I OSK 346/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że uchylenie decyzji o zmianie przeznaczenia pojazdu z osobowego na ciężarowy było uzasadnione, mimo wadliwości uzasadnienia wyroku WSA.
Sprawa dotyczyła zmiany wpisu w dowodzie rejestracyjnym samochodu z osobowego na ciężarowy bez wymaganego świadectwa homologacji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło nieważność decyzji Prezydenta Miasta, a następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję SKO. NSA oddalił skargę kasacyjną SKO, uznając, że choć uzasadnienie wyroku WSA było wadliwe, to samo rozstrzygnięcie było prawidłowe, ponieważ decyzja o zmianie przeznaczenia pojazdu była obarczona istotnym naruszeniem prawa.
Sprawa dotyczyła samochodu zarejestrowanego jako osobowy, któremu następnie zmieniono przeznaczenie na ciężarowy w dowodzie rejestracyjnym bez uzyskania nowego świadectwa homologacji, opierając się jedynie na zaświadczeniu z badania technicznego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło nieważność tej decyzji, powołując się na rażące naruszenie prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uchylił decyzję SKO, jednak jego uzasadnienie zostało uznane przez NSA za wadliwe, ponieważ nie wyjaśniono w sposób wystarczający, dlaczego naruszenie prawa było rażące i nie wskazano konkretnych wytycznych co do dalszego postępowania. Mimo tych uchybień, NSA oddalił skargę kasacyjną SKO, stwierdzając, że samo rozstrzygnięcie WSA było prawidłowe. Kluczowe dla NSA było ustalenie, że decyzja o zmianie przeznaczenia pojazdu bez homologacji stanowiła istotne naruszenie art. 146 § 2 k.p.a., ponieważ po uchyleniu pierwotnej decyzji Prezydenta Miasta, nie można było już zastosować trybu stwierdzenia nieważności.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, stanowi istotne naruszenie prawa, które obliguje do wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego.
Uzasadnienie
Dokonanie zmiany przeznaczenia pojazdu z osobowego na ciężarowy wymaga uzyskania nowego świadectwa homologacji, a nie jedynie zaświadczenia z badania technicznego. Taka zmiana bez homologacji jest rażącym naruszeniem przepisów Prawa o ruchu drogowym.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (16)
Główne
P.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
P.p.s.a. art. 133 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 156 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 146 § § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 145 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Prd art. 68 § ust. 9
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
Prd art. 72 § ust. 1 pkt 3
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
Prd art. 78 § ust. 2 pkt 2
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
Prd art. 68 § ust. 1
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
Prd art. 66
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
Dz.U. 1993 nr 37 poz. 164 art. § 5 § ust. 1 pkt 1
Rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 14 kwietnia 1993 r. w sprawie rejestracji, ewidencji i oznaczania pojazdów
Dz.U. 1993 nr 37 poz. 164 art. § 55
Rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 14 kwietnia 1993 r. w sprawie rejestracji, ewidencji i oznaczania pojazdów
Dz.U. 1993 nr 37 poz. 164 art. § 5 § ust. 1 pkt 2
Rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 14 kwietnia 1993 r. w sprawie rejestracji, ewidencji i oznaczania pojazdów
Dz.U. 1993 nr 37 poz. 164 art. § 57
Rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 14 kwietnia 1993 r. w sprawie rejestracji, ewidencji i oznaczania pojazdów
Dz.U. 1993 nr 37 poz. 164 art. § 5 § ust. 1 pkt 2 lit. a
Rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 14 kwietnia 1993 r. w sprawie rejestracji, ewidencji i oznaczania pojazdów
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zmiana przeznaczenia pojazdu z osobowego na ciężarowy bez świadectwa homologacji stanowi rażące naruszenie prawa. W przypadku uchylenia pierwotnej decyzji, nie można zastosować art. 146 § 2 k.p.a. w postępowaniu wznowionym.
Odrzucone argumenty
Argumentacja SKO dotycząca rażącego naruszenia prawa była wadliwa w zakresie uzasadnienia. WSA nie dokonał pełnej oceny legalności decyzji, skupiając się jedynie na naruszeniu przepisów o homologacji, a nie na kwestii rażącego naruszenia prawa. WSA błędnie wskazał na konieczność analizy orzecznictwa innych organów i pism Ministra Transportu jako podstawy prawnej.
Godne uwagi sformułowania
nie jest dopuszczalna zmiana danych określonych w świadectwie homologacji w drodze wydania zaświadczenia o wyniku badania technicznego pojazdu Rażące naruszenie prawa zachodzi bowiem wtedy, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej sprzeczności z przepisami prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że decyzja nie może być zaakceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. nie można uznać, by po wznowieniu postępowania zakończonego decyzją SKO w [...] z dnia 18 marca 2002 r. organ ten, ponownie rozpoznając sprawę, mógłby wydać decyzję odpowiadającą decyzji dotychczasowej.
Skład orzekający
Janina Antosiewicz
przewodniczący
Jolanta Rajewska
sprawozdawca
Tomasz Zbrojewski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'rażącego naruszenia prawa' w kontekście zmian w dokumentacji pojazdów oraz stosowania art. 146 § 2 k.p.a. w przypadku uchylenia pierwotnej decyzji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany przeznaczenia pojazdu i procedury homologacyjnej obowiązującej w określonym czasie. Uzasadnienie wyroku WSA było wadliwe, co może wpływać na jego bezpośrednią użyteczność jako wzoru.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy istotnej kwestii technicznej związanej z dopuszczeniem pojazdów do ruchu i wymaga interpretacji pojęcia 'rażącego naruszenia prawa'. Pokazuje złożoność postępowań administracyjnych i sądowych.
“Zmiana auta z osobowego na ciężarowe bez homologacji? Sąd Najwyższy wyjaśnia, kiedy to rażące naruszenie prawa.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI OSK 346/06 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2007-01-25 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-03-09 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Janina Antosiewicz /przewodniczący/ Jolanta Rajewska /sprawozdawca/ Tomasz Zbrojewski Symbol z opisem 6030 Dopuszczenie pojazdu do ruchu Hasła tematyczne Ruch drogowy Sygn. powiązane SA/Rz 1984/03 - Wyrok WSA w Rzeszowie z 2005-10-12 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 184 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA: Janina Antosiewicz Sędziowie NSA Jolanta Rajewska (spr.) Tomasz Zbrojewski Protokolant Tomasz Zieliński po rozpoznaniu w dniu 25 stycznia 2007r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 12 października 2005r. sygn. akt SA/Rz 1984/03 w sprawie ze skargi E. SA w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zmiany wpisu w dowodzie rejestracyjnym oddala skargę kasacyjną Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z dnia 12 października 2005 r., sygn. akt SA/Rz 1984/03, uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...], nr [...],oraz poprzedzającą ją decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...], nr [...], oraz zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącego E. S.A. z/s w [...] kwotę 20 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wyrok zapadł w następujących okolicznościach sprawy. Prezydent Miasta [...] decyzją z dnia 26 stycznia 1998 r. zarejestrował pod numerem rejestracyjnym [...] samochód marki Nissan Micra, a decyzją z dnia 27 stycznia 1998 r. w dowodzie rejestracyjnym tego pojazdu dokonał zmiany wpisu dotyczącego rodzaju i przeznaczenia samochodu z osobowego na ciężarowy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia 18 marca 2002 r., nr [...], na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, ze zm. – dalej kpa), po rozpatrzeniu sprzeciwu Prokuratora Prokuratury Okręgowej w [...], stwierdziło nieważność decyzji z dnia 27 stycznia 1998 r., gdyż przedmiotowa zmiana nastąpiła bez świadectwa homologacji na nowy typ pojazdu. Następnie postanowieniem z dnia 11 sierpnia 2003 r. SKO w [...] wznowiło postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności, po czym decyzją z dnia [...], nr [...], odmówiło uchylenia decyzji z dnia 18 marca 2002 r. Ponownie rozpatrując sprawę, Kolegium decyzją z dnia [...], nr [...], decyzję z dnia [...] utrzymało w mocy. W uzasadnieniu tych rozstrzygnięć podało, że wznowienie postępowania było uzasadnione, gdyż nie brał w nim udziału E. S.A. z/s w [...], mimo że jako nabywcy przedmiotowego samochodu przysługiwał mu przymiot strony. Z uwagi na dyspozycję art. 146 § 2 kpa brak natomiast podstaw do uchylenia decyzji z dnia 18 marca 2002 r. Po wznowieniu postępowania musiałoby bowiem zapaść nowe rozstrzygniecie odpowiadające w istocie decyzji dotychczasowej. Przepisy art. 68 ust. 9, art. 72 ust. 1 pkt 3 i art. 78 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908, ze zm.) ściśle określają wymogi dokonania zmiany przeznaczenia pojazdu z osobowego na ciężarowy. Wpis w dowodzie rejestracyjnym powodujący zmianę rodzaju pojazdu powiązany został z obowiązkiem uprzedniego uzyskania nowego świadectwa homologacji. Taki wymóg prawny był przewidziany również w dacie wydawania decyzji Prezydenta Miasta [...]. Jednoznaczne brzmienie powołanych przepisów nie daje podstaw do ich zawężającej interpretacji i stwierdzenia, że zmiany przeznaczenia pojazdu mogą być dokonane wyłącznie w oparciu o zaświadczenie z badania technicznego. Kolegium powołało się na orzecznictwo sądowe, w tym wyrok Sądu Najwyższego z dnia 9 września 2001 r. sygn. akt III RN sygn. akt 194/01 (OSNAP 2002/5/103), w którym stwierdzono, że nie jest dopuszczalna zmiana danych określonych w świadectwie homologacji w drodze wydania zaświadczenia o wyniku badań technicznych pojazdu. Naruszenie przepisów nakładających na osobę dokonującą zmiany w pojeździe oraz organ rejestrujący taką zmianę kategorycznych obowiązków prawnych należało uznać za rażące naruszenie prawa, co obligowało organ do wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego w trybie stwierdzenia nieważności. Rażące naruszenie prawa zachodzi bowiem wtedy, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej sprzeczności z przepisami prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że decyzja nie może być zaakceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. Cechą rażącego naruszenia prawa jest również to, że treść decyzji pozostaje w rażącej sprzeczności z treścią zastosowanego w niej przepisu. Nie chodzi przy tym o błędy w wykładni prawa, ale o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny. Kolegium wskazało nadto, że wiąże go jedynie ocena prawna wyrażona w orzeczeniu sądu. Nie ma natomiast możliwości prawnych ani potrzeby ustosunkowywania się do rozstrzygnięć podjętych w podobnych sprawach przez inne samorządowe kolegia odwoławcze w Polsce, czego domagał się E. S.A. z/s w [...]. Powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] E. S.A. z/s w [...] zaskarżył do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Rzeszowie, zarzucając podjęcie jej z mogącym mieć wpływ na wynik sprawy naruszeniem art. 156 § 1 pkt 2 kpa oraz art. 7, art. 8 i art. 107 § 3 kpa. Zdaniem skarżącego decyzje w przedmiocie zmiany wpisu w dowodzie rejestracyjnym przedmiotowego pojazdu nie zostały wydane z naruszeniem prawa, a z pewnością ewentualnych uchybień nie można zakwalifikować jako rażącego naruszenia prawa. Nie było zatem jakichkolwiek podstaw do stwierdzenia nieważności omawianego rozstrzygnięcia. Podzielenie poglądów wyrażonych w jednym z orzeczeń NSA nie zwalniało organu od dokonania rzeczowej analizy dotychczasowego orzecznictwa w sprawach zmiany przeznaczenia pojazdu oraz orzecznictwa odnoszącego się do pojęcia rażącego naruszenia prawa. Ponadto, zdaniem Funduszu, uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 października 2000 r., która stanowiła zasadniczy argument uzasadniający stanowisko SKO w [...], może mieć zastosowanie jedynie do decyzji wydanych po podjęciu tej uchwały, nie powinna natomiast wpływać na ocenę wcześniejszych, innej treści rozstrzygnięć. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie, powołując się na argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w uzasadnieniu powołanego wyroku z dnia 12 października 2005 r., sygn. akt SA/Rz 1984/03, podzielił pogląd Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], iż E. S.A. z/s w [...] przysługiwał przymiot strony postępowania zakończonego decyzją z dnia 18 marca 2002 r. oraz że zachodziły przewidziane art. 145 § 1 pkt 4 kpa przesłanki do wznowienia w tej sprawie postępowania. Sąd I instancji zgodził się też ze stanowiskiem Kolegium, że dokonanie w dowodzie rejestracyjnym zmiany typu samochodu z osobowego na ciężarowy na podstawie jedynie zaświadczenia o pozytywnym wyniku badań technicznych pojazdu, bez nowego świadectwa homologacji, stanowi naruszenie prawa. Jest to konsekwencją obowiązującego w dacie zarejestrowania przedmiotowego samochodu unormowania zawartego w art. 68 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, który przewidywał, że producent lub importer nowego typu pojazdu samochodowego musi uzyskać na taki pojazd świadectwo homologacji, wydane przez Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej. Stosownie do przepisu art. 68 ust. 9 Prawa o ruchu drogowym, w razie wprowadzenia zmian w typie pojazdu, przedmiocie wyposażenia lub części wpływających na zmianę warunków stanowiących podstawę wydania świadectwa homologacji, producent lub importer jest obowiązany uzyskać nowe świadectwo homologacji na dany typ pojazdu, przedmiot wyposażenia lub część. W orzecznictwie przyjmuje się przy tym, że pojęcie typu pojazdu obejmuje także jego rodzaj. Obowiązujące przepisy, w tym art. 72 ust. 1 pkt 3 Prawa o ruchu drogowym, stanowiący, że rejestracja pojazdu może być dokonana między innymi na podstawie wyciągu ze świadectwa homologacji lub zaświadczenia o pozytywnym wyniku badania technicznego pojazdu, nie dają podstaw do równorzędnego traktowania badań homologacyjnych i badań technicznych pojazdów. Badania homologacyjne mają bowiem m.in. na celu określenie rodzaju pojazdu i stanowią podstawę do wydania świadectwa homologacji (art. 68 Prawa o ruchu drogowym w zw. z " § 5 ust. 1 pkt 1 i § 55 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 14 kwietnia 1993 r. w sprawie rejestracji, ewidencji i oznaczania pojazdów [Dz. U. Nr 37, poz. 164 ze zm.])". Natomiast badania techniczne pojazdu stanowią podstawę do wydania zaświadczenia o wyniku badania technicznego pojazdu (art. 66 powołanej ustawy w zw. z " § 5 ust. 1 pkt 2 i § 57 wymienionego rozporządzenia)". Jedynie wyjątkowo, gdy pojazd w ogóle nie posiada świadectwa homologacji (art. 68 ust. 10 i ust. 11 oraz art. 72 ust. 1 pkt 3 Prawa o ruchu drogowym w zw. z " § 5 ust. 1 pkt 2 lit. a powołanego rozporządzenia"), określenie danych objętych świadectwem homologacji może nastąpić w zaświadczeniu o wyniku badania technicznego pojazdu. Zatem nie jest dopuszczalna zmiana danych określonych w świadectwie homologacji pojazdu w drodze wydania zaświadczenia o wyniku badania technicznego pojazdu. Mimo tego, zdaniem WSA w Rzeszowie, uznać należy, że zaskarżona decyzja z dnia [...] i poprzedzająca ją decyzja z dnia [...] zostały wydane z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 kpa. SKO w [...] nie wyjaśniło w sposób należyty, a w konsekwencji też nie uzasadniło prawidłowo, dlaczego stwierdzone w sprawie uchybienia zakwalifikowało jako rażące naruszenie prawa. Sąd I instancji podkreślił, że pojęcie rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa nie jest jednoznacznie pojmowane. W doktrynie i orzecznictwie przyjmuje się, że należy wskazać taki stopień naruszenia prawa, który jest rażący i należy też ustalić kryteria, wedle których można go odróżnić od lżejszych postaci naruszenia prawa. Decyzję administracyjną uznaje się za wydaną z rażącym naruszeniem prawa materialnego wówczas, gdy rozstrzygnięcie sprawy jest ewidentnie sprzeczne z wyraźnym i niebudzącym wątpliwości przepisem, co na podstawie jego brzmienia niejako od razu "rzuca się w oczy". Rażące naruszenie prawa materialnego będzie zachodzić wówczas, gdy organ administracji wbrew literalnemu brzmieniu przepisu nałoży na stronę obowiązek, przyzna uprawnienie, bądź odmówi jego przyznania, mimo że powinien zdawać sobie sprawę, iż w świetle obowiązującego prawa tego rodzaju stosunek materialnoprawny nie może być nawiązany. Rażącym naruszeniem prawa jest zatem tylko naruszenie wyraźnej, niebudzącej wątpliwości interpretacyjnej normy prawa materialnego lub procesowego. WSA w Rzeszowie zarzucił ponadto, że rozpoznając wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, organ nie podjął żadnych kroków w celu zapoznania się z powołanymi w tym wniosku pismami Ministra Transportu. Tymczasem w wyroku z dnia 9 listopada 2001 r., sygn. akt III RN 194/01, Sąd Najwyższy wskazał na stanowisko Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej wyrażone w piśmie z dnia 29 sierpnia 2001 r., korespondujące z poglądem prezentowanym przez stronę skarżącą. Wprawdzie orzeczenia wydawane przez inne samorządowe kolegia odwoławcze na terenie kraju nie wiążą w niniejszej sprawie, jednakże, zdaniem Sądu I instancji, analiza tych orzeczeń wydanych w analogicznych stanach faktycznych pozwoliłaby SKO w [...] ustalić, czy przepisy prawa materialnego, mające zastosowanie w sprawie, są jednoznaczne. Było to istotne, gdyż przez jednoznaczność należy rozumieć obiektywne, a nie subiektywne przekonanie organu o oczywistości brzmienia stosowanych przepisów, zwłaszcza dopiero po podjęciu przez Naczelny Sąd Administracyjny uchwały z dnia 23 października 2000 r., OPK 17/00, i po wyroku Sądu Najwyższego z dnia 9 listopada 2001 r., sygn. akt III RN 194/01. Udzielając wskazówek co do dalszego rozpoznania sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie nakazał organowi dokonanie analizy przepisów stanowiących podstawę kwestionowanego rozstrzygnięcia Prezydenta Miasta [...] według stanu sprzed podjęcia uchwały NSA z dnia 23 października 2000 r. oraz przeprowadzenie dowodów z powołanych przez stronę pism Ministra Transportu, a także zapoznanie się z orzecznictwem organów stosujących prawo. Dopiero na podstawie tak uzupełnionego materiału dowodowego i przeprowadzeniu jego analizy organ powinien stwierdzić, czy decyzja z 27 stycznia 1998 r. dotknięta jest kwalifikowanym, rażącym naruszeniem prawa. Skargę kasacyjną od wymienionego wyroku wniosło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], reprezentowane przez adwokata. Wyrok zaskarżyło w całości, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Wyrokowi zarzuciło naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 141 § 4, art. 133 § 1 i art. 1, art. 2 i art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W uzasadnieniu autor skargi kasacyjnej wskazał, że Sąd I instancji w zamieszczonych w uzasadnieniu motywach wyroku nie zawarł jakichkolwiek wskazówek, co do dalszego toku postępowania. Sąd ograniczył się jedynie do podania wariantów ewentualnych rozstrzygnięć, polegających na analizie orzecznictwa, nie wskazał zaś, który z tych wariantów byłby uznany przez Sąd za trafny. W ocenie skarżącego Sąd nie dokonał wnikliwej analizy akt sprawy, do czego obligował art. 133 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, i w sposób niedopuszczalny scedował ustawową powinność dokonywania ocen prawnych na organ administracji publicznej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna złożona w niniejszej sprawie oparta została na podstawie przewidzianej w art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej ustawa P.p.s.a.) i zarzuca Sądowi I instancji przede wszystkim mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie art. 133 § 1 i art. 141 § 4 tej ustawy. Zgodnie z pierwszym z powołanych przepisów sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy, chyba że organ nie wykonał obowiązku, o którym mowa w art. 54 § 2 ustawy P.p.s.a. Oznacza to, że podstawą orzekania przez sąd administracyjny jest cały materiał dowodowy sprawy. W sytuacji, gdy materiał ten jest pełny i pozwala na zajęcie stanowiska w kwestii legalności zaskarżonej decyzji, sąd administracyjny ma ustawowy obowiązek dokonania takiej oceny i jej uzasadnienia zgodnie z wymogami przewidzianymi w art. 141 § 4 ustawy P.p.s.a. Zebrany w sprawie materiał dowodowy pozwalał WSA w Rzeszowie na podstawie akt sprawy na wypowiedzenie się, czy decyzja, mocą której w dowodzie rejestracyjnym dokonano zmiany wpisu dotyczącego rodzaju i przeznaczenia samochodu osobowego na ciężarowy, rażąco narusza prawo. W uzasadnieniu zaskarżonej oraz poprzedzającej ją decyzji organ przedstawił bowiem swoje stanowisko i należycie je umotywował. Sąd I instancji nie miał jakichkolwiek podstaw do zarzucania organowi, że nie zbadał czy decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia 27 stycznia 1998 r. rażąco narusza prawo. Tym samym w toku badania legalności zaskarżonej decyzji Sąd ten nie mógł uwolnić się od ciążącego na nim obowiązku dokonania takiej kontroli w pełnym zakresie. Ocena zaskarżonego orzeczenia ograniczona wyłącznie do stwierdzenia, że decyzja w przedmiocie zmiany przeznaczenia pojazdu, dokonana wyłącznie na podstawie zaświadczenia z badania technicznego samochodu, narusza prawo, bez jednoczesnego wypowiedzenia się przez Sąd w kwestii, czy organ administracji właściwie uznał tego rodzaju uchybienie za rażące, jest wadliwa. Niepełna ocena zaskarżonej decyzji, wskazuje na mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przez WSA w Rzeszowie art. 133 § 1, a także art. 141 § 4 ustawy P.p.s.a. Sądowoadministracyjna kontrola zgodności z prawem działań organów administracji publicznej nie może ograniczać się do badania tylko wybranych przez Sąd aspektów legalności. Ocena taka musi być wszechstronna i uwzględniać całokształt okoliczności, które legły u podstaw zaskarżonego rozstrzygnięcia. W przeciwnym razie Sąd w sposób nieuprawniony uwalnia się od realizacji ciążących na nim obowiązków. Zgodnie z art. 141 § 4 ustawy P.p.s.a. uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania, co do dalszego postępowania. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie odpowiada tym wymogom, bowiem brak w nim wyjaśnienia, na jakiej podstawie uznano, że dokonana przez SKO w [...] ocena rażącego charakteru stwierdzonych naruszeń prawa jest nieprawidłowa. Sąd I instancji w ogóle nie odniósł się do tej kwestii. Przeprowadzając kontrolę zaskarżonej decyzji Sąd powinien jednoznacznie wypowiedzieć się, dlaczego nie podziela stanowiska organu, że zmiana wpisu w dowodzie rejestracyjnym odnośnie przeznaczenia zarejestrowanego samochodu dokonana bez wymaganego nowego świadectwa homologacji nie narusza rażąco prawa oraz na podstawie jakich przepisów prawa powszechnie obowiązującego można uznać by dopuszczalne było wprowadzenie takiej zmiany wyłącznie w oparciu o zaświadczenie z badania technicznego pojazdu. Sąd I instancji winien ponadto - w przypadku uznania, że zaskarżona decyzja narusza prawo - w uzasadnieniu wyroku zawrzeć wskazówki co do dalszego toku postępowania. Stosownie do art. 153 P.p.s.a ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażona w orzeczeniu sądu wiąże w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność była przedmiotem zaskarżenia. Przedstawione w uzasadnieniu wyroku WSA w Rzeszowie przyczyny uchylenia zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji, a także wskazówki dotyczące dalszego toku postępowania, pozbawione są podstawy prawnej. Zobowiązywanie Kolegium do badania orzecznictwa innych organów administracji publicznej oraz ustalania, w jaki sposób organy te rozstrzygały analogiczne sprawy, a ponadto do przeprowadzenia dowodu z pisma Ministra Transportu nie znajduje jakiegokolwiek uzasadnienia. Wspomniane pismo, a także orzeczenia organów administracji publicznej, bezspornie nie stanowią źródeł prawa powszechnie obowiązującego. Nie mogą zatem stanowić ani podstawy działań organów administracji publicznej, ani podstawy do oceny charakteru dokonanych przez te organy naruszeń prawa. Wytyczne zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku nie mieszczą się zatem w graniach zakreślonych w art. 141 § 4 ustawy P.p.s.a. Dodatkowo zauważyć należy, że w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd I instancji błędnie powołał przepisy "§ 5 ust. 1 pkt 1 i § 55" oraz "§ 5 ust. 1 pkt 2 i § 57", a ponadto "§ 5 ust. 1 pkt 2 lit. a" rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 14 kwietnia 1993 r. w sprawie rejestracji, ewidencji i oznaczania pojazdów (Dz. U. Nr 37, poz. 164, ze zm.). zamiast rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 1 lutego 1993 r. w sprawie warunków technicznych i badań pojazdów (Dz. U. z 1996 r., Nr 155, poz. 772, ze zm.). Mimo powyższych uchybień zaskarżony wyrok WSA w Rzeszowie jest jednak prawidłowy, gdyż z innych przyczyn Sąd I instancji zobowiązany był do uchylenia zaskarżonej decyzji z dnia [...], nr [...], i poprzedzającej ją decyzji SKO w [...] z dnia [...], nr [...]. Rozstrzygnięcia te zostały wydane, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, z mającym istotny wpływ na wynik sprawy naruszeniem art. 146 § 2 kpa. Stosownie do tego przepisu, mimo istnienia podstaw wznowienia postępowania przewidzianych w art. 145 § 1 kpa, nie uchyla się decyzji, jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. W rozpoznawanej sprawie nie można uznać, by po wznowieniu postępowania zakończonego decyzją SKO w [...] z dnia 18 marca 2002 r. organ ten, ponownie rozpoznając sprawę, mógłby wydać decyzję odpowiadającą decyzji dotychczasowej. Decyzja Prezydenta [...] z dnia 27 stycznia 1998 r. została bowiem uchylona decyzją Prezydenta [...] z dnia 16 września 2002 r., nr [...]. Po wyeliminowaniu z obrotu prawnego decyzji dot. zmiany wpisu w dowodzie rejestracyjnym omawianego pojazdu stwierdzenie nieważności tego rozstrzygnięcia jest już niedopuszczalne. Tym samym we wznowionym postępowaniu nie można było zastosować trybu przewidzianego w art. 146 § 2 kpa. Ta istotna okoliczność umknęła uwadze Sądu I instancji, poprzednio nie zwróciło na nią uwagi także Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...]. Z przedstawionych powodów, mimo wadliwego uzasadnienia, zaskarżony wyrok Sądu I instancji odpowiada zatem prawu. Dlatego skargę kasacyjną, na podstawie art. 184 ustawy P.p.s.a., należało oddalić.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI