I OSK 33/22

I OSK 33/22 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-02-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-01-10
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Agnieszka Miernik
Jolanta Rudnicka /przewodniczący sprawozdawca/
Monika Nowicka
Symbol z opisem
6100 Nabycie mienia państwowego z mocy prawa przez gminę
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
I SA/Wa 2681/19 - Wyrok WSA w Warszawie z 2020-09-23
Skarżony organ
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji~Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 1990 nr 32 poz 191
art. 18 ust. 1 w zw. z art. 4 ust. 1
Ustawa z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych.
Sentencja
Dnia 26 lutego 2025 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jolanta Rudnicka (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Monika Nowicka sędzia del. WSA Agnieszka Miernik Protokolant: sekretarz sądowy Monika Szewczyk po rozpoznaniu w dniu 26 lutego 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Dyrektora Urzędu Statystycznego w L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 września 2020 r. sygn. akt I SA/Wa 2681/19 w sprawie ze skarg Miasta B. i Dyrektora Urzędu Statystycznego w L. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 15 października 2019 r. nr DAP-WN-727-116/2018/WWP w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 23 września 2020 r. oddalił skargi Miasta B. i Dyrektora Urzędu Statystycznego w L. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 15 października 2019 r. nr DAP-WN-727-116/2018/WWP w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji.
W uzasadnieniu powyższego wyroku Sąd wskazał, że Wojewoda S. decyzją z dnia 30 kwietnia 1991 r., nr G.IV.72280-2245/91, działając na podstawie art. 18 ust. 1 w związku z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 ze zm.) stwierdził nabycie przez Gminę Miasto B. z mocy prawa, nieodpłatnie własności nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów, w jednostce ewidencyjnej obrębie m. [...], uregulowanej w księdze wieczystej nr [...], [...],ZD [...],[...], Rep. Hip. [...], [...], opisanej w karcie inwentaryzacyjnej nr [...].
Następnie w wyniku wznowienia postępowania Wojewoda S. decyzją z 28 grudnia 1995 r.
- w pkt 1 uchylił w całości decyzję Wojewody S. z 30 kwietnia 1991 r., potwierdzającą nabycie z mocy prawa na rzecz Gminy Miasta B. zabudowanej nieruchomość położonej w [...] przy ul. [...], oznaczonej w ewidencji gruntów jako działki nr: [...] i [...] o pow. 1,3782 ha, uregulowanej w księdze wieczystej nr [...] w miejscowym Sądzie Rejonowym,
- w pkt 2 orzekł o przekazaniu z mocy prawa na rzecz Gminy Miasta B. zabudowane działki nr: [...] o pow. 0,0409 ha, [...] o pow. 1,1372 ha, [...] o pow. 0,0163 ha oraz [...] o pow. 0,1118 ha, uregulowane w księdze wieczystej nr [...],
- w pkt 3 odmówił uwzględnienia wniosku o komunalizację zabudowanej działki nr [...] (błędne oznaczenie działki powinno być [...]) o pow. 0,0720 ha, stanowiącej siedzibę Wojewódzkiego Urzędu Statystycznego w B.
Z wnioskiem o stwierdzenie nieważności ww. decyzji Wojewody S. z 28 grudnia 1995 r. wystąpił Zarząd Powiatu w B.
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z 5 grudnia 2018 r. DAP-WPK-727-1-253/2018/ICh stwierdził nieważność decyzji Wojewody S. z 28 grudnia 1995 r., zaś decyzją z dnia 15 października 2019 r., nr DAP-WN-727-116/2018/WWP utrzymał w mocy własną decyzję z dnia 5 grudnia 2018 r. Uzasadnił, że decyzja Wojewody objęła mienie wyłączone spod komunalizacji, na podstawie art. 11 ust. 1 pkt 1 ustawy z 10 maja 1990 r. W myśl tego przepisu z zakresu komunalizacji wyłączono mienie ogólnonarodowe, należące do terenowych organów administracji stopnia podstawowego, które jednocześnie służyło wykonywaniu zadań publicznych, należących do właściwości organów administracji rządowej, sądów oraz organów władzy państwowej. Zgromadzona w sprawie dokumentacja wskazuje, iż nieruchomość położona w [...] przy ul. [...], stanowiąca działki nr [...] i nr [...], uregulowana była w KW nr [...], gdzie jako właściciel figurował Skarb Państwa, na podstawie wniosku z 6 lutego 1960 r., nr 189/60 i umowy zamiany z 15 grudnia 1959 r. Przedmiotowa nieruchomość zabudowana jest budynkiem, w którym w dniu 27 maja 1990 r. znajdował się szereg instytucji w tym: Urząd Miasta B., Urząd Gminy B., Urząd Skarbowy, a także Prokuratura Rejonowa, Biuro Geodezji. Dodatkowo zgromadzona dokumentacja dowodzi, iż w 1995 r. działka nr [...] uległa podziałowi na działki: nr [...], nr [...], nr [...], a następnie w 2002 r. działka nr [...] została podzielona na działki od [...] do [...], nr [...] i nr [...] natomiast działka nr [...] została podzielona na działki nr [...] i nr [...]. Na działce nr [...] znajduje się budynek biurowy, w którym swoją siedzibę ma obecnie Urząd Miasta B., Urząd Skarbowy i Starostwo Powiatowe w B.
Organ wskazał na uchwałę Trybunału Konstytucyjnego z 1 lutego 1994 r., sygn. akt W 12/92 (Dz.U. Nr 18 poz. 69), zgodnie z którą mienie ogólnonarodowe (państwowe) należące do rad narodowych i organów administracji państwowej stopnia podstawowego, określone w art. 5 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy z dnia 10 maja 1990 r., nie stało się mieniem komunalnym, jeżeli zgodnie z art. 11 ust. 1 pkt 1 tejże ustawy składniki tego mienia w dniu wejścia w życie tej ustawy, tj. 27 maja 1990 r., służyły wykonywaniu zadań publicznych należących do właściwości kierowników urzędów rejonowych. Kompetencje i zadania rejonowych organów rządowej administracji ogólnej istniały i były wykonywane. Realizowano je wykorzystując składniki majątkowe, które uprzednio należały do terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego. W rezultacie Minister stwierdził, że spełnione zostały przesłanki zawarte w art. 11 ust. 1 pkt 1 ustawy komunalizacyjnej, obligujące do wyłączenia części przedmiotowego mienia z komunalizacji.
W niniejszej sprawie bezsporne jest, że na przedmiotowej nieruchomości znajdowała się siedziba Urzędu Miasta B., Urzędu Gminy B., Urzędu Skarbowego, a także Prokuratury Rejonowej. Skoro zatem przedmiotowa nieruchomość, zabudowana budynkiem, w którym siedzibę miały ww. organy, służyła w części wykonywaniu zadań publicznych należących do organów wymienionych w art. 11 ust. 1 pkt 1 ustawy komunalizacyjnej, zatem nie podlegała w całości komunalizacji, na podstawie art. 5 ust. 1 tej ustawy.
W związku z powyższym decyzja Wojewody S. z dnia 28 grudnia 1995 r. objęła mienie wyłączone spod komunalizacji i z tej przyczyny rażąco narusza prawo.
Minister podkreślił, że Zarząd Powiatu w B. posiada przymiot strony, albowiem z art. 11 ustawy komunalizacyjnej wynikają określone uprawnienia (interes prawny), nie tylko dla Skarbu Państwa, ale także dla wymienionych w tym przepisie organów państwowych.
Ponadto Minister podniósł, że z akt zgromadzonych w postępowaniu zakończonym decyzją Wojewody S. z dnia 28 grudnia 1995 r., nie wynika aby organ wojewódzki badał kwestię dochowania terminu na złożenie wniosku o wznowienie postępowania. Natomiast dowodzi ona, że Urząd Statystyczny w S. wiedzę o decyzji Wojewody z dnia 30 kwietnia 1991 r. miał co najmniej od 24 czerwca 1991 r., zaś wniosek o wznowienie postępowania został złożony 7 września 1992 r.
Uchybienie jednomiesięcznemu terminowi do wniesienia podania o wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania stanowi zaś bezwzględną przeszkodę dla dokonania merytorycznej oceny kwestionowanej decyzji w postępowaniu wznowieniowym. Wojewoda S. wznawiając zatem postępowanie i wydając kontrolowaną decyzję w sposób rażący naruszył przepis art. 148 k.p.a.
Ze skargą na powyższe orzeczenie wystąpili do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Dyrektor Urzędu Statystycznego w L. oraz Miasto B., zaskarżając ją w całości.
Postanowieniem z 5 lutego 2020 r., sygn. akt I SA/Wa 2778/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 111 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) połączył do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy zainicjowane powyższymi skargami oraz postanowił prowadzić je pod sygnaturą I SA/Wa 2681/19.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie powołanym na wstępie wyrokiem oddalił skargi, podzielając stanowisko organu co do uchybienia terminowi do złożenia przez skarżącego Dyrektora Wojewódzkiego Urzędu Statystycznego wniosku o wznowienie postępowania zakończonego decyzją komunalizacyjną Wojewody S. z dnia 30 kwietnia 1991 r. W tej kwestii Sąd Wojewódzki podał, że wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją komunalizacyjną Wojewody S. z dnia 30 kwietnia 1991 r. został złożony przez Wojewódzki Urząd Statystyczny w S. w dniu 7 września 1992r. (data wniosku to 3 września 1992 r.). Z treści wniosku w sposób nie budzący wątpliwości wynika, że wnioskodawca o wydaniu decyzji komunalizacyjnej dowiedział się z pisma Urzędu Miejskiego w B. z dnia 12 czerwca 1991 r., z którym to Urzędem była prowadzona korespondencja w tej kwestii, w związku z okolicznością, że na gruncie będącym przedmiotem komunalizacji posadowiony jest budynek stanowiący siedzibę Wojewódzkiego Urzędu Statystycznego od 1 listopada 1977 r. Jednocześnie wnioskodawca podniósł, że Wojewódzki Urząd Statystyczny nie biorąc udziału w żadnym stadium postępowania administracyjnego, nie mógł wnieść zastrzeżeń ani odwołania w odpowiednim terminie.
Sąd podkreślił, że w przypadku podstawy wznowienia jaką jest pominięcie strony w postępowaniu, istotne jest przy składaniu wniosku, zachowanie terminu jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Zgodnie z ugruntowanym już stanowiskiem sądów administracyjnych zwrot "strona dowiedziała się o decyzji" należy rozumieć w ten sposób, że strona uzyskała informacje pozwalające zidentyfikować decyzję, w stopniu umożliwiającym sformułowanie żądania wznowienia postępowania (tj. przede wszystkim odnośnie nazwy organu, który wydał decyzję oraz sposobu rozstrzygnięcia sprawy). Nie musi ona natomiast zapoznać się z treścią decyzji. Wystarczające jest by strona powzięła informację, że decyzja została wydana.
Jak wynika z akt sprawy pismem z 12 czerwca 1991 r., które wpłynęło do Wojewódzkiego Urzędu Statystycznego w S. w dniu 13 czerwca 1991 r. Urząd Miasta B. poinformował o wydaniu kwestionowanej decyzji komunalizacyjnej ze wskazaniem organu, który ją wydał, daty i numeru, jak również o objęciu nią budynku zajmowanego przez Wojewódzki Urząd Statystyczny. Ponownie pismem z 4 lipca 1991 r. Burmistrz Miasta B. poinformował Urząd Statystyczny o wydaniu decyzji Wojewody S. Termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania należy liczyć od 13 czerwca 1991 r., co oznacza, że termin ten upłynął 13 lipca 1991 r., a zatem wniosek o wznowienie postępowania został złożony z uchybieniem ustawowego terminu (7 września 1992 r.).
Sąd podzielił stanowisko Ministra, że doszło w niniejszej sprawie do rażącego naruszenia art. 148 k.p.a., gdyż Wojewoda S. po wznowieniu postępowania wydał decyzję merytoryczną, w sytuacji gdy powinien umorzyć postępowanie jako bezprzedmiotowe. Przystąpienie do merytorycznego rozpoznania sprawy wznowieniowej w przypadku niedotrzymania przez wnioskodawcę ustawowego terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania i wydanie decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty, na podstawie art. 151 k.p.a., dotknięte jest wadą nieważności z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. z powodu rażącego naruszenia art. 148 § 1 k.p.a.
Sąd Wojewódzki uznał, że w takiej sytuacji zbędne było dokonanie przez Ministra merytorycznej oceny decyzji Wojewody S. z dnia 28 grudnia 1995 r. Uchybienie to jednak pozostaje bez wpływu na wynik rozstrzygnięcia. Zasadniczym bowiem powodem stwierdzenia nieważności tej decyzji było wydanie jej z rażącym naruszeniem art. 148 k.p.a. W konsekwencji także badanie przez Sąd prawidłowości decyzji wydanej po wznowieniu postępowania jest zbędne.
Sąd I instancji zgodził się z Ministrem, że Zarząd Powiatu w S. był uprawniony do złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia 28 grudnia 1995 r. Jak bowiem zasadnie wskazał organ nadzoru z art. 11 ustawy komunalizacyjnej wynikają określone uprawnienia (interes prawny), nie tylko dla Skarbu Państwa, ale także dla wymienionych w tym przepisie organów państwowych. Zasadniczo stronami postępowania komunalizacyjnego są Skarb Państwa i właściwa gmina, jednakże inny podmiot może być uznany za stronę tego postępowania, jeżeli wykaże się tytułem prawnym do mienia będącego przedmiotem komunalizacji, który przekreślałby tytuł własności Skarbu Państwa lub uniemożliwiałby komunalizację z przyczyn wskazanych w art. 11 ustawy z 10 maja 1990 r.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył Dyrektor Wojewódzkiego Urzędu Statystycznego w L., zaskarżając w całości wyrok i zarzucając mu stosownie do treści art. 174 pkt 2) p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:
• art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c), w związku z art. 141 § 4 i art. 153 p.p.s.a. oraz w związku z art. 156 § 1 pkt 2) Kodeksu postępowania administracyjnego (zwanym dalej w treści Kpa) , w zw. z art. 5 ust. 1 i art. 11 ust. 1 pkt 1) ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32 poz. 191), przez przyjęcie, że brak jest podstaw do uchylenia w części zaskarżonej decyzji stwierdzającej w całości nieważność decyzji Wojewody S. z dnia 29 grudnia 1995 r. znak; G.IV.72280-369/95, którą, po postępowaniu tzw. wznowieniowym, w pkt 3) odmówiono uwzględnienia wniosku o komunalizację zabudowanej działki nr [...] o powierzchni 0,072 ha, stanowiącej siedzibę Wojewódzkiego Urzędu Statystycznego w S. (obecnie siedziba oddziału Urzędu Statystycznego w L.),
• art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c), w związku z art. 141 § 4 p.p.s.a. oraz w związku z art 145 § 1 pkt 4) i 5) i art 148 § 1 i 2 kpa i w związku z art. 5 ust. 1 i art. 11 ust. 1 pkt 1) ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32 poz. 191) przez przyjęcie, iż organ wydał decyzję tzw. wznowieniową na podstawie art. 145 § pkt 4) (a nie pkt 5), a w konsekwencji uznanie, że wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Wojewody S. z dnia 28 grudnia 1995 r. znak: G.IV.72280-369/95 został złożony przez Urząd Statystyczny po upływie jednomiesięcznego terminu do jego złożenia, oraz
• art 141 § 4 p.p.s.a., w związku z art 145 § 1 pkt 4) i 5) Kpa i art. 148 § 1 i 2 Kpa oraz w związku z art. 5 ust. 1 i art 11 ust. 1 pkt 1) ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32 poz. 191) przez nie odniesienie się w treści uzasadnienie zaskarżonego wyroku do części zarzutów skargi, dotyczących podstawy prawnej decyzji tzw. wznowieniowej, a w konsekwencji terminu do wniesienia wniosku przez stronę o wznowienie postępowania.
W związku z powyższymi zarzutami wniesiono o:
1) uchylenie wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi
Administracyjnemu w Warszawie celem ponownego jej rozpoznania,
2) zasądzenie zwrotu kosztów postępowania od strony przeciwnej, w tym kosztów
zastępstwa procesowego radcy prawnego, według norm przepisanych, oraz
3) rozpoznanie przedmiotowej sprawy na rozprawie.
Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie wniesiono.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego enumeratywnie wskazane w art. 183 § 2 p.p.s.a., wobec czego rozpoznanie sprawy nastąpiło w granicach zgłoszonych podstaw i zarzutów skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.), a także naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Powyższe oznacza, że Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a zobligowany jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej.
Wywiedziona w niniejszej sprawie skarga kasacyjna oparta została na podstawie wskazanej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Pierwszy z zarzutów skargi kasacyjnej - naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c), w zw. z art. 141 § 4 i art. 153 p.p.s.a. oraz w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 5 ust. 1 i art. 11 ust. 1 pkt 1) ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32 poz. 191) dotyczy merytorycznej oceny zaskarżonej decyzji. Skarżący kasacyjnie uważa, że zaskarżoną decyzją Minister mógł ewentualnie stwierdzić nieważność decyzji wznowieniowej w części, tj. z wyłączeniem pkt 3 tej decyzji, gdyż zgodnie z tym punktem odmówiono uwzględnienia wniosku o komunalizację zabudowanej działki nr [...] o powierzchni 0,072 ha.
Zarzut ten jest nieuzasadniony. Zaskarżoną decyzją Minister stwierdził nieważność decyzji wznowieniowej z dwóch powodów. Po pierwsze z powodu rażącego naruszenia art.148 k.p.a. przez złożenie wniosku o wznowienie z uchybieniem miesięcznemu terminowi, o którym mowa w tym przepisie, a po drugie - rażącego naruszenia art.11 ust.1 pkt 1 ustawy komunalizacyjnej z 10 maja 1990 r. Minister rozpoznał zatem sprawę co do jej meritum i wydał decyzję na podstawie art. 156 par.1 pkt 2 k.p.a. Jednakże Sąd I instancji słusznie zwrócił uwagę na to, że wobec złożenia spóźnionego wniosku o wznowienie postępowania zakończonego decyzją komunalizacyjną sprawa nie powinna być merytorycznie rozstrzygnięta przez Wojewodę. Decyzja Wojewody S. z dnia 28 grudnia 1995 r.- badana w postępowaniu nieważnościowym, została podjęta w ramach jednego z postępowań nadzwyczajnych służących weryfikacji decyzji ostatecznych, jakim jest wznowienie postępowania administracyjnego. Warunkiem uruchomienia rozważanego postępowania jest złożenie stosownego wniosku w tym przedmiocie przez uprawniony podmiot ze wskazaniem jednej z przesłanek przewidzianych w art. 145 § 1 pkt 1-8 k.p.a., art. 145a § 1 lub art. 145b § 1 k.p.a. oraz zachowanie terminu, o którym stanowi art. 148 k.p.a. Jeśli organ stwierdzi, że termin do wznowienia postępowania nie został zachowany bądź też podmiot żądający wznowienia postępowania nie wskazał ustawowych przesłanek wznowienia wówczas, na podstawie art. 149 § 3 k.p.a., powinien odmówić wznowienia postępowania. W przeciwnym wypadku zobligowany jest podjąć postanowienie o wznowieniu postępowania w trybie art. 149 § 1 k.p.a. Otwiera ono drogę do tak zwanego "właściwego postępowania", którego celem jest przeprowadzenie przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (art. 149 § 2 k.p.a.). Ten etap postępowania wznowieniowego co do zasady powinien zakończyć się wydaniem jednego z rozstrzygnięć przewidzianych w art. 151 § 1 k.p.a. Wznowienie postępowania administracyjnego, nie zamyka ostatecznie kwestii oceny zachowania terminu do wznowienia postępowania. Organ także po wznowieniu postępowania, ma obowiązek z urzędu weryfikować, czy termin określony w art. 148 k.p.a. został zachowany, ponieważ tylko podanie wniesione z zachowaniem terminu należy uznać za dopuszczalne. Jeżeli organ po wznowieniu postępowania dostrzeże jednak, że wniosek o wznowienie został złożony z uchybieniem terminu z art. 148 § 1 k.p.a., wówczas powinien takie postępowanie umorzyć. Przystąpienie do merytorycznego rozpoznania sprawy wznowieniowej w przypadku niedotrzymania przez wnioskodawcę ustawowego terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania i wydanie decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty, na podstawie art. 151 k.p.a., dotknięte jest wadą nieważności z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. z powodu rażącego naruszenia art. 148 § 1 k.p.a.
W tej sytuacji skoro skarżący kasacyjnie złożył podanie o wznowienie z uchybieniem miesięcznego terminu, o którym mowa w art.148 k.p.a., organ prowadzący postępowanie wznowieniowe powinien był odmówić wznowienia lub umorzyć postępowanie wznowieniowe i jak prawidłowo przyjął Sąd I instancji nie zachodziła potrzeba i brak było podstaw ku temu, aby co do meritum Minister oceniał decyzję Wojewody wydaną w postępowaniu wznowieniowym.
Drugi zarzut skargi kasacyjnej dotyczy przyjęcia przez Sąd I instancji, iż organ wydał decyzję tzw. wznowieniową na podstawie art. 145 § 1 pkt 4) (a nie pkt 5), a w konsekwencji uznanie, że wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Wojewody S. z dnia 28 grudnia 1995 r. znak: G.IV.72280-369/95 został złożony przez Urząd Statystyczny po upływie jednomiesięcznego terminu do jego złożenia. Skarżący kasacyjnie podkreślił, że w jego ocenie podstawą wszczęcia postepowania wznowieniowego był art.145 § 1 pkt 5 k.p.a., nie zaś jak przyjął to Sąd Wojewódzki art.145 § 1 pkt 4 k.p.a., co powoduje, że nie powinien mieć zastosowania art.148 § 2 k.p.a. Odnośnie do powyższego zarzutu to z akt administracyjnych sprawy wynika, że we wniosku o wznowienie z dnia 3 września 1992 r. Wojewódzki Urząd Statystyczny podnosił, że nie brał udziału w postępowaniu, jak też wskazywał okoliczności przemawiające za wyłączeniem z komunalizacji budynku będącego jego siedzibą od 1 listopada 1977 r. Jednocześnie wnioskodawca podniósł, że Wojewódzki Urząd Statystyczny nie biorąc udziału w żadnym stadium postępowania administracyjnego, nie mógł wnieść zastrzeżeń ani odwołania w odpowiednim terminie. Wskazuje to na powołanie się na podstawę wznowienia określoną w art.145 § 1 pkt 4 k.p.a. Wojewoda S. w postanowieniu z dnia 19 września 1992 r. jako podstawę wszczęcia postępowania wskazał art. 145 § 1 pkt 4 i 5 k.p.a. Natomiast wydając decyzję z dnia 28 grudnia 1995 r. Starosta S. wskazał, jako podstawę prawną m.in. art.145 §1 k.p.a. Z kolei Minister wydając zaskarżoną decyzję w jej uzasadnieniu powołał art.148 §1 i 2 k.p.a., podnosząc że Urząd Statystyczny w S. co najmniej od dnia 24 czerwca 1991 r. posiadał wiedzę o decyzji komunalizacyjnej Wojewody S. z dnia 30 kwietnia 1991 r. i tym samym składając wniosek o wznowienie w dniu 7 września 1992 r. uchybił miesięcznemu terminowi do wniesienia podania o wznowienie. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, prawidłowo Sąd Wojewódzki przyjął, że podstawę wznowienia stanowił art.145 § 1 pkt 4 k.p.a.
Z uzasadnienia skargi kasacyjnej wynika, że skarżący nie kwestionuje ustaleń w zakresie dotyczącym daty powzięcia wiadomości o wydaniu decyzji komunalizacyjnej, czyli 24 czerwca 1991 r., lecz kwestionuje przyjęcie przez Sąd I instancji, jako podstawy wznowienia art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. zamiast art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, że Sąd I instancji wskazał na art.148 § 1 k.p.a., mimo, że Minister w zaskarżonej decyzji powołał art. 148 § 1 i 2 k.p.a., stwierdzając, że: " Wojewoda S. wznowił postępowanie i wydał kontrolowaną decyzję - w sposób rażący naruszając przepis art.148 kpa" Minister podkreślił również, że wznowienie postępowania nastąpiło na wniosek, a nie z urzędu, jak również, że przepis art.148 § 1 i 2 k.p.a. nie wymaga wykładni, zatem charakter przepisu, oczywistość naruszenia prawa i skutki społeczno – gospodarcze przesądzają o uznaniu naruszenia prawa jako rażącego. Przypomnieć należy, że art.148 k.p.a. stanowi:
§ 1. Podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania.
§ 2. Termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji.
Różnica pomiędzy obu tymi paragrafami dotyczy daty, w której strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania ( par.1) lub daty w której strona dowiedziała się o decyzji ( par.2).
W rozpoznawanej sprawie jak wynika z akt pismem z 12 czerwca 1991 r., które wpłynęło do Wojewódzkiego Urzędu Statystycznego w S. w dniu 13 czerwca 1991 r. Urząd Miasta B. poinformował o wydaniu kwestionowanej decyzji komunalizacyjnej ze wskazaniem organu, który ją wydał, daty i numeru, jak również o objęciu nią budynku zajmowanego przez Wojewódzki Urząd Statystyczny. Ponownie pismem z 4 lipca 1991 r. Burmistrz Miasta B. poinformował Urząd Statystyczny o wydaniu decyzji Wojewody S. Potwierdzeniem, że skarżący kasacyjnie o tych okolicznościach, dowiedział się z pisma z dnia 12 czerwca 1991 r. jest treść pisma Wojewódzkiego Urzędu Statystycznego w S. z dnia 24 czerwca 1991 r. skierowanego do Burmistrza Miasta B. a także uzasadnienie samego wniosku o wznowienie postępowania. Tą okolicznością, o której powziął wiedzę skarżący kasacyjnie było wydanie decyzji komunalizacyjnej. W zaistniałej sytuacji termin do złożenia wniosku o wznowienie upłynął niezależnie od tego, czy podstawą obliczenia terminu był art. 148 § 1 czy 148 § 2 k.p.a. Nastąpiło uchybienie temu terminowi. Wymaga podkreślenia, że wznowienie postępowania nie nastąpiło z urzędu, lecz na wniosek. Termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, jak prawidłowo przyjął Minister i Sąd I instancji, należało liczyć od 13 czerwca 1991 r., co oznacza, że termin ten upłynął 13 lipca 1991 r., a zatem wniosek o wznowienie postępowania został złożony z uchybieniem ustawowego terminu (7 września 1992 r.).
Odnośnie do zarzutu naruszenia art.141 § 4 k.p.a. przez nie odniesienie się Sądu I instancji do wszystkich zarzutów skargi, w tym art. 145 1 § 1 pkt 5 k.p.a., to zarzut ten jest niezasadny o tyle, że Sąd w zaskarżonym wyroku jednoznacznie stwierdził, że podstawą wznowienia był art.145 § 1 pkt 4 k.p.a. Tym samym nie uwzględnił aby podstawę prawną stanowił art.145 § 1 pkt 5 k.p.a.
Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art.184 p.p.s.a. orzekł, jak w wyroku.