I OSK 31/23

II SA/Łd 530/21 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2022-01-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-06-30
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Magdalena Sieniuć /przewodniczący/
Marcin Olejniczak
Sławomir Wojciechowski /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6160 Ochrona gruntów rolnych i leśnych
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
I OSK 31/23 - Wyrok NSA z 2024-05-24
I OSK 879/22 - Wyrok NSA z 2025-05-20
I SA/Wa 879/22 - Wyrok WSA w Warszawie z 2022-05-20
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 119 pkt 2, art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Dz.U. 2017 poz 1161
art. 12a pkt 1, art. 1, art. 2 ust. 1 pkt 1, art. 3 ust. 1 pkt 1, art. 4 pkt 6, pkt 11, pkt 12, pkt 13, art. 11 ust. 1 i ust. 1a, art. 12 ust. 1, art. 6 ust. 1
Ustawa z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Magdalena Sieniuć Sędziowie: Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski (spr.) Asesor WSA Marcin Olejniczak po rozpoznaniu w dniu 26 stycznia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi T.P. i A. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wyłączenia gruntów rolnych z produkcji rolnej oddala skargę. dc
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P., po rozpatrzeniu odwołania A. P. i T. P. od decyzji Prezydenta Miasta P. pełniącego funkcję Starosty Miasta P. z [...]r., znak: [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r., poz. 735 – dalej w skrócie "k.p.a."), utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję w części punktu I, punktu IV i V oraz uchyliło zaskarżoną decyzję w części punktu II, tj. nałożenia obowiązku uiszczenia należności oraz uiszczenia opłaty rocznej oraz pkt III decyzji i w tym zakresie umorzyło postępowanie organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy przedstawił następujący stan faktyczny sprawy:
Wnioskiem z 2 marca 2021 r. A. P. i T. P. wystąpili o wydanie decyzji zezwalającej na trwałe wyłączenie z produkcji rolniczej gruntów działek nr 78/13, 78/14, 78/15 i 78/16, obręb [...], położonych w P. przy ul. A, z uwagi na budowę 2 budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej oraz budowę budynku gospodarczego. We wniosku wskazali, że powierzchnia gruntów przeznaczonych do faktycznego wyłączenia z produkcji rolniczej wynosi 0,099501 ha (grunty klasy RIIIa). Oświadczyli też, że faktyczne wyłączenie gruntów z produkcji (rozpoczęcie inwestycji), czyli rozpoczęcie innego niż rolnicze użytkowanie gruntu nastąpi 1 czerwca 2021 r.
Decyzją z [...] r. (w decyzji nieprawidłowo wpisano datę jej wydania; z załączonego do decyzji Potwierdzenia zgodności kopii dokumentu z dokumentem elektronicznym wynika, iż została ona wydana i podpisana przez upoważnionego pracownika organu 24 marca 2021 r. – dopisek Kolegium), Prezydent Miasta pełniący funkcję Starosty Miasta P., na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 1, art. 4 pkt 11, 12, 13, art. 5 ust. 1, art. 11 ust. 1, ust. 1a, art. 12 ust. 1, 7, 13 i 14 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r., poz. 1161 z późn.zm. - dalej w skrócie "ustawa"), art. 104, art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2020 r., poz. 256 z późn.zm.):
I. Zezwolił A. P. i T. P., na trwałe wyłączenie z produkcji rolniczej na cele nierolnicze gruntów rolnych, stanowiących użytek rolny klasy Rllla, znajdujący się w P. przy ul. A (działki nr ew. 78/13, 78/14, 78/15, 78/16 obręb [...]) o łącznej powierzchni 0,099501 ha - powierzchnia dla której powstał obowiązek uiszczenia należności i opłat rocznych wynosi 0,049501 ha (obszar podlegający wyłączeniu z produkcji rolniczej został przedstawiony na projekcie zagospodarowania terenu sporządzonym na mapie sytuacyjno- wysokościowej do celów projektowych, który stanowi załącznik nr 1 do decyzji):
1) naliczył należność i opłatę roczną wynikające z ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r., poz. 1161 ze zm.) - należność w wysokości: 15.869,77 zł, według wyliczenia: 0,049501 ha x 320.595 zł (stawka opłaty za wyłącznie z produkcji 1 ha gruntów rolnych, określona w art. 12 ust. 7 ustawy) = 15.869,77 zł;
2) określił opłatę roczną z tytułu użytkowania na cele nierolnicze gruntów wymienionych w punkcie I, stanowiącą 10% należności określonej w punkcie I.1, w wysokości 1.586,98 zł, według wyliczenia: 10% x 15.869,77 zł = 1.586,98 zł.
II. Nałożył obowiązek uiszczenia:
1) należności określonej w punkcie II.1, pomniejszonej o wartość gruntu, ustaloną według cen rynkowych w dniu faktycznego wyłączenia tego gruntu z produkcji w terminie 60 dni od dnia, w którym decyzja pomniejszająca należność ustaloną w niniejszej decyzji stanie się ostateczna,
2) opłaty rocznej, której wysokość została określona w punkcie II.2, przez 10 kolejnych lat w terminie do 30 czerwca każdego roku; biorąc pod uwagę deklarowany we wniosku termin faktycznego wyłączenia gruntów z produkcji rolniczej określony na 1 czerwiec 2021 r. ustalono termin uiszczenia pierwszej opłaty rocznej do 30 czerwca 2021 r.
III. Poinformował, że należność i opłaty roczne należy wnosić na wskazane konto Urzędu Marszałkowskiego Województwa [...].
IV. Zobowiązał A. P. i T. P. do:
1) złożenia z dniem faktycznego wyłączenia gruntu z produkcji rolniczej do Referatu Gospodarki Komunalnej i Ochrony Środowiska Urzędu Miasta P. pisemnej informacji o dniu faktycznego wyłączenia wraz z potwierdzeniem np. kserokopią wpisu geodety o wytyczeniu obiektu na gruncie w dzienniku budowy;
2) wystąpienia do Referatu Ochrony Środowiska i Rolnictwa Urzędu Miasta P. z wnioskiem o pomniejszenie należności wynikającej z ustawy, a określonej w punkcie I.1, której obowiązek uiszczenia został określony w punkcie II.1 decyzji, celem ustalenia jej wysokości do uiszczenia.
V. Wskazał, że łączna wnioskowana powierzchnia gruntów przeznaczonych do faktycznego wyłączenia z produkcji rolnej na działkach nr 78/13, 78/14, 78/15, 78/16 obręb [...], położonych w P. przy ul. B (prawidłowo: przy ul. A - spr. Kolegium) wynosi 0,099501 ha.
W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że do wniosku załączono: kopię odpisu z księgi wieczystej Nr [...] z [...] 2018 r., jako potwierdzenie prawa do dysponowania nieruchomością, kopię decyzji z [...] r. o warunkach zabudowy ustalającej sposób zagospodarowania i warunki zabudowy dla zamierzenia inwestycyjnego polegającego na budowie 2 budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej oraz budynku gospodarczego wraz z wykonaniem niezbędnej infrastruktury technicznej z lokalizacją inwestycji przy ul. A 6 (działki nr ew. 78/13, 78/14, 78/15, 78/16 obręb [...]) w P., 2 egzemplarze projektu zagospodarowania terenu na mapie do celów projektowych w skali 1:500.
Wskazując na regulację art. 11 ust. 1 i art. 12a ustawy organ stwierdził, że z dokumentów będących w posiadaniu Urzędu Miasta P., takich jak wypis z rejestru gruntów, mapa glebowo - rolnicza w skali 1:5000 z 1973 r. opracowana przez Wojewódzkie Biuro Geodezji i Urządzeń Rolnych w Ł. wynika, że grunty na działkach nr ew. 78/13, 78/14, 78/15, 78/16 obręb [...] stanowiące użytki rolne klasy Rllla wytworzone zostały z gleb pochodzenia mineralnego i oznaczone są na mapie glebowo rolniczej jako: 2A płz.gs - kompleks 2-gi, pszenny dobry, gleba pseudobielicowa wytworzona z pyłu naglinowego. W rozpatrywanej sprawie wnioskodawcy wnosili o wyłączenie z produkcji rolniczej działek nr ew. 78/13, 78/14, 78/15, 78/16 obręb [...] położonych w P. przy ul. A o łącznej powierzchni 0,099501 ha. Zgodnie z art. 12a ustawy powierzchnia 0,05 ha została zwolniona z naliczenia należności i opłaty rocznej. Opłata i należność roczna została wyliczona dla powierzchni 0,049501 ha wynikającej z różnicy powierzchni deklarowanej do wyłączenia oraz powierzchni zwolnionej z opłat i należności zgodnie z ustawą. Za wyłączenie gruntów klasy Rllla z produkcji rolniczej naliczono należność w wysokości 15.869,77 zł oraz opłatę roczną z tytułu użytkowania na cele nierolnicze gruntów, stanowiącą 10% należności określonej w punkcie II.1 decyzji w wysokości 1.586,98 zł. Uwzględniając art. 12 ust. 6 i ust. 13 ustawy nałożono na wnioskodawcę obowiązek uiszczenia należności pomniejszonej o wartość gruntu, ustaloną na dzień faktycznego wyłączenia w terminie 60 dni od dnia, w którym decyzja o pomniejszeniu należności wynikającej z ustawy stanie się ostateczna. W związku z tym zobowiązano wnioskodawcę do złożenia informacji o faktycznym wyłączeniu gruntów z produkcji rolniczej celem ustalenia rzeczywistej daty wyłączenia oraz do złożenia wniosku o pomniejszenie należności w celu ustalenia rzeczywistej kwoty należności jaką wnioskodawcy będą zobowiązani uiścić.
W odwołaniu od powyższej decyzji A. P. i T. P. nie zgodzili się z obowiązkiem uiszczenia należności i opłat rocznych od powierzchni 0,049501 ha gruntu. Ich zdaniem wniosek dotyczył wyłączenia z produkcji rolnej gruntów rolnych pod budowę dwóch budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej oraz budynku gospodarczego. Łączna powierzchnia do wyłączenia z produkcji rolnej winna wynosić 0,099501 ha. Zgodnie z art. 12a ustawy obowiązek uiszczenia opłat rocznych nie dotyczy wyłączonych z produkcji rolnej gruntów na cele budownictwa mieszkaniowego do 0,05 ha w przypadku budynku jednorodzinnego. Odwołujący zaznaczają, iż ustawa nie zawiera przepisu, który reglamentowałby liczbę budynków jednorodzinnych, jaka może być wybudowana na gruncie rolnym przez właściciela tego gruntu, niezależnie od tego, czy buduje je na jednej działce, czy dwóch. Gdyby zamiarem ustawodawcy było ograniczenie zwolnienia z opłat wyłącznie za jeden budynek wznoszony przez właściciela gruntu, to zapewne takie zastrzeżenie zostałoby wpisane do ustawy. Tymczasem art. 12a ustawy ogranicza się jedynie do wskazania powierzchni, jaka jest zwolniona z opłat w przypadku wyłączenia gruntu z produkcji rolnej pod budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego. W związku z powyższym, w przypadku wniosku o wyłączenie z produkcji rolnej gruntów rolnych pod budownictwo mieszkaniowe, z przeznaczeniem na budowę dwóch budynków jednorodzinnych, łączna powierzchnia podlegająca zwolnieniu od uiszczania związanych z tym należności oraz opłat rocznych wynosiłaby 0,1 ha (2 budynki x 0,05 ha). Wobec tego odwołujący uważają, że brak jest podstaw do nakładania na nich obowiązku uiszczenia opłaty, gdyż objęta wyłączeniem powierzchnia 0,099501 ha, nie przekracza powyższej wartości.
Przekazując akta sprawy z odwołaniem organ pierwszej instancji wskazał, iż ustawa nie zawiera definicji budynku jednorodzinnego. Należy zatem posiłkować się definicją budynku jednorodzinnego, która została zawarta w art. 3 pkt 2a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2020 r., poz. 1333 z późn.zm. – dalej w skrócie "Pr. bud."). Użyte w art. 12a ustawy określenie "do 0,05 ha w przypadku budynku jednorodzinnego" oznacza, że ustawodawca podał maksymalny obszar możliwy do wyłączenia bez obowiązku uiszczenia należności i opłat dla budynku jednorodzinnego. Zatem zwolnienie należy odnieść do całego budynku w zabudowie bliźniaczej. Co więcej, posadowienie "bliźniaka" na dwóch działkach nie spowodowałoby, że utraciłby on charakter budynku jednorodzinnego.
Powołaną na wstępie decyzję z [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i pkt 2 k.p.a., orzekło jak wspomniano na wstępie. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie organ odwoławczy stwierdził, że ochrona gruntów rolnych, przewidziana w ustawie, polega w szczególności na ograniczaniu przeznaczania ich na cele nierolnicze (art. 3 ust. 2 pkt 1 ustawy). Ponadto, zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy, na cele nierolnicze i nieleśne można przeznaczać przede wszystkim grunty oznaczone w ewidencji gruntów jako nieużytki, a w razie ich braku - inne grunty o najniższej przydatności produkcyjnej. Celem ustawodawcy jest ochrona gruntów rolnych jak i leśnych przed nadmierną i niekontrolowaną urbanizacją. Grunty te są jednym z najważniejszych elementów środowiska. Ich ustawowa ochrona jest konieczna dla zachowania tych gruntów w stanie pożądanym z punktu widzenia ochrony środowiska. Skuteczność tej ochrony jest uwarunkowana istnieniem instrumentów zapewniających realizację ustanowionych w tym zakresie zakazów i nakazów. Gruntami rolnymi są m.in. grunty określone w ewidencji gruntów jako użytki rolne (art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy). W myśl art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy, ochrona gruntów rolnych polega na ograniczaniu przeznaczania ich na cele nierolnicze lub nieleśne. Ilekroć w ustawie jest mowa o przeznaczeniu gruntów na cele nierolnicze lub nieleśne - rozumie się przez to ustalenie innego niż rolniczy lub leśny sposobu użytkowania gruntów rolnych oraz innego niż leśny sposobu użytkowania gruntów leśnych (art. 4 ust. 1 pkt 6 ustawy). Kolegium przywołując w następnej kolejności regulacje art. 11, art. 12 ust. 1, art. 4 pkt 13 i 14, art. 12a, art. 12 ust. 7 ustawy stwierdziło, że wnioskodawcy wnosili o wyłączenie z produkcji rolnej działek nr 78/13, 78/14, 78/15 i 78/16, obręb [...] m. P. przy ul. A o łącznej powierzchni 0,099501 ha (wyliczenie powierzchni, na którym ma zostać zrealizowana inwestycja polegająca na budowie 2 budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej oraz budowie budynku gospodarczego wraz z wykonaniem niezbędnej infrastruktury technicznej, wraz z graficznym przedstawieniem projektu zagospodarowania terenu, przedstawione zostało przez projektanta na mapie do celów projektowych w skali 1:500), wobec czego należność (opłata jednorazowa) za jej wyłączenie wynosi 15.869,77 zł (uwzględniając, że zgodnie z art. 12a pkt 1 ustawy obowiązek uiszczenia należności nie dotyczy gruntów wyłączonych z produkcji rolniczej do 0,05 ha na cele budownictwa mieszkaniowego), co wynika z wyliczenia: (0,099501 ha - 0,050000 ha) x 320.595 zł = 15.869,77 zł. Z kolei opłata roczna stanowi 10% kwoty jednorazowej należności, a zatem opłata roczna określona z tego tytułu wynosi 1.586,98 zł (15.869,77 zł x 10% = 1.586,98 zł). Przepis art. 12 ust. 6 ustawy stanowi zaś, że należność pomniejsza się o wartość gruntu, ustaloną według cen rynkowych stosowanych w danej miejscowości w obrocie gruntami, w dniu faktycznego wyłączenia tego gruntu z produkcji.
Jak stwierdziło następnie Kolegium w rozpatrywanej sprawie przedmiotem sporu jest określenie należności (opłaty jednorazowej) i opłaty rocznej z tytułu wyłączenia z produkcji rolniczej gruntów o pow. 0,049501 ha, z przeznaczeniem na cele budownictwa mieszkaniowego. Według skarżących, skoro art. 12a ust. 1 ustawy stanowi, że obowiązek uiszczenia należności i opłat rocznych nie dotyczy 0,05 ha w przypadku budynku mieszkalnego, to w ich przypadku, skoro przedmiotem inwestycji są dwa budynki mieszkalne w zabudowie bliźniaczej, wyłączenie od uiszczania opłat powinno obejmować grunt o pow. 0,1 ha.
Zdaniem Kolegium stanowisko odwołujących jest błędne, ponieważ przepis art. 12a pkt 1 ustawy nie przewiduje takiego sposobu wyliczenia powierzchni gruntu wyłączonego z produkcji rolnej, jako zwolnionego z należności i opłat, jaki oni przedstawiają. Przepis art. 12a pkt 1 ustawy przewiduje zwolnienie z opłat za wyłączenie gruntów z produkcji rolniczej lub leśnej na cele budownictwa mieszkaniowego do określonej w tym przepisie powierzchni, tj. 0,05 ha (w przypadku budynku jednorodzinnego). Gdy celem wyłączenia gruntów z produkcji jest budownictwo mieszkaniowe, co ma miejsce w niniejszej sprawie, ustawodawca przewidział zwolnienie od należności i opłat, jako wyjątek od zasady. Każdy wyjątek w uregulowaniach ustawowych należy interpretować zawężająco. Zatem również w tym przypadku brak podstaw, aby zwolnienie od opłat i należności interpretować szerzej, niż wynika to z dosłownego brzmienia przepisu art. 12a ustawy. Takie też rozumienie przepisu art. 12a ustawy wpisuje się w zakładany przez ustawodawcę cel ochronny tej regulacji wynikający z art. 12 ustawy. Jak wskazał organ pierwszej instancji w piśmie z 15 kwietnia 2021 r., przy którym przekazał odwołanie, w zakresie uznania danego budynku za jednorodzinny (lub wielorodzinny) zastosowanie znajdują przepisy Prawa budowlanego w tym art. 3 pkt 2a Pr. bud. W świetle definicji budynku mieszkalnego jednorodzinnego realizacja inwestycji polegającej na budowie "bliźniaka" nie powoduje, że budynek taki traci charakter budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Ponadto, użyte w art. 12a ustawy określenie "do 0,05 ha w przypadku budynku jednorodzinnego" oznacza, że ustawodawca podał maksymalny obszar możliwy do wyłączenia, bez obowiązku uiszczania należności i opłat rocznych. Przepis ten nie odnosi się do "ilości" budynków zlokalizowanych na działce, a jedynie określa obszar zwolniony z opłat za wyłączenie konkretnej powierzchni gruntu rolnego, przeznaczonego pod budownictwo mieszkaniowe (chodzi tutaj o cel wyłączenia). Przepis art. 12a ustawy, jako lex specialis, musi być interpretowany ściśle ze swoim brzmieniem.
Niezależnie od powyższego Kolegium stwierdziło, że organ pierwszej instancji nie miał podstaw prawnych, aby w sentencji decyzji nakładać obowiązek uiszczenia należności określonej "w punkcie II.1" i opłaty rocznej, której wysokość określona została "w punkcie II.2" (punkt II rozstrzygnięcia) oraz informować, że należność i opłaty roczne należy wnosić na konto Urzędu Marszałkowskiego Województwa [...] (punkt III rozstrzygnięcia). Pomijając już, że sformułowania zawarte w punkcie II sentencji zaskarżonej decyzji są niejasne, bowiem wskazują na należności i opłaty określone w tym punkcie, podczas, gdy określone zostały one w punkcie I, to wskazać należy, że zgodnie z art. 11 ust. 1a ustawy, w decyzji dotyczącej wyłączenia z produkcji gruntów rolnych, przeznaczonych na cele nierolnicze, określa się obowiązki związane z wyłączeniem. Na zakres tych obowiązków wskazuje wyżej art. 12 ust. 1 ustawy, zgodnie z którym osoba, która uzyskała zezwolenie na wyłączenie gruntów z produkcji, jest obowiązana uiścić należność i opłaty roczne. Obowiązek taki powstaje od dnia faktycznego wyłączenia gruntów z produkcji. W dalszych ustępach art. 12 ustawy uregulowane zostały szczegółowe zasady obliczania i ponoszenia tych obciążeń.
Pojęcie "wyłączenia gruntów z produkcji" zostało zdefiniowane w art. 4 pkt 11 ustawy i oznacza rozpoczęcie innego niż rolnicze lub leśne użytkowanie gruntów. W związku z tym wyłączenie z produkcji jest czynnością faktyczną, która zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy może nastąpić tylko po wydaniu decyzji zezwalającej na takie wyłączenie i w jej następstwie. W przeciwnym wypadku wyłączenie z produkcji narusza przepisy ustawy. Tymczasem w punkcie II.2 rozstrzygnięcia organ pierwszej instancji wskazał na "deklarowany we wniosku termin faktycznego wyłączenia gruntów z produkcji rolniczej określony na 01 czerwca 2021 r.", co pozostaje w sprzeczności z przywołanymi przepisami ustawy.
Ponadto, zapis art. 11 ust. 1a ustawy mówiący o określeniu w decyzji dotyczącej wyłączenia z produkcji gruntów rolnych obowiązków związanych z wyłączeniem, oznacza tylko tyle, że w decyzji tej należy wymienić, które z obowiązków wskazanych w art. 12 ust. 1 będą obciążały adresata tej decyzji. Konieczność wywiązania się z nałożonych obowiązków powstaje dopiero od dnia faktycznego wyłączenia gruntów z produkcji. Po faktycznym wyłączeniu gruntów z produkcji i złożeniu stosownego oświadczenia w tym zakresie organ winien ustalić wysokość należności i opłaty rocznej. Stosownie do art. 12 ust. 13 ustawy, należność uiszcza się w terminie do 60 dni od dnia, w którym decyzja stała się ostateczna. Z przepisu art. 11 ust. 1a, w związku z art. 12 ust. 1 ustawy, wynika jedynie konieczność określenia w decyzji o wyłączeniu gruntów z produkcji obowiązków związanych z tym wyłączeniem. Przywołane przepisy nie przewidują zawierania, w sentencji takiej decyzji, zezwalającej na wyłącznie z produkcji użytków rolnych, żadnych "nakazów" oraz określania terminów uiszczenia opłat rocznych, a także zawierania informacji, na jakie konto należność i opłaty roczne winny być wpłacane, tak jak uczynił to organ pierwszej instancji w punkcie II.1 i II.2 oraz w punkcie III decyzji. Terminy płatności mogłyby być informacyjnie wskazane w uzasadnieniu decyzji. Co do rozstrzygnięcia zawartego w punkcie III sentencji zaskarżonej decyzji, to organ w tym zakresie orzekał bez podstawy prawnej ("informacja" nie może być treścią rozstrzygnięcia).
Wobec powyższego zasadne jest – zdaniem Kolegium - uchylenie zaskarżonej decyzji w części dotyczącej punktu II oraz III i umorzenie postępowania organu pierwszej instancji w tym zakresie zgodnie z art. 105 § 1 k.p.a.
Końcowo Kolegium stwierdziło, że znane jest mu orzecznictwo sądów administracyjnych, z którego wynika, iż w sytuacji, gdy wyłączono z produkcji rolnej grunty o powierzchni przekraczającej 0,05 ha, konieczność uiszczenia należności i opłat rocznych dotyczy całej powierzchni podlegającej wyłączeniu. Nie ulega wobec tego wątpliwości, że zgodnie z art. 12a pkt 1 ustawy, jeśli wyłączenie gruntów dotyczy powierzchni mniejszej lub równej wskazanej powierzchni to nie uiszcza się należności i opłat rocznych, a w odniesieniu do gruntów leśnych również jednorazowego odszkodowania. Jednak nie wynika z tego przepisu, że zwolnienie dotyczy każdego przypadku wyłączenia na cele mieszkaniowe, a obowiązek uiszczenia opłat dotyczy tylko nadwyżki powierzchni ponad 0,05 ha. W orzecznictwie podkreśla się, na co też wskazywano już wyżej, że przepisy ustawy (także przepis art. 12a ustawy), mają służyć ograniczaniu wyłączania gruntów z produkcji rolnej lub leśnej. Ponadto akcentuje się szczególny charakter tego przepisu, stanowiącego lex specialis w stosunku do art. 12 ustawy, niepozwalający na wykładnię rozszerzającą. Celem ustawodawcy była bowiem ochrona gruntów rolnych, jak i leśnych, przed nadmierną i niekontrolowaną urbanizacją. Nie można zatem uznać, że skoro przepis art. 12a ustawy przewiduje zwolnienie z opłat za wyłączenie gruntów z produkcji rolniczej lub leśnej na cele budownictwa mieszkaniowego do 0,05 ha (w przypadku budynku jednorodzinnego), to tym samym promuje budownictwo mieszkaniowe na tych terenach. Gdy celem wyłączenia gruntów z produkcji jest budownictwo mieszkaniowe, ustawodawca przewidział zwolnienie od należności i opłat, jako wyjątek od zasady. Każdy wyjątek w uregulowaniach ustawowych należy interpretować zawężająco. Zatem również w tym przypadku brak podstaw, aby zwolnienie od opłat i należności interpretować szerzej, niż wynika to z dosłownego brzmienia przepisu art. 12a ustawy. Zatem, w sytuacji, gdy wyłączono z produkcji rolnej (leśnej) grunt o powierzchni przekraczającej 0,05 ha konieczność uiszczenia należności i opłat rocznych dotyczy całej powierzchni podlegającej wyłączeniu. Ustawodawca "premiuje" bowiem jedynie brakiem należności i opłat powierzchnię nieprzekraczającą 0,05 ha. Powyższe - zdaniem Kolegium - wskazuje, iż art. 12a ustawy budzi wątpliwości interpretacyjne. Zgodnie zaś z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych, nasuwających się ewentualnie rozbieżności interpretacyjnych nie można interpretować na niekorzyść strony. Przyjęta przez organ pierwszej instancji interpretacja art. 12a pkt 1 ustawy jest bardziej korzystna dla strony, w związku z czym organ zwrócił uwagę na art. 7a § 1 k.p.a. i art. 139 k.p.a.
T. P. i A. P. reprezentowani przez pełnomocnika będącego adwokatem wywiedli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na wskazaną wyżej decyzję Kolegium w części utrzymującej w mocy decyzję organu pierwszej instancji (pkt I ppkt 1 i 2):
1) w zakresie określającym powierzchnię, dla której powstał obowiązek uiszczenia należności i opłat rocznych na 0,049501 ha (rozstrzygnięcie zawarte w pkt. I decyzji organu pierwszej instancji)
oraz
2) w zakresie naliczającym należność w wysokości 15.869,77 zł i opłatę roczną w wysokości 1.586,98 zł, za wyłącznie gruntów rolnych z produkcji rolnej na cele nierolnicze (rozstrzygnięcie zawarte w pkt. I ppkt. 1) i 2) decyzji organu pierwszej instancji).
Zdaniem autora skargi zaskarżona decyzja Kolegium została wydana z naruszeniem prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy w postaci:
1. art. 12a pkt 1 ustawy poprzez jego niewłaściwą wykładnię, polegającą na bezzasadnym przyjęciu, że w przypadku wyłączenia gruntów z produkcji rolniczej na cele budownictwa mieszkaniowego pod budowę budynków jednorodzinnych, powierzchnia do 0,05 ha wyznacza maksymalną powierzchnię podlegającą wyłączeniu z obowiązku uiszczenia należności oraz opłat rocznych, niezależnie od ilości budynków, które mają być wybudowane na wyłączanym z produkcji gruncie, podczas gdy została ona określona jako powierzchnia odnosząca się do pojedynczego budynku jednorodzinnego i może w związku z tym podlegać zwielokrotnieniu w przypadku wyłączania gruntu rolnego z produkcji z przeznaczeniem pod budowę więcej niż jednego budynku.
2. art. 3 pkt 2a Pr. bud. w zw. z art. 12 pkt 1 ustawy poprzez ich niewłaściwą wykładnię polegającą na bezzasadnym przyjęciu, że budynki mieszkalne jednorodzinne w zabudowie bliźniaczej, stanowią jeden budynek ("bliźniak''), podczas gdy każdy budynek w tym rodzaju zabudowy zachowuje swoją odrębność, o ile służy zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, stanowi konstrukcyjnie samodzielną całość oraz dopuszcza się w nim wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych albo jednego lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego o powierzchni całkowitej nieprzekraczającej 30% powierzchni całkowitej budynku, wobec czego ilość budynków mieszkaniowych jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej jest wyznaczana przez w/w kryteria funkcjonalno-konstrukcyjne, które zostały przez organ administracji całkowicie zignorowane.
Z daleko idącej ostrożności procesowej, autor skargi zarzucił również naruszenie:
3. art. 11 ust. 1a ustawy poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na przyjęciu, że określenie w decyzji dotyczącej wyłączenia z produkcji gruntów rolnych obowiązków związanych z w/w wyłączeniem może polegać na wyliczeniu powierzchni podlegającej naliczeniu należności i opłaty rocznej oraz ich naliczeniu w skonkretyzowanych wysokościach, podczas gdy powinno ono mieć charakter wyłącznie informacyjny i dotyczący jedynie rodzaju możliwych do nałożenia obowiązków, które powstaną dopiero po faktycznym wyłączeniu gruntu z produkcji, bez dokonywania ich konkretyzacji.
4. art. 11 ust. 1a ustawy w zw. z art. 12 ust. 6 ustawy poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, polegające na naliczeniu skonkretyzowanej wysokości należności, bez uwzględnienia konieczności jej przyszłego pomniejszenia o wartość gruntu, ustaloną na dzień ich faktycznego wyłączenia z produkcji.
Wobec powyższych zarzutów pełnomocnik skarżących wniósł o uchylenie decyzji w zaskarżonej części, jak również uchylenie poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji w zakresie wskazanym w pkt I ppkt 1 i 2 niniejszej skargi oraz umorzenie postępowania administracyjnego w zakresie dotyczącym określenia obowiązków skarżących związanych z wyłączeniem gruntu z produkcji rolnej oraz zasądzenie od organu administracji solidarnie na rzecz skarżących kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego, według norm przepisanych.
Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko zaprezentowane w motywach zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do zarzutów skargi Kolegium przyznało, że w punkcie I ppkt 1 decyzji organu I instancji użyto sformułowania "nalicza należność i opłatę" i rozstrzygnięcie w tym przedmiocie zostało utrzymane w mocy przez organ odwoławczy, jednakże nie oznacza to, że należność i opłata jest definitywnie określona. Nie można pomijać dalszych punktów rozstrzygnięcia, w tym pkt IV (ten punkt został też utrzymany w mocy przez organ odwoławczy), zobowiązujących A. P. i T. P. do złożenia, z dniem faktycznego wyłączenia gruntu z produkcji rolniczej informacji o tym zdarzeniu, wraz z jego potwierdzeniem, i wystąpienia do organu z wnioskiem o pomniejszenie należności wynikającej z ustawy określonej w punkcie I ppkt 1 decyzji, celem ustalenia jej wysokości do uiszczenia.
W odpowiedzi na zarządzenie Sędziego z 15 lipca 2021 r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. pismem z 28 lipca 2021 r. wniosło o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. Pismem z 3 sierpnia 2021 r. pełnomocnik skarżących wniósł o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności wyjaśnić trzeba, że niniejsza sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym zgodnie z art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r., poz. 329 - w skrócie "p.p.s.a."), stanowiącym, że sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Z taką sytuacją mieliśmy do czynienia na gruncie rozpatrywanej sprawy.
Następnie stwierdzić przyjdzie, że stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r., poz. 137 z późn.zm.) w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, sąd administracyjny bada, czy zaskarżony akt administracyjny (decyzja, postanowienie), jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz prawa procesowego normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Niezwiązanie granicami skargi oznacza, że Sąd ma prawo, a jednocześnie i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji nawet wówczas, gdy w skardze dany zarzut nie został podniesiony. Nie jest przy tym skrępowany sposobem sformułowania skargi, użytymi argumentami, a także zgłoszonymi wnioskami, zarzutami i żądaniami.
Sąd kontrolując legalność zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. w przedmiocie wyłączenia gruntów rolnych z produkcji rolnej stwierdził, że została ona wydana zgodnie z przepisami obowiązującego prawa wobec czego, brak jest podstaw do usunięcia jej z obrotu prawnego, jak oczekują tego skarżący.
W rozpatrywanej sprawie zasadniczą osią sporu pomiędzy stronami postępowania jest określenie w decyzji zezwalającej A. P. i T. P. na trwałe wyłączenie z produkcji rolniczej na cele nierolnicze gruntów rolnych, należności i opłaty rocznej z tytułu wyłączenia z produkcji rolniczej gruntów o powierzchni 0,049501 ha z przeznaczeniem na cele budownictwa mieszkaniowego na podstawie art. 12a pkt 1 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r., poz. 1161 z późn.zm.). Skarżący stoją bowiem na stanowisku, że w sytuacji gdy przedmiotem inwestycji są dwa budynki mieszkalne w zabudowie bliźniaczej, to wyłączenie od uiszczania opłat powinno obejmować grunt o powierzchni 0,1ha (2 budynki x 0,5ha= 0,1ha), a nie jak przyjęły organy orzekające grunt o powierzchni 0,05ha, argumentując że art. 12a pkt 1 wspomnianej ustawy wskazuje maksymalny obszar zwolniony z opłat za wyłączenie konkretnej powierzchni gruntu rolnego możliwy do wyłączenia bez obowiązku uiszczania należności i opłat rocznych, niezależnie od ilości budynków, które będą w tym wypadku zlokalizowane na działce.
W przekonaniu Sądu stanowisko skarżących jest błędne i niemożliwe do zaaprobowania w świetle przepisów obowiązującego prawa i wypracowanych na tym tle ugruntowanych poglądów judykatury.
Przede wszystkim wyjaśnić trzeba, że ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych reguluje zasady ochrony gruntów rolnych i leśnych oraz rekultywacji i poprawiania wartości użytkowej gruntów (art. 1 ustawy). Legalna definicja gruntów rolnych zamieszczona została w art. 2 ustawy, który w ust. 1 pkt 1 stanowi, że gruntami rolnymi, w rozumieniu ustawy, są grunty określone w ewidencji gruntów jako użytki rolne. Ochrona gruntów rolnych polega na ograniczaniu przeznaczania ich na cele nierolnicze lub nieleśne (art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy). Pod pojęciem przeznaczenia gruntów na cele nierolnicze lub nieleśne ustawodawca rozumie ustalenie innego niż rolniczy lub leśny sposobu użytkowania gruntów rolnych oraz innego niż leśny sposobu użytkowania gruntów leśnych (art. 4 pkt 6 ustawy). Natomiast przez wyłączenie gruntów z produkcji - rozumie się rozpoczęcie innego niż rolnicze lub leśne użytkowanie gruntów; nie uważa się za wyłączenie z produkcji gruntów, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 3, jeżeli przerwa w rolniczym użytkowaniu tych obiektów jest spowodowana zmianą kierunków produkcji rolniczej i trwa nie dłużej niż 5 lat (art. 4 pkt 11 ustawy). Po myśli art. 11 ust. 1 i ust. 1a ustawy wyłączenie z produkcji użytków rolnych wytworzonych z gleb pochodzenia mineralnego i organicznego, zaliczonych do klas I, II, III, IIIa, IIIb, oraz użytków rolnych klas IV, IVa, IVb, V i VI wytworzonych z gleb pochodzenia organicznego, a także gruntów, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2-10, oraz gruntów leśnych, przeznaczonych na cele nierolnicze i nieleśne - może nastąpić po wydaniu decyzji zezwalających na takie wyłączenie. W decyzji dotyczącej wyłączenia z produkcji użytków rolnych wytworzonych z gleb pochodzenia mineralnego i organicznego, zaliczonych do klas I, II, III, IIIa, IIIb, a także gruntów, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2-10, oraz gruntów leśnych, przeznaczonych na cele nierolnicze i nieleśne określa się obowiązki związane z wyłączeniem. Osoba, która uzyskała zezwolenie na wyłączenie gruntów z produkcji, jest obowiązana uiścić należność i opłaty roczne, a w odniesieniu do gruntów leśnych - także jednorazowe odszkodowanie w razie dokonania przedwczesnego wyrębu drzewostanu. Obowiązek taki powstaje od dnia faktycznego wyłączenia gruntów z produkcji (art. 12 ust. 1 ustawy). Pod pojęciem należności ustawodawca rozumie jednorazową opłatę z tytułu trwałego wyłączenia gruntów z produkcji (art. 4 pkt 12 ustawy), natomiast przez opłatę roczną należy rozumieć opłatę roczną z tytułu użytkowania na cele nierolnicze lub nieleśne gruntów wyłączonych z produkcji, w wysokości 10% należności, uiszczaną: w razie trwałego wyłączenia - przez lat 10, a w przypadku nietrwałego wyłączenia - przez okres tego wyłączenia, nie dłużej jednak niż przez 20 lat od chwili wyłączenia tych gruntów z produkcji (art. 4 pkt 13 ustawy). Stosownie zaś do treści art. 12a pkt 1 ustawy obowiązek uiszczenia należności i opłat rocznych, a w odniesieniu do gruntów leśnych również jednorazowego odszkodowania, o którym mowa w art. 12 ust. 1, nie dotyczy wyłączenia gruntów z produkcji rolniczej lub leśnej na cele budownictwa mieszkaniowego do 0,05 ha w przypadku budynku jednorodzinnego.
Z przywołanych wyżej unormowań jasno wynika, że zasadniczym celem ustawodawcy jest ochrona gruntów rolnych i gruntów leśnych przed niekontrolowanym, nadmiernym przeznaczaniem tychże gruntów na cele nierolnicze i nieleśne, czyli mówiąc inaczej przed przystąpieniem do użytkowania wspomnianych gruntów w inny sposób aniżeli rolniczy lub leśny. Zgodnie bowiem z art. 6 ust. 1 ustawy na cele nierolnicze i nieleśne można przeznaczać przede wszystkim grunty oznaczone w ewidencji gruntów jako nieużytki, a w razie ich braku - inne grunty o najniższej przydatności produkcyjnej. Grunty rolne i leśne, na co trafnie zwróciło uwagę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. w motywach kontrolowanej decyzji stanowią jeden z najcenniejszych, a zarazem najważniejszych elementów środowiska. Wobec tego ustawowa ochrona tych gruntów jest konieczna dla zachowania ich w stanie pożądanym z punktu widzenia ochrony środowiska. Skuteczność tej ochrony jest uwarunkowana istnieniem instrumentów zapewniających realizację ustanowionych w tym zakresie zakazów i nakazów (vide: wyrok NSA z 15 września 2015 r. sygn. akt II OSK 121/14). Jako zasadę należy traktować więc wskazany w art. 12 ustawy obowiązek uiszczania należności i opłat za wyłączenie gruntów z produkcji rolniczej, natomiast art. 12a ustawy jako wyjątek od tej zasady. Każdy wyjątek w uregulowaniach ustawowych należy interpretować zawężająco. Brak jest wobec tego podstaw aby zwolnienie od opłat i należności traktować szerzej, aniżeli wynika to z dosłownego brzmienia przepisu art. 12a ustawy. Przepis art. 12a ustawy nie może być interpretowany rozszerzająco. Podkreślić w tym miejscu trzeba, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ugruntował się pogląd o szczególnym charakterze tego przepisu, który stanowi lex specialis w stosunku do art. 12 ustawy, niepozwalający na wykładnię rozszerzającą, lecz wymagający interpretacji ścisłej, zgodnie ze swoim brzmieniem. Art. 12a zwalnia z obowiązku uiszczenia należności i opłat rocznych w stosunku do gruntu pod konkretny budynek (do określonego ustawowo obszaru) Przepis art. 12a ustawy służy celom ochronnym i nie ma bezpośredniego przełożenia na cele budownictwa czy cele wynikające z ustawy o gospodarce nieruchomościami (vide: wyroki NSA z: 20 września 2001 r. sygn. akt II SA 1793/00 – Lex nr 110515, 19 października 2010 r. sygn. akt II OSK 1619/09 – Lex nr 746685, 18 maja 2011 r. sygn. akt II OSK 655/10 – Lex nr 992619). Zgodnie z poglądem zaprezentowanym w doktrynie (vide: Komentarz Wojciecha Radeckiego do Ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, art. 12a, LEXel), zwolnienie przewidziane w art. 12a ustawy było związane z Konstytucją RP (ustawa z dnia 2 kwietnia 1997 r., Dz. U. Nr 78, poz. 483 z późn. zm.), która w art. 75 ust. 1 zobowiązuje władze publiczne do prowadzenia polityki sprzyjającej zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych obywateli. Przepis art. 12a wprowadzony do ustawy nowelą z dnia 22 maja 1997 r. (Dz.U. Nr 60, poz. 370) stwarza warunki dogodne do realizacji tych celów.
W świetle powyższego zgodzić się trzeba z organem odwoławczym, że przepis art. 12a ustawy nie odnosi się do ilości budynków zlokalizowanych na działce, lecz określa obszar zwolniony z opłat za wyłączenie konkretnej powierzchni gruntu rolnego (0,05ha), przeznaczonego pod budownictwo mieszkaniowe (chodzi tu o cel wyłączenia). Organ prawidłowo odkodował znaczenie normatywne art. 12a ustawy, czemu zresztą dał wyraz w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Zaaprobowanie wykładni prezentowanej na gruncie rozpatrywanej sprawy przez pełnomocnika skarżących, wedle której powierzchnia 0,05ha odnosi się do pojedynczego budynku jednorodzinnego i może w związku z tym podlegać zwielokrotnieniu w przypadku wyłączenia gruntu rolnego z produkcji z przeznaczeniem pod budowę więcej niż jednego budynku, byłoby niewątpliwie korzystne z punktu widzenia interesów skarżących, którzy w rezultacie uzyskaliby swoistą premię za wyłączenie gruntów rolnych klasy RIIIa z produkcji rolniczej w postaci całkowitego zwolnienia z obowiązku opłatowego (2 budynki x 0,05 ha = 0,1 ha, według wniosku powierzchnia faktycznego wyłączenia = 0,099501 ha). Niemniej jednak stanowisko skarżących jest niemożliwe do zaaprobowania w demokratycznym państwie prawa, ponieważ jest ono sprzeczne z koronnym celem ustawy, jakim jest ochrona gruntów rolnych lub leśnych, polegająca na ograniczaniu przeznaczania ich na cele nierolnicze i nieleśne. Stanowisko skarżących świadczy wreszcie o niedopuszczalnej, w świetle ugruntowanych na tym tle poglądów judykatury, wykładni rozszerzającej art. 12a ustawy. W rezultacie za błędne należy uznać odwoływanie się przy wykładni art. 12a ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych do przepisów ustawy Prawo budowalne. Na marginesie powyższych uwag warto w tym miejscu zwrócić uwagę na pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego zaprezentowany w wyroku z 27 maja 2021 r. sygn. akt I OSK 184/21 (Lex nr 3189497), iż przepis art. 12a ustawy służy celom ochronnym gruntów rolnych i leśnych dlatego nie sposób podzielić wykładni wskazanej w skardze kasacyjnej, a odwołującej się do art. 34 ustawy Prawa budowlanego, czy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
Podsumowując, sformułowany w skardze zarzut błędnej wykładni art. 12a pkt 1 ustawy nie mógł odnieść zamierzonego skutku. Organy obu instancji prawidłowo odkodowały znaczenie normatywne art. 12a pkt 1 przepisu, wywodząc że skoro wyłączeniu z produkcji rolniczej zgodnie z treścią wniosku skarżących podlegają grunty o powierzchni 0,099501 ha, to z obowiązku uiszczenia należności i opłat rocznych za wyłączenie gruntów z produkcji, polegają grunty o powierzchni 0,05ha, wobec czego należność i opłata roczna z tytułu wyłączenia gruntów z produkcji rolniczej będzie miała zastosowanie do gruntu o powierzchni 0,049501ha.
Nie sposób wreszcie zgodzić się z argumentacją pełnomocnika skarżących jakoby przy wydaniu zaskarżonej decyzji organ niewłaściwie zastosował art. 11 ust. 1a ustawy oraz art. 11 ust. 1a ustawy w zw. z art. 12 ust. 6 ustawy. Trafne jest bowiem stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. zaprezentowane w odpowiedzi na skargę, że treść kontrolowanej decyzji należy rozpatrywać i oceniać uwzględniając wszystkie elementy rozstrzygnięcia. Co prawda w pkt I ppkt 1 decyzji pierwszoinstancyjnej, utrzymanej następnie w mocy decyzją SKO, organ użył zwrotu "naliczam należność i opłatę", to jednak nieuprawnione jest twierdzenie, o definitywnym określeniu spornej należności i opłaty, skoro mocą decyzji Kolegium, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a., z obrotu prawnego wyeliminowano pkt II decyzji organu pierwszej instancji, nakładający obowiązek uiszczenia należności i opłaty rocznej za wyłączenie gruntów z produkcji oraz pkt III i umorzono postępowanie organu pierwszej instancji w tym zakresie w trybie art. 105 § 1 k.p.a. Jednocześnie Kolegium utrzymało w mocy pkt IV decyzji pierwszoinstancyjnej zobowiązujący skarżących do złożenia z dniem faktycznego wyłączenia gruntu z produkcji rolniczej pisemnej informacji o dniu faktycznego wyłączenia z potwierdzeniem np. kserokopią wpisu geodety o wytyczeniu obiektu na gruncie w dzienniku (ppkt 1) oraz do wystąpienia z wnioskiem o pomniejszenie należności wynikającej z ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, celem ustalenia jej wysokości do uiszczenia (ppkt 2). Powyższe oznacza, że powstanie obowiązku związanego z uiszczeniem stosownych należności nastąpi nie wcześniej aniżeli po faktycznym wyłączeniu gruntów z produkcji. Rozstrzygnięcie zawarte w pkt I ppkt 1 decyzji ma wyłącznie charakter informacyjny, albowiem finalizacja tego obowiązku i jego konkretyzacja nastąpi dopiero w decyzji ustalającej wysokość należności i opłaty rocznej. W innym wypadku organowi niepotrzebna byłaby informacja o faktycznym wyłączeniu gruntów z produkcji, skoro i tak mógłby ustalić należność przed faktycznym wyłączeniem gruntów z produkcji.
Odnosząc się w następnej kolejności do uchylonego mocą zaskarżonej decyzji Kolegium pkt III rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji, zgodzić się należy z organem odwoławczym, że Prezydent Miasta pełniący funkcję Starosty Miasta P. orzekał w tym zakresie bez podstawy prawnej.
Reasumując, Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. odpowiada prawu, wobec czego brak jest podstaw do usunięcia jej z obrotu prawnego. W toku kontrolowanego postępowania administracyjnego stan faktyczny sprawy, stanowiący podstawę rozstrzygnięcia, został ustalony niewadliwie, a popełnione przez organ pierwszej instancji błędy prawidłowo konwalidowano w toku postępowania odwoławczego. Sam fakt, że zaskarżona decyzja nie odpowiada oczekiwaniom skarżących nie oznacza automatycznie jej wadliwości.
Z tych wszystkich względów, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.
A. p.