I OSK 2907/16

Naczelny Sąd Administracyjny2018-10-12
NSAAdministracyjneŚredniansa
Policjazwolnienie ze służbychorobazdolność do służbyzaświadczenie lekarskieprawo pracyuznanie administracyjneskarga kasacyjna

NSA oddalił skargę kasacyjną funkcjonariusza Policji, uznając zasadność jego zwolnienia ze służby po upływie 12 miesięcy od zaprzestania jej pełnienia z powodu choroby, mimo zgłoszenia gotowości powrotu do pracy, gdy nie przedstawił wymaganego zaświadczenia lekarskiego.

Funkcjonariusz Policji został zwolniony ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji z powodu upływu 12 miesięcy od zaprzestania służby z powodu choroby. Mimo zgłoszenia gotowości do podjęcia służby po zakończeniu zwolnienia lekarskiego, nie został dopuszczony do pracy, ponieważ nie przedstawił wymaganego zaświadczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych. Sądy obu instancji uznały zwolnienie za zasadne, podkreślając, że samo zgłoszenie gotowości nie przerywa biegu 12-miesięcznego okresu nieświadczenia służby, a obowiązek uzyskania zaświadczenia spoczywał na funkcjonariuszu.

Sprawa dotyczyła zwolnienia funkcjonariusza Policji, R. G., ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji, który przewiduje taką możliwość w przypadku upływu 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby. Funkcjonariusz przebywał na zwolnieniu lekarskim od 26 stycznia 2015 r. do 24 stycznia 2016 r. W dniu 25 stycznia 2016 r. zgłosił gotowość do podjęcia służby i stawił się w jednostce, jednak nie został dopuszczony do wykonywania obowiązków, ponieważ nie przedstawił zaświadczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do pełnienia służby. Organy Policji uznały, że mimo przerwania ciągłości zwolnienia lekarskiego, nie nastąpiło przerwanie okresu nieświadczenia służby od dnia jej zaprzestania z powodu choroby, ponieważ faktyczne podjęcie służby nie miało miejsca. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę funkcjonariusza, podzielając stanowisko organów. Naczelny Sąd Administracyjny również oddalił skargę kasacyjną, podkreślając, że przepis art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji dotyczy nieprzerwanego okresu zaprzestania służby z powodu choroby, a nie samego zwolnienia lekarskiego. NSA wskazał, że samo zgłoszenie gotowości do podjęcia służby nie jest wystarczające do dopuszczenia do niej, jeśli funkcjonariusz nie przedstawił wymaganego zaświadczenia lekarskiego. Podkreślono, że obowiązek uzyskania takiego zaświadczenia spoczywa na funkcjonariuszu, a jego niedopełnienie skutkuje spełnieniem przesłanki do zwolnienia ze służby. Sąd uznał, że organy nie przekroczyły granic uznania administracyjnego, a decyzja o zwolnieniu nie była arbitralna, biorąc pod uwagę długotrwałą nieobecność funkcjonariusza i potrzebę zapewnienia sprawnego działania formacji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, upływ 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby nie jest przerwany przez samo zgłoszenie gotowości do podjęcia służby, jeśli funkcjonariusz nie został dopuszczony do wykonywania obowiązków z powodu braku wymaganego zaświadczenia lekarskiego.

Uzasadnienie

Samo zgłoszenie gotowości do podjęcia służby nie jest równoznaczne z faktycznym podjęciem służby i nie przerywa biegu 12-miesięcznego okresu nieświadczenia służby z powodu choroby, jeśli funkcjonariusz nie uzyskał wymaganego zaświadczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (6)

Główne

u.o.P. art. 41 § ust. 2 pkt 7

Ustawa o Policji

Policjanta można zwolnić ze służby w przypadku upływu 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby. Okres ten nie jest przerwany przez samo zgłoszenie gotowości do podjęcia służby, jeśli funkcjonariusz nie został dopuszczony do pracy z powodu braku wymaganego zaświadczenia lekarskiego.

Pomocnicze

k.p. art. 229 § § 2 i 4

Kodeks pracy

Reguluje zasady badań lekarskich po długotrwałej nieobecności chorobowej i dopuszczenia do pracy.

Zarządzenie Nr 916 KGP art. § 3 ust. 1 pkt 1

Zarządzenie Komendanta Głównego Policji w sprawie szczegółowych warunków bezpieczeństwa i higieny służby oraz organizacji służby bhp w Policji

Stosowanie przepisów Kodeksu pracy do policjantów w zakresie BHP.

P.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zwolnienie policjanta ze służby po upływie 12 miesięcy od zaprzestania służby z powodu choroby jest uzasadnione, gdy funkcjonariusz nie został dopuszczony do służby z powodu braku wymaganego zaświadczenia lekarskiego, mimo zgłoszenia gotowości do jej podjęcia. Obowiązek uzyskania zaświadczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do pełnienia służby po długotrwałej chorobie spoczywa na funkcjonariuszu.

Odrzucone argumenty

Zwolnienie policjanta ze służby było niezasadne, ponieważ okres 12 miesięcy od zaprzestania służby z powodu choroby nie upłynął, a zgłoszenie gotowości do podjęcia służby przerwało ten okres. Obowiązek ustalenia stanu zdrowia policjanta po długotrwałej absencji chorobowej spoczywa na pracodawcy, a nie na funkcjonariuszu. Sąd I instancji nie zebrał i nie rozważył wszystkich okoliczności sprawy, w tym nie przesłuchał świadków i nie wyjaśnił przyczyn nieprzebadania skarżącego przez lekarza medycyny pracy.

Godne uwagi sformułowania

Samo jednakże zgłoszenie gotowości podjęcia służby nie mogło stanowić podstawy do uznania, że stan zdrowia skarżącego nie stanowi już przeszkody do ponownego jej podjęcia. To na policjancie ciążył obowiązek przedstawienia stosownego zaświadczenia lekarskiego. Nie może być zatem wątpliwości, że skarżący nie mógł być dopuszczony do służby, nie tylko w dniu 25 stycznia 2016 r., ale również po tej dacie, aż do czasu przedstawienia odpowiedniego zaświadczenia lekarskiego. Przepis art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy nie zapewnia policjantom, którzy zaprzestali służby z powodu choroby, bezwzględnej ochrony trwałości stosunku służbowego.

Skład orzekający

Aleksandra Łaskarzewska

przewodniczący sprawozdawca

Małgorzata Borowiec

członek

Agnieszka Miernik

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji w kontekście zwolnienia ze służby po długotrwałej chorobie i wymogu przedstawienia zaświadczenia lekarskiego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariusza Policji i interpretacji przepisów dotyczących jego służby.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawnego dla funkcjonariuszy służb mundurowych – zasad zwolnienia ze służby z powodu choroby i obowiązków związanych z powrotem do pracy. Choć nie jest to przypadek o szerokim zainteresowaniu publicznym, ma istotne znaczenie praktyczne dla prawników i samych funkcjonariuszy.

Zwolnienie ze służby po 12 miesiącach choroby – czy zgłoszenie gotowości do pracy wystarczy?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OSK 2907/16 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2018-10-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2016-12-23
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Agnieszka Miernik
Aleksandra Łaskarzewska /przewodniczący sprawozdawca/
Małgorzata Borowiec
Symbol z opisem
6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne
Policja
Sygn. powiązane
III OSK 3233/23 - Postanowienie NSA z 2024-01-23
II SA/Wa 806/16 - Wyrok WSA w Warszawie z 2016-09-22
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2015 poz 355
art. 41 ust. 2 pkt 7
Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tekst jednolity.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Małgorzata Borowiec Sędzia del. WSA Agnieszka Miernik Protokolant: starszy asystent sędziego Anna Siwonia-Rybak po rozpoznaniu w dniu 12 października 2018 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej R. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 września 2016 r. sygn. akt II SA/Wa 806/16 w sprawie ze skargi R. G. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z siedzibą w R. z dnia [...] marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 22 września 2016 r., sygn. akt II SA/Wa 806/16 oddalił skargę R. G. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z siedzibą w R. z dnia [...] marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby.
W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji przyjął następujące okoliczności faktyczne i prawne:
Komendant Miejski Policji w O. rozkazem personalnym z dnia [...] lutego 2016 r., wydanym na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 7 w związku z art. 45 ust. 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 355 ze zm.), zwolnił nadkom. R. G. ze służby w Policji z dniem 29 lutego 2016 r. w związku z upływem 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby.
W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia wskazano, że R. G. (dalej: skarżący) zaprzestał pełnienia służby z powodu choroby od dnia 26 stycznia 2015 r. do dnia 24 stycznia 2016 r. W dniu 25 stycznia 2016 r. skarżący złożył raport, w którym wyraził gotowość do podjęcia służby. Ze względu na długotrwałą absencję chorobową policjanta trwająca dłużej niż 30 dni, policjant nie został dopuszczony do realizacji obowiązków służbowych przed uzyskaniem zaświadczenia lekarskiego o braku przeciwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na zajmowanym stanowisku. Jednocześnie w dniu 25 stycznia 2016 r. został skierowany na badania kontrolne do lekarza medycyny pracy, które miały ustalić stan zdrowia funkcjonariusza i możliwości wykonywania przez niego obowiązków służbowych. Organ wskazał, że do dnia wydania decyzji w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji, skarżący nie dostarczył zaświadczenia lekarskiego wydanego przez lekarza medycyny pracy o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania służby na zajmowanym stanowisku. Organ stwierdził, że od dnia zaprzestania służby z powodu choroby, do dnia wydania powyższej decyzji upłynął okres powyżej 12 miesięcy.
W odwołaniu skarżący zarzucił naruszenie art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji. Wskazał, że nie pełnił służby z powodu choroby w okresie od 26 stycznia 2015 r. do 24 stycznia 2016 r. (nie upłynął okres 12 miesięcy), a w dniu 25 stycznia 2016 r. stawił się do Komendy Miejskiej Policji w O. oraz wyraził gotowość podjęcia służby, o czym świadczy pismo złożone do akt sprawy. Tym samym doszło do przerwania 12 miesięcznego okresu od dnia zaprzestania służby z powodu choroby.
Komendant Wojewódzki Policji z siedzibą w R. decyzją z dnia 30 marca 2016 r. utrzymał w mocy rozkaz personalny organu I instancji. Odnosząc się do argumentów z odwołania organ wskazał, że doszło wprawdzie do przerwania ciągłości zwolnienia lekarskiego, jednakże nie nastąpiło przerwanie okresu nieświadczenia służby od czasu jej zaprzestania z powodu choroby, ponieważ faktyczne podjęcie służby przez policjanta nie miało miejsca. W okresie, którego nie obejmuje zwolnienie lekarskie, skarżący nie został bowiem dopuszczony do wykonywania obowiązków służbowych z uwagi na brak stosownego zaświadczenia lekarskiego, że jest osobą zdrową, mogącą podjąć służbę na danym stanowisku. Organ wskazał, że to na policjancie ciążył obowiązek przedstawienia stosownego zaświadczenia lekarskiego, bowiem przełożony nie mógł dopuścić go do służby bez aktualnego orzeczenia lekarskiego. Skarżący w okresie do 25 stycznia 2016 r. do dnia zwolnienia ze służby takiego orzeczenia nie przedstawił. W takiej sytuacji, w ocenie organu, została spełniona przesłanka z art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji umożliwiająca zwolnienie policjanta ze służby - nie wykonywał on bowiem służby przez okres 12 miesięcy od dnia jej zaprzestania z powodu choroby. Organ drugiej instancji nie dopatrzył się również naruszenia art. 108 § 1 k.p.a. wskazując, że w sprawie zaszły przesłanki wskazujące na przewagę interesu społecznego nad indywidualnym interesem strony.
Decyzja organu odwoławczego stała się przedmiotem skargi R. G. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której zarzucił rażące naruszenie prawa, tj. art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji. Skarżący podał, że nie pełnił służby z powodu choroby w okresie od 26.01.2015 r. do 24.01.2016 r. (nie upłynął okres 12 miesięcy), a w dniu 25 stycznia 2016 roku stawił się do Komendy Miejskiej Policji w O. oraz wyraził gotowość pełnienia służby, co obrazuje pismo złożone do akt sprawy. Tym samym doszło do przerwania 12-miesięcznego okresu od dnia zaprzestania służby z powodu choroby i nie było podstaw do zastosowania wskazanej normy prawnej. Skarżący wskazał, że okoliczność niedysponowania zaświadczeniem lekarza medycyny pracy o dopuszczeniu do pełnienia służby, nie wynikała z jego winy. Podniósł, że po wydaniu skierowania na badania do lekarza medycyny pracy, udał się do wyznaczonego lekarza, jednak lekarz ten odmówił przeprowadzenia badania, bezpodstawnie żądając zaświadczenia, którego skarżący nie posiadał. Skarżący wskazał, że w dniach 26 -29 stycznia 2016 r. wyraził akces podjęcia służby i stawił się w miejscu służby, co potwierdza raport D. K. datowany na 29.01.2016 roku, jednak nie został dopuszczony do podjęcia obowiązków z uwagi na brak zaświadczenia lekarskiego. Podniósł, że wyraził gotowość pełnienia służby przed upływem 12 miesięcy od jej zaprzestania z powodu choroby i tylko wola komendanta i lekarza medycyny pracy, odmawiającego badań, stoją na przeszkodzie jego powrotowi do pracy.
W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji z siedziba w R. wniósł o jej oddalenie, powołując się na dotychczasowe ustalenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności Sąd wskazał, że służbę w Policji mogą pełnić osoby posiadające zdolność fizyczną i psychiczną do jej pełnienia (art. 25 ust. 1 ustawy o Policji). WSA podzielił stanowisko organu, że wprawdzie w sprawie doszło do przerwania ciągłości zwolnienia lekarskiego, jednakże nie nastąpiło przerwanie okresu niespełnienia służby od czasu jej zaprzestania z powodu choroby. Skarżący przebywał na zwolnieniach lekarskich poświadczających niezdolność do pracy od dnia 26 stycznia 2015 r. do dnia 24 stycznia 2016 r.). Jest bezsporne, że od dnia 26 stycznia 2015 r. skarżący zaprzestał pełnienia służby z powodu choroby. Zatem, w sprawie tej nie nastąpiło faktyczne podjęcie przez skarżącego służby ani w dniu 25 stycznia 2016 r. (gdy skarżący wyraził gotowość jej podjęcia) ani w dniach następnych, albowiem – co także jest bezsporne – skarżący nie został do służby dopuszczony. To z kolei wynikało z tego, że skarżący – skierowany 25 stycznia 2016 r. – na badania kontrolne do lekarza medycyny pracy, nie dostarczył zaświadczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do pełnienia służby. Brak przedłożenia tego zaświadczenia spowodował, iż nie było możliwości dopuszczenia funkcjonariusza do wykonywania obowiązków służbowych. Sąd I instancji podzielił stanowisko organu, że to na funkcjonariuszu ciążył obowiązek przedstawienia stosowanego zaświadczenia lekarskiego. Powyższe wynikało z art. 229 § 2 i 4 Kodeksu pracy, który miał zastosowanie do policjanta na mocy § 3 ust. 1 pkt 1 zarządzenia Nr 916 Komendanta Głównego Policji z dnia 24 sierpnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków bezpieczeństwa i higieny służby oraz organizacji służby bhp w Policji (Dz. Urz. KGP Nr 16, poz. 98).
Sąd I instancji wskazał, że w art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji nie chodzi o upływ 12 miesięcy zwolnienia lekarskiego, ale upływ 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby, co w niniejszej sprawie miało miejsce. Przerwanie biegu okresu wskazanego w art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji może nastąpić w przypadku ustalenia zdolności policjanta do pełnienia służby, jednak taka sytuacja w niniejszej sprawie nie nastąpiła. W analizowanym przypadku – wobec nieprzedłożenia przez skarżącego zaświadczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań do pełnienia służby, a jednocześnie niewykazania żadnym dowodem podnoszonej w postępowaniu administracyjnym okoliczności w postaci odmowy przeprowadzenia przez lekarza medycyny pracy badania – nie było podstaw, aby uznać, że niedopuszczenie do służby nie było uzasadnione. Tym samym, wobec spełnienia przesłanki z art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji, organ miał podstawy do zastosowania tego przepisu. Sąd I instancji stwierdził, że organy wydając rozkaz personalny i zaskarżoną decyzję nie przekroczyły granic uznania administracyjnego. Zostały one uzasadnione zgodnie z wymogami art. 107 § 3 K.p.a. a nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności uzasadnione było interesem społecznym tożsamym w tym przypadku z interesem służby. Policja jako formacja przeznaczona do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz utrzymania bezpieczeństwa i porządku publicznego nie może bowiem wypełniać swej roli poprzez funkcjonariuszy, którzy z przyczyn pozamerytorycznych służby pełnić nie mogą.
Mając wszystkie powyższe względy na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny
w Warszawie oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej jako: P.p.s.a.).
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiódł R. G. wnosząc o jego uchylenie i uwzględnienie skargi, ewentualnie - o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, a w każdym przypadku - o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił:
I. naruszenie prawa materialnego, tj.:
1) art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji, poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegającą na przyjęciu, że w okolicznościach faktycznych przedmiotowej sprawy upłynął okres 12 miesięcy, pomimo że skarżący zaprzestał pełnienia służby z powodu choroby od dnia 26 stycznia 2015 r. do dnia 24 stycznia 2016 r., a więc przez okres krótszy niż 12 miesięcy; podstawą wydania rozkazu personalnego, utrzymanego w drodze decyzji organu II instancji nie było zaprzestanie służby z powodu choroby, a z powodu nieprzedstawienia zaświadczenia lekarskiego;
2) art. 229 § 2 i 4 Kodeksu pracy w zw. z § 3 ust. 1 pkt 1 Zarządzenia Nr 916 Komendanta Głównego Policji z dnia 24 sierpnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków bezpieczeństwa i higieny służby oraz organizacji służby Bhp w Policji, poprzez błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że przedstawienie stosownego zaświadczenia lekarskiego ciąży na funkcjonariuszu Policji, gdy faktycznie obowiązkiem pracodawcy jest ustalenie stanu zdrowia pracownika po okresie długotrwałej absencji chorobowej, co wynika z art. 229 Kodeksu pracy.
II) naruszenie prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.
1) art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066) poprzez nienależyte wykonanie obowiązku kontroli w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c w zw. z art. 134 § 1 w zw. z art. 151 P.p.s.a. w związku z:
a) art. 7, art. 8, art. 9, art. 11, art. 75, art. 77 § 1,art. 80, art. 107 § 3 K.p.a. polegające na oddaleniu skargi oraz nieuchyleniu decyzji organu II instancji, pomimo iż w sprawie nie zebrano i nie rozważono wszystkich okoliczności sprawy mających istotny wpływ na jej wynik, a w szczególności odstąpiono od przesłuchania w charakterze świadka kadrowej, przełożonych jak i skarżącego oraz odstąpiono od sprawdzenia przyczyn nieprzebadania skarżącego w dniu 25.01.2016 r. przez lekarza medycyny pracy i nie wyjaśniono faktu przekazania przez tego lekarza dokumentów potwierdzających stawienie się skarżącego na badania kontrolne w postaci częściowo wypełnionej karty badania profilaktycznego R. G. z dnia 25.01.2016 r. oraz dwóch egzemplarzy niewypełnionego orzeczenia lekarskiego z pieczątką ambulatorium w O. oraz numerem ewidencyjnym [...], co wskazuje na fakt, że skarżący był gotowy poddać się badaniu lekarskiemu, ale z przyczyn od siebie niezależnych, nie został przebadany, co skutkowało nienależytym i niewyczerpującym wyjaśnieniem skarżącemu w uzasadnieniu decyzji okoliczności faktycznych i prawnych zwolnienia ze służby w Policji,
b) art. 107 § 3 K.p.a. polegające na oddaleniu zamiast uwzględnieniu skargi, a w konsekwencji nieuchyleniu decyzji organów I i II instancji, pomimo iż w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji brak wskazania powodów, dla których organ mając możliwość wyboru sposobu rozstrzygnięcia sprawy zdecydował się na zwolnienie skarżącego ze służby, co skutkowało tym, że podjęta w drodze uznania decyzja posiada cechy dowolności.
c) art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. polegające na oddaleniu zamiast uwzględnieniu skargi, a w konsekwencji nieuchyłeniu decyzji organu II instancji, pomimo iż utrzymała ona w mocy rozkaz personalny nr [...] Komendanta Miejskiego Policji w O. z dnia [...] lutego 2016 r. w przedmiocie zwolnienia ze służby opatrzonego rygorem natychmiastowej wykonalności w sytuacji niezebrania i nierozważenia wszystkich okoliczności sprawy mających istotny wpływ na jej wynik, a w szczególności odstąpienia od przesłuchania w charakterze świadka kadrowej, przełożonych jak i skarżącego oraz od sprawdzenia przyczyn nieprzebadania skarżącego w dniu 25.01.2016r. przez lekarza medycyny pracy i nie wyjaśniono faktu przekazania przez tego lekarza dokumentów potwierdzających stawienie się skarżącego na badania kontrolne w postaci częściowo wypełnionej karty badania profilaktycznego R. G. z dnia 25.01.2016r oraz dwóch egzemplarzy niewypełnionego orzeczenia lekarskiego z pieczątką ambulatorium w O. oraz numerem ewidencyjnym [...].
2) art. 134 § 1 oraz art. 106 § 3 P.p.s.a. poprzez zaniechanie wyjścia poza granice skargi, mimo że w przedmiotowej sprawie Sąd powinien to uczynić, i nieprzeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego na okoliczność odmowy przeprowadzenia przez lekarza medycyny pracy badania,
3) art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez zaniechanie wyjaśnienia w uzasadnieniu wyroku jakie argumenty organów I i II instancji doprowadziły Sąd do przekonania, że wydając rozkaz personalny i zaskarżoną decyzję organy nie przekroczyły uznania administracyjnego, co nie pozwala na skontrolowanie przez strony postępowania oraz przez Naczelny Sąd Administracyjny, czy Sąd pierwszej instancji nie popełnił błędu w swoim rozumowaniu.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Komendant Wojewódzki Policji z siedzibą w R. wniósł o jej oddalenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zgodzić należy się ze stanowiskiem Sądu I instancji, że niniejszej sprawie organ miał podstawę do zwolnienia skarżącego ze służby w oparciu o art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji, zgodnie z którym policjanta można zwolnić ze służby w przypadku upływu 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby. Wojewódzki Sąd Administracyjny trafnie wywiódł, że w przepisie tym jest mowa o nieprzerwanym okresie zaprzestania służby z powodu choroby, nie zaś o nieprzerwanym okresie korzystania przez policjanta ze zwolnień lekarskich. Przerwanie okresu o jakim mowa w art. 41 ust. 2 pkt 7 ww. ustawy mogłoby nastąpić jedynie wówczas, gdyby policjant po zakończeniu leczenia, ale przed upływem okresu 12 miesięcy od zaprzestania świadczenia służby z powodu choroby, stawił się do służby i został dopuszczony do wykonywania czynności służbowych.
Z ustalonego w niniejszej sprawie stanu faktycznego bezspornie wynika, że skarżący od dnia 26 stycznia 2015 r. do dnia 24 stycznia 2016 r. przebywał na nieprzerwanym zwolnieniu lekarskim. W dniu 25 stycznia 2016 r. skarżący zgłosił gotowość podjęcia służby. Samo jednakże zgłoszenie gotowości podjęcia służby nie mogło stanowić podstawy do uznania, że stan zdrowia skarżącego nie stanowi już przeszkody do ponownego jej podjęcia. Z uwagi na fakt, iż skarżący przebywał do 24 stycznia 2016 r. na zwolnieniu lekarskim trwającym ponad 30 dni, Komendant Miejski Policji w O. nie mógł dopuścić skarżącego do pracy bez stosowanego zaświadczenia lekarskiego stwierdzającego brak przeciwwskazań do podjęcia służby. Komendant w pierwszej kolejności zobligowany był zatem (co też uczynił w przedmiotowej sprawie) do skierowania skarżącego na badania kontrolne celem uzyskania przez niego zaświadczenia. Stosownie bowiem do treści § 3 ust. 1 pkt 1 zarządzenia nr 916 z dnia 24 sierpnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków bezpieczeństwa i higieny służby oraz organizacji służby bhp w Policji (Dz. Urz. KGP z 2004 r. Nr 16, poz. 98), w celu zapewnienia bezpieczeństwa i higieny służby w Policji stosuje się odpowiednio przepisy działu X ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U. z 2014 r., poz. 1502 ze zm., dalej: "K.p."), o ile przepisy ustawy o Policji i inne przepisy szczególne nie stanowią inaczej. Zawarty w tym dziale art. 229 § 2 K.p. stanowi, że pracownik podlega kontrolnym badaniom lekarskim w przypadku niezdolności do służby spowodowanej chorobą trwającej dłużej niż 30 dni, w celu ustalenia zdolności do wykonywania służby na dotychczasowym stanowisku, natomiast art. 229 § 4 K.p. określa, że pracodawca nie może dopuścić do pracy pracownika bez aktualnego orzeczenia lekarskiego stwierdzającego brak przeciwwskazań do pracy na określonym stanowisku w warunkach pracy opisanych w skierowaniu na badania lekarskie. Kontrolne badania lekarskie przeprowadza się na podstawie skierowania wydanego przez pracodawcę (art. 229 § 4a). Zawarty również w dziale X Kodeksu pracy art. 211 stanowi, że przestrzeganie przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy jest podstawowym obowiązkiem policjanta. Z treści przytoczonych przepisów jednoznacznie wynika, że to przełożony policjanta właściwy w sprawach osobowych określa zakres i termin wykonania badań lekarskich, w tym więc i kontrolnych, że podstawę obowiązku wykonania badań kontrolnych stanowi niezdolność do pracy policjanta spowodowana chorobą trwająca dłużej niż 30 dni, oraz że wymóg poddania się takim badaniom stanowi podstawowy obowiązek policjanta, gdyż jest on koniecznym elementem możliwości wydania orzeczenia w przedmiocie przeciwwskazań lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do pracy na określonym stanowisku.
Skarżący w dniu 25 stycznia 2016 r. otrzymał skierowanie na badanie kontrolne i udał się do placówki medycznej, jednakże nie otrzymał zaświadczenia o braku przeciwwskazań zdrowotnych do pełnienia służby. Nie może być zatem wątpliwości, że skarżący nie mógł być dopuszczony do służby, nie tylko w dniu 25 stycznia 2016 r., ale również po tej dacie, aż do czasu przedstawienia odpowiedniego zaświadczenia lekarskiego. Mimo przerwania ciągłości zwolnienia lekarskiego, nie nastąpiło więc przerwanie okresu nieświadczenia służby od czasu jej zaprzestania z powodu choroby, ponieważ faktyczne podjęcie służby przez policjanta nie miało miejsca. Spełniona zatem została przesłanka określona w art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji. Przed upływem terminu określonego w tym przepisie skarżący nie uzyskał zaświadczenia lekarskiego o możliwości podjęcia służby i niezależnie od tego z jakich przyczyn do tego doszło, zmaterializowała się przesłanka określona w tym przepisie. Należy przy tym podkreślić, że niezwłocznie po zgłoszeniu gotowości do podjęcia służby skarżący otrzymał skierowanie na badania kontrolne, których termin wyznaczono na ten sam dzień. Komendant Miejski Policji w O. wywiązał się ze swoich obowiązków i stworzył skarżącemu warunki do uzyskania zaświadczenia stwierdzającego brak przeciwwskazań zdrowotnych do podjęcia służby, które umożliwiłoby dopuszczenie go do pełnienia czynności służbowych przed upływem 12 miesięcy od momentu zaprzestania jej wykonywania z powodu choroby. Skarżący w żaden sposób nie uprawdopodobnił, że nieuzyskanie wymaganego zaświadczenia przed upływem tego terminu, spowodowane było okolicznościami od niego niezależnymi. Jak wynika z notatki służbowej st. insp. B. K., w dacie wystawienia skierowania skarżący miał świadomość, że wykonanie badań kontrolnych jest uwarunkowane przedstawieniem zaświadczenia o zakończeniu leczenia. Z raportu skarżącego sporządzonego w dniu 27 stycznia 2016 r. wynika, że w trakcie wyznaczonej wizyty zaświadczenia takiego nie przedstawił lekarzowi medycyny pracy, gdyż - w jego przekonaniu - nie miał takiego obowiązku. Nawet zatem jeżeli przyczyną nieuzyskania orzeczenia lekarskiego był wskazywany przez stronę fakt braku tego zaświadczenia, nie można uznać, że nastąpiło to bez winy skarżącego. Skarżący na własne ryzyko zgłosił się na badania bez tego dokumentu i obciążają go skutki jego nieprzedstawienia. W tym względzie ani przełożonemu skarżącego, ani lekarzowi medycyny pracy nie można zarzucić, iż to za ich przyczyną zmaterializowała się przesłanka umożliwiająca zastosowanie art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji. Wskazania również wymaga, iż zarówno organy administracji, jak i sądy administracyjne nie posiadają wiedzy i kompetencji do dokonywania samodzielnej, merytorycznej weryfikacji zakresu dokumentacji niezbędnej do przeprowadzenia badania kontrolnego. Dlatego też brak przeprowadzenia postępowania dowodowego na okoliczność przyczyn nieprzebadania skarżącego w dniu 25 stycznia 2016 r. nie stanowi naruszenia przepisów postępowania, które mogłoby mieć jakiekolwiek znaczenia na wynik sprawy. Podniesione w tym względzie zarzuty naruszenia art. 1 § 1 i 2 Prawa o ustroju sądów administracyjnych w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c w zw. z art. 134 § 1 w zw. z art. 151 w zw. z art. 106 § 3 P.p.s.a. w związku z art. 7, art. 8, art. 9, art. 11, art. 75, art. 77 § 1,art. 80, art. 107 § 3 i art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., należało uznać za niezasadne.
Jak już wyżej wskazano Sąd I instancji prawidłowo zinterpretował przesłanki, o których mowa w art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji. Dwunastomiesięczny okres zaprzestania służby z powodu choroby nie został przerwany z powodu nieprzedstawienia przez funkcjonariusza zaświadczenia lekarskiego, o którym mowa w art. 229 § 2 i 4 K.p. W rezultacie, organ mógł skorzystać z kompetencji przewidzianej w powyższym przepisie ustawy o Policji. Użycie w omawianej normie prawnej zwrotu "można zwolnić" oznacza, że rozwiązanie stosunku służbowego ma wówczas charakter fakultatywny i zostało pozostawione tzw. uznaniu administracyjnemu. Kontrola sądowa w takich przypadkach obejmuje proces wydawania decyzji (spełnienie przez organ wymogów proceduralnych), ustalenie stanu faktycznego jako elementu tego procesu, czy wszechstronność oceny faktów. Kontrola dotyczy jedynie tej części decyzji uznaniowej, która powiązana jest z określonymi i ostrymi kryteriami prawnymi, nie obejmuje zaś tej części treści rozstrzygnięcia, która wiąże się z realizowaniem określonej polityki administracyjnego stosowania prawa (rozumienia celowości administracyjnej czy roli słuszności w kształtowaniu treści decyzji) w ramach luzów decyzyjnych stworzonych przez podstawy decyzji uznaniowej (por. wyrok NSA z dnia 20 kwietnia 2010 r., sygn. akt I OSK 130/10 i z dnia 19 maja 2011 r. sygn. akt I OSK 301/11). W konsekwencji w sprawach dotyczących fakultatywnego zwolnienia policjanta ze służby sądy administracyjne mogą badać, czy decyzja o rozwiązaniu stosunku służbowego nie jest arbitralna lub została podjęta przy użyciu niedozwolonych kryteriów. Nie mogą natomiast wkraczać w kompetencje właściwych organów i przesądzać, czy dany policjant powinien pozostać w gronie funkcjonariuszy Policji.
Należy podkreślić, że przepis art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy nie zapewnia policjantom, którzy zaprzestali służby z powodu choroby, bezwzględnej ochrony trwałości stosunku służbowego. Funkcjonariuszom przyznano jedynie ochronę czasową, gwarantując, że przed upływem wyznaczonego okresu nie mogą być oni w omawianym trybie zwolnieni ze służby. Później, po zakończeniu okresu ochronnego, kwestia pozostawienia tych osób w służbie oraz terminu ewentualnego zwolnienia ze służby zależy od uznania właściwych przełożonych. Możliwość pozostawienia w służbie funkcjonariusza, który od 12 miesięcy zaprzestał służby z powodu choroby, winna być oceniana z punktu widzenia określonych w ustawie zadań oraz organizacji Policji, w tym uprawnień i obowiązków przełożonych w zakresie zapewnienia prawidłowego działania podległych im jednostek oraz kształtowania składu osobowego podlegającego im zespołu ludzi oraz interesu służby. Niewątpliwie długotrwała nieobecność skarżącego w służbie miała wpływ zarówno na organizację, jak i efektywność działania jednostki Policji, w której pełnił służbę. W tej sytuacji Komendant Miejski Policji w O., odpowiedzialny za sprawne realizowanie zadań formacji, miał podstawy do przyjęcia, że dalsze pozostawanie skarżącego w służbie nie jest uzasadnione. Nie można więc temu organowi skutecznie zarzucić, że decydując się na zwolnienie skarżącego ze służby, wykroczył poza dopuszczalny zakres przyznanych mu kompetencji oraz by takie jego działanie było arbitralne. WSA w Warszawie trafnie zatem w działaniach organów Policji nie dopatrzył się naruszenia kwestionowanego przez stronę art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji. Konstatacja Sądu, iż organ nie przekroczył granic uznania administracycjnego jest wprawdzie bardzo zwięzła, niemniej pozwoliła Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu na rozpatrzenie poszczególnych zarzutów postawionych w skardze kasacyjnej. Brak zatem podstaw do uchylenia zaskarżonego wyroku z powodu naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Adminstracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.
-----------------------
8

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI