Orzeczenie · 2025-08-12

I OSK 2237/23

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-08-12
NSAnieruchomościŚredniansa
nieruchomościwywłaszczeniezwrot nieruchomościgospodarka nieruchomościamiprawo ochrony środowiskaobszar ograniczonego użytkowaniaoperat szacunkowypostępowanie administracyjneskarga kasacyjnaNSA

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Gminy Wrocław od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, który oddalił skargę gminy na decyzję Wojewody Dolnośląskiego w przedmiocie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości i rozliczeń z tym związanych. Gmina Wrocław zarzucała naruszenie prawa materialnego, w tym art. 135 ust. 2 Prawa ochrony środowiska oraz art. 137 ust. 1 i art. 136 ust. 3 Ustawy o gospodarce nieruchomościami, argumentując, że nieruchomość znajduje się na terenie obszaru ograniczonego użytkowania i nie spełnia przesłanek do zwrotu. Podnoszono również zarzuty naruszenia prawa procesowego, w tym art. 10 KPA poprzez uniemożliwienie stronie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów, a także art. 151 PPSA w zw. z art. 150 ust. 2 i art. 156 ust. 3 UGN poprzez oparcie orzeczenia na operacie szacunkowym, który nie uwzględniał specyfiki działki (brak możliwości samodzielnego obrotu, położenie w obszarze ograniczonego użytkowania) oraz zmian czynników wpływających na wycenę. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, uznał zarzuty naruszenia przepisów postępowania za niezasadne, wskazując, że strona nie wykazała istotnego wpływu uchybień na wynik sprawy i miała możliwość kwestionowania operatu szacunkowego na wcześniejszych etapach. Zarzuty naruszenia prawa materialnego również uznano za niezasadne, stwierdzając brak podstaw prawnych do odmowy zwrotu nieruchomości ze względu na jej położenie w obszarze ograniczonego użytkowania oraz prawidłową wykładnię art. 9 UGN w kontekście terminu zwrotu nieruchomości. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących zwrotu wywłaszczonych nieruchomości, w tym wpływu położenia na obszarze ograniczonego użytkowania oraz procedury oceny operatu szacunkowego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji zwrotu nieruchomości wywłaszczonej pod lotnisko; wymaga analizy konkretnych przepisów UGN i POŚ.

Zagadnienia prawne (4)

Czy położenie wywłaszczonej nieruchomości na terenie obszaru ograniczonego użytkowania utworzonego na potrzeby lotniska stanowi przeszkodę do jej zwrotu na rzecz poprzedniego właściciela?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, położenie nieruchomości na terenie obszaru ograniczonego użytkowania nie stanowi samoistnej podstawy do odmowy zwrotu wywłaszczonej nieruchomości, a strona skarżąca nie wykazała przepisów prawa wyłączających taką możliwość.

Uzasadnienie

Sąd kasacyjny stwierdził brak przepisów prawa, które uzasadniałyby odmowę zwrotu nieruchomości ze względu na jej położenie w obszarze ograniczonego użytkowania. Strona skarżąca nie przedstawiła również dowodów na to, że takie położenie uniemożliwia zwrot lub wpływa na wartość nieruchomości w sposób uniemożliwiający jej zwrot.

Czy ustalony przez organ termin zwrotu wywłaszczonej nieruchomości, liczony od daty wykonalności decyzji, jest zgodny z art. 9 Ustawy o gospodarce nieruchomościami?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, ustalenie terminu zwrotu nieruchomości przez organ, liczonego od daty wykonalności decyzji, mieści się w dyspozycji art. 9 UGN w związku z art. 142 UGN.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że czynność faktyczna polegająca na wydaniu nieruchomości mieści się w pojęciu wykonania decyzji o zwrocie nieruchomości, a ustalony przez organ termin wykonania decyzji jest zgodny z przepisami.

Czy naruszenie art. 10 KPA poprzez brak umożliwienia stronie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów miało istotny wpływ na wynik sprawy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, naruszenie art. 10 KPA nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy, ponieważ strona skarżąca nie wykazała, że uniemożliwiło jej to podjęcie konkretnej czynności procesowej lub że miało to wpływ na wynik sprawy.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że dla skuteczności zarzutu naruszenia art. 10 KPA konieczne jest wykazanie, że uchybienie to uniemożliwiło stronie przeprowadzenie konkretnych czynności procesowych i miało istotny wpływ na wynik sprawy. Strona skarżąca nie wykazała takiego związku przyczynowego, a miała możliwość kwestionowania operatu szacunkowego na wcześniejszych etapach.

Czy operat szacunkowy określający wartość wywłaszczonej nieruchomości jest wadliwy, jeśli nie uwzględnia jej położenia w obszarze ograniczonego użytkowania lub braku możliwości samodzielnego obrotu?

Odpowiedź sądu

Nie, strona skarżąca nie wykazała wadliwości operatu szacunkowego, nie przedstawiła kontroperatu ani opinii organizacji zawodowej rzeczoznawców majątkowych.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że strona skarżąca nie przedstawiła dowodów na wadliwość operatu szacunkowego, takich jak kontroperat czy opinia organizacji zawodowej. Okoliczności podnoszone przez stronę mogą wpływać na wysokość wartości rynkowej, ale nie dyskwalifikują operatu jako takiego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną.

Przepisy (19)

Główne

UGN art. 137 § ust. 1

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

UGN art. 136 § ust. 3

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

p.p.s.a. art. 184

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

POŚ art. 135 § ust. 2

Ustawa Prawo ochrony środowiska

Rozporządzenie Wojewody Dolnośląskiego w sprawie utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania dla Lotniska Wrocław – Strachowice we Wrocławiu

UGN art. 9

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

PPSA art. 174 § pkt 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

PPSA art. 174 § pkt 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

PPSA art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

UGN art. 150 § ust. 2

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

UGN art. 156 § ust. 3

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

k.p.a. art. 10 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

UGN art. 157 § § 1

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

UGN art. 142

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

p.p.s.a. art. 193

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 177 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 182 § § 2 i 3

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Odrzucone argumenty

Niezastosowanie przepisów dotyczących obszaru ograniczonego użytkowania przy zwrocie nieruchomości. • Błędna wykładnia art. 9 UGN w zakresie terminu zwrotu nieruchomości. • Naruszenie art. 10 KPA poprzez brak umożliwienia stronie wypowiedzenia się co do dowodów. • Oparcie orzeczenia na wadliwym operacie szacunkowym.

Godne uwagi sformułowania

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw i dlatego została oddalona. • Uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. • Dla skuteczności zarzutu pozbawienia strony możliwości czynnego udziału w toczącym się postępowaniu administracyjnym konieczne jest wykazanie, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło stronie przeprowadzenie konkretnych czynności procesowych, a w następstwie realizację przysługujących jej praw, i nie mogło być konwalidowane na późniejszych etapach tego postępowania, jak również, że naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Skład orzekający

Monika Nowicka

przewodniczący

Piotr Przybysz

sprawozdawca

Joanna Skiba

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zwrotu wywłaszczonych nieruchomości, w tym wpływu położenia na obszarze ograniczonego użytkowania oraz procedury oceny operatu szacunkowego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zwrotu nieruchomości wywłaszczonej pod lotnisko; wymaga analizy konkretnych przepisów UGN i POŚ.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii związanych ze zwrotem wywłaszczonych nieruchomości i procedurą administracyjną, co jest istotne dla prawników zajmujących się prawem nieruchomości i administracyjnym.

NSA rozstrzyga: Czy położenie nieruchomości w strefie lotniska blokuje jej zwrot?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst