I OSK 233/20

I OSK 233/20 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2023-04-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2020-01-22
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Anna Wesołowska
Iwona Bogucka /sprawozdawca/
Piotr Przybysz /przewodniczący/
Symbol z opisem
6039 Inne, o symbolu podstawowym 603
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
VII SA/Wa 2519/18 - Wyrok WSA w Warszawie z 2019-06-06
Skarżony organ
Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego
Treść wyniku
Oddalono skargi kasacyjne
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 1580
art.209b ust. 4
Ustawa z dnia 3 lipca 2002 r.- Prawo lotnicze t.j.
Dz.U. 2021 poz 735
art. 6,7,8,189 f  § 2 i 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Dz.U. 2023 poz 259
art. 50 § 1, art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Piotr Przybysz Sędziowie sędzia NSA Iwona Bogucka (spr.) sędzia del. WSA Anna Wesołowska po rozpoznaniu w dniu 26 kwietnia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skarg kasacyjnych H.K. i D.K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 czerwca 2019 r. sygn. akt VII SA/Wa 2519/18 w sprawie ze skarg H.K. i D.K. na decyzję Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego z dnia 21 sierpnia 2018 r. znak: ULC-KOPP/0263-0045/03/18 w przedmiocie stwierdzenia naruszenia przez przewoźnika lotniczego przepisów rozporządzenia 1. prostuje z urzędu wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 6 czerwca 2019 r., sygn. akt VII SA/Wa 2519/18 w ten sposób, że w rubrum wyroku w miejsce słów: "ze skargi" wpisuje "ze skarg", a w sentencji w miejsce słowa: "skargę" wpisuje "skargi", 2. oddala skargi kasacyjne, 3. odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 6 czerwca 2019 r., VII SA/Wa 2519/18, oddalił skargi H.K. i D.K. na decyzję Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego z 21 sierpnia 2018 r. znak ULC-KOPP/0263-0045/03/18 w przedmiocie stwierdzenia naruszenia przez przewoźnika lotniczego przepisów rozporządzenia nr 261/2004 PE i Rady z 11 lutego 2004 r. ustanawiającego wspólne zasady odszkodowania i pomocy dla pasażerów w przypadku odmowy przyjęcia na pokład albo odwołania lub dużego opóźnienia lotów, uchylającego rozporządzenie nr 295/91/WE (Dz. Urz. UE L 46 z 17 lutego 2004 r.; dalej: rozporządzenie). Decyzją tą organ uchylił swoją poprzednią decyzję z 15 grudnia 2017 r. znak ULC-KOPP/0262-2749/06/17 w części dotyczącej ustalenia obowiązku usunięcia nieprawidłowości i nałożenia na przewoźnika kary w kwocie 2000 zł w stosunku do pasażerów H.K. i D.K. i w tym zakresie umorzył postępowanie w zakresie ustalenia terminu usunięcia naruszenia przepisów rozporządzenia 261/2004 oraz odstąpił od nałożenia na przewoźnika kary za naruszenie przepisów rozporządzenia w łącznej wysokości 2000 zł w stosunku do wskazanych pasażerów.
W skargach kasacyjnych skarżący zaskarżyli wyrok Sądu I instancji w całości, wnosząc alternatywnie o jego zmianę przez uchylenie w części zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji z 15 grudnia 2017 r., tj. w odniesieniu do:
a) części uchylającej decyzję z 29 marca 2018 r. w zakresie ustalenia terminu usunięcia naruszenia art. 7 ust. 1 lit. b) rozporządzenia przez wypłatę na rzecz każdego ze skarżących kwoty 400 euro,
b) odstąpienia od nałożenia na przewoźnika lotniczego kar pieniężnych, w związku z naruszeniem art. 7 ust. 1 lit. b) oraz art. 14 ust. 2 rozporządzenia w odniesieniu do skarżących
lub o uchylenie zaskarżonego wyroku oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Skarżący wnieśli także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania wywołanego wniesieniem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, to jest w kwocie po 697 złotych w odniesieniu do każdego ze skarżących oraz zasądzenie kosztów postępowania wywołanego wniesieniem skargi kasacyjnej w odniesieniu do każdego ze skarżących. Skarżący kasacyjnie zrzekli się przy tym przeprowadzenia rozprawy.
Sądowi I instancji zarzucono naruszenie:
1. przepisów postępowania, tj. art. 6, 7 i 8 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2023 r., poz. 775; dalej: k.p.a.) przez błędne ustalenie, że przewoźnik wykazał, iż zaspokoił roszczenia wynikające z opóźnionego rejsu, w sytuacji gdy z treści potwierdzeń przelewów załączonych do akt sprawy przez przewoźnika lotniczego wynika, że przewoźnik zaspokoił częściowo roszczenia pasażerów, tj. w kwocie mniejszej niż wartość kwoty 400 euro;
2. prawa materialnego, tj. art. 209b ust. 4 ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. Prawo lotnicze (Dz. U. z 2022 r., poz.1235, dalej: p.l.) przez błędne uznanie, że spełnienie roszczeń pasażerów w toku postępowania administracyjnego tożsame jest z wykonaniem obowiązków wskazanych w treści rozporządzenia, a co za tym idzie, stanowi przesłankę warunkującą odstąpienie od nałożenia kar administracyjnych na przewoźnika lotniczego;
3. prawa materialnego, tj. art. 16 ust. 3 rozporządzenia przez jego niezastosowanie polegające na odstąpieniu od nałożenia na przewoźnika lotniczego kar administracyjnych pomimo ustalenia naruszenia przepisów prawa;
4. przepisów postępowania, tj. art. 189f § 2 i 3 k.p.a. przez jego błędne zastosowanie, w sytuacji gdy przewoźnik dokonał spłaty części roszczeń wobec pasażerów w terminie wielu miesięcy od dnia wezwania przewoźnika do polubownej zapłaty;
5. przepisów prawa materialnego, tj. art. 14 ust. 2 rozporządzenia przez jego błędne zastosowanie, polegające na nieprawidłowym uznaniu, że wykonanie przez przewoźnika lotniczego obowiązku określonego art. 14 ust. 1 rozporządzenia (umieszczenie tablic informacyjnych o prawach pasażerów w punktach odprawy) zwalnia przewoźnika z obowiązku określonego art. 14 ust. 2 rozporządzenia, tj. z wręczenia pasażerom lotów opóźnionych pisemnej informacji co do ich praw.
W uzasadnieniu skarg kasacyjnych wskazano, że Prezes ULC bezzasadnie uznał, iż roszczenia skarżących zostały zaspokojone w pełnej wysokości – przedłożone przez przewoźnika przelewy środków w PLN nie stanowiły równowartości kwoty 400 euro w dniu realizacji płatności, ani też w dniu wymagalności roszczenia. Z jednolitej linii orzeczniczej NSA wynika, że Prezes ULC nie może zastosować przepisów Kodeksu cywilnego z uwagi na brak odesłania do ich zastosowania w przepisach k.p.a. Tym samym nie może zastosować art. 358 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U. z 2022 r., poz. 1360; dalej: k.c.), regulującego sposób realizacji płatności nominowanych w walucie obcej. Z uwagi na powyższe, Prezes ULC winien zobowiązać przewoźnika do wypłaty pełnej wysokości przysługującej rekompensaty w kwocie po 400 euro, natomiast przewoźnik i pasażerowie winni ustalić wartość spłaconych oraz pozostałych do spłacenia należności w toku postępowania egzekucyjnego, które to jest regulowane przepisami ustawy z 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. z 2021 r., poz. 1805; dalej: k.p.c.) oraz k.c.
Skarżący kasacyjnie podkreślili ponadto, że ustawodawca nałożył dodatkowe sankcje na przewoźników lotniczych, którzy nie wykonują swoich obowiązków w drodze postępowania reklamacyjnego, celem "zmotywowania" silniejszej strony sporu, jaką jest przewoźnik, do polubownego wykonania swoich zobowiązań względem pasażerów. Wobec powyższego, częściowe zaspokojenie roszczeń pasażerów w terminie kilku lat po wezwaniu przewoźnika do zapłaty z pewnością nie pozwoli na spełnienie funkcji, dla której ustawodawca ustalił sankcje na przewoźnika. Wobec czego Prezes ULC, jak i Sąd I instancji błędnie zastosowali przepis art. 189f § 2 i 3 k.p.a. odstępując od nakładania sankcji na przewoźnika permanentnie łamiącego prawo. Skarżący kasacyjnie wskazali również, że ustalenia Sądu I instancji, jak i Prezesa ULC, iż w Międzynarodowym Porcie Lotniczym K. znajdują się tablice informacyjne, traktujące o prawach pasażerów, nie czynią zadość obowiązkowi przewoźnika, określonemu treścią art. 14 ust. 2 rozporządzenia. Niezależnie od wykonania obowiązku określonego treścią w/w przepisu, przewoźnik lotniczy ma obowiązek "wręczenia" pasażerowi, dotkniętemu opóźnieniem, pisemnej informacji na temat jego praw. Przewoźnik nie przedstawił jakichkolwiek dowodów, aby wykonał obowiązek określony art. 14 ust. 2 rozporządzenia, tak więc w tym zakresie Prezes ULC winien stwierdzić naruszenie oraz nałożyć na przewoźnika lotniczego adekwatną karę. Ustawodawca w sposób jednoznaczny wskazał formę, w jakiej przewoźnik ma informować pasażerów o przysługujących im prawach, tj. przez wręczenie pisemnej informacji oraz przez umieszczenie w punkcie odprawy tablic informacyjnych. Z uwagi na powyższe nie można uznać, aby przewoźnik wykazał brak naruszenia treści art. 14 rozporządzenia. Wobec powyższego, przedmiotowe postępowanie winno być ponownie przeprowadzone w zakresie naruszenia przez przewoźnika art. 14 rozporządzenia.
W odpowiedzi na skargi kasacyjne Prezes ULC wniósł o ich oddalenie, o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego oraz o przeprowadzenie rozprawy.
Postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym zostało zawieszone postanowieniem z dnia 27 października 2020 r., I OSK 233/20, na podstawie art. 124 § 1 pkt 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259, dalej: p.p.s.a.), ze względu na wszczęcie wobec przewoźnika lotniczego postępowania upadłościowego, a następnie podjęte postanowieniem z 22 listopada 2022 r., I OSK 233/20 i przeprowadzone z udziałem syndyka masy upadłości S. Sp. z o.o. w upadłości w W.
Naczelny Sąd Administracyjny rozważył, co następuje:
W pierwszej kolejności wyjaśnienia wymaga, z jakich względów Naczelny Sąd Administracyjny uznał za zasadne dokonać sprostowania wyroku Sądu I instancji. Zgodnie z art. 51 p.p.s.a., kilku uprawnionych do wniesienia skargi może w jednej sprawie występować w roli skarżących, jeżeli ich skargi dotyczą tej samej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności albo bezczynności organu lub przewlekłego prowadzenia postępowania. W niniejszym przypadku przedmiotem skarg była jedna decyzja, orzekająca o żądaniach kilku osób. Interes prawny każdej z tych osób był przy tym samodzielny, wiązał się z przysługującymi każdemu z pasażerów indywidulanie uprawnieniami. W konsekwencji organ orzekł o uprawnieniach każdej z tych osób i w ramach własnego interesu prawnego każda z nich uprawniona była do wniesienia skargi. Zgodnie z art. 50 § 1 p.p.s.a., uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny. Uznać zatem należy, że skargę do Sądu I instancji w zakresie własnego interesu prawnego wniosły skutecznie dwie osoby (skoro skargi dwóch pozostałych odrzucono na skutek braku uiszczenia wpisu i nieusunięcia braków formalnych). Każda ze skarg została objęta wezwaniem do uiszczenia wpisu, a jego opłacenie stanowiło warunek rozpoznania skargi. Możliwość występowania w jednej sprawie w roli skarżących przez kilku uprawnionych do wniesienia skargi nie oznacza jednak, że wnoszą oni jedną skargę, nawet jeśli ich skargi zostały wniesione w jednym piśmie. Wskazuje na to w szczególności przepis art. 51 p.p.s.a, który stanowi, że warunkiem takiego współuczestnictwa jest, aby skargi dotyczyły tej samej decyzji. O tym, że Sąd I instancji prawidłowo traktował każdego ze skarżących jako wnoszącego skargę w ramach własnego interesu prawnego świadczy także praktyka pobrania wpisów odrębnie od każdego ze skarżących. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, że przedmiotem rozpoznania przez Sąd I instancji były skargi dwóch skarżących, podlegające rozpoznaniu w ramach jednego postępowania, albowiem dotyczyły jednej decyzji. Stanowiło to podstawę do zastosowania art. 156 § 3 p.p.s.a, zgodnie z którym, jeżeli sprawa toczy się przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, sąd ten może z urzędu sprostować wyrok pierwszej instancji. Podlegające sprostowaniu oznaczenie ilości rozpoznanych skarg przez Sąd I instancji mieści się przy tym w przesłance niedokładności, jaką zawiera art. 156 § 1 p.p.s.a., związane jest bowiem z precyzją oznaczenia przedmiotu rozpoznania, nie dotyczy kwestii merytorycznej. Z analogicznych powodów Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, że rozpoznaniu podlegały dwie skargi kasacyjne wywiedzione od wyroku Sądu I instancji.
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod uwagę tylko nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie stwierdzono żadnej z przesłanek nieważności wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a., wobec czego rozpoznanie sprawy nastąpiło w granicach zgłoszonych podstaw i zarzutów skarg kasacyjnych. Stosownie do przepisu art. 176 p.p.s.a. skarga kasacyjna winna zawierać zarówno przytoczenie podstaw kasacyjnych, jak i ich uzasadnienie. Przytoczenie podstaw kasacyjnych oznacza konieczność konkretnego wskazania tych przepisów, które zostały naruszone w ocenie wnoszącego skargę kasacyjną, co ma istotne znaczenie ze względu na zasadę związania Sądu II instancji granicami skargi kasacyjnej.
Rozpoznane w tych granicach skargi kasacyjne nie podlegały uwzględnieniu, a wyrok Sądu I instancji, mimo częściowo wadliwej argumentacji, odpowiada prawu.
Nie uzasadnia uwzględnienia skargi kasacyjnej zarzut naruszenia art. 8 k.p.a., przepis ten ma dwa paragrafy, zawierające normy odnoszące się do zróżnicowanych kwestii. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej nie wskazano, która z nich i w jaki sposób została naruszona, zarzut nie poddaje się zatem rozpoznaniu. Podobnie wygląda sprawa z zarzutem dotyczącym naruszenia art. 6 k.p.a., stawianym w odniesieniu do ustaleń dotyczących spełnienia obowiązku z art. 7 ust. 1 lit. b) rozporządzenia, nie wskazano, w jakim zakresie ustalenia te zostały poczynione bez podstawy prawnej, poza kompetencjami procesowymi. Wadliwość ustaleń faktycznych nie jest tożsama z podjęciem przez organy działań bez podstawy prawnej.
Za zasadny należało natomiast uznać zarzut naruszenia art. 7 k.p.a. postawiony w odniesieniu do ustaleń dotyczących spełnienia obowiązku wypłaty skarżącym odszkodowania w kwocie po 400 euro, choć nie z powodów podniesionych w skardze kasacyjnej. Zarówno organ w zaskarżonej decyzji, jak też Sąd I instancji, ale również skarżący kasacyjnie, wadliwie przyjęli, że przedstawione dowody potwierdzają wypłatę odszkodowania na rzecz obu skarżących. Tymczasem, jak wskazał przewoźnik we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, dowody wypłaty dołączone do akt dotyczą wypłaty odszkodowania oraz odsetek i kosztów postępowania sądowego zasądzonych na rzecz D.K. w sprawie I Nc 6913/16 nakazem zapłaty z 31 października 2016 r. W stosunku do drugiego ze skarżących powództwo o zapłatę zostało oddalone wyrokiem z 7 kwietnia 2017 r., I C 1590/16, a postępowanie to nie było w dacie orzekania prawomocnie zakończone. Dowody dołączone do sprawy zostały zatem wadliwie ocenione i w oparciu o tę ocenę ustalono nieadekwatny stan faktyczny.
Zarzut, jakkolwiek trafny (niezależnie od uzasadnienia skargi kasacyjnej) nie jest jednak skuteczny. Zgodnie z art. 174 pkt 2 p.p.s.a., warunkiem skuteczności zarzutu naruszenia przepisów postępowania jest stwierdzenie istotnego możliwego wpływu naruszenia na jego wynik. W niniejszej sprawie wpływu takiego stwierdzić nie można. W odniesieniu do D.K. obowiązek wypłaty odszkodowania został spełniony, nie było zatem podstaw do ustalania przewoźnikowi terminu do jego spełnienia. Okoliczność, czy wypłacona należność odpowiadała kwocie zasądzonych 400 euro nie ma dla sprawy znaczenia, albowiem dotyczy kwestii wykonania orzeczenia sądu cywilnego i ewentualnej jego egzekucji w zakresie dobrowolnie niewykonanym przez zobowiązanego.
Natomiast w odniesieniu do H.K. umorzenie postępowania administracyjnego znajduje uzasadnienie w tym, że pasażer ten wystąpił o odszkodowanie w trybie cywilnym, a postępowanie to było w toku. Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko wyrażone w uchwale Sądu Najwyższego z 7 lutego 2014 r., III CZP 113/13, że w sprawie, w której pasażer domaga się od przewoźnika lotniczego odszkodowania za opóźniony lot na podstawie art. 7 rozporządzenia zachodzi przemienność drogi postępowania przed sądami powszechnymi lub przed Prezesem Urzędu Lotnictwa Cywilnego. Przemienność drogi postępowania nie oznacza możliwości równoległego prowadzenia obu postępowań. Skoro tryb wystąpienia do organu administracji nie jest obligatoryjny i wszczęcie postępowania zależy od wniosku strony, która nadto dysponuje prawem do dochodzenia odszkodowania przed sądem powszechnym, to zainteresowany pasażer dysponuje prawem wyboru trybu dochodzenia odszkodowania. Jeżeli wybór taki zostanie dokonany i skutecznie wszczęte zostanie postępowanie przed sądem powszechnym, to nie jest możliwe w jego toku równoległe wystąpienie na drogę administracyjną, w takim przypadku organ administracji, w zależności od etapu postepowania, powinien bądź umorzyć wszczęte postępowanie jako niedopuszczalne na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., bądź odmówić wszczęcia postępowania. W sprawie doszło do umorzenia postępowania w przedmiocie określenia terminu do usunięcia naruszenia art. 7 ust. 1 lit. b) rozporządzenia, co wobec okoliczności faktycznych sprawy jest prawidłowe.
Nie mógł odnieść skutku zarzut naruszenia art. 209b ust. 4 p.l. Zarzut ten po pierwsze nie został w ogóle uzasadniony. Po drugie, przepis ten nie był w sprawie zastosowany przez organ. Jako podstawy do odstąpienia od nałożenia kary nie powołano w art. 209b ust. 4 i 3 p.l. Przepis art. 209b ust. 4 p.l. zawiera domniemanie związane z naruszeniem obowiązku informacyjnego z art. 14 ust. 2 rozporządzenia, domniemywa się jego spełnienie, jeżeli przewoźnik wykonał wszystkie inne obowiązki wynikające z rozporządzenia. Na to domniemanie organ się nie powoływał, albowiem w ogóle nie stwierdzono podstaw do nakładania kary z tytułu naruszenia art. 14 ust. 2 rozporządzenia. Zarzutem naruszenia prawa materialnego nie można natomiast podważać ustaleń faktycznych, do czego odnosi się zarzut skargi kasacyjnej, skarżący analizowanym zarzutem zmierzają bowiem do podważenia stanowiska, że w sprawie nie doszło do naruszenia art. 14 ust. 2 rozporządzenia, co nie może być skuteczne.
Nie uzasadnia uwzględnienia skargi zarzut naruszenia art. 16 ust. 3 rozporządzenia "przez jego niezastosowanie". Przepis ten nie był podstawą do odstąpienia od nałożenia kar na przewoźnika i kwestii tej w ogóle nie dotyczy. Przepis art. 16 ust. 3 rozporządzenia stanowi, że ustanowione przez Państwa Członkowskie sankcje za naruszenia rozporządzenia powinny być skuteczne, proporcjonalne i odstraszające. Jest to zatem przepis skierowany do państw członkowskich, wskazuje na kryteria ustanawiania przez nie sankcji za naruszenia rozporządzenia, nie jest podstawą do odstąpienia od ich nakładania i w tym kontekście nie może stanowić skutecznego zarzutu kasacyjnego.
Skoro zarzutem naruszenia prawa materialnego nie można podważać ustaleń faktycznych, to nie może odnieść skutku również zarzut niewłaściwego zastosowania art. 14 ust. 2 rozporządzenia. W stanie faktycznym organ przyjął, że do naruszenia art. 14 rozporządzenia nie doszło. Ustalenie to należało zwalczać zarzutami procesowymi, a nie dotyczącymi prawa materialnego, i to pod postacią jego niewłaściwego zastosowania. W kwestii ustaleń faktycznych organ wskazał zaś, że zarzut naruszenia obowiązków informacyjnych z art. 14 rozporządzenia nie pojawił się w reklamacji skierowanej do przewoźnika. Znamienne jest także, że mimo takiego stanowiska, skarżący nie wnieśli wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy i go nie zakwestionowali, zarzut pojawił się dopiero w skardze do sądu I instancji.
Jakkolwiek zasadny, to pozbawiony jednak skuteczności jest zarzut naruszenia art. 189f § 2 i 3 k.p.a. Przepis ten stanowił podstawę do odstąpienia przez organ od nałożenia na przewoźnika kary pieniężnej za naruszenie obowiązku z art. 7 ust. 1 lit. b) rozporządzenia. Zarzut jego niewłaściwego zastosowania jest trafny, niezależnie od uzasadnienia skargi kasacyjnej, albowiem do nakładania kar pieniężnych, zgodnie z art. 209w ust. 5 p.l. stosuje się przepisy ustawy – Ordynacja podatkowa. Odesłanie to wyłącza w tym zakresie możliwość stosowania przepisów k.p.a., w tym art. 189f ust. 2 i 3 k.p.a. Jakkolwiek zasadny, zarzut nie uzasadnia jednak uchylenia zaskarżonego wyroku. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, kwestia skargi na decyzję w przedmiocie kary pieniężnej nakładanej na przewoźnika znajduje się poza granicami legitymacji skargowej pasażera. Zgodnie z art. 50 § 1 p.p.s.a. uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny. Wydając decyzję na podstawie art. 205b ust. 1 pkt 2 p.l. (w stanie prawnym mającym zastosowanie w sprawie) Prezes Urzędu stwierdza naruszenie prawa przez przewoźnika lotniczego, określając zakres nieprawidłowości oraz nakładając karę, o której mowa w art. 209b ust. 1, zaś w razie stwierdzenia naruszenia przepisu art. 7, art. 8 ust. 1 lit. a) lub art. 10 ust. 2 rozporządzenia określa również obowiązek i termin jego usunięcia. Decyzja taka zawiera zatem kilka rozstrzygnięć, jednym z nich jest ewentualne nałożenia kary na podmiot, który działa z naruszeniem obowiązków lub warunków wynikających z przepisów rozporządzeń, o których mowa w art. 205a ust. 1 p.l., lub nie wykonuje albo nienależycie wykonuje zobowiązania wynikające z przepisów tych rozporządzeń. Kara pieniężna jest nakładana przez organ z urzędu, niezależnie od wniosku podmiotu składającego skargę. Kara ta nie stanowi należności osoby składającej skargę i nie może być przez nią egzekwowana. Nałożenie kary pieniężnej na przewoźnika nie leży zatem w sferze interesu prawnego pasażera, którego uprawnienia naruszono i który składa skargę, choć jest efektem uprzedniego potwierdzenia przez organ, że do takiego naruszenia doszło. Stosunek prawny nawiązuje się w tym wymiarze między organem nakładającym karę a podmiotem, na który jest ona nałożona i któremu w związku z tym służą środki prawne ochrony własnego interesu prawnego. Pasażer, którego prawa naruszono, legitymuje się interesem prawnym w odniesieniu do stwierdzenia naruszenia prawa przez przewoźnika, określenia obowiązku i terminu jego naruszenia. Oddalenie skargi w części dotyczącej nałożenia (odstąpienia od nałożenia) kary pieniężnej na przewoźnika jest z tych względów prawidłowe.
Mając na uwadze podane argumenty, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji o oddaleniu skarg kasacyjnych. Uzasadnienie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego zostało sporządzone z uwzględnieniem przepisu art. 193 in fine p.p.s.a., zgodnie z którym uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. O odstąpieniu od zasądzenia od skarżących na rzecz organu zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego postanowiono na podstawie art. 207 § 2 p.p.s.a. uznając przypadek za szczególnie uzasadniony – zarówno argumentacja Sądu I instancji, jak i organu przedstawiona w zaskarżonej decyzji nie były w pełni adekwatne do okoliczności sprawy.