Orzeczenie · 2025-01-27

I OSK 2356/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-01-27
NSAAdministracyjneWysokansa
nieruchomościgospodarka komunalnauchwały rady gminysądy administracyjnekognicja sąduprawo samorządoweprawo administracyjnesprzedaż nieruchomości

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej L.T. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które odrzuciło skargę na uchwałę Rady Miasta Mława w sprawie sprzedaży nieruchomości komunalnej. Sąd I instancji uznał, że gmina działała w sferze 'dominium' (stosunki cywilnoprawne), a nie 'imperium', i uchwała nie jest aktem z zakresu administracji publicznej, przez co nie podlega kontroli sądu administracyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny uznał jednak skargę kasacyjną za zasadną. Sąd podkreślił, że sądy administracyjne sprawują kontrolę nad działalnością administracji publicznej, w tym nad aktami organów jednostek samorządu terytorialnego podejmowanymi w sprawach z zakresu administracji publicznej (art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a.). Powołując się na ugruntowane orzecznictwo, NSA stwierdził, że uchwały dotyczące gospodarowania mieniem komunalnym, nawet jeśli zmierzają do wywołania skutków cywilnoprawnych, mogą być kwalifikowane jako działania z zakresu administracji publicznej, ponieważ gminy działają w ramach publicznoprawnego statusu i podlegają ograniczeniom wynikającym z prawa publicznego. Sąd wskazał, że podział na sferę 'imperium' i 'dominium' nie jest rozłączny, a akty organów gminy dotyczące mienia komunalnego podlegają kontroli sądów administracyjnych. W konsekwencji NSA uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ugruntowanie poglądu o szerokiej kognicji sądów administracyjnych w sprawach dotyczących uchwał organów samorządu terytorialnego w zakresie gospodarowania mieniem komunalnym.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji uchwały rady gminy w sprawie sprzedaży nieruchomości, ale jego zasady mogą być stosowane do innych aktów organów samorządu w sprawach majątkowych.

Zagadnienia prawne (1)

Czy uchwała rady gminy dotycząca sprzedaży nieruchomości komunalnej, mimo że sama sprzedaż jest czynnością cywilnoprawną, jest aktem z zakresu administracji publicznej podlegającym kontroli sądu administracyjnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, uchwała rady gminy dotycząca sprzedaży nieruchomości komunalnej, nawet jeśli sama sprzedaż jest czynnością cywilnoprawną, jest aktem z zakresu administracji publicznej i podlega kontroli sądu administracyjnego.

Uzasadnienie

Sądy administracyjne sprawują kontrolę nad aktami organów samorządu terytorialnego podejmowanymi w sprawach z zakresu administracji publicznej. Uchwały dotyczące gospodarowania mieniem komunalnym, mimo że zmierzają do skutków cywilnoprawnych, są podejmowane w ramach publicznoprawnego statusu gminy i podlegają ograniczeniom prawa publicznego, co uzasadnia ich kwalifikację jako spraw z zakresu administracji publicznej.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zostało uchylone i sprawa przekazana do ponownego rozpoznania.

Przepisy (16)

Główne

p.p.s.a. art. 185 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 182 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.s.g. art. 18 § 2

Ustawa o samorządzie gminnym

lit. a - wyrażenie zgody na sprzedaż nieruchomości

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 174 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 58 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

pkt 6 - akty organów jednostek samorządu terytorialnego inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej

p.p.s.a. art. 101 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

u.s.g. art. 101 § 1

Ustawa o samorządzie gminnym

u.g.n. art. 13 § 1

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

u.g.n. art. 37 § 2

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

pkt 9

Argumenty

Skuteczne argumenty

Uchwała rady gminy dotycząca sprzedaży nieruchomości komunalnej, mimo że sama sprzedaż jest czynnością cywilnoprawną, jest aktem z zakresu administracji publicznej i podlega kontroli sądu administracyjnego.

Odrzucone argumenty

Uchwała rady gminy dotycząca sprzedaży nieruchomości komunalnej jest czynnością gminy w sferze 'dominium' (stosunki cywilnoprawne) i nie podlega kontroli sądu administracyjnego.

Godne uwagi sformułowania

podjęcie takiej uchwały należy do sfery 'dominium', a nie do sfery 'imperium' gminy • Gmina w tej sprawie działała jako podmiot stosunku cywilnoprawnego, a nie jako organ administracji publicznej • uchwała rady gminy jest formą wyrażenia woli przez osobę prawną, jaką jest gmina • pojęcie sprawy 'z zakresu administracji publicznej' w rozumieniu art. 101 ust. 1 u.s.g. oraz art. 3 § 1 p.p.s.a. należy interpretować w sposób szeroki • Działalność gmin również w odniesieniu do mienia komunalnego nie opiera się wyłącznie na przepisach prawa cywilnego, ale ze względu na publicznoprawny status gmin i mienia komunalnego działalność ta opiera się także na przepisach prawa samorządowego • podział na sferę imperium i dominium nie jest rozłączny, a kwestii właścicielskich (cywilnoprawnych) nie można jednoznacznie oddzielić od tych publicznoprawnych

Skład orzekający

Marek Stojanowski

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ugruntowanie poglądu o szerokiej kognicji sądów administracyjnych w sprawach dotyczących uchwał organów samorządu terytorialnego w zakresie gospodarowania mieniem komunalnym."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji uchwały rady gminy w sprawie sprzedaży nieruchomości, ale jego zasady mogą być stosowane do innych aktów organów samorządu w sprawach majątkowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia granicy między prawem cywilnym a administracyjnym w kontekście działań samorządu terytorialnego, co jest kluczowe dla praktyków.

Czy sprzedaż gminnej nieruchomości to już sprawa administracyjna? NSA wyjaśnia granice kognicji sądów.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst