Orzeczenie · 2019-08-30

I OSK 2871/17

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2019-08-30
NSAAdministracyjneWysokansa
policjafunkcjonariuszrównoważnik pieniężnybrak lokaluzwrot świadczeniaprzedawnieniewymagalność roszczeniadecyzja administracyjnapostępowanie sądowoadministracyjne

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej funkcjonariusza policji R. R. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił jego skargę na decyzję Komendanta Stołecznego Policji o zwrocie nienależnie pobranego równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. Funkcjonariusz kwestionował zasadność obowiązku zwrotu 33.136,40 zł za okres od października 2007 r. do lipca 2015 r., podnosząc zarzut przedawnienia roszczenia na podstawie art. 107 ust. 1 ustawy o Policji. Sąd I instancji, powołując się na orzecznictwo NSA, uznał, że roszczenie o zwrot nienależnie wypłaconego świadczenia staje się wymagalne dopiero z dniem uprawomocnienia się decyzji stwierdzającej nieważność decyzji przyznającej ten równoważnik, a nie z dniem jego wypłaty. Skarżący w skardze kasacyjnej zarzucił naruszenie prawa materialnego, argumentując, że wymagalność roszczenia o zwrot nienależnego świadczenia powinna być liczona od chwili jego spełnienia, zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że stanowisko Sądu I instancji jest zgodne z prawem. NSA podkreślił, że obowiązek zwrotu nienależnie wypłaconego równoważnika jest orzekany w formie decyzji, a podstawą do jej wydania jest m.in. uprawomocnienie się decyzji stwierdzającej nieważność decyzji przyznającej świadczenie. Dopiero od tego momentu organ ma możliwość żądania zwrotu i rozpoczyna się bieg terminu przedawnienia.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie momentu wymagalności roszczenia o zwrot nienależnie pobranych świadczeń pieniężnych przez funkcjonariuszy, gdy podstawą ich wypłaty była decyzja, która następnie została wyeliminowana z obrotu prawnego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariuszy Policji i równoważnika za brak lokalu mieszkalnego, ale zasada ustalania wymagalności może być stosowana analogicznie w innych sprawach administracyjnych dotyczących zwrotu świadczeń.

Zagadnienia prawne (2)

Od kiedy należy liczyć bieg terminu przedawnienia roszczenia o zwrot nienależnie pobranego równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego przez funkcjonariusza Policji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Bieg terminu przedawnienia roszczenia o zwrot nienależnie pobranego równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego rozpoczyna się z dniem uprawomocnienia się decyzji stwierdzającej nieważność decyzji o przyznaniu tego równoważnika, ponieważ dopiero od tego momentu organ ma możliwość orzeczenia o obowiązku zwrotu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że obowiązek zwrotu nienależnie wypłaconego świadczenia nie powstaje z mocy prawa, lecz jest orzekany w formie decyzji. Podstawą do wydania takiej decyzji jest m.in. uprawomocnienie się decyzji stwierdzającej nieważność decyzji przyznającej świadczenie. Dopiero od tego momentu organ ma tytuł prawny do żądania zwrotu i rozpoczyna się bieg terminu przedawnienia.

Czy przepis art. 107 ust. 1 ustawy o Policji, dotyczący przedawnienia roszczeń, ma zastosowanie do roszczeń o zwrot nienależnie pobranego równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, przepis art. 107 ust. 1 ustawy o Policji ma zastosowanie do roszczeń o zwrot nienależnie pobranego równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego.

Uzasadnienie

Sąd I instancji wyjaśnił, że przepis art. 107 ust. 1 ustawy o Policji, zgodnie z którym roszczenia z tytułu prawa do uposażenia i innych świadczeń oraz należności pieniężnych ulegają przedawnieniu z upływem 3 lat od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne, ma zastosowanie do wszelkich świadczeń pieniężnych wynikających z ustawy, w tym do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną R. R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Przepisy (6)

Główne

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.o. Policji art. 107 § 1

Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 176

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

rozp. MSWiA art. 7 § 2

Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Roszczenie o zwrot nienależnie wypłaconego równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego staje się wymagalne dopiero z dniem uprawomocnienia się decyzji stwierdzającej nieważność decyzji przyznającej ten równoważnik.

Odrzucone argumenty

Roszczenie o zwrot nienależnie pobranego równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego uległo przedawnieniu, ponieważ wymagalność należy liczyć od daty wypłaty świadczenia, a nie od daty uprawomocnienia się decyzji stwierdzającej nieważność decyzji przyznającej świadczenie.

Godne uwagi sformułowania

Wymagalność świadczenia to stan, w którym wierzyciel uzyskuje możność żądania zaspokojenia, a dłużnik zostaje obarczony obowiązkiem spełnienia świadczenia, ustalany jest na podstawie tego, kiedy świadczenie miało być spełnione. • W przypadku żądania przez organ Policji zwrotu nienależnie wypłaconego funkcjonariuszowi równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego wymagalność powstaje wówczas, gdy prawomocnie zostanie wyeliminowana z obrotu prawnego decyzja przyznająca to świadczenie. • Przedawnienie chroni interesy dłużnika, ograniczając w czasie skuteczność roszczeń, chroni także wierzyciela, dla którego termin przedawnienia jest okresem, w którym może swoich roszczeń dochodzić.

Skład orzekający

Iwona Bogucka

sprawozdawca

Marek Stojanowski

przewodniczący

Rafał Wolnik

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie momentu wymagalności roszczenia o zwrot nienależnie pobranych świadczeń pieniężnych przez funkcjonariuszy, gdy podstawą ich wypłaty była decyzja, która następnie została wyeliminowana z obrotu prawnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariuszy Policji i równoważnika za brak lokalu mieszkalnego, ale zasada ustalania wymagalności może być stosowana analogicznie w innych sprawach administracyjnych dotyczących zwrotu świadczeń.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia przedawnienia roszczeń w kontekście świadczeń funkcjonariuszy, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego i osób związanych ze służbami mundurowymi.

Kiedy policjant musi zwrócić pieniądze? Kluczowa data dla przedawnienia roszczeń.

Dane finansowe

WPS: 33 136,4 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst