I OSK 2835/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej T.W. od wyroku WSA w Szczecinie, który oddalił jego skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie w przedmiocie umorzenia należności z tytułu opłaty za pobyt dzieci w placówce opiekuńczo-wychowawczej. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania, wskazując na swoją trudną sytuację zarobkową i majątkową jako podstawę do umorzenia opłaty. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, nie stwierdził przesłanek nieważności postępowania. Sąd podkreślił, że podstawę materialnoprawną stanowi ustawa o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, a w szczególności art. 194 ust. 2 i 3. Zgodnie z tymi przepisami, rada powiatu określa szczegółowe warunki umorzenia opłat, a starosta może działać jedynie w ramach tych zasad. NSA uznał, że skarżący, mimo deklarowanych niskich dochodów, jest osobą zdolną do pracy i powinien ponosić przynajmniej częściową odpłatność za pobyt dzieci, zwłaszcza że sytuacja na rynku pracy w Szczecinie nie uniemożliwiała podjęcia zatrudnienia. Sąd I instancji prawidłowo zaaprobował decyzję organu, która pozwoliła na częściowe umorzenie należności i rozłożenie pozostałej kwoty na raty. NSA oddalił skargę kasacyjną, nie orzekając o kosztach pomocy prawnej z urzędu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących umarzania opłat za pobyt dzieci w pieczy zastępczej, rola uchwał rady powiatu oraz zasada uznania administracyjnego.
Sprawa dotyczy konkretnej uchwały Rady Miasta Szczecin i specyficznej sytuacji skarżącego. Uznaniowy charakter decyzji organu ogranicza możliwość kwestionowania jej przez sąd.
Zagadnienia prawne (3)
Czy trudna sytuacja materialna i zarobkowa osoby zobowiązanej do ponoszenia opłaty za pobyt dziecka w pieczy zastępczej stanowi podstawę do umorzenia tej opłaty, nawet jeśli osoba ta jest zdolna do pracy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, nawet w trudnej sytuacji materialnej, osoba zdolna do pracy powinna ponosić przynajmniej częściową odpłatność za pobyt dziecka w pieczy zastępczej, o ile sytuacja na rynku pracy nie uniemożliwia podjęcia zatrudnienia.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że starosta może umorzyć opłatę jedynie w ramach uchwały rady powiatu. Osoba zdolna do pracy, mimo niskich dochodów, powinna dążyć do poprawy swojej sytuacji materialnej i ponoszenia odpłatności, nawet w ograniczonym zakresie.
Jaka jest rola uchwały rady powiatu w procesie umarzania opłat za pobyt dziecka w pieczy zastępczej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Uchwała rady powiatu określa szczegółowe warunki umorzenia opłat, a starosta jest związany tymi zasadami i może działać jedynie w ich granicach.
Uzasadnienie
Przepis art. 194 ust. 2 ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej przyznaje wyłączną kompetencję radzie powiatu do określenia zasad umorzenia opłat. Starosta nie może odstąpić od ustalenia opłaty przy uwzględnieniu innych kryteriów niż wskazane w uchwale.
Czy sąd administracyjny może kwestionować decyzję uznaniową organu w zakresie umorzenia opłat, jeśli nie wskazano naruszenia konkretnych przepisów k.p.a.?
Odpowiedź sądu
Kontrola sądu administracyjnego nad decyzjami uznaniowymi jest ograniczona. Skarga kasacyjna, nawet oparta na drugiej podstawie kasacyjnej, musi wskazywać właściwe przepisy k.p.a. stanowiące podstawę oceny decyzji uznaniowej.
Uzasadnienie
Sąd zaznaczył, że podjęcie decyzji w spornym zakresie opiera się na uznaniu administracyjnym, co oznacza pewną swobodę decyzyjną organu. Kontrola sądowa jest w takich przypadkach ograniczona.
Przepisy (12)
Główne
u.w.s.r.i.s.p.z. art. 194 § 2
Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej
Rada powiatu określa, w drodze uchwały, szczegółowe warunki umorzenia w całości lub w części, łącznie z odsetkami, odroczenia terminu płatności, rozłożenia na raty lub odstępowania od ustalenia opłaty za pobyt dziecka w pieczy zastępczej.
u.w.s.r.i.s.p.z. art. 194 § 3
Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej
Starosta na wniosek lub z urzędu, uwzględniając uchwałę, o której mowa w ust. 2, może umorzyć w całości lub w części, łącznie z odsetkami, odroczyć termin płatności, rozłożyć na raty lub odstąpić od ustalenia opłaty.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 176
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 193
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 258 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uchwała Rady Miasta Szczecin nr XLIV/1287/18 z dnia 11 września 2018 r. art. 1 § 1 pkt 2
Uchwała Rady Miasta Szczecin nr XLIV/1287/18 z dnia 11 września 2018 r. art. 6 § pkt 4
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz wysokości minimalnej stawki godzinowej w 2020 r.
Obwieszczenie Prezesa GUS z 28 września 2020 r. na dzień 30 czerwca 2020 r.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Trudna sytuacja zarobkowa i majątkowa skarżącego jako podstawa do umorzenia opłaty za pobyt dzieci w pieczy zastępczej.
Godne uwagi sformułowania
Starosta może działać wyłącznie w ramach zakreślonych uchwałą właściwej rady powiatu. • Podjęcie decyzji w spornym zakresie oparte jest na uznaniu administracyjnym co oznacza, iż organ może nie przyznać wnioskowanej pomocy nawet w przypadku, gdy stwierdzi zaistnienie okoliczności unormowanych przepisami. • Deklarowane zarobki skarżącego nie obiegają od minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2020 r.
Skład orzekający
Iwona Bogucka
przewodniczący
Piotr Przybysz
członek
Dariusz Chaciński
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących umarzania opłat za pobyt dzieci w pieczy zastępczej, rola uchwał rady powiatu oraz zasada uznania administracyjnego."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy konkretnej uchwały Rady Miasta Szczecin i specyficznej sytuacji skarżącego. Uznaniowy charakter decyzji organu ogranicza możliwość kwestionowania jej przez sąd.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje konflikt między potrzebami materialnymi obywatela a możliwościami finansowymi państwa w zakresie pieczy zastępczej, a także pokazuje ograniczenia prawne w umarzaniu należności.
“Czy trudna sytuacja materialna zwalnia z opłat za dzieci w pieczy zastępczej? NSA wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 1000 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.