I OSK 315/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A.A. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargę na decyzję Ministra Rozwoju i Technologii ustalającą odszkodowanie za wywłaszczoną nieruchomość pod inwestycję drogową. Skarżąca podnosiła zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 10 § 1 K.p.a. (brak możliwości wypowiedzenia się co do dowodów) oraz art. 106 § 5 P.p.s.a. w zw. z art. 233 § 1 K.p.c. (nieuwzględnienie dowodu z kontroperatu). Zarzucała również naruszenie prawa materialnego, w tym art. 12 ust. 5 i art. 18 specustawy drogowej oraz art. 128, 130, 134 u.g.n., a także art. 21 Konstytucji RP, twierdząc, że przyznane odszkodowanie jest zaniżone. NSA oddalił skargę kasacyjną. Sąd uznał, że zarzuty naruszenia przepisów postępowania nie były zasadne, ponieważ skarżąca miała możliwość przedstawienia dowodów w toku postępowania administracyjnego, a jej bierność nie uzasadniała uwzględnienia skargi. Odnosząc się do zarzutu nieuwzględnienia kontroperatu, NSA wskazał, że opinia rzeczoznawcy nie jest dowodem z dokumentu w rozumieniu art. 106 § 3 P.p.s.a., a sąd nie jest uprawniony do weryfikowania opinii biegłego merytorycznie. Zarzuty naruszenia prawa materialnego również uznano za nieuzasadnione, podkreślając, że ustalenie wysokości odszkodowania nastąpiło zgodnie z przepisami specustawy drogowej i ustawy o gospodarce nieruchomościami, a opinia rzeczoznawcy była prawidłowa. Sąd zaznaczył również, że zarzuty dotyczące prawa materialnego nie były precyzyjnie sformułowane zgodnie z wymogami P.p.s.a. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną, zasądzając koszty postępowania od skarżącej.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących ustalania odszkodowania za wywłaszczenie nieruchomości pod inwestycje drogowe, w tym kwestii dowodowych i proceduralnych w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Dotyczy specyficznej sytuacji wywłaszczenia pod inwestycje drogowe i stosowania przepisów specustawy drogowej oraz u.g.n. Kwestia dowodowa dotycząca opinii biegłego jest ogólna dla postępowań sądowoadministracyjnych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy naruszenie art. 10 § 1 K.p.a. (brak możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów) przez organ odwoławczy, który nie poinformował strony o możliwości złożenia uwag do operatu szacunkowego przed wydaniem decyzji, stanowi istotne naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy?
Odpowiedź sądu
Nie, naruszenie to nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy, ponieważ strona miała wystarczający czas na przedstawienie dowodów, w tym kontroperatu, w toku postępowania administracyjnego, a jej bierność nie uzasadniała uwzględnienia skargi.
Uzasadnienie
Strona miała możliwość przedstawienia dowodów, w tym kontroperatu, w długim okresie czasu przed wydaniem decyzji, a jej bierność w tym zakresie nie uzasadniała zarzutu naruszenia prawa do czynnego udziału w postępowaniu.
Czy sąd administracyjny może uwzględnić jako dowód w postępowaniu sądowym kontroperat szacunkowy przedstawiony przez stronę, który nie został złożony w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, kontroperat szacunkowy, będący opinią biegłego, nie jest dowodem z dokumentu w rozumieniu art. 106 § 3 P.p.s.a. i nie może być przeprowadzony jako dowód uzupełniający w postępowaniu sądowoadministracyjnym, jeśli nie został złożony w postępowaniu administracyjnym.
Uzasadnienie
Opinia biegłego (rzeczoznawcy majątkowego) nie jest dowodem z dokumentu w rozumieniu procedury prawnej, a sąd administracyjny może przeprowadzić jedynie dowód z dokumentu jako uzupełniający.
Czy wysokość odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość, ustaloną na podstawie opinii rzeczoznawcy majątkowego zgodnie z przepisami specustawy drogowej i ustawy o gospodarce nieruchomościami, może być uznana za zaniżoną i naruszającą art. 21 Konstytucji RP, jeśli strona jedynie uważa, że jest ona niewystarczająca?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, samo przekonanie strony o niewystarczającej wysokości odszkodowania nie dowodzi legalności zaskarżonej decyzji, jeśli ustalenie odszkodowania nastąpiło zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, a sąd administracyjny nie jest uprawniony do weryfikowania opinii biegłego merytorycznie.
Uzasadnienie
Ustalenie odszkodowania nastąpiło zgodnie z przepisami prawa, a sąd nie kwestionuje opinii rzeczoznawcy. Brak dowodów na wadliwość procesu ustalania odszkodowania.
Przepisy (13)
Główne
specustawa drogowa art. 12 § ust. 5
Ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych
specustawa drogowa art. 18
Ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych
specustawa drogowa art. 23
Ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych
u.g.n. art. 128
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 130
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 134
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Konstytucja RP art. 21
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Pomocnicze
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 10 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
ppsa art. 106 § § 3
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 106 § § 5
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zarzuty naruszenia przepisów postępowania nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy. • Kontroperat szacunkowy nie stanowi dowodu z dokumentu w rozumieniu art. 106 § 3 P.p.s.a. • Ustalenie odszkodowania nastąpiło zgodnie z przepisami prawa materialnego. • Zarzuty naruszenia prawa materialnego nie były precyzyjnie sformułowane.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 10 § 1 K.p.a. przez organ odwoławczy. • Naruszenie art. 106 § 5 P.p.s.a. w zw. z art. 233 § 1 K.p.c. przez nieuwzględnienie kontroperatu. • Naruszenie art. 12 ust. 5 i art. 18 specustawy drogowej oraz art. 128, 130, 134 u.g.n. przez zaniżenie odszkodowania. • Naruszenie art. 21 Konstytucji RP przez przyznanie zaniżonego odszkodowania.
Godne uwagi sformułowania
Sąd Kasacyjny nie ma uprawnień do uzupełniania czy poprawiania tej skargi. • Taka sytuacja w niniejszym przypadku nie miała zaś miejsca. • Rzecz jednak w tym, że zgodnie z art. 106 § 3 P.p.s.a., sąd ma możliwość przeprowadzić – jako uzupełniający – tylko dowód z dokumentu. Takim dowodem nie jest natomiast opinia biegłego (rzeczoznawcy majątkowego). • Okoliczność, że strona jedynie uważała, że przyznane jej odszkodowanie było niewystarczające (nie było słuszne), nie mogło bowiem dowodzić, że zaskarżona decyzja nie była legalna.
Skład orzekający
Agnieszka Miernik
sprawozdawca
Jolanta Rudnicka
przewodniczący
Monika Nowicka
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących ustalania odszkodowania za wywłaszczenie nieruchomości pod inwestycje drogowe, w tym kwestii dowodowych i proceduralnych w postępowaniu sądowoadministracyjnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wywłaszczenia pod inwestycje drogowe i stosowania przepisów specustawy drogowej oraz u.g.n. Kwestia dowodowa dotycząca opinii biegłego jest ogólna dla postępowań sądowoadministracyjnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii odszkodowania za wywłaszczenie nieruchomości, co jest istotne dla właścicieli. Jednakże, rozstrzygnięcie opiera się na interpretacji przepisów proceduralnych i materialnych, a nie na nietypowych faktach.
“Czy sąd może podważyć opinię rzeczoznawcy w sprawie odszkodowania za wywłaszczenie? NSA wyjaśnia.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.