Orzeczenie · 2022-12-14

I OSK 2396/19

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2022-12-14
NSAAdministracyjneWysokansa
prawo jazdypunkty karnekontrola kwalifikacjiegzamin państwowyprawo o ruchu drogowymkodeks wykroczeńkodeks postępowania administracyjnegoNSAskarga kasacyjna

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A. P. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę na decyzję o skierowaniu kierowcy na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji. Skarżący podnosił zarzuty naruszenia prawa materialnego i procesowego, argumentując m.in., że zatarcie kar punktowych powinno skutkować dezaktualizacją wniosku o skierowanie na egzamin. NSA odrzucił te argumenty, wskazując, że starosta nie jest uprawniony do weryfikacji danych z ewidencji kierowców prowadzonej przez Policję. Sąd podkreślił, że skierowanie na egzamin kontrolny ma charakter związany i jest obligatoryjne po przekroczeniu 24 punktów karnych, a sankcja administracyjna ma charakter prewencyjny i nie narusza zasady ne bis in idem, nawet w połączeniu z sankcjami karnymi. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając wszystkie zarzuty za niezasadne.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy, zasady ne bis in idem w kontekście sankcji karnych i administracyjnych, zakres kontroli sądów administracyjnych.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu prawnego i faktycznego, w szczególności kwestii ewidencji punktów karnych i ich zatarcia.

Zagadnienia prawne (3)

Czy zatarcie ukarania za wykroczenia drogowe, za które przypisano punkty karne, ma wpływ na zasadność skierowania kierowcy na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zatarcie ukarania za wykroczenia drogowe nie wpływa na zasadność skierowania kierowcy na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, ponieważ starosta nie bada zasadności wpisów w ewidencji punktów karnych, a jedynie działa na podstawie wniosku Policji.

Uzasadnienie

NSA wyjaśnił, że starosta nie jest uprawniony do weryfikacji danych z ewidencji kierowców prowadzonej przez Policję. Skierowanie na egzamin kontrolny jest obligatoryjne po przekroczeniu 24 punktów karnych, a sankcja administracyjna ma charakter prewencyjny i nie narusza zasady ne bis in idem.

Czy kumulacja sankcji karnej (za wykroczenie) i administracyjnej (skierowanie na egzamin kontrolny) narusza zasadę ne bis in idem?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, kumulacja sankcji karnej i administracyjnej za ten sam czyn nie narusza zasady ne bis in idem, ponieważ sankcja administracyjna ma charakter prewencyjny i zabezpieczający, a nie represyjny, i dotyczy innych aspektów niż sankcja karna.

Uzasadnienie

NSA powołał się na orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego, wskazując, że zakaz ne bis in idem w ścisłym rozumieniu dotyczy ponownego wymierzenia sankcji karnej za ten sam czyn. Szerokie rozumienie zasady nie obejmuje zbiegu sankcji karnej i administracyjnej, jeśli ta ostatnia ma charakter prewencyjny i dotyczy innych aspektów (np. kwalifikacji kierowcy).

Czy sąd administracyjny jest uprawniony do badania zgodności ustaw z Konstytucją RP?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd administracyjny nie jest uprawniony do badania zgodności ustaw z Konstytucją RP, gdyż orzekanie w tym zakresie wykracza poza ramy sądowej kontroli administracji.

Uzasadnienie

NSA odwołał się do art. 3 § 1 p.p.s.a. i art. 184 Konstytucji RP, wskazując, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, a nie kontrolę konstytucyjności ustaw.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną.

Przepisy (33)

Główne

p.r.d. art. 114 § ust. 1 pkt 1 lit. b

Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym

u.k.p. art. 99 § ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 2

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami

u.k.p. art. 49 § ust. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami

p.p.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

k.w. art. 46 § § 1

Ustawa z dnia 20 maja 1971 r. Kodeks wykroczeń

k.p.a. art. 6

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 97 § § 1 pkt 4

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 11

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 140

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 141

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. b

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 5

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 156 § § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 176 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 182 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 193

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 106 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 177 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

rozp. MSW art. 5 § ust. 2

Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25 kwietnia 2012 r.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Zatarcie kar punktowych powinno wpływać na zasadność skierowania na egzamin kontrolny. • Kumulacja sankcji karnej i administracyjnej narusza zasadę ne bis in idem. • Sąd administracyjny powinien badać zgodność ustaw z Konstytucją RP. • Naruszenie przepisów postępowania przez Sąd I instancji, w tym brak odniesienia się do wszystkich zarzutów. • Wydanie decyzji przez organ II instancji bez podstawy prawnej (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.).

Godne uwagi sformułowania

starosta nie jest uprawniony do tego, aby podważać skuteczność wpisów w ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego • sankcja administracyjna odnosi się bowiem do tych aspektów, które nie były objęte orzeczeniem w sprawie wykroczenia, a ponadto realizuje ona odmienne funkcje i cele. Nie są to zasadniczo cele i funkcje represyjne (odwetowe), lecz prewencyjne i zabezpieczające. • nie narusza konstytucyjnej zasady proporcjonalności oraz zasady ne bis in idem zastosowanie względem skarżącego sankcji administracyjnej w postaci skierowania na egzamin kontrolny.

Skład orzekający

Elżbieta Kremer

sędzia

Piotr Przybysz

sprawozdawca

Zygmunt Zgierski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy, zasady ne bis in idem w kontekście sankcji karnych i administracyjnych, zakres kontroli sądów administracyjnych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu prawnego i faktycznego, w szczególności kwestii ewidencji punktów karnych i ich zatarcia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu punktów karnych i kontroli kwalifikacji kierowców, a także ważnych zasad prawnych jak ne bis in idem.

Zatarcie punktów karnych nie chroni przed egzaminem na prawo jazdy? NSA wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst