I OSK 2258/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny (NSA) uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) we Wrocławiu oraz decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) w Jeleniej Górze. Sprawa wywodziła się z wniosku spółki E. S.A. o zmianę ostatecznej decyzji rekultywacyjnej z 2002 r. Starosta Lubański decyzją z 2021 r. zmienił oznaczenie strony zobowiązanej do rekultywacji, ale odmówił zmiany treści punktu dotyczącego kierunku rekultywacji. Spółka wniosła odwołanie tylko od tej części decyzji, która dotyczyła odmowy zmiany kierunku rekultywacji. SKO początkowo utrzymało decyzję Starosty w mocy, ale po uchyleniu przez WSA decyzji SKO i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania, SKO decyzją z 2024 r. uchyliło decyzję Starosty w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. WSA we Wrocławiu oddalił sprzeciw stowarzyszenia T. od tej decyzji SKO. NSA uznał jednak, że SKO, uchylając decyzję Starosty w całości, przekroczyło granice wniesionego odwołania. Sąd podkreślił, że odwołanie dotyczyło tylko części decyzji Starosty, która nie stała się prawomocna, a pozostałe punkty decyzji były już ostateczne. Organ odwoławczy nie mógł zatem działać z urzędu w zakresie, który nie został zaskarżony. NSA wskazał, że WSA wadliwie ocenił zastosowanie przez SKO art. 138 § 2 k.p.a. i w konsekwencji art. 151a § 1 p.p.s.a. Sąd podkreślił, że wskazania zawarte w prawomocnym wyroku WSA z 2022 r. były wiążące dla organów administracji, a SKO ich nie uwzględniło. W związku z tym NSA uchylił zaskarżony wyrok WSA i decyzję SKO, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania na rzecz stowarzyszenia.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUgruntowanie zasady związania organu odwoławczego granicami wniesionego odwołania oraz wiążącego charakteru wskazań sądu dla organów administracji.
Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej, gdzie organ odwoławczy przekroczył zakres zaskarżenia.
Zagadnienia prawne (3)
Czy organ odwoławczy może uchylić decyzję organu pierwszej instancji w całości, jeśli odwołanie dotyczyło tylko jej części?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ odwoławczy jest związany granicami wniesionego odwołania i nie może orzekać w zakresie, który stał się prawomocny.
Uzasadnienie
NSA uznał, że uchylenie decyzji Starosty w całości przez SKO, podczas gdy odwołanie dotyczyło tylko jednego punktu, stanowiło przekroczenie granic odwołania. Organ odwoławczy powinien rozpoznać sprawę w granicach zaskarżenia, a nie działać z urzędu w stosunku do prawomocnych części decyzji.
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo ocenił zastosowanie przez organ odwoławczy art. 138 § 2 k.p.a. i art. 151a § 1 p.p.s.a. w sytuacji przekroczenia granic odwołania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, WSA wadliwie ocenił zastosowanie tych przepisów, ponieważ organ odwoławczy przekroczył granice odwołania.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że wadliwe zastosowanie art. 138 § 2 k.p.a. przez SKO skutkowało tym, że WSA niezasadnie zastosował art. 151a § 2 p.p.s.a., podczas gdy zachodziły przesłanki do zastosowania art. 151a § 1 p.p.s.a.
Czy wskazania zawarte w prawomocnym wyroku WSA są wiążące dla organów administracji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wskazania zawarte w prawomocnym wyroku są wiążące dla organów administracji na podstawie art. 153 p.p.s.a.
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że organ odwoławczy zignorował stanowisko wyrażone w prawomocnym wyroku WSA z 2022 r., który nakazywał przeprowadzenie kompleksowej oceny sprawy i uwzględnienie zakresu środka odwoławczego. Niewzięcie pod uwagę tych wiążących wskazówek było błędem.
Przepisy (16)
Główne
p.p.s.a. art. 188
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA może uchylić zaskarżony wyrok i orzec co do istoty sprawy lub uchylić wyrok i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania.
Pomocnicze
k.p.a. art. 138 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy może uchylić decyzję organu pierwszej instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia, jeżeli wymaga ona uzupełnienia postępowania dowodowego w znacznym zakresie.
k.p.a. art. 155
Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy zmiany lub uchylenia decyzji ostatecznej, gdy przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony.
k.p.a. art. 136 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ może przeprowadzić uzupełniające postępowanie dowodowe.
k.p.a. art. 127
Kodeks postępowania administracyjnego
Reguluje prawo do wniesienia odwołania od decyzji.
p.p.s.a. art. 64e
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Reguluje postępowanie w przypadku sprzeciwu od decyzji.
p.p.s.a. art. 151a § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd oddala skargę, jeżeli zarzuty kasacyjne są nieuzasadnione.
p.p.s.a. art. 151a § § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd uwzględnia skargę i uchyla zaskarżony wyrok lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy.
p.p.s.a. art. 153
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wytyczne zawarte w orzeczeniu sądu drugiej instancji wiążą sąd, który je wydał, oraz sąd niższej instancji.
p.p.s.a. art. 182 § § 2a
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA rozpoznaje skargę kasacyjną od wyroku WSA oddalającego sprzeciw na posiedzeniu niejawnym.
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 176
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Skarga kasacyjna powinna zawierać podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie.
p.p.s.a. art. 203 § pkt 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy zasądzenia kosztów postępowania.
p.p.s.a. art. 200
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy zasądzenia kosztów postępowania.
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy zasądzenia kosztów postępowania.
Rozporządzenie Ministra Środowiska § z dnia 11 maja 2015 r.
w sprawie odzysku odpadów poza instalacjami i urządzeniami (Dz.U. z 2015 r., poz. 796)
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ odwoławczy przekroczył granice odwołania, uchylając decyzję w całości, podczas gdy odwołanie dotyczyło tylko jej części. • WSA wadliwie ocenił zastosowanie przepisów proceduralnych przez organ odwoławczy. • Organ odwoławczy zignorował wiążące wskazania sądu zawarte w prawomocnym wyroku WSA.
Godne uwagi sformułowania
organ odwoławczy przekroczył granice wniesionego odwołania i orzekł w zakresie tych części (pozostałych punktów) decyzji, które stały się prawomocne i ostateczne. • Wskazania wyrażone w prawomocnym wyroku są dla organów wiążące, co wynika z art. 153 p.p.s.a. • Organ odwoławczy miał obowiązek rozpoznać sprawę w granicach odwołania i rozstrzygnąć sprawę zgodnie z jego zakresem, odnosząc się wyłącznie do tej części decyzji, która została objęta odwołaniem.
Skład orzekający
Iwona Bogucka
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie zasady związania organu odwoławczego granicami wniesionego odwołania oraz wiążącego charakteru wskazań sądu dla organów administracji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej, gdzie organ odwoławczy przekroczył zakres zaskarżenia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje kluczowe zasady postępowania administracyjnego i sądowo-administracyjnego, dotyczące granic zaskarżenia i wiążącego charakteru orzeczeń sądowych, co jest istotne dla praktyków prawa.
“Organ odwoławczy nie może "na własną rękę" uchylać decyzji w całości, jeśli odwołanie dotyczy tylko jej fragmentu.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.