I OSK 2381/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła odmowy wydania zaświadczenia o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, na której znajdował się wyłącznie budynek garażowy. Spółka D. S.A. argumentowała, że garaż ten jest niezbędny do prawidłowego korzystania z budynków mieszkalnych i powinien być objęty przekształceniem na podstawie ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę spółki, interpretując ustawę w sposób ścisły, że dotyczy ona wyłącznie nieruchomości zabudowanych budynkami mieszkalnymi, a garaż stanowiący odrębną nieruchomość (posiadający własną księgę wieczystą) nie spełnia tych kryteriów. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną spółki, uznał zarzut naruszenia art. 1 ust. 2 pkt 2 i 3 ustawy za zasadny. Sąd przyjął, że dla potrzeb stosowania ustawy przekształceniowej należy stosować materialnoprawne (funkcjonalne) rozumienie pojęcia 'nieruchomość', a nie wieczystoksięgowe. Oznacza to, że przekształceniu mogą podlegać również grunty niezabudowane budynkami mieszkalnymi, ale stanowiące infrastrukturę funkcjonalnie związaną z budynkami mieszkalnymi i umożliwiającą ich prawidłowe użytkowanie, nawet jeśli posiadają odrębną księgę wieczystą. NSA uchylił zaskarżony wyrok WSA oraz postanowienia organów administracji, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania na rzecz spółki.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja pojęcia 'nieruchomość zabudowana na cele mieszkaniowe' na potrzeby ustawy przekształceniowej, dopuszczająca funkcjonalne powiązanie nieruchomości z budynkami mieszkalnymi, nawet jeśli stanowią odrębne księgi wieczyste.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji garażu podziemnego, ale jego funkcjonalne podejście może być stosowane do innych obiektów infrastruktury towarzyszącej budynkom mieszkalnym.
Zagadnienia prawne (2)
Czy nieruchomość zabudowana wyłącznie garażem, stanowiąca odrębną księgę wieczystą, może zostać przekształcona w prawo własności na podstawie ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli garaż jest funkcjonalnie związany z budynkami mieszkalnymi i umożliwia ich prawidłowe korzystanie, nawet jeśli stanowi odrębną księgę wieczystą.
Uzasadnienie
NSA przyjął funkcjonalne rozumienie pojęcia 'nieruchomość zabudowana na cele mieszkaniowe', odchodząc od ścisłej wykładni wieczystoksięgowej. Celem ustawy jest objęcie przekształceniem również infrastruktury towarzyszącej budynkom mieszkalnym, co sprzyja stabilizacji sytuacji prawnej właścicieli.
Jak należy interpretować pojęcie 'nieruchomość zabudowana na cele mieszkaniowe' na potrzeby ustawy przekształceniowej – w ujęciu wieczystoksięgowym czy materialnoprawnym (funkcjonalnym)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Należy stosować materialnoprawne (funkcjonalne) rozumienie nieruchomości, a nie wyłącznie wieczystoksięgowe.
Uzasadnienie
Funkcjonalne rozumienie pozwala na objęcie przekształceniem sytuacji, gdy budynki mieszkalne i niezbędna infrastruktura (np. garaż) znajdują się na odrębnych działkach ewidencyjnych z osobnymi księgami wieczystymi, ale są ze sobą funkcjonalnie powiązane i należą do tego samego podmiotu.
Przepisy (11)
Główne
ustawa przekształceniowa art. 1 § ust. 1-3
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów
Kluczowe dla rozstrzygnięcia sprawy było ustalenie, czy pojęcie 'nieruchomość zabudowana na cele mieszkaniowe' obejmuje również garaż stanowiący odrębną księgę wieczystą, ale funkcjonalnie powiązany z budynkami mieszkalnymi. NSA przyjął wykładnię funkcjonalną.
p.p.s.a. art. 188
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia zaskarżonego wyroku.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit c)
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zarzut naruszenia przez WSA.
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zarzut naruszenia przez WSA (brak uzasadnienia).
k.c. art. 46 § § 1
Kodeks cywilny
Wspomniany przez WSA jako podstawa definicji nieruchomości, ale NSA odrzucił jego zastosowanie w kontekście wieczystoksięgowym.
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Zarzut naruszenia przez organy i WSA (brak należytego zebrania materiału dowodowego).
k.p.a. art. 217 § § 1 i 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Zarzut naruszenia przez WSA (podstawa do wydania zaświadczenia).
k.p.a. art. 218 § § 1 i 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Zarzut naruszenia przez WSA (podstawa do wydania zaświadczenia).
u.p.z.p. art. 2 § pkt 12
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Zarzut naruszenia przez WSA (niezastosowanie definicji działki budowlanej).
prawo budowlane art. 32 § ust. 4 pkt 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Zarzut naruszenia przez WSA (niezastosowanie).
prawo budowlane art. 33 § ust. 1 i ust. 2 pkt 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Zarzut naruszenia przez WSA (niezastosowanie).
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie art. 1 ust. 2 pkt 2 i 3 ustawy poprzez błędną wykładnię pojęcia 'nieruchomość zabudowana na cele mieszkaniowe' (przyjęcie wykładni wieczystoksięgowej zamiast funkcjonalnej).
Odrzucone argumenty
Naruszenie przepisów prawa materialnego w zakresie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz prawa budowlanego (uznane za niezasadne).
Godne uwagi sformułowania
Naczelny Sąd Administracyjny w niniejszej sprawie stoi na stanowisku, że należy opowiedzieć się za przyjęciem dla potrzeb stosowania ustawy materialnoprawnego (funkcjonalnego), a nie wieczystoksięgowego rozumienia nieruchomości. • Celem ustawy przekształceniowej jest umożliwienie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego gruntów mieszkalnych z towarzyszącą im niezbędną infrastrukturą w prawo własności. • Użycie sformułowania 'wyłącznie' w art. 1 ust. 2 ustawy oznacza, że nie dopuszcza się w tej kwestii żadnych odstępstw (w kontekście ścisłej wykładni WSA).
Skład orzekający
Piotr Niczyporuk
przewodniczący sprawozdawca
Iwona Bogucka
członek
Maciej Dybowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'nieruchomość zabudowana na cele mieszkaniowe' na potrzeby ustawy przekształceniowej, dopuszczająca funkcjonalne powiązanie nieruchomości z budynkami mieszkalnymi, nawet jeśli stanowią odrębne księgi wieczyste."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji garażu podziemnego, ale jego funkcjonalne podejście może być stosowane do innych obiektów infrastruktury towarzyszącej budynkom mieszkalnym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu przekształcenia użytkowania wieczystego i pokazuje, jak kluczowa jest wykładnia przepisów przez sądy administracyjne, zwłaszcza w kontekście nieruchomości z odrębnymi księgami wieczystymi.
“Garaż podziemny jako klucz do przekształcenia użytkowania wieczystego? NSA zmienia zasady gry.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.