt 2 lit. a-c u.p.p.z. a w konsekwencji nie znajduje do nich zastosowania art. 21 ust. 4 u.p.p.z.
Skarżąca stawiając sądowi zarzut zaakceptowania zaniechania przeprowadzenia przez organy postępowania dowodowego mającego na celu ustalenie zakresu prowadzonej przez nią działalności w dalszych punktach petitum skargi kasacyjnej wskazuje, że prowadzi działalność w zakresie hodowli brojlerów kurzych, która winna być uznana za produkcję podstawową (punkt 2.a petitum skargi kasacyjnej). Natomiast w uzasadnieniu skargi kasacyjnej Skarżąca wskazywała, że prowadzona przez nią działalność w zakresie fermy brojlerów mogła być uznana za działalność o której mowa w art. 1 pkt 1 lit c ustawy zakaźnej lub za działalność o której mowa w art. 1 pkt 1 lit. h) tejże ustawy. W zarzucie objętym punktem 2.c petitu, skargi kasacyjnej Skarżąca wskazywała, że prowadzona przez nią działalność do działalność określona w art. 1 pkt 1 lit. a, c-f, h,. i, l ustawy zakaźnej Oznacza to, że Skarżąca nie jest w stanie sprecyzować, jaki rodzaj działalności prowadzi.
Organy obu instancji przyjęły, że Skarżąca prowadzi działalność w zakresie produkcji brojlerów kurzych. Ustalenia te poczynione zostały na podstawie złożonego przez Skarżącą wniosku wraz z opisem prowadzonej przez nią działalności.
Sąd kasacyjny wskazuje w tym miejscu, że w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji Skarżąca nie podnosiła zarzutu wadliwego ustalenia stanu faktycznego. Wskazywała, że wyłącznie dla działalności objętej punktem "n" nie przewidziano możliwości nadania WNI, natomiast numer ten może zostać nadany z uwagi na treść rozporządzenia wykonawczego z 2008 r. przewidującego symbol działalności "71-inne". Brak jest zatem podstaw do stawiania organom zarzutu, że uniemożliwiły Skarżącej złożenie jakichkolwiek wyjaśnień, co skutkowało odmową nadania numeru WNI.
Sąd kasacyjny nie kwestionuje ciążącego na organach administracji a wynikającego m.in. z art. 7 i 77 § 1 k.p.a. obowiązku podejmowania czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Obowiązek ciążący na organach nie wyłącza jednak obowiązku strony postępowania współdziałania z organem w ustalaniu stanu faktycznego, w szczególności jeżeli od wyniku tychże ustaleń uzależnione jest przyznanie jej określonego uprawnienia.
Dopiero na etapie postępowania przed sądem pierwszej instancji Skarżąca zaczęła kwestionować ustalenia faktyczne poczynione przez organy. Jednak w toku postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie a następnie w toku postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym nie złożyła żadnych dodatkowych dowodów czy wyjaśnień, które pozwoliłyby na odmienne zakwalifikowanie prowadzonej przez nią działalności.
Sąd kasacyjny wskazuje w tym miejscu, że z urzędu znany jest mu fakt wydania 19 grudnia 2017 r. przez Powiatowego Lekarza Weterynarii w Radomiu zaświadczenia potwierdzającego wpis Skarżącej do rejestru podmiotów prowadzących działalność nadzorowaną pod numerem 519 w związku z prowadzeniem fermy brojlerów kurzych. Zaświadczenie to znajduje się w aktach administracyjnych przekazanych przez organ do sprawy zarejestrowanej pod sygn. akt I OSK 44/21. Zaświadczenie to wydane zostało na podstawie wniosku Skarżącej z 8 grudnia 2017 r. zawierającego opis czynności tożsamy z opisem złożony w niniejszej sprawie. Skarżąca nie kwestionowała treści owego zaświadczenia.
Sąd kasacyjny wskazuje również, że opisane we wniosku Skarżącej planowane czynności (ferma brojlerów kurzych wraz z opisem jednego cyklu hodowalnego, zgodnie z którym cykl taki trwa "zazwyczaj 41-42 dni, około 35 doby odbywa się przebiórka. Przerwa technologiczna na sprzątanie i dezynfekcję pomiędzy cyklami trwa od 7 do 14 dni, wymazy podeszwowe do badania w kierunku Salmonella spp. pobierane są na 3 tygodnie przed likwidacją i ubojem ptaków") nie mogły być uznane za działalność w zakresie obrotu zwierzętami, pośrednictwa w tym obrocie czy też skupu zwierząt ani też za prowadzenie zakładu odchowu drobiu. Pojęcie zakładu odchowu drobiu zdefiniowane zostało w art. 2 pkt 20 ppt c ustawy zakaźnej i obejmuje odchów drobiu hodowlanego do fazy osiągnięcia dojrzałości płciowej lub rozpoczęcia nieśności. Z przedstawionego przez Skarżącą opisu jej planowanej działalności wynika wprost, że działalność ta nie będzie polegać na odchowani drobiu do momentu osiągnięcia dojrzałości płciowej czy też rozpoczęcia nieśności ale do momentu likwidacji i uboju ptaków.
W konsekwencji Sąd kasacyjny podziela stanowisko Sądu pierwszej instancji, zgodnie z którym działalność prowadzona przez Skarżącą to działalność, o której mowa w art. 1 ust. 1 pkt n ustawy zakaźnej.
Skarżąca zarzucała również Sądowi pierwszej instancji wadliwe przyjęcie, iż wymóg stosowania WNI wynika z instrukcji Głównego Lekarza Weterynarii podczas gdy wymóg ten wynika z przepisów prawa powszechnie obowiązującego. Zarzut ten również jest niezasadny. Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu wyroku wyjaśnił, że przepisy rozporządzenia w sprawie zwalczania Salmonelli nie są podstawą do nadania WNI. Sąd kasacyjny stanowisko to w pełni podziela. Podstawą dla wydania decyzji o nadaniu numeru WNI są przepisy rangi ustawowej. Powoływane przez Skarżącą przepisy rozporządzenia wskazują jedynie kiedy należy się posługiwać WNI.
Zaznaczyć w tym miejscu należy, że odmowa nadania WNI nie może być traktowana jako uniemożliwienie zrealizowania obowiązku ustawowego (zarzut objęty punktem 2.e petitum skargi kasacyjnej). Wynikający z rozporządzenia obowiązek podawania numeru dotyczy tylko podmiotów prowadzących działalność dla której ustawodawca przewidział obowiązek jego uzyskania. W sytuacji w której ustawodawca nie przewiduje obowiązku uzyskania WNI dla określonej działalności, podmiot ją prowadzący nie ma obowiązku posługiwania się tymże numerem.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia przez Sąd art. 8 § 2 k.p.a. przyznać należy rację Skarżącej, że okoliczność wejścia powyższego przepisu w życie od 1 czerwca 2017 r. nie wyłączała jego zastosowania w postępowaniu prowadzonym na skutek wniosku złożonego przez Skarżącą w 2018 r.
Skarżąca stawiając powyższy zarzut dążyła do wykazania, że inne podmioty uzyskiwały w 2015 r. WNI, co potwierdzać miał załączony przez nią do skargi wydruk z rejestru podmiotów prowadzących działalność nadzorowaną. Odmowa przyznania Skarżącej WNI stanowiłaby więc odstąpienie od dotychczasowej praktyki organów.
Cytując w uzasadnieniu zarzutu fragment uzasadnienia Sądu pierwszej instancji Skarżąca pomija jednak jego dalszą część w której Sąd odniósł się do treści załącznika do skargi wyjaśniając, że jego treść nie oznacza, iż na podstawie aktualnie obowiązujących przepisów podmioty te uzyskałyby WNI.
Sąd kasacyjny powyższe stanowisko Sądu pierwszej instancji w pełni podziela, uznając w konsekwencji za niezasadny zarzut objęty punktem 1.c. petitum skargi kasacyjnej.
Zarzut objęty punktem 1.d. petitum skargi kasacyjnej również jest oczywiście niezasadny. Skarżąca zarzuca w nim Sądowi zaaprobowanie zaniechania poinformowania jej przez organy o możliwości ubiegania się o WNI na podstawie u.p.p.z., tak by mogła sprecyzować podstawę prawną swojego wniosku oraz rodzaj prowadzonej działalności .
Odnosząc się do tego zarzutu przypomnieć należy, że Skarżąca we wniosku z 30 stycznia 2018 r. opisała jaką działalność prowadzi. Organy na podstawie przedstawionych przez nią informacji uznały, że działalność prowadzona przez Skarżącą to działalność, o której mowa w art. 1 ust. 1 pkt n ustawy zakaźnej, dla której przepisy obowiązującego prawa nie przewidują możliwości nadania WNI. W konsekwencji brak jest podstaw do stawiania organom a następnie sądowi zarzutu naruszenia art. 9 k.p.a.
Niezasadne są również podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego.
W uzasadnieniu zarzutu objętego punktem 2.a petitum skargi kasacyjnej Skarżące powołuje się na art. 6 ust. 2 rozporządzenia 852/2004, zgodnie z którym każdy podmiot prowadzący przedsiębiorstwo spożywcze powiadamia właściwy organ, w sposób, jakiego wymaga ten ostatni, o każdym przedsiębiorstwie pod jego kontrolą, które uczestniczy w jakimkolwiek z etapów produkcji, przetwarzania i dystrybucji żywności w celu rejestracji każdego z takich przedsiębiorstw.
Z przywołanego przepisu nie wynika jednak, wbrew twierdzeniu Skarżącej, by z obowiązkiem powiadomienia właściwego organu łączył się automatycznie obowiązek wydania przez tenże organ decyzji o nadaniu WNI. Analizowany przepis nakłada na podmiot prowadzący przedsiębiorstwo spożywcze obowiązek powiadomienia właściwego organu, w sposób wymagany przez tenże organ. Oznacza to, że to przepisy prawa krajowego regulują w jaki sposób ma zostać dopełniony przez zobowiązany podmiot obowiązek informacji jak również w jaki sposób prowadzona jest rejestracja tychże podmiotów. Przepisy prawa krajowego mogą przewidywać realizację obowiązku rejestracji poprzez nadawanie WNI, mogą jednak przewidywać również, że obowiązek ten realizowany jest poprzez wpisanie do rejestru z którym nie łączy się nadanie WNI. Ta ostatnia sytuacja dotyczy właśnie działalności wskazanej w art. 1 ust. 1 pkt n ustawy zakaźnej, w związku z art. 20 ust. 4 u.p.p.z.
Powoływany przez Skarżącą art. 18 ust. 1 rozporządzenia 178/2002 przewiduje obowiązek wprowadzenia systemów zapewniających możliwość śledzenia żywności, pasz, zwierząt hodowlanych oraz wszelkich substancji przeznaczonych do dodania do żywności lub pasz, bądź które można do nich dodać na wszystkich etapach produkcji, przetwarzania i dystrybucji. W art. 18 ust. 2 cytowanego aktu wskazano, że podmioty prowadzące przedsiębiorstwo spożywcze i podmioty działające na rynku pasz powinny móc zidentyfikować każda osobę, która dostarczyła im środek spożywczy, paszę, zwierzę hodowlane lub substancję przeznaczoną do dodania do żywności lub pasz, bądź którą można do nich dodać. W tym celu podmioty te powinny utworzyć systemy i procedury umożliwiające przekazanie takich informacji na żądanie właściwych władz.
Zatem cytowane przepisy również nie stanowią podstawy do nadania WNI. Przewidują one obowiązki ewentualnego zidentyfikowania czy to dostawców czy też żywności, pasz, zwierząt hodowlanych oraz wszelkich substancji przeznaczonych do dodania do żywności lub pasz, bądź które można do nich dodać na wszystkich etapach produkcji, przetwarzania i dystrybucji. Obowiązek ten nie musi być jednak realizowany – wbrew twierdzeniom Skarżącej – poprzez nadanie WNI. Jak już wskazano wcześnie, ustawodawca unijny pozostawił organom krajowym swobodę w określeniu sposobu realizacji obowiązku informacyjnego a co za tym idzie – obowiązku identyfikacyjnego, o którym mowa w art. 18 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia 178/2002.
Z uwagi na fakt, że podniesione przez Skarżącą zarzuty naruszenia przepisów postępowania nie doprowadziły do zanegowania ustaleń faktycznych przyjętych przez Sąd pierwszej instancji za podstawę kontroli zaskarżonej decyzji za niezasadne uznać należy zarzuty naruszenia art. 5 ust. 9 ustawy zakaźnej.
Skarżąca uzasadniając powyższe zarzuty podnosiła, że przepis art. 5 ust. 9 ustawy zakaźnej przewiduje jedynie przypadki obligatoryjnego nadania WNI wywodząc, że możliwe jest nadanie tego numeru na wniosek podmiotu zainteresowanego. Stanowisko to jest niezasadne, żaden z przepisów ustawy zakaźnej nie przewiduje możliwości nadania WNI na wniosek zainteresowanego podmiotu. Nie można wywodzić tego wnioskowego trybu nadawaniu WNI dla z zamieszczenia w załączniku do rozporządzenia z 2008 r. pozycji 71 – inne. Rozporządzenie to, jak wskazywały organy i Sąd pierwszej instancji, reguluje bowiem jedynie kwestie związane z nadawaniem WNI podmiotom prowadzącym działalność nadzorowaną, o której mowa w art. 1 pkt 1 lit. a-l, o oraz p ustawy zakaźnej.
Zarzut naruszenia prawa materialnego objęty punktem 2.d. petitum skargi również jest niezasadny, Decyzja, o której mowa w art. 5 ust. 2 ustawy zakaźnej wydawane jest bowiem jedynie w przypadku podmiotów prowadzących działalność, o której mowa w art. 1 pkt 1 lit. a, c-f, h, i l tejże ustawy. Skoro Skarżąca prowadzi działalność, o której mowa w art. 1 okt 1 lit. n ustawy zakaźnej nie było podstaw do zastosowania art. 5 ust. 2 tejże ustawy.
Podsumowując, prawidłowo organ drugiej instancji uznał, że zachodziła bezprzedmiotowość postępowania w zakresie nadania Skarżącej WNI, co uzasadniało umorzenie postępowania w tym zakresie.
Mając na uwadze powyższe wywody Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.
Sąd nie zasądził na rzecz organu zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego z uwagi na fakt, że odpowiedź na skargę kasacyjną wniesiona została przez organ nie zaś przez jego pełnomocnika.
Zarządzeniem z 4 lutego 2022 r. strony postępowania zostały poinformowane, że w związku ze zmianą art. 15zzs4 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 2095 z późn. zm., dalej: "ustawa z 2 marca 2020 r.".), wynikającą z art. 4 pkt 3 ustawy z dnia 28 maja 2021 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1090), w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 oraz w ciągu roku od odwołania ostatniego z nich, w sprawach w których strony nie wyraziły zgody na rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym Naczelny Sąd Administracyjny przeprowadza rozprawę wyłącznie zdalnie przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie jej na odległość, jeżeli wszystkie strony wyrażą na to zgodę.
Pismami z 9 lutego i 15 lutego 2022 r. strony postępowania wyraziły zgodę na rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym stąd też rozpoznanie skargi kasacyjnej nastąpiło na posiedzeniu niejawnym, zgodnie z art. 182 § 2 i 3 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI