I OSK 2350/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej E.U. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił jej skargę na decyzję Wojewody Mazowieckiego o umorzeniu postępowania w przedmiocie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości. Skarżąca zarzucała naruszenie przepisów k.p.a. i p.p.s.a. oraz niezastosowanie art. 114 ustawy o gospodarce nieruchomościami (u.g.n.). Argumentowała, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 grudnia 2017 r. (sygn. akt SK 39/15) powinien wpłynąć na jej sprawę, ponieważ nieruchomość została nabyta w drodze umowy w trakcie rokowań, a pozbawienie prawa do zwrotu takiej nieruchomości jest niezgodne z Konstytucją. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że wyrok TK nie miał zastosowania w tej sprawie. Nieruchomość została nabyta na podstawie art. 6 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości, a nie w trybie rokowań z art. 114 u.g.n. Sąd podkreślił, że sprawa była już prawomocnie rozstrzygnięta decyzją Wojewody z 24 października 2017 r., a nowe postępowanie zainicjowane wnioskiem z 5 maja 2020 r. było bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a. Sąd uznał, że nawet po zmianie art. 136 ust. 3 u.g.n., zachodzi tożsamość przedmiotowa sprawy, a stan faktyczny został prawidłowo ustalony.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja pojęcia tożsamości sprawy w kontekście bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego, zwłaszcza w sprawach dotyczących zwrotu wywłaszczonych nieruchomości i wpływu orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego na wcześniejsze rozstrzygnięcia.
Dotyczy specyficznego stanu faktycznego nabycia nieruchomości i zastosowania konkretnych przepisów (ustawa z 1958 r. vs. u.g.n. art. 114).
Zagadnienia prawne (2)
Czy wyrok Trybunału Konstytucyjnego dotyczący nieruchomości nabytych w drodze rokowań na podstawie art. 114 u.g.n. ma zastosowanie do nieruchomości nabytych w trybie art. 6 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie miał zastosowania, ponieważ nieruchomość została nabyta w innym trybie, a sprawa była już prawomocnie rozstrzygnięta.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wyrok TK dotyczył specyficznego trybu nabycia nieruchomości (rokowań na podstawie art. 114 u.g.n.), podczas gdy w niniejszej sprawie nieruchomość nabyto na podstawie art. 6 ustawy z 1958 r. Ponadto, sprawa była już prawomocnie zakończona, co czyniło nowe postępowanie bezprzedmiotowym.
Czy ponowne wszczęcie postępowania w sprawie zwrotu nieruchomości, która była już przedmiotem prawomocnego rozstrzygnięcia, jest dopuszczalne w sytuacji zmiany przepisów prawnych lub wydania orzeczenia przez Trybunał Konstytucyjny?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli zachodzi tożsamość podmiotowa i przedmiotowa sprawy, a zmiana przepisów lub orzeczenie TK nie wpływa na istotę rozstrzygnięcia.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że mimo zmian prawnych, kluczowe przesłanki materialne dotyczące zbędności nieruchomości pozostały te same. Ponieważ sprawa dotyczyła tych samych stron i tej samej nieruchomości, a poprzednie rozstrzygnięcie było prawomocne, nowe postępowanie było bezprzedmiotowe.
Przepisy (9)
Główne
k.p.a. art. 105 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Umorzenie postępowania następuje, gdy stało się ono bezprzedmiotowe, co obejmuje sytuację rozstrzygnięcia sprawy decyzją ostateczną.
u.g.n. art. 216 § ust. 1
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Stosowanie przepisów o zwrocie nieruchomości (rozdział 6 działu III u.g.n.) do nieruchomości przejętych lub nabytych na rzecz Skarbu Państwa na podstawie art. 6 lub art. 47 ustawy z dnia 12 marca 1958 r.
Ustawa z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości art. 6
Tryb nabycia nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa.
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym
Oddalenie skargi, gdy brak podstaw do jej uwzględnienia.
p.p.s.a. art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym
Oddalenie skargi kasacyjnej.
Pomocnicze
k.p.a. art. 156 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Wydanie kolejnej decyzji rozstrzygającej sprawę co do meritum, która została już rozstrzygnięta decyzją ostateczną, jest wadą skutkującą nieważność.
u.g.n. art. 114 § ust. 1
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Dotyczy nabycia nieruchomości w drodze umowy w trakcie rokowań poprzedzających wszczęcie postępowania wywłaszczeniowego.
u.g.n. art. 136 § ust. 3
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Określa przesłanki zwrotu nieruchomości, która stała się zbędna do realizacji celu publicznego.
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym
NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sprawa była już prawomocnie rozstrzygnięta, co czyni nowe postępowanie bezprzedmiotowym. • Wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie miał zastosowania do nieruchomości nabytych w trybie art. 6 ustawy z 1958 r.
Odrzucone argumenty
Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 grudnia 2017 r., sygn. akt SK 39/15, powinien wpłynąć na rozstrzygnięcie sprawy, ponieważ nieruchomość została nabyta w drodze umowy w trakcie rokowań. • Nastąpiła zmiana elementu konstytutywnego sprawy wskutek wyroku TK.
Godne uwagi sformułowania
organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. • Jedną z przyczyn bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego jest żądanie rozstrzygnięcia sprawy już rozstrzygniętej decyzją ostateczną. • Tożsamość spraw [...] oznacza, że w obu tych sprawach musi zaistnieć tożsamość podmiotowa [...] jak i przedmiotowa • pozbawienie byłych właścicieli lub ich spadkobierców możliwości dochodzenia zwrotu nieruchomości, która stała się zbędna do realizacji celu publicznego, w przypadkach, gdy nieruchomość ta została zbyta na rzecz Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego w drodze umowy zawartej podczas rokowań poprzedzających wszczęcie postępowania wywłaszczeniowego, jest niezgodne z Konstytucją
Skład orzekający
Jakub Zieliński
sprawozdawca
Marek Stojanowski
przewodniczący
Marian Wolanin
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia tożsamości sprawy w kontekście bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego, zwłaszcza w sprawach dotyczących zwrotu wywłaszczonych nieruchomości i wpływu orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego na wcześniejsze rozstrzygnięcia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego nabycia nieruchomości i zastosowania konkretnych przepisów (ustawa z 1958 r. vs. u.g.n. art. 114).
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia zwrotu wywłaszczonych nieruchomości i wpływu orzeczeń TK na prawomocne decyzje, co jest istotne dla właścicieli nieruchomości i prawników zajmujących się tą dziedziną.
“Czy wyrok Trybunału Konstytucyjnego otwiera drzwi do zwrotu wywłaszczonej nieruchomości po latach?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.