I OSK 1346/25

Naczelny Sąd Administracyjny2025-10-07
NSAAdministracyjneŚredniansa
zawieszenie postępowaniaTrybunał Konstytucyjnysądy administracyjneprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiskarga kasacyjnadecyzja administracyjnaumorzenie postępowania

NSA odmówił zawieszenia postępowania w sprawie skargi kasacyjnej, mimo wniosku opartego na toczącym się postępowaniu przed TK, wskazując na brak potrzeby i obowiązek rozpoznania sprawy bez zwłoki.

Wniosek o zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego został złożony w związku z toczącą się przed Trybunałem Konstytucyjnym sprawą dotyczącą zgodności z Konstytucją przepisu ustawy nowelizującej Kodeks postępowania administracyjnego. Sąd uznał, że zawieszenie nie jest konieczne, powołując się na fakultatywność przepisu, obowiązek rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki oraz możliwość wznowienia postępowania w przypadku orzeczenia TK o niekonstytucyjności.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał wniosek o zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie skargi kasacyjnej, złożony przez skarżących A.B. i M.M. Wniosek ten opierał się na toczącym się przed Trybunałem Konstytucyjnym postępowaniu dotyczącym zgodności z Konstytucją art. 2 ust. 2 ustawy nowelizującej Kodeks postępowania administracyjnego. Skarżący argumentowali, że wynik postępowania przed TK będzie miał decydujące znaczenie dla ich sprawy. Sąd, powołując się na art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a., podkreślił fakultatywny charakter przepisu o zawieszeniu postępowania i konieczność oceny celowości takiego działania. Wskazał, że obowiązkiem sądu jest rozpoznanie sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, a także zasada ekonomiki procesowej. Ponadto, sąd zauważył, że Trybunał Konstytucyjny od dłuższego czasu nie wyznaczył terminu rozprawy w sprawie K 2/22. Sąd uznał, że potrzeba zawieszenia postępowania nie zachodzi, a interes strony jest zabezpieczony poprzez możliwość wznowienia postępowania na podstawie art. 272 § 1 P.p.s.a. w przypadku orzeczenia TK o niezgodności przepisu z Konstytucją.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, sąd może, ale nie musi zawiesić postępowania. W tym przypadku zawieszenie nie było zasadne.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zawieszenie postępowania jest fakultatywne i nie zachodziła potrzeba jego zastosowania ze względu na obowiązek rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, zasadę ekonomiki procesowej oraz możliwość wznowienia postępowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (4)

Główne

P.p.s.a. art. 125 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd może zawiesić postępowanie, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania (np. przed Trybunałem Konstytucyjnym). Zastosowanie przepisu ma charakter fakultatywny i pozostawione jest uznaniu sądu.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 193

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 272 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przewidziano możliwość wznowienia postępowania w przypadku, gdyby Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie.

ustawa nowelizująca art. 2 § ust. 2

Ustawa z dnia 11 sierpnia 2021 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego

Przepis, którego konstytucyjność była badana przez TK.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Obowiązek rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, art. 7 P.p.s.a.). Zasada ekonomiki procesowej. Możliwość wznowienia postępowania na podstawie art. 272 § 1 P.p.s.a. w przypadku orzeczenia TK o niezgodności przepisu z Konstytucją.

Odrzucone argumenty

Rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a.) jako podstawa do obligatoryjnego zawieszenia postępowania.

Godne uwagi sformułowania

sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania jego zastosowanie ma charakter fakultatywny Ocena co do potrzeby jego zastosowania pozostawiona została uznaniu sądu obowiązkiem sądu wynikającym z tego samego przepisu jest rozpatrzenie sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki nie uznał za zasadne zawieszenie postępowania w niniejszej sprawie w przypadku wydania orzeczenia na podstawie przepisu uznanego za niekonstytucyjny, uczestnik postępowania nie zostanie pozbawiony możliwości obrony swoich praw

Skład orzekający

Krzysztof Sobieralski

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego w kontekście postępowań przed Trybunałem Konstytucyjnym oraz obowiązek rozpoznania sprawy bez zwłoki."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o zawieszenie postępowania w NSA, gdy TK nie wyznaczył terminu rozprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego – kiedy sąd musi, a kiedy może zawiesić postępowanie oczekując na orzeczenie TK. Pokazuje praktyczne podejście NSA do równowagi między prawem do sądu a szybkością postępowania.

Czy oczekiwanie na Trybunał Konstytucyjny zawsze oznacza zawieszenie sprawy w sądzie? NSA wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OSK 1346/25 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-10-07
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-08-25
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Krzysztof Sobieralski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6076 Sprawy objęte dekretem o gruntach warszawskich
Hasła tematyczne
Zawieszenie/podjęcie postępowania
Sygn. powiązane
I SA/Wa 148/24 - Wyrok WSA w Warszawie z 2025-04-23
Skarżony organ
Minister Rozwoju~Minister Infrastruktury
Treść wyniku
Odmówiono zawieszenia postępowania
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 125 § 1 pkt 1, art. 193
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Krzysztof Sobieralski po rozpoznaniu w dniu 7 października 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku A.B. i M.M. o zawieszenie postępowania sądowego w sprawie ze skargi kasacyjnej A.B. i M.M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 kwietnia 2025 r. sygn. akt I SA/Wa 148/24 w sprawie ze skarg E.M. i A.M. oraz M.M. i A.B. na decyzję Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 29 listopada 2023 r. nr DO3.7611.37.2022.OC w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego postanawia: odmówić zawieszenia postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zwany dalej "Sądem I instancji", wyrokiem z dnia 23 kwietnia 2025 r., sygn. akt I SA/Wa 148/24, oddalił skargi E.M. i A.M. oraz M.M. i A.B. na decyzję Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 29 listopada 2023 r., nr DO3.7611.37.2022.OC, w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiedli M.M. i A.B.. W skardze kasacyjnej sformułowano wniosek o zawieszenie postępowania na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie: Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), powoływanej dalej jako "P.p.s.a.", do czasu rozstrzygnięcia przed Trybunałem Konstytucyjnym sprawy o sygn. akt K 2/22 dotyczącej zgodności z Konstytucją art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 1491), powoływanej dalej jako "ustawa nowelizująca".
W uzasadnieniu przedmiotowego wniosku wskazano, że rozstrzygnięcie powyższego zagadnienia będzie miało decydujące znaczenie w sprawie ponieważ Trybunał Konstytucyjny rozstrzygnie o konstytucyjności rozwiązania zawartego w art. 2 ust. 2 ustawy nowelizującej w oparciu o te same normy konstytucyjne co powołane w skardze kasacyjnej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a., sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej.
Warunkiem zastosowania powyższego przepisu jest stwierdzenie przez sąd takiego związku pomiędzy sprawami, że wynik już toczącego się postępowania przed jednym z wymienionych w przepisie organów będzie miał charakter prejudycjalny w stosunku do sprawy sądowoadministracyjnej. Należy przy tym zauważyć, że z powyższego przepisu wynika również, że jego zastosowanie ma charakter fakultatywny. Ocena co do potrzeby jego zastosowania pozostawiona została uznaniu sądu, który winien zbadać, czy w określonym przypadku celowe jest wstrzymanie biegu postępowania.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w rozpoznawanej sprawie taka potrzeba nie zachodzi. Za koniecznością zawieszenia postępowania kasacyjnego nie przemawiają bowiem względy ekonomiki procesowej, sprawiedliwości, spójności systemu prawnego oraz jednolitości i stabilności orzecznictwa sądowego. Podkreślić też należy, że poza wynikającym z przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi obowiązkiem właściwego zabezpieczenia prawa strony do sądu, wynikającego z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, obowiązkiem sądu wynikającym z tego samego przepisu jest rozpatrzenie sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Także treść art. 7 P.p.s.a. wskazuje, że sąd administracyjny powinien podejmować czynności zmierzające do szybkiego załatwienia sprawy. Nawet zatem w przypadku przyjęcia przez Trybunał Konstytucyjny sprawy do rozpoznania sąd administracyjny ma obowiązek ustalić celowość ewentualnego zawieszenia postępowania na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a.
Jak wynika z udostępnionych publicznie przez Trybunał Konstytucyjny informacji w sprawie o sygn. akt K 2/22 (https://trybunal.gov.pl/s/k-2-22) od dnia wpływu wniosku Rzecznika Praw Obywatelskich o zbadanie zgodności art. 2 ust. 2 ustawy nowelizującej w zakresie, w jakim uniemożliwia stwierdzenie wydania decyzji administracyjnej z naruszeniem prawa z art. 2, art. 45 ust. 1, art. 77 ust. 2 oraz z art. 64 ust. 1 i ust. 2 Konstytucji, tj. od 31 grudnia 2021 r. do dnia wydania niniejszego postanowienia Trybunał Konstytucyjny nie wyznaczył terminu rozprawy. Kierując się zatem powołaną we wcześniejszych rozważaniach zasadą ekonomiki procesowej oraz koniecznością rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki Naczelny Sąd Administracyjny nie uznał za zasadne zawieszenie postępowania w niniejszej sprawie.
Naczelny Sąd Administracyjny podziela aktualnie wyrażane stanowisko, m.in. w postanowieniach tego Sądu: z dnia 26 września 2025 r., sygn. akt I OSK 1287/25; z dnia 23 września 2025 r., sygn. akt I OSK 1256/25; z dnia 18 września 2025 r., sygn. akt I OSK 1270/25; z dnia 4 września 2025 r., sygn. akt I OSK 1120/25; z dnia 4 lipca 2025 r., sygn. akt I OSK 853/25; z dnia 5 czerwca 2025 r., syn. akt I OSK 711/25, z dnia 22 maja 2025 r., sygn. akt I OSK 647/25 – orzeczenia powoływane w uzasadnieniu dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, pod adresem internetowym http://orzeczenia.nsa.gov.pl.
Równocześnie podkreślić należy, że w przypadku wydania orzeczenia na podstawie przepisu uznanego za niekonstytucyjny, uczestnik postępowania nie zostanie pozbawiony możliwości obrony swoich praw. W art. 272 § 1 P.p.s.a. przewidziano bowiem możliwość wznowienia postępowania w przypadku, gdyby Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie. Wobec tego interes strony jest należycie zabezpieczony (por. postanowienia NSA: z dnia 19 lipca 2023 r., sygn. akt I OSK 1297/23; z dnia 13 kwietnia 2023 r., sygn. akt I OSK 461/23; z dnia 22 lutego 2023 r., sygn. akt I OSK 2367/22).
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 w zw. z art. 193 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI