I OSK 2282/21

Naczelny Sąd Administracyjny2023-08-17
NSAAdministracyjneŚredniansa
wyłączenie sędziegobezczynność organuskarga kasacyjnasąd administracyjnypostępowanie sądowebezstronność sędziegoprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Naczelny Sąd Administracyjny wyłączył sędziego od orzekania w sprawie ze skargi kasacyjnej z uwagi na osobiste stosunki łączące sędziego i jego rodzinę ze stronami postępowania, które mogłyby budzić wątpliwości co do jego bezstronności.

Sędzia NSA X. Y. złożyła wniosek o wyłączenie od orzekania w sprawie I OSK 2282/21, powołując się na osobiste stosunki ze skarżącymi E. P. i B. D., które trwają od kilkudziesięciu lat i mogłyby budzić uzasadnione wątpliwości co do jej bezstronności. Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 19 p.p.s.a., uwzględnił wniosek i postanowił wyłączyć sędziego od orzekania w tej sprawie.

Sprawa dotyczy wniosku sędziego NSA M. N. (w tekście błędnie oznaczonego jako X. Y. w uzasadnieniu, ale w sentencji jako M. N.) o wyłączenie od orzekania w sprawie ze skargi kasacyjnej E. P. i B. D. od wyroku WSA w Warszawie. Sędzia wnioskująca o wyłączenie podała, że od kilkudziesięciu lat łączą ją i jej rodzinę osobiste stosunki ze skarżącymi, co mogłoby budzić uzasadnione wątpliwości co do jej bezstronności. Naczelny Sąd Administracyjny, analizując przepisy art. 18 i 19 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uznał, że przedstawione okoliczności uzasadniają wyłączenie sędziego. Sąd podkreślił, że nawet jeśli nie zachodzą przesłanki z art. 18 p.p.s.a., to zgodnie z art. 19 p.p.s.a. sędzia powinien zostać wyłączony, jeśli istnieją okoliczności mogące wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności. W związku z tym, NSA postanowił wyłączyć sędziego od orzekania w sprawie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, istnieją okoliczności uzasadniające wyłączenie sędziego.

Uzasadnienie

Sędzia złożyła wniosek o wyłączenie z uwagi na osobiste stosunki ze stronami, które mogłyby budzić uzasadnione wątpliwości co do jej bezstronności. Sąd uznał, że takie okoliczności, zgodnie z art. 19 p.p.s.a., stanowią podstawę do wyłączenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (4)

Główne

p.p.s.a. art. 19

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 18 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 22 § 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 193

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Istnienie osobistych stosunków między sędzią a stronami, które mogą budzić uzasadnione wątpliwości co do bezstronności.

Godne uwagi sformułowania

istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie

Skład orzekający

Piotr Przybysz

przewodniczący sprawozdawca

Iwona Bogucka

sędzia

Zygmunt Zgierski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wyłączenia sędziego z postępowania sądowoadministracyjnego na podstawie art. 19 p.p.s.a. w przypadku istnienia wątpliwości co do bezstronności."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji osobistych stosunków między sędzią a stronami.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu wymiaru sprawiedliwości – bezstronności sędziego, co jest istotne dla prawników i osób zainteresowanych funkcjonowaniem sądów.

Czy osobiste relacje sędziego z latami mogą wpłynąć na sprawiedliwy wyrok?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OSK 2282/21 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2023-08-17
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-12-10
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Piotr Przybysz /przewodniczący sprawozdawca/
Iwona Bogucka
Zygmunt Zgierski
Symbol z opisem
6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
658
Hasła tematyczne
Wyłączenie sędziego
Sygn. powiązane
I SAB/Wa 114/21 - Wyrok WSA w Warszawie z 2021-07-29
Skarżony organ
Minister Rozwoju
Treść wyniku
Wyłączono sędziego
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 259
art. 18, art. 19 w zw. z art. 22 § 1 i 2 oraz art. 193
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Piotr Przybysz (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Iwona Bogucka Sędzia NSA Zygmunt Zgierski po rozpoznaniu w dniu 17 sierpnia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku sędziego NSA M. N. o wyłączenie od orzekania w sprawie ze skargi kasacyjnej E. P. i B. D. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 lipca 2021 r., sygn. akt I SAB/Wa 114/21 w sprawie ze skargi E. P. i B. D. na bezczynność Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii w przedmiocie rozpoznania odwołania postanawia: wyłączyć sędziego NSA M. N. od orzekania w sprawie o sygn. akt I OSK 2282/21.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 29 lipca 2021 r., sygn. akt I SAB/Wa 114/21, rozpoznał skargę E. P. i B. D. na bezczynność Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii w przedmiocie rozpoznania odwołania orzekając, że bezczynność Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (pkt 1); umarzając postępowanie sądowe w części dotyczącej zobowiązania Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii do wydania aktu (pkt 2); oddalając skargę w pozostałej części (pkt 3) oraz zasądzając od Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii na rzecz skarżących E. P. i B. D. zwrot kosztów postępowania sądowego w kwocie 597 zł (pkt 4).
Na powyższe orzeczenie E. P. i B. D. wnieśli skargę kasacyjną, która w Naczelnym Sądzie Administracyjnym została w dniu 10 grudnia 2021 r. zarejestrowana pod sygn. akt I OSK 2282/21.
Na sędziego sprawozdawcę w dniu 25 kwietnia 2023 r. została wylosowana sędzia NSA X. Y.
W dniu 27 lipca 2023 r. sędzia NSA X. Y. złożyła wniosek o jej wyłączenie od orzekania w niniejszej sprawie. Uzasadniając swoje stanowisko sędzia przywołała art. 19 p.p.s.a. wskazując, że ze skarżącymi kasacyjnie od kilkudziesięciu lat łączą ją i jej rodzinę osobiste stosunki. Istnieją zatem okoliczności tego rodzaju, że mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwości co do jej bezstronności w danej sprawie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z treścią art. 18 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm.; dalej zwanej "p.p.s.a."), sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki (art. 18 § 1 pkt 1); 2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia (art. 18 § 1 pkt 2); osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli (art. 18 § 1 pkt 3); w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron (art. 18 § 1 pkt 4); w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą (art. 18 § 1 pkt 5); w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznawanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator (art. 18 § 1 pkt 6); dotyczących skargi na decyzję lub postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie (art. 18 § 1 pkt 6a); w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej (art. 18 § 1 pkt 7). Również sędzia, który brał udział w wydaniu orzeczenia objętego skargą o wznowienie postępowania, nie może orzekać co do tej skargi (§ 3).
Jednocześnie zgodnie z treścią art. 19 p.p.s.a., niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18 p.p.s.a., sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie.
Skoro zatem sędzia NSA X. Y. oświadczyła, że w sprawie o sygnaturze akt I OSK 2282/21 ze skargi kasacyjnej E. P. i B. D. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 29 lipca 2021 r., sygn. akt I SAB/Wa 114/21, mogą zachodzić wątpliwości do jej bezstronności oraz wskazała okoliczności niewątpliwie świadczące o istnieniu podstaw do takich wątpliwości, to w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego ziściła się przesłanka do jej wyłączenia od orzekania w tej sprawie.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 19 w zw. z art. 22 § 1 i 2 p.p.s.a. oraz art. 193 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.
| |
| |
| |

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI