I OSK 316/07

Naczelny Sąd Administracyjny2008-10-21
NSAAdministracyjneWysokansa
nacjonalizacjaprzejęcie przedsiębiorstwaodszkodowaniepostępowanie administracyjnewznowienie postępowaniastrona postępowaniaprawomocnośćNSAWSA

NSA uchylił wyrok WSA i umorzył postępowanie z powodu prawomocnego osądzenia sprawy w niższej instancji.

NSA rozpoznał skargę kasacyjną A. Z. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił jej skargę na decyzję Ministra Gospodarki i Pracy. Sprawa dotyczyła odmowy wznowienia postępowania w przedmiocie odszkodowania za przejęcie przedsiębiorstwa na własność Państwa. NSA stwierdził nieważność postępowania, ponieważ sprawa była już prawomocnie osądzona przez WSA w innej sprawie, co stanowiło podstawę do uchylenia zaskarżonego wyroku i umorzenia postępowania na podstawie art. 183 § 2 pkt 3 P.p.s.a.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A. Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił jej skargę na decyzję Ministra Gospodarki i Pracy. Decyzja ta dotyczyła odmowy wznowienia postępowania w sprawie odszkodowania za przejęcie przedsiębiorstwa na własność Państwa. A. Z. kwestionowała uznanie jej za stronę w postępowaniu odszkodowawczym. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że decyzje organów administracji nie naruszają prawa. Skarżąca zarzucała naruszenie przepisów postępowania administracyjnego. Jednakże, Naczelny Sąd Administracyjny, działając z urzędu, stwierdził nieważność postępowania na podstawie art. 183 § 2 pkt 3 P.p.s.a., ponieważ sprawa została już prawomocnie osądzona przez WSA w Warszawie wyrokiem z dnia 30 maja 2006 r. w innej sprawie dotyczącej protokołu zdawczo-odbiorczego. W związku z tym, NSA uchylił zaskarżony wyrok i umorzył postępowanie sądowe.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, sąd nie może rozpoznać sprawy, która została już prawomocnie osądzona.

Uzasadnienie

NSA stwierdził nieważność postępowania na podstawie art. 183 § 2 pkt 3 P.p.s.a., ponieważ Wojewódzki Sąd Administracyjny wydał wyrok w sprawie, która była już prawomocnie osądzona przez ten sam sąd w innej sprawie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (11)

Główne

P.p.s.a. art. 183 § § 2 pkt 3

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zachodzi nieważność postępowania, gdy sprawa została prawomocnie osądzona.

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 183 § § 2 pkt 3

Nieważność postępowania w przypadku prawomocnego osądzenia sprawy.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania.

k.p.a. art. 149 § § 1, § 2 i § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy ustaleń dotyczących przymiotu strony w postępowaniu o wznowienie postępowania.

k.p.a. art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy definicji strony postępowania.

k.p.a. art. 160 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Brzmienie sprzed 1 września 2004 r., dotyczyło prawdopodobnie kwestii związanych z postępowaniem.

k.p.a. art. 9

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada informowania stron.

k.p.a. art. 10

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada zapewnienia czynnego udziału stron w postępowaniu.

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 183 § § 1

Zakres rozpoznania sprawy przez NSA.

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 209

Dotyczy orzekania o kosztach postępowania.

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 210

Dotyczy orzekania o kosztach postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sprawa została już prawomocnie osądzona przez sąd niższej instancji, co skutkuje nieważnością postępowania na podstawie art. 183 § 2 pkt 3 P.p.s.a.

Odrzucone argumenty

Zarzuty naruszenia przepisów postępowania administracyjnego przez organy administracji (art. 149 § 1, 2, 3 k.p.a., art. 28 k.p.a., art. 160 § 1 k.p.a., art. 9 i 10 k.p.a.). Błędne uznanie, że A. Z. nie posiada przymiotu strony w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją Ministra Gospodarki.

Godne uwagi sformułowania

sprawę rozpoznano bez brania pod uwagę zarzutów skargi kasacyjnej Wydając zatem wyrok dnia 26 października 2006 r. sygn. akt IV SA/Wa 22/06 w sprawie ze skargi na decyzję w przedmiocie wznowienia postępowania, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł w sprawie już prawomocnie osądzonej. zachodzi nieważność postępowania z przyczyny, o której mowa w art. 183 § 2 pkt 3 P.p.s.a.

Skład orzekający

Izabella Kulig-Maciszewska

przewodniczący

Joanna Runge-Lissowska

sprawozdawca

Arkadiusz Despot-Mładanowicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Nieważność postępowania w przypadku prawomocnego osądzenia tej samej sprawy przez sąd niższej instancji."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy sąd administracyjny rozpoznaje sprawę, która została już prawomocnie rozstrzygnięta przez sąd tej samej instancji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej - nieważności postępowania z powodu prawomocnego osądzenia sprawy. Jest to istotne dla prawników procesowych.

NSA: Sprawa już osądzona? Postępowanie jest nieważne!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OSK 316/07 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2008-10-21
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2007-03-02
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Arkadiusz Despot-Mładanowicz
Izabella Kulig -Maciszewska /przewodniczący/
Joanna Runge -Lissowska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6291 Nacjonalizacja przemysłu
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
IV SA/Wa 22/06 - Wyrok WSA w Warszawie z 2006-10-26
Skarżony organ
Minister Gospodarki Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok i umorzono postępowanie
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 183 § 2 pkt 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Izabella Kulig-Maciszewska Sędziowie NSA Joanna Runge-Lissowska (spr.) del. WSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz Protokolant Michał Zawadzki po rozpoznaniu w dniu 21 października 2008r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 października 2006r., sygn. akt IV SA/Wa 22/06 w sprawie ze skargi A.Z. na decyzję Ministra Gospodarki i Pracy z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie przejęcia przedsiębiorstwa na własność Państwa uchyla zaskarżony wyrok i umarza postępowanie sądowe
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 26 października 2006 r. sygn. akt IV SA/Wa 22/06, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę A. Z. na decyzję Ministra Gospodarki i Pracy z dnia [...] nr [...].
Decyzją tą utrzymana została w mocy decyzja tegoż organu z dnia 8 września 2005 r., odmawiająca wznowienia, na wniosek A. Z., postępowania, zakończonego ostateczną decyzją Ministra Gospodarki z dnia [...], którą przyznano na rzecz I. K., Z. K., H. K., L. W. i K. O. odszkodowanie w związku ze stwierdzeniem nieważności zarządzeń w sprawie przejęcia na własność Państwa przedsiębiorstwa Cegielnia J. K. w B. Organ uznał, iż A. Z. nie była stroną postępowania o przyznanie odszkodowania, bowiem nie wystąpiła z wnioskiem o jego przyznanie, a wobec tego nie może żądać wznowienia postępowania, bowiem decyzja odszkodowawcza z dnia [...] nie rozstrzygała o jej uprawnieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny, ww. wyrokiem, uznał, że zaskarżone przez A.ę Z. decyzje nie naruszają prawa.
Reprezentowana przez adwokata z urzędu, A. Z.wniosła skargę kasacyjną od tego wyroku, domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania i zarzucając naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na treść wyroku, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ oraz art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez nieuzasadnione oddalenie skargi, mimo że organy administracji naruszyły przepisy postępowania administracyjnego w sposób istotnie wpływający na obie decyzje administracyjne, tj.
1) art. 149 § 1, § 2 i § 3 k.p.a. - przez przeprowadzenie przed wznowieniem postępowania ustaleń czy osoba wnosząca podanie o wznowienie postępowania miała przymiot strony w postępowaniu zakończonym kwestionowana decyzją, pomimo że takie ustalenia mogą być dokonane dopiero w postępowaniu, o którym mowa w art. 149 § 2 k.p.a.;
2) art. 28 k.p.a. oraz art. 160 § 1 k.p.a. w brzmieniu sprzed 1 września 2004 r., a także art. 9 i 10 k.p.a. - przez błędne uznanie, że A. Z. nie posiada przymiotu strony w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją Ministra Gospodarki z dnia [...] w przedmiocie przyznania odszkodowania oraz pominięcie, że zgodnie z zasadą informowania stron, organ administracji był zobligowany do powiadomienia skarżącej o toczącym się postępowaniu w celu zapewnienia jej czynnego udziału w postępowaniu,
które to uchybienia Sąd winien był wziąć pod uwagę wskazane okoliczności z urzędu, niezależnie od zarzutów podniesionych w skardze.
Na rozprawie w dniu 11 lipca 2008 r. pełnomocnik Ministra Gospodarki wniósł o uchylenie wyroku i odrzucenie skargi z uwagi na prawomocne rozstrzygnięcie tej samej sprawy wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 30 maja 2006 r. IV SA/Wa 23/06, którego kserokopię złożył.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej "P.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Przesłanki nieważności postępowania wskazuje § 2 art. 183 i w niniejszej sprawie zachodzi wymieniona w jego punkcie 3-cim, a wobec tego sprawa została rozpoznana bez brania pod uwagę zarzutów skargi kasacyjnej.
Jak wynika z akt spraw oznaczonych w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie sygnaturami IV SA/Wa 22/06 i IV SA/Wa 23/06, A. Z. wniosła pismem z dnia 1 grudnia 2005 r. skargi na dwie decyzje Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 28 [...] o nr [...] oraz [...]. Pierwsza z nich została wydana w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania zakończonego decyzją Ministra Gospodarki z dnia [...], druga - umorzenia postępowania w sprawie wydania decyzji o przystąpieniu Skarbu Państwa do sporządzenia protokołu zdawczo-odbiorczego przekazania przedsiębiorstwa. Skargom nadano ww. sygnatury, przy czym skarga na decyzję w przedmiocie wznowienia postępowania sygnaturą IV SA/Wa 22/06, zaś w sprawie protokołu zdawczo-odbiorczego IV SA/Wa 23/06.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, rozpoznając w dniu 30 maja 2006 r. skargę na decyzję w sprawie protokołu zdawczo-odbiorczego, tj. z dnia 28 października 2005 r. nr [...] (protokół rozprawy k. 52 sygn. akt IV SA/Wa 23/06), wyrokiem z tego dnia sygn. akt IV SA/Wa 23/06 orzekł w sprawie skarg na obie decyzje Ministra Gospodarki i Pracy z dnia [...], tj. ww. i o nr [...] w sprawie odmowy wznowienia postępowania wyrok jest prawomocny od dnia 19 sierpnia 2006 r. (k.53 akt IV SA/Wa 23/06).
Wydając zatem wyrok dnia 26 października 2006 r. sygn. akt IV SA/Wa 22/06 w sprawie ze skargi na decyzję w przedmiocie wznowienia postępowania, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł w sprawie już prawomocnie osądzonej.
W tej sytuacji zachodzi nieważność postępowania z przyczyny, o której mowa w art. 183 § 2 pkt 3 P.p.s.a. i wobec tego Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.
O wynagrodzeniu adwokata za udzielenie pomocy prawnej z urzędu, która nie została opłacona, orzeknie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, bowiem Naczelny Sąd Administracyjny orzeka jedynie o kosztach postępowania między stronami, na podstawie art. 209 i 210 P.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI