I OSK 2482/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną M. O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, który utrzymał w mocy decyzję Wojewody Wielkopolskiego o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości na potrzeby przebudowy napowietrznej linii energetycznej SN-15kV. Spór koncentrował się na tym, czy planowane prace polegające na wymianie przewodów, słupów, budowie linii kablowej i stacji transformatorowej stanowią remont, czy też przebudowę linii energetycznej. Skarżący argumentował, że są to prace remontowe, które powinny być regulowane przez art. 124b ustawy o gospodarce nieruchomościami, a nie art. 124 tej ustawy, który dotyczy zakładania i przeprowadzania urządzeń przesyłowych. Podnosił również zarzuty procesowe, w tym dotyczące braku należytych rokowań oraz zawisłości postępowania cywilnego w sprawie o zasiedzenie służebności przesyłu. Naczelny Sąd Administracyjny, analizując definicje remontu i przebudowy zawarte w Prawie budowlanym, uznał, że planowane prace, ze względu na wymianę słupów na nowe, budowę linii kablowej i stacji transformatorowej, stanowią przebudowę, a nie remont. W związku z tym zastosowanie art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami było uzasadnione. Sąd uznał również, że rokowania zostały przeprowadzone, mimo braku porozumienia, a kwestia zawisłości postępowania cywilnego straciła na znaczeniu po oddaleniu wniosku o zasiedzenie służebności. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaKwalifikacja prac przy infrastrukturze przesyłowej jako remontu lub przebudowy, znaczenie rokowań w postępowaniu administracyjnym, dopuszczalność ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości na podstawie art. 124 u.g.n.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji przebudowy linii energetycznej i ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości na podstawie art. 124 u.g.n. Interpretacja przepisów Prawa budowlanego i ustawy o gospodarce nieruchomościami.
Zagadnienia prawne (4)
Czy planowane prace przy istniejącej linii energetycznej polegające na wymianie przewodów, słupów, budowie linii kablowej i stacji transformatorowej stanowią remont, czy też przebudowę w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Prace te stanowią przebudowę, a nie remont, ponieważ wiążą się ze zmianą parametrów technicznych obiektu i budową nowych elementów.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wymiana słupów na nowe, budowa linii kablowej i stacji transformatorowej wykracza poza definicję remontu (odtworzenie stanu pierwotnego) i spełnia kryteria przebudowy (zmiana parametrów użytkowych lub technicznych), co uzasadnia zastosowanie art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami.
Czy organ administracji publicznej prawidłowo przeprowadził rokowania z właścicielem nieruchomości przed wydaniem decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, rokowania zostały przeprowadzone, mimo że nie doprowadziły do zawarcia porozumienia.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że przepis art. 124 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie określa formy rokowań ani nie wymaga osiągnięcia porozumienia. Wystarczające jest, że strony przedstawiły swoje stanowiska, a brak zgody właściciela na proponowane warunki nie świadczy o braku rokowań, lecz o braku konsensusu.
Czy postępowanie administracyjne powinno zostać zawieszone ze względu na toczącą się sprawę cywilną o zasiedzenie służebności przesyłu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wniosek o zawieszenie postępowania nie zasługuje na uwzględnienie, zwłaszcza po oddaleniu wniosku o zasiedzenie.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że postępowanie o zasiedzenie służebności przesyłu nie stanowi zagadnienia wstępnego dla postępowania administracyjnego na podstawie art. 124 u.g.n., a służebność przesyłu nie ma pierwszeństwa przed tym postępowaniem. Dodatkowo, prawomocne oddalenie wniosku o zasiedzenie przez sąd cywilny pozbawiło podstaw prawnych dalsze zawieszenie postępowania administracyjnego.
Czy decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości powinna określać termin, na jaki zezwolenie zostało udzielone?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepis art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie nakłada obowiązku określenia terminu.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że ustawodawca nie przewidział obowiązku określania terminu w decyzji wydanej na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n., w przeciwieństwie do art. 124b ust. 3 u.g.n., który wyraźnie ogranicza czas udostępnienia nieruchomości do 6 miesięcy. Określenie terminu bez podstawy prawnej byłoby niedopuszczalne.
Przepisy (13)
Główne
u.g.n. art. 124 § 1 i 3
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Przepis ten znajduje zastosowanie w sytuacji zakładania i przeprowadzania na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania energii elektrycznej oraz innych obiektów niezbędnych do korzystania z tych urządzeń, gdy właściciel nie wyraża na to zgody. Dotyczy to zarówno budowy, jak i przebudowy.
Pomocnicze
u.g.n. art. 124b § 1
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Przepis ten dotyczy zobowiązania właściciela do udostępnienia nieruchomości w celu wykonania czynności związanych z konserwacją, remontami oraz usuwaniem awarii urządzeń przesyłowych, gdy właściciel nie wyraża na to zgody. W tej sprawie nie miał zastosowania, gdyż prace uznano za przebudowę.
P.b. art. 3 § pkt 6, 7a i 8
Ustawa - Prawo budowlane
Definicje budowy (pkt 6), przebudowy (pkt 7a) i remontu (pkt 8) były kluczowe dla rozróżnienia charakteru prac i zastosowania właściwych przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami.
P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt c
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy podstaw uchylenia decyzji lub postanowienia przez sąd administracyjny.
P.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna oddalenia skargi przez sąd administracyjny.
P.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa zakres rozpoznania sprawy przez NSA w granicach skargi kasacyjnej.
P.p.s.a. art. 184
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna orzekania przez NSA w przypadku oddalenia skargi kasacyjnej.
k.p.a. art. 7
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prawdy obiektywnej i podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
k.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada swobodnej oceny dowodów.
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 2
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
Możliwość uchylenia decyzji organu I instancji i orzeczenia co do istoty sprawy lub umorzenia postępowania.
k.p.a. art. 97 § § 1 pkt 4
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawa do zawieszenia postępowania, gdy rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku postępowania przed innym organem lub sądem.
k.p.a. art. 6
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów państwa.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Planowane prace stanowią przebudowę linii energetycznej, a nie remont, co uzasadnia zastosowanie art. 124 ust. 1 u.g.n. • Rokowania zostały przeprowadzone, mimo braku porozumienia. • Postępowanie administracyjne nie musiało być zawieszone ze względu na sprawę cywilną o zasiedzenie służebności.
Odrzucone argumenty
Prace przy linii energetycznej powinny być zakwalifikowane jako remont, a nie przebudowa. • Organ nie przeprowadził prawidłowo rokowań z właścicielem nieruchomości. • Postępowanie administracyjne powinno zostać zawieszone do czasu prawomocnego zakończenia sprawy cywilnej o zasiedzenie służebności. • Decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości powinna zawierać termin. • Zakres ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości został określony nieprecyzyjnie.
Godne uwagi sformułowania
Prace budowlane doprowadzą do zmiany takich parametrów dotychczasowej inwestycji, jak chociażby wysokość słupów energetycznych lub szerokość ich rozstawu, zmian w zakresie napięcia lub natężenia elektroenergetycznego albo zmian mocy pola elektroenergetycznego, powinno prowadzić do konkluzji, że tego rodzaju prace nie stanowią czynności związanych z remontem, konserwacją lub usuwaniem awarii w rozumieniu art. 124b u.g.n., lecz powinny być kwalifikowane odpowiednio do ich zakresu, a podstawą ich przeprowadzenia powinno być rozstrzygnięcie ograniczające właścicielowi sposób korzystania z nieruchomości, o którym mowa w art. 124 ust. 1 u.g.n. • W sytuacji gdy ustawodawca nie nakłada na organ orzekający w trybie art. 124 ust. 1 u.g.n. obowiązku wskazania w przedmiotowej decyzji terminu, to ustalenie terminu na podstawie powyższego przepisu byłoby działaniem bez podstawy prawnej. • Rokowania polegają bowiem na tym, że strony przedstawiają własne stanowiska w sprawie zgodnie z własną wiedzą i wolą. Nie oznaczają jednak konieczności osiągnięcia zgodnego stanowiska.
Skład orzekający
Aleksandra Łaskarzewska
sprawozdawca
Maria Grzymisławska-Cybulska
członek
Piotr Przybysz
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Kwalifikacja prac przy infrastrukturze przesyłowej jako remontu lub przebudowy, znaczenie rokowań w postępowaniu administracyjnym, dopuszczalność ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości na podstawie art. 124 u.g.n."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji przebudowy linii energetycznej i ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości na podstawie art. 124 u.g.n. Interpretacja przepisów Prawa budowlanego i ustawy o gospodarce nieruchomościami.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii rozróżnienia między remontem a przebudową infrastruktury przesyłowej, co ma bezpośrednie przełożenie na możliwość ograniczenia prawa własności. Jest to istotne dla prawników specjalizujących się w prawie nieruchomości i energetycznym.
“Przebudowa linii energetycznej to nie remont – NSA wyjaśnia, kiedy można ograniczyć prawo własności.”
Sektor
energetyka
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.