I OSK 2513/23

Naczelny Sąd Administracyjny2024-02-22
NSAAdministracyjneWysokansa
przejęcie mieniaumowy międzynarodowedekret warszawskiroszczenia dekretoweprzymiot stronyzawieszenie postępowaniaNSAskarżący kasacyjnynieruchomości

NSA zawiesił postępowanie kasacyjne, ponieważ jego rozstrzygnięcie zależy od uchwały siedmiu sędziów NSA w sprawie statusu nabywców roszczeń dekretowych jako stron postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę na bezczynność Ministra Finansów w sprawie przejścia prawa własności nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa. Skarżący wywodził swój interes prawny z art. 7 dekretu z 1945 r. i umowy zbycia roszczeń. Sąd uznał, że rozstrzygnięcie sprawy zależy od uchwały siedmiu sędziów NSA w sprawie I OPS 1/23, dotyczącej przymiotu strony nabywców roszczeń dekretowych, i dlatego zawiesił postępowanie.

Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) rozpoznał skargę kasacyjną wniesioną przez [...] Sp. z o.o. S.K.A. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Warszawie, który oddalił skargę strony na bezczynność Ministra Finansów w przedmiocie stwierdzenia przejścia na rzecz Skarbu Państwa prawa własności nieruchomości. Skarżący upatrywał swój interes prawny w fakcie przysługiwania mu przymiotu strony w postępowaniu dotyczącym stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnych z lat 50. XX wieku oraz w normie art. 7 ust. 1 dekretu z 1945 r., wskazując na następstwo prawne po byłym właścicielu na podstawie umowy zbycia roszczeń dekretowych. NSA, powołując się na art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a., uznał, że rozstrzygnięcie niniejszej sprawy zależy od wyniku innego postępowania – wniosku Rzecznika Praw Obywatelskich o podjęcie uchwały przez siedmiu sędziów NSA (sygn. akt I OPS 1/23) w przedmiocie ustalenia, czy nabywcom roszczeń wynikających z art. 7 dekretu przysługuje przymiot strony w rozumieniu art. 28 K.p.a. W związku z tym, NSA postanowił zawiesić postępowanie sądowe do czasu prawomocnego zakończenia postępowania przed składem siedmiu sędziów.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Rozstrzygnięcie tej kwestii jest niezbędne do rozpoznania sprawy.

Uzasadnienie

NSA zawiesił postępowanie, ponieważ odpowiedź na pytanie prawne dotyczące przymiotu strony nabywców roszczeń dekretowych, które ma być rozstrzygnięte przez skład siedmiu sędziów NSA, ma kluczowe znaczenie dla oceny interesu prawnego skarżącego w niniejszej sprawie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (13)

Główne

P.p.s.a. art. 125 § § 1 pkt 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania.

dekret art. 7 § ust. 1

Dekret z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy

Podstawa interesu prawnego skarżącego.

Pomocnicze

k.p.a. art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

Definicja strony postępowania.

ustawa art. 2

Ustawa o dokonywaniu w księgach wieczystych wpisów na rzecz Skarbu Państwa w oparciu o międzynarodowe umowy o uregulowaniu roszczeń finansowych

ustawa art. 2a § ust. 2

Ustawa o dokonywaniu w księgach wieczystych wpisów na rzecz Skarbu Państwa w oparciu o międzynarodowe umowy o uregulowaniu roszczeń finansowych

ustawa art. 5 § ust. 2

Ustawa o dokonywaniu w księgach wieczystych wpisów na rzecz Skarbu Państwa w oparciu o międzynarodowe umowy o uregulowaniu roszczeń finansowych

p.p.s.a. art. 97 § § 1 pkt 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 140

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 127 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

dekret art. 7 § ust. 2

Dekret z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy

dekret art. 5

Dekret z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy

P.p.s.a. art. 193

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna do wystąpienia o uchwałę siedmiu sędziów.

Argumenty

Godne uwagi sformułowania

Sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania Czy nabywcy roszczeń wynikających z art. 7 dekretu [...] przysługuje przymiot strony – w rozumieniu art. 28 K.p.a. – w sprawie o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego na podstawie przepisów dekretu?

Skład orzekający

Jolanta Rudnicka

przewodniczący

Piotr Niczyporuk

członek

Anna Wesołowska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie zawieszenia postępowania w sprawach, których rozstrzygnięcie zależy od uchwały siedmiu sędziów NSA w kwestii przymiotu strony nabywców roszczeń dekretowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z dekretami warszawskimi i nabyciem roszczeń.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy historycznych roszczeń do nieruchomości i kluczowej kwestii procesowej dotyczącej przymiotu strony, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w prawie nieruchomości i administracyjnym.

Kluczowe pytanie o przymiot strony w sprawach dekretowych – NSA zawiesza postępowanie.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OSK 2513/23 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2024-02-22
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-10-23
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jolanta Rudnicka /przewodniczący/
Piotr Niczyporuk
Anna Wesołowska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6294 Przejęcie mienia na podstawie umów międzynarodowych
658
Hasła tematyczne
Zawieszenie/podjęcie postępowania
Sygn. powiązane
I SAB/Wa 258/22 - Wyrok WSA w Warszawie z 2023-03-28
Skarżony organ
Minister Finansów
Treść wyniku
Zawieszono postępowanie
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 125§1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Dnia 22 lutego 2024 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jolanta Rudnicka Sędziowie: sędzia NSA Piotr Niczyporuk sędzia del. WSA Anna Wesołowska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 22 lutego 2024 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej [...] Sp. z o.o. S.K.A. z siedzibą w Ł. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 marca 2023 r., sygn. akt I SAB/Wa 258/22 w sprawie ze skargi [...] Sp. z o.o. S.K.A. z siedzibą w Ł. na bezczynność Ministra Finansów w przedmiocie stwierdzenia przejścia na rzecz Skarbu Państwa prawa własności nieruchomości postanawia zawiesić postępowanie sądowe
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 28 marca 2023 r., oddalił skargę [...] Sp. z o.o. S.K.A. z siedzibą w Ł. (Skarżący) na bezczynność Ministra Finansów w przedmiocie przejścia na rzecz Skarbu Państwa prawa własności nieruchomości.
Skarżący wywiódł skargę kasacyjną od powyższego wyroku zarzucając Sądowi pierwszej instancji naruszenie prawa materialnego to jest art. 50 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 28 k.p.a. w związku z art. 2, 2a ust. 2 oraz 5 ust. 2 ustawy z dnia 9 kwietnia 1968 r. o dokonywaniu w księgach wieczystych wpisów na rzecz Skarbu Państwa w oparciu o międzynarodowe umowy o uregulowaniu roszczeń finansowych (Dz. U. nr 12 poz.65 ze zm., dalej "ustawa") w związku z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. w związku z art. 140 k.p.a. w zw. z art. 127 § 3 k.p.a. w związku z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w związku z art. 7 ust. 1 i ust. 2 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. nr 50 poz. 279, dalej "dekret") w związku z art. 5 dekretu.
Jak wynika z uzasadnienia skargi kasacyjnej, Skarżący przymiot strony w postępowaniu prowadzącym przez Ministra Finansów w sprawie przejścia na rzecz Skarbu Państwa prawa własności nieruchomości położonej w W. przy ul. N. [...] upatruje w fakcie przysługiwania mu przymiotu strony w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Gospodarki Komunalnej z [...] października 1952 r. nr [...] oraz utrzymanego nią w mocy orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej w [...] z [...] czerwca 1952 r. nr [...], odmawiającej przyznania prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości w. położonej przy ul. N. [...], ozn. nr hip. [...]. Podkreśla również, iż wywodzi swój interes prawny z normy art. 7 ust. 1 dekretu, bowiem jego poprzednik prawny złożył wniosek dekretowy dotyczący spornej nieruchomości.
Skarżący wyjaśnił również, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji dekretowych zostało zawieszone do czasu prawomocnego zakończenia postępowania w przedmiocie przejścia na rzecz Skarbu Państwa prawa własności nieruchomości.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.), dalej powoływanej jako "P.p.s.a.", Sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Przepis ten określa przesłanki fakultatywnego zawieszenia postępowania sądowego, a zagadnienie wstępne, będące przyczyną zawieszenia, musi mieć wpływ na wynik danego postępowania.
Jak wynika ze znajdującego się w aktach sprawy postanowienia Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej z [...] czerwca 2021 r. umarzającego postępowanie w sprawie udostępnienia Skarżącemu akt postępowania, Skarżący swoje następstwo prawne po byłym właścicielu nieruchomości objętej działaniem dekretu wywodzi z umowy sprzedaży z [...] grudnia 2009 r. na mocy którego spadkobiercy byłego właściciel odpłatnie zbyli i przenieśli ze skutkiem rozporządzającym wszelkie prawa i roszczenia przysługujące im w ramach dekretu na rzecz [...] SA z siedzibą w Ł., którego następcą prawnym jest właśnie Skarżący.
Wnioskiem z dnia 6 lutego 2023 r. Rzecznik Praw Obywatelskich, na podstawie art. 264 § 2 w zw. z art. 15 § 1 pkt 2 P.p.s.a. wystąpił o podjęcie uchwały w składzie siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego w zakresie rozstrzygnięcia następującego zagadnienia prawnego: "Czy nabywcy roszczeń wynikających z art. 7 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279, ze zm.) przysługuje przymiot strony – w rozumieniu art. 28 K.p.a. – w sprawie o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego na podstawie przepisów dekretu?". Sprawa ta została zarejestrowana pod sygn. akt I OPS 1/23.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, udzielenie odpowiedzi na przedstawione powyżej przez Rzecznika Praw Obywatelskich pytanie prawne ma znaczenie dla rozpoznania niniejszej sprawy, w której stroną Skarżący wywodzi swój interes prawny z art. 7 ust. 1 dekretu powołując się na następstwo prawne po byłym właścicielu nieruchomości, wynikające z umowy zbycia roszczeń dekretowych.
Z tych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 w zw. z art. 193 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI