I OSK 2346/22

Naczelny Sąd Administracyjny2023-04-12
NSAAdministracyjneŚredniansa
bezrobociestatus bezrobotnegorynek pracyurząd pracyodmowa przyjęcia pracyuzasadniona przyczynaskarga kasacyjnaNSA

NSA oddalił skargę kasacyjną w sprawie utraty statusu osoby bezrobotnej, uznając omyłkę w dacie spotkania z pracodawcą za nieuzasadnioną przyczynę niestawiennictwa.

Sprawa dotyczyła utraty statusu osoby bezrobotnej przez A. A. z powodu niestawienia się na rozmowę kwalifikacyjną w wyznaczonym terminie. Skarżąca tłumaczyła się omyłką w dacie, jednak zarówno Wojewoda, jak i WSA uznały to za niedbalstwo, a nie uzasadnioną przyczynę. NSA w wyroku z 12 kwietnia 2023 r. oddalił skargę kasacyjną, potwierdzając, że omyłka w dacie nie stanowi obiektywnej przeszkody uniemożliwiającej przyjęcie propozycji pracy.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 12 kwietnia 2023 r. oddalił skargę kasacyjną A. A. od wyroku WSA w Gliwicach, który wcześniej oddalił skargę na decyzję Wojewody Śląskiego o utracie statusu osoby bezrobotnej. Sprawa dotyczyła niestawienia się skarżącej na rozmowę kwalifikacyjną w wyznaczonym terminie, co organ administracji uznał za odmowę przyjęcia pracy i podstawę do pozbawienia statusu bezrobotnego. Skarżąca tłumaczyła swoje niestawiennictwo omyłką w dacie spotkania. Wojewoda Śląski, a następnie WSA w Gliwicach, uznali, że taka omyłka nie stanowi uzasadnionej przyczyny niestawiennictwa w rozumieniu art. 33 ust. 4 pkt 3 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Sąd I instancji podkreślił, że uzasadnione przyczyny to przede wszystkim okoliczności obiektywne, niezależne od woli bezrobotnego, a lekkomyślność czy niedbalstwo nie są podstawą do usprawiedliwienia. NSA, rozpoznając skargę kasacyjną, podzielił stanowisko sądów niższych instancji. Stwierdził, że omyłka w odczytaniu daty spotkania świadczy o zaniedbaniu po stronie bezrobotnej i nie jest obiektywną przeszkodą uniemożliwiającą przyjęcie propozycji pracy. Sąd podkreślił, że skarżąca była świadoma ciążących na niej obowiązków i konsekwencji ich niedopełnienia. W związku z tym, skarga kasacyjna została uznana za bezzasadną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, omyłka w dacie spotkania z pracodawcą, wynikająca z niedbalstwa bezrobotnego, nie stanowi uzasadnionej przyczyny niestawiennictwa w rozumieniu art. 33 ust. 4 pkt 3 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że uzasadnione przyczyny niestawiennictwa to przede wszystkim okoliczności obiektywne, niezależne od woli bezrobotnego. Omyłka w dacie jest wynikiem zaniedbania i nie jest taką obiektywną przeszkodą.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (20)

Główne

u.p.z. art. 33 § 4 pkt 3 lit. a

Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy

Niestawienie się do pracodawcy z powodu pomylenia daty spotkania nie może być uznane za uzasadnioną przyczynę niestawiennictwa, gdyż stanowi zaniedbanie po stronie bezrobotnej.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 174 § pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 174 § pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

P.p.s.a. art. 3 § § 1 i § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

K.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 10 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 104

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

P.p.s.a. art. 182 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 183 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 176

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Odrzucone argumenty

Niestawienie się na rozmowę kwalifikacyjną z powodu omyłki w dacie jest uzasadnioną przyczyną niestawiennictwa. Sąd I instancji wadliwie przeprowadził kontrolę działalności administracji publicznej, nie stwierdzając naruszeń przepisów K.p.a. przez organ.

Godne uwagi sformułowania

Uzasadniona przyczyna to taka, która stanowi nieprzewidzianą przez bezrobotnego, obiektywną przeszkodę uniemożliwiającą zgłoszenie się na rozmowę. Za uzasadnione przyczyny nie uznaje się natomiast okoliczności powstałych na skutek lekkomyślności, niedbalstwa zainteresowanego, czy też wynikających z jego woli.

Skład orzekający

Agnieszka Miernik

sprawozdawca

Jolanta Rudnicka

przewodniczący

Monika Nowicka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'uzasadnionej przyczyny' niestawiennictwa w kontekście utraty statusu osoby bezrobotnej, zwłaszcza w przypadku omyłek dotyczących terminu."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji omyłki w dacie i może być mniej relewantne dla innych rodzajów niestawiennictwa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje, jak drobne błędy proceduralne mogą prowadzić do poważnych konsekwencji prawnych, co jest istotne dla osób korzystających z pomocy urzędów pracy.

Omyłka w dacie kosztowała utratę statusu bezrobotnego – co mówi prawo?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OSK 2346/22 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2023-04-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-12-15
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Agnieszka Miernik /sprawozdawca/
Jolanta Rudnicka /przewodniczący/
Monika Nowicka
Symbol z opisem
6330 Status  bezrobotnego
Hasła tematyczne
Bezrobocie
Sygn. powiązane
III SA/Gl 779/21 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2022-07-12
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 3 § 1 i § 2, art. 134 § 1, art. 141 § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Dz.U. 2021 poz 137
art. 1 § 1 i 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jolanta Rudnicka Sędziowie sędzia NSA Monika Nowicka sędzia del. WSA Agnieszka Miernik (spr.) po rozpoznaniu w dniu 12 kwietnia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. A. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 12 lipca 2022 r. sygn. akt III SA/Gl 779/21 w sprawie ze skargi A. A. na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia 21 kwietnia 2021 r. nr PSIII.8640.57.2021 w przedmiocie utraty statusu osoby bezrobotnej oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z 12 lipca 2022 r. sygn. akt III SA/Gl 779/21 oddalił skargę A. A. na decyzję Wojewody Śląskiego z 21 kwietnia 2021 r. nr PSIII.8640.57.2021 w przedmiocie utraty statusu osoby bezrobotnej.
Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:
Prezydent Miasta Tychy decyzją z 9 marca 2021 r. nr DOK-SM-7100-1-146/21 orzekł o utracie przez A. A. statusu osoby bezrobotnej z dniem 4 lutego 2021 r.
Wojewoda Śląski, po rozpatrzeniu odwołania strony, decyzją z 21 kwietnia 2021 r. nr PSIII.8640.57.2021 uchylił zaskarżoną decyzję i orzekł o utracie przez A. A. statusu osoby bezrobotnej z dniem 10 lutego 2021 r. Jak wskazał organ, A. A. otrzymała propozycję zatrudnienia i otrzymała skierowanie na rozmowę kwalifikacyjną. Nie zgłosiła się do pracodawcy na umówioną przez urząd pracy rozmowę kwalifikacyjną w dniu 10 lutego 2021 r. Organ uznał, że niedopełnienie tego obowiązku oznacza odmowę przyjęcia pracy i skutkuje sankcją określoną w art. 33 ust. 4 pkt 3 lit. a ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2020 r. poz. 1409 ze zm.), powoływanej dalej jako "u.p.z.". Zdaniem organu II instancji, za odmowę przyjęcia pracy należy uważać nie tylko odmowę opartą na wyraźnie złożonym oświadczeniu, ale także każde zachowanie bezrobotnego, z którego wynika, że nie chce podjąć zaproponowanej pracy. W ocenie organu, niestawienie się do pracodawcy z powodu pomylenia daty spotkania nie może być uznane za uzasadnioną przyczynę. "Uzasadniona przyczyna" to taka, która stanowi nieprzewidzianą przez bezrobotnego, obiektywną przeszkodę uniemożliwiającą zgłoszenie się na rozmowę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę A. A. uznając, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu.
Sąd I instancji uznał, że przedstawiona skarżącej przez organ propozycja pracy uwzględniała poziom jej wykształcenia i dotychczasowe kwalifikacje zawodowe. Skarżąca powinna była zgłosić się do pracodawcy 10 lutego 2021 r., co wynika ze skierowania, które otrzymała 3 lutego 2021 r. Sąd I instancji podzielił stanowisko organu II instancji, że wyjaśnienia skarżącej dotyczące przyczyn niestawiennictwa nie zasługują na uwzględnienie. Zdaniem Sądu, omyłka dotycząca terminu, w którym należało się stawić na spotkaniu u przyszłego pracodawcy, nie stanowi uzasadnionej przyczyny niestawiennictwa w rozumieniu art. 33 ust. 4 pkt 3 u.p.z. Taka omyłka świadczy o zaniedbaniu po stronie bezrobotnej, która miała świadomość konieczności dotrzymania obowiązków związanych z wykonaniem skierowania do pracodawcy. Jak zauważył Sąd I instancji, z akt sprawy wynika, że skarżąca, na podstawie innego skierowania, stawiła się o wymaganym czasie i terminie na rozmowę z pracodawcą.
Sąd I instancji wskazał, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalił się pogląd, że "uzasadnione przyczyny", o których mowa w art. 33 ust. 4 pkt 3 cyt. ustawy, to przede wszystkim okoliczności natury obiektywnej, niezależne od woli bezrobotnego, a więc przeszkody, na które bezrobotny nie miał wpływu. Należą do nich na przykład nagła choroba, brak możliwości dojazdu z powodu przerw w komunikacji lub inne nadzwyczajne zdarzenie losowe typu pożar, powódź, które uniemożliwia bezrobotnemu przyjęcie zaproponowanej formy pomocy. Za uzasadnione przyczyny nie uznaje się natomiast okoliczności powstałych na skutek lekkomyślności, niedbalstwa zainteresowanego, czy też wynikających z jego woli.
Dlatego też, Sąd I instancji uznał, że omyłka w odczytaniu daty spotkania z pracodawcą nie stanowi obiektywnej przeszkody uniemożliwiającej przyjęcie propozycji tej formy pracy.
Skarżąca została pouczona o prawach i obowiązkach osoby bezrobotnej, a także o konsekwencjach odmowy bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji pracy czy innej formy pomocy określonej w ustawie, w tym propozycji odbycia stażu. Dowodem na to jest własnoręczny podpis skarżącej złożony na dokumentach załączonych do akt sprawy. Zatem, była ona świadoma ciążących na niej obowiązków oraz konsekwencji prawnych wynikających z ich niedopełnienia.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła A. A. zaskarżając wyrok w całości i zarzucając Sądowi I instancji:
1. na podstawie art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.), powoływanej dalej jako "P.p.s.a.", naruszenie prawa materialnego, to jest art. 33 ust. 4 pkt 3 u.p.z.;
2. na podstawie art. 174 pkt 2 P.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, to jest art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137 ze zm.), powoływanej dalej jako "P.u.s.a.", w związku z art. 3 § 1 i § 2 P.p.s.a. w związku z art. 134 § 1, art. 141 § 4 oraz art. 151 P.p.s.a. przez przeprowadzenie kontroli działalności administracji publicznej w sposób wadliwy, a w konsekwencji brak stwierdzenia naruszenia przez Wojewodę Śląskiego przepisów art. 7, art. 8, art. 10 § 1, art. 77, art. 80, art. 104 i art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256 ze zm.), powoływanej dalej jako "K.p.a.", które to naruszenia obejmowały:
a) niezbadanie sprawy pod względem faktycznym i prawnym;
b) brak staranności w podejmowaniu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienie sprawy bez uwzględnienia interesu prawnego i słusznego interesu obywateli;
c) przeprowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania jego uczestników do władzy publicznej;
d) wszczęcie i prowadzenie postępowania administracyjnego zakończonego wydaniem decyzji bez przeprowadzenia faktycznego postępowania wyjaśniającego w toku rozpoznania sprawy;
e) niedopełnienie obowiązku starannego i wszechstronnego przeprowadzenia postępowania dowodowego, a następnie sporządzenie takiego uzasadnienia faktycznego decyzji, że strona nie mogła poznać szczegółowych podstaw wydanego rozstrzygnięcia, co uniemożliwia również przeprowadzenie skutecznej kontroli przez Sąd.
Z uwagi na powyższe wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Wniesiono również o przyznanie kosztów świadczonej z urzędu pomocy prawnej, oświadczając że koszty te nie zostały uiszczone w całości ani w części. Złożono również oświadczenie o zrzeczeniu się rozprawy.
Jak podkreślono w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, ponieważ pojęcie "uzasadniona przyczyna" jest pojęciem niedookreślonym, wystąpienie takiej przyczyny podlega ocenie organu na podstawie konkretnego stanu faktycznego sprawy. Zdaniem wnoszącej skargę kasacyjną, w toku postępowania przed organem administracji nie doszło do uwzględnienia interesów skarżącej. Omyłka co do terminu spotkania z pracodawcą nie powinna prowadzić do tak poważnej sankcji, jaką jest utrata statusu bezrobotnego. Jak wynika z akt sprawy, usprawiedliwiając swoje niestawiennictwo, skarżąca prosiła o wyznaczenie innego terminu. Zdaniem skarżącej, okoliczności te przemawiają za przyjęciem, że nie odmówiła ona przyjęcia propozycji odpowiedniej pracy w rozumieniu art. 33 ust. 4 pkt 3 u.p.z.
Nie wniesiono odpowiedzi na skargę kasacyjną.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie należy podać, że sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 182 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259), powoływanej dalej jako "P.p.s.a.", ponieważ skarżąca kasacyjnie zrzekła się rozprawy, a druga strona, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skargi kasacyjnej, nie zażądała przeprowadzenia rozprawy.
Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 P.p.s.a. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 P.p.s.a.), a także naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 P.p.s.a.).
Biorąc pod uwagę tak uregulowany zakres kontroli instancyjnej sprawowanej przez Naczelny Sąd Administracyjny, stwierdzić należy, że skarga kasacyjna nie podlega uwzględnieniu.
Skarga kasacyjna została oparta na obu podstawach kasacyjnych, określonych w art. 174 P.p.s.a. W takiej sytuacji co do zasady w pierwszej kolejności podlegają rozpoznaniu zarzuty procesowe, to jednak w niniejszej sprawie, z uwagi na powiązanie naruszeń przepisów postępowania z naruszeniem prawa materialnego, najpierw należało odnieść się do zarzutu naruszenia prawa materialnego. Prawidłowa wykładania norm materialnoprawnych ma bowiem podstawowe znacznie zarówno dla prawidłowego ich zastosowania, jak i prawidłowego przeprowadzenia postępowania, a w szczególności postępowania dowodowego. To normy materialnoprawne właściwe dla przedmiotu danej sprawy wyznaczają jakie okoliczności faktyczne są istotne dla rozstrzygnięcia tej sprawy, a tym samym, czy i jakie dowody powinny być przeprowadzone. Błędna wykładnia przepisów materialnoprawnych może bowiem prowadzić do nieprawidłowości w prowadzonym postępowaniu dowodowym
Sposób sformułowania podstaw kasacyjnych wymaga poczynienia w pierwszej kolejności kilku uwag dotyczących wymogów formalnych, jakim powinno odpowiadać kwalifikowane pismo w postępowaniu, którym jest skarga kasacyjna. Zgodnie z art. 176 P.p.s.a. obligatoryjnym elementem tego środka odwoławczego jest wskazanie podstaw kasacyjnych oraz ich uzasadnienie. Przytoczenie podstaw kasacyjnych polega na wskazaniu przepisów, jakie w ocenie strony składającej skargę kasacyjną zostały naruszone. Wnoszący skargę kasacyjną winien przyporządkować każdy z zarzutów do konkretnej podstawy kasacyjnej, wskazanej w art. 174 P.p.s.a., co w niniejszej sprawie dopełniono. Ma to istotne znaczenie dla spełnienia wymogów formalnych środka odwoławczego. Przy czym w przypadku zarzutów opartych na podstawie wskazanej w art. 174 pkt 1 P.p.s.a. niezbędne jest wskazanie formy naruszenia. Zgodnie z art. 174 pkt 1 P.p.s.a. są to błędna wykładnia lub niewłaściwe zastosowanie. Błędna wykładnia polega na mylnym zrozumieniu treści przepisu, natomiast niewłaściwe zastosowanie polega na wadliwym uznaniu, że ustalony w sprawie stan faktyczny odpowiada (bądź nie odpowiada) hipotezie określonej normy prawnej (wyroki NSA z 5 stycznia 2012 r. sygn. akt II OSK 1852/10, z 20 lipca 2011 r. sygn. akt II FSK 335/10, z 12 marca 2013 r. sygn. akt II FSK 1495/11, jeżeli nie zaznaczono inaczej, wszystkie orzeczenia sądów administracyjnych cytowane w tym wyroku są dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W przypadku naruszenia przepisów postępowania nie ma obowiązku wskazania formy ich naruszenia, jednakże konieczne jest określenie, w jaki sposób zostały one naruszone i jaki to mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Zatem zasadniczym elementem skargi kasacyjnej powinno być prawidłowe i zupełne wskazanie jej podstaw, tj. konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego, z którego naruszeniem skarżąca wiąże wadliwość objętego skargą wyroku sądu pierwszej instancji i na czym opiera swoje żądanie jego uchylenia. Naczelny Sąd Administracyjny nie jest bowiem uprawniony do precyzowania za stronę zarzutów skargi kasacyjnej bądź do poszukiwania za nią naruszeń prawa, jakich mógł dopuścić się wojewódzki sąd administracyjny.
W odniesieniu do sposobu skonstruowania zarzutu naruszenia prawa materialnego w skardze kasacyjnej, tj. art. 33 ust. 4 pkt 3 u.p.z., zgodnie z którym starosta, z zastrzeżeniem art. 75 ust. 3, pozbawia statusu bezrobotnego, który odmówił bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji odpowiedniej pracy lub innej formy pomocy określonej w ustawie lub poddania się badaniom lekarskim lub psychologicznym, mającym na celu ustalenie zdolności do pracy lub udziału w innej formie pomocy określonej w ustawie, należy podnieść, że nie wskazano w ogóle formy jego naruszenia. Tym samym strona nie wskazała, czy naruszenie to polega na błędnej wykładni, czy niewłaściwym zastosowaniu. Autorka skargi kasacyjnej w jej uzasadnieniu podała wyłącznie, że określenie "uzasadniona przyczyna", którym posługuje się ten przepis, jest niedookreślone, a wystąpienie takiej przyczyny podlega ocenie organu na podstawie konkretnego stanu faktycznego sprawy. W tym zakresie nie ma więc sporu o sposób rozumienia tego przepisu między skarżącą kasacyjnie a Sądem I instancji, który w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wyraźnie wskazał, że: "Ustawodawca odwołał się w ww. przepisie do zwrotu nieostrego, wymagającego stosowania ocen, których efekty będą zależały od konkretnej sytuacji. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalił się pogląd, że "uzasadnione przyczyny", o których mowa w powołanym przepisie to przede wszystkim okoliczności natury obiektywnej, niezależne od woli bezrobotnego, a więc przeszkody, na które bezrobotny nie miał wpływu. Należą do nich na przykład nagła choroba, brak możliwości dojazdu z powodu przerw w komunikacji lub inne nadzwyczajne zdarzenie losowe typu pożar, powódź, które uniemożliwia bezrobotnemu przyjęcie zaproponowanej formy pomocy." "Za uzasadnione przyczyny nie uznaje się natomiast okoliczności powstałych na skutek lekkomyślności, niedbalstwa zainteresowanego, czy też wynikających z jego woli.". Z tak dokonaną wykładnią art. 33 ust. 4 pkt 3 u.p.z. należy zgodzić się.
Kolejno uzasadniając naruszenie tego przepisu, wnosząca skargę kasacyjną wskazała, że w toku postępowania przed organem administracji nie doszło do uwzględnienia interesów skarżącej. Z uzasadnienia skargi kasacyjnej wynika natomiast, że skarżąca kwestionuje stanowisko Sądu I instancji wskazujące, że omyłka co do terminu spotkania z pracodawcą nie stanowi uzasadnionej przyczyny w rozumieniu art. 33 ust. 4 pkt 3 u.p.z., a świadczy wręcz o zaniedbaniu po stronie bezrobotnej. Można więc założyć, że zamiarem strony było wskazanie niewłaściwego zastosowania jako formy naruszenia tego przepisu, bowiem strona powołuje się na elementy stanu faktycznego, w jej ocenie błędnie przyjęte przez organy i zaaprobowane przez Sąd I instancji. Uwzględnienie tego zarzutu wymaga więc skutecznego zakwestionowania ustalonego stanu faktycznego, na którym oparto zaskarżone rozstrzygnięcie. Nie można bowiem w sposób skuteczny stawiać zarzutu błędnego zastosowania normy prawa materialnego, gdy ze skargi kasacyjnej wynika, że na jej tle kwestionowane są zasadniczo ustalone okoliczności stanu faktycznego. Skarga kasacyjna zawiera wskazanie norm postępowania, które zostały naruszone przez Sąd w procesie kontroli legalności decyzji, a mianowicie naruszenie art. 1 § 1 i 2 P.u.s.a. w związku z art. 3 § 1 i § 2 w związku z art. 134 § 1, art. 141 § 4 oraz art. 151 P.p.s.a. przez przeprowadzenie kontroli działalności administracji publicznej w sposób wadliwy, a w konsekwencji brak stwierdzenia naruszenia przez Wojewodę Śląskiego przepisów art. 7, art. 8, art. 10 § 1, art. 77, art. 80, art. 104 i art. 107 § 3 K.p.a.
Odnosząc się kolejno do wymienionych przepisów postępowania, należy wskazać, że przepisy art. 1 § 1 i 2 P.u.s.a. regulują kognicję sądów administracyjnych, stanowiąc, że sprawują one wymiar sprawiedliwości przez m.in. kontrolę działalności administracji publicznej, co do zasady pod względem zgodności z prawem. Niepodobna dowodzić, aby w niniejszej sprawie przepis ten naruszono, gdyż Sąd I instancji zastosował się adekwatnie do tej regulacji, skoro był właściwy do kontroli legalności zapadłych w sprawie decyzji i tej kontroli dokonał. Innym zagadnieniem jest jej wynik, który nie może być podważany w ramach tego zarzutu. Pominięcie, czy odmienna ocena argumentacji strony, nie uzasadniają zarzutu naruszenia przepisu ustrojowego, jakim jest omawiany przepis.
Przepis art. 134 § 1 P.p.s.a. jest przedmiotem bogatego orzecznictwa, w tym w szczególności dotyczącego sposobu jego skutecznego powoływania jako zarzutu procesowego w skardze kasacyjnej. W judykaturze podkreśla się zatem, że treść art. 134 § 1 P.p.s.a. jest tak skonstruowana, że powołanie się w skardze kasacyjnej na jego naruszenie musi być powiązane z przepisami, których naruszenia przez organ wojewódzki sąd administracyjny nie zauważył z urzędu, choć powinien ze względu na oczywistość i wagę tych naruszeń (zob. wyroki NSA: z 23 maja 2017 r. sygn. akt II OSK 2396/15; z 10 maja 2017 r. sygn. akt II FSK 935/15; z 23 marca 2017 r. sygn. akt I OSK 446/16; z 11 września 2012 r. sygn. akt I OSK 1234/12; z 11 kwietnia 2007 r. sygn. akt II OSK 610/06). Przy tym, jak trafnie wskazał NSA w wyroku z 6 września 2017 r. sygn. akt II OSK 3068/15: "Podnosząc zarzut naruszenia art. 134 § 1 P.p.s.a. nie można oczekiwać, że zostaną rozpatrzone wszelkie możliwe, choć nie sprecyzowane przez stronę w skardze kasacyjnej, przepisy mogące ewentualnie mieć zastosowanie w sprawie. [...] Naczelny Sąd Administracyjny jest władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane w skardze kasacyjnej i nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów tej skargi, uściślać ich, ani w inny sposób korygować.". Ponadto w orzecznictwie zaznacza się również, że dla skuteczności zarzutu kasacyjnego opartego na art. 134 § 1 P.p.s.a. należy wykazać, że zaniechanie przez Sąd w okolicznościach danej sprawy wyjścia poza granice zakreślone zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną - mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (zob. wyroki NSA z 14 listopada 2017 r. sygn. akt II OSK 431/16; z 6 listopada 2014 r. sygn. akt I FSK 1674/13; z 23 września 2014 r. sygn. akt II FSK 2141/12; z 21 stycznia 2014 r. sygn. akt II GSK 1560/12; z 20 stycznia 2010 r. sygn. akt II OSK 131/09).
Przepis art. 141 § 4 P.p.s.a. określa niezbędne elementy uzasadnienia wyroku, czyli zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Obowiązku przedstawienia zarzutów zawartych w skardze nie można odrywać od dyspozycji przedstawienia stanu sprawy oraz przedstawienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia i jej wyjaśnienia. Przedstawienie zarzutów zawartych w skardze powinno być powiązane z przedstawieniem stanu sprawy w części faktycznej uzasadnienia. Natomiast przedstawienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia i jej wyjaśnienia obejmuje także odniesienie się do kwestii prawnych wynikających z zarzutów strony skarżącej (wyrok NSA z 28 września 2011 r. sygn. akt II OSK 1457/11). Zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. nie może służyć polemice ani z ustaleniami stanu faktycznego, ani z oceną prawną wyrażoną w wyroku. Mając to na uwadze, za nieuzasadniony należało uznać zarzut jego naruszenia, gdyż uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wszystkie wymagane tym przepisem elementy. W szczególności Sąd I instancji przedstawił stan faktyczny sprawy, zarzuty skargi, stanowiska stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia i jej wyjaśnienie. Z uzasadnienia wyroku jasno wynika, czym kierował się Sąd uchylając decyzje organów obu instancji. W tej sytuacji niepodzielenie stanowiska Sądu I instancji odnośnie do oceny okoliczności sprawy w kontekście określenia "uzasadniona przyczyna", a w konsekwencji zastosowania w sprawie art. 33 ust. 4 pkt 3 u.p.z., nie może skutkować stwierdzeniem naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. Poza tym analiza skargi kasacyjnej prowadzi do wniosku, że skarżąca kasacyjnie w istocie nie kwestionuje prawidłowości sporządzenia uzasadnienia zaskarżonego wyroku, ale stanowisko Sądu I instancji przyjmujące, że uzasadnienie faktyczne decyzji zostało sporządzone prawidłowo, a tym samym skarżąca zarzuca niepodzielenie stanowiska, że uzasadnienie decyzji nie pozwala stronie na poznanie szczegółowych podstaw wydanego rozstrzygnięcia, co uniemożliwia również przeprowadzenie skutecznej kontroli przez Sąd.
Powyżej wskazane przepisy postępowania sądowoadministracyjnego skarżąca kasacyjnie powiązała z naruszeniem przepisów art. 7, art. 8, art. 10 § 1, art. 77, art. 80, art. 104 i art. 107 § 3 K.p.a. zarzucając Sądowi I instancji brak stwierdzenia ich naruszenia przez Wojewodę Śląskiego. Uzasadniając ten zarzut kasacyjny podała, że naruszenia te obejmowały niezbadanie sprawy pod względem faktycznym i prawnym, brak staranności w podejmowaniu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienie sprawy bez uwzględnienia interesu prawnego i słusznego interesu obywateli, przeprowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania jego uczestników do władzy publicznej, wszczęcie i prowadzenie postępowania administracyjnego zakończonego wydaniem decyzji bez przeprowadzenia faktycznego postępowania wyjaśniającego w toku rozpoznania sprawy oraz niedopełnienie obowiązku starannego i wszechstronnego przeprowadzenia postępowania dowodowego, a następnie brak prawidłowo sporządzonego uzasadnienia decyzji.
W sprawie niesporne pozostają przy tym okoliczności przyjęte przez Sąd I instancji jako podstawa orzekania, a wskazujące, że skarżąca 3 lutego 2021 r. otrzymała skierowanie do pracodawcy do Restauracji "[...]" B. B. z datą zgłoszenia w dniu 10 lutego 2021r. w godzinach od 8.00 do 15.00. w charakterze [...]. Organ I instancji przedstawiając skarżącej propozycję pracy u wskazanego powyżej pracodawcy uwzględnił poziom jej wykształcenia i dotychczasowe kwalifikacje zawodowe. Skarżąca nie stawiła się w wyznaczonym dniu, a w piśmie z 11 lutego 2021 r. wyjaśniła, że nastąpiło to z powodu "omyłkowo przyjętego błędu terminu ustalonego dnia 10 lutego 2021 r.".
Zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy miała zatem okoliczność, czy podana przez skarżącą przyczyna nieprzyjęcia propozycji pracy (omyłka co do terminu), skutkująca utratą statusu osoby bezrobotnej, może być uznana za uzasadnioną. Ustawodawca bowiem, zgodnie z art. 33 ust. 4 pkt 3 u.p.z., w sytuacji odmowy przyjęcia zaproponowanej pracy bądź innej formy zatrudnienia, nałożył na organ administracji publicznej obowiązek pozbawienia osoby bezrobotnej tego statusu na oznaczony czas, chyba że odmowa wywołana była uzasadnioną przyczyną. W konsekwencji decydujące znaczenie dla sprawy miała ocena powyższych niespornych okoliczności sprawy. Kwestionowanie zaś tej oceny może nastąpić przez zarzut naruszenia art. 151 P.p.s.a. w związku z art. 80 K.p.a., który dotyczy oceny zgromadzonych w postępowaniu administracyjnym dowodów.
Wobec tak przyjętych okoliczności sprawy należało uznać za prawidłową ocenę Sądu I instancji, że podnoszona przez stronę okoliczność omyłki co do terminu spotkania z przyszłym pracodawcą nie może stanowić uzasadnionej przyczyny niestawienia się na spotkanie z pracodawcą, a w rezultacie powinna być potraktowana jako odmowa przyjęcia propozycji pracy. Prawidłowa pozostaje też ocena Sądu I instancji, że omyłka co do terminu stawienia się na spotkanie świadczy o zaniedbaniu po stronie bezrobotnej, skoro z akt sprawy wynika, że skarżąca miała świadomość konieczności dotrzymania obowiązków związanych ze skierowaniem do pracodawcy. Ocena Sądu I instancji trafnie akcentuje, jednolicie przyjmowany w orzecznictwie sądów administracyjnych pogląd co do "uzasadnionej przyczyny", że charakter omyłki skarżącej nie stanowi okoliczności natury obiektywnej, niezależnej od woli bezrobotnej, a więc przeszkody, na którą bezrobotna nie miała wpływu (zob. wyroki NSA z 7 września 2017 r. sygn. akt I OSK 2877/16, z 28 lutego 2017 r. sygn. akt I OSK 3094/15). Tym samym nietrafny jest zarzut naruszenia art. 151 P.p.s.a. w związku z art. 80 K.p.a.
Za zupełnie nietrafny należało także uznać zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 151 P.p.s.a. w związku z pozostałymi wymienionymi w skardze kasacyjnej przepisami K.p.a., ponieważ zasadnie Sąd I instancji zaaprobował, że organy w sposób wnikliwy rozpatrzyły cały materiał dowodowy wyjaśniając przy tym, że odmowa przyjęcia przez skarżącą propozycji pracy nie miała charakteru uzasadnionej przyczyny. Organy administracyjne nie naruszyły przy tym zasady zaufania do władzy publicznej ani utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw, a także zasady czynnego udziału strony w postępowaniu. Strona skarżąca podnosząc zarzut naruszenia tych przepisów nie wskazała ponadto jakich okoliczności organy nie wyjaśniły, jakich – z tych ustalonych - nie wzięły pod uwagę, na czym polegało nieuwzględnienie w niniejszej sprawie interesu prawnego i słusznego interesu obywateli i jakich elementów nie zawiera uzasadnienie zaskarżonej do Sądu I instancji decyzji. Zakres prowadzonego przez organy postępowania dowodowego determinowany był treścią przepisów prawa materialnego mających zastosowanie w tej sprawie.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za niemającą usprawiedliwionych podstaw i na podstawie art. 184 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI