I OSK 2227/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Samorządowego Kolegium Odwoławczego od wyroku WSA w Olsztynie, który uchylił postanowienie SKO o odmowie wydania zaświadczenia o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Spór dotyczył interpretacji art. 13 ust. 1 ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe. Organ administracji twierdził, że przekształcenie jest możliwe tylko wtedy, gdy grunt był zabudowany na cele mieszkaniowe już 1 stycznia 2019 r. WSA uznał, że kluczowe jest oddanie budynku mieszkalnego do użytkowania zgodnie z planem lub decyzją o warunkach zabudowy, niezależnie od daty zabudowy. NSA w pełni podzielił stanowisko WSA, podkreślając, że mechanizm "opóźnionego przekształcenia" (art. 13 ust. 1) ma na celu objęcie ustawą gruntów, które po 1 stycznia 2019 r. zostały zabudowane budynkami mieszkalnymi, a momentem przekształcenia jest dzień oddania budynku do użytkowania. Sąd uznał, że zmiana sposobu użytkowania budynku z handlowego na mieszkalny, jeśli została przeprowadzona zgodnie z prawem i budynek został oddany do użytkowania, spełnia przesłanki do przekształcenia, nawet jeśli pierwotnie grunt był przeznaczony na cele handlowe. W związku z tym skarga kasacyjna organu została oddalona.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, w szczególności w przypadkach zmiany sposobu użytkowania budynku po 1 stycznia 2019 r.
Dotyczy gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe, zgodnie z planem lub decyzją o warunkach zabudowy w momencie oddania budynku do użytkowania.
Zagadnienia prawne (2)
Czy zmiana sposobu użytkowania budynku z handlowego na mieszkalny, dokonana po 1 stycznia 2019 r., pozwala na przekształcenie prawa użytkowania wieczystego gruntu w prawo własności, jeśli budynek został oddany do użytkowania zgodnie z planem miejscowym lub decyzją o warunkach zabudowy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zmiana sposobu użytkowania budynku z handlowego na mieszkalny, dokonana po 1 stycznia 2019 r. i zgodna z planem lub decyzją o warunkach zabudowy, pozwala na przekształcenie prawa użytkowania wieczystego gruntu w prawo własności z dniem oddania budynku do użytkowania.
Uzasadnienie
NSA uznał, że kluczowe dla "opóźnionego przekształcenia" (art. 13 ust. 1 ustawy) jest przeznaczenie gruntu na cele mieszkaniowe w momencie oddania budynku do użytkowania, a nie stan z dnia 1 stycznia 2019 r. Zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego, jeśli jest zgodna z prawem, jest traktowana jako spełnienie przesłanki do przekształcenia.
Jak należy interpretować art. 13 ust. 1 ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w kontekście daty zabudowy i oddania budynku do użytkowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Przepis ten należy interpretować w ten sposób, że grunt przekształca się w prawo własności z dniem oddania budynku mieszkalnego do użytkowania, jeśli grunt jest zabudowany na cele mieszkaniowe zgodnie z planem lub decyzją o warunkach zabudowy w tym momencie, niezależnie od tego, czy zabudowa taka istniała już 1 stycznia 2019 r.
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że celem przepisu jest objęcie ustawą gruntów zabudowanych budynkami mieszkalnymi po 1 stycznia 2019 r., a momentem przekształcenia jest oddanie budynku do użytkowania. Odmienna interpretacja organów prowadziłaby do rozerwania związku między hipotezą a dyspozycją przepisu.
Przepisy (15)
Główne
u.p.p.u.w. art. 1 § ust. 1, ust. 2, ust. 3
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów
Grunty zabudowane na cele mieszkaniowe przekształcają się w prawo własności z dniem 1 stycznia 2019 r. (art. 1 ust. 1). Przez grunty zabudowane na cele mieszkaniowe rozumie się nieruchomości zabudowane budynkami mieszkalnymi jednorodzinnymi lub wielorodzinnymi, lub z budynkami towarzyszącymi (art. 1 ust. 2).
u.p.p.u.w. art. 1a
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów
u.p.p.u.w. art. 13 § ust. 1, ust. 2, ust. 2b
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów
Jeżeli po 1 stycznia 2019 r. na gruncie użytkowanym wieczysto, zabudowanym na cele mieszkaniowe (zgodnie z planem lub decyzją o WZ), budynek mieszkalny zostanie oddany do użytkowania, prawo użytkowania wieczystego przekształca się w prawo własności z dniem oddania budynku do użytkowania. Organ wydaje zaświadczenie w terminie 4 miesięcy (lub 30 dni w przypadku wniosku właściciela lokalu/gruntu).
Pomocnicze
K.p.a. art. 217 § § 1 i § 2 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy wydawania zaświadczeń przez organy administracji.
P.p.s.a. art. 174 § pkt 1 i pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa podstawy skargi kasacyjnej (naruszenie prawa materialnego lub postępowania).
P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa uchylenia decyzji lub postanowienia przez sąd administracyjny z powodu naruszenia prawa materialnego lub postępowania.
P.p.s.a. art. 183 § § 1 i § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznania sprawy przez NSA (granice skargi kasacyjnej) oraz przesłanki nieważności postępowania.
P.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozstrzygnięcie NSA o oddaleniu skargi kasacyjnej.
P.p.s.a. art. 182 § § 2 i § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym.
Prawo budowlane art. 54
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Zawiadomienie o zakończeniu budowy.
Prawo budowlane art. 55
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Pozwolenie na użytkowanie.
Prawo budowlane art. 71
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego.
Prawo geodezyjne i kartograficzne art. 22 § ust. 2
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne
Obowiązek ujawnienia sposobu użytkowania w ewidencji gruntów i budynków.
Prawo geodezyjne i kartograficzne art. 23 § ust. 3 pkt 1 lit. j
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne
Obowiązek przekazywania informacji o pozwoleniach na użytkowanie i zgłoszeniach zmiany sposobu użytkowania do ewidencji gruntów.
Prawo geodezyjne i kartograficzne art. 24 § ust. 2b pkt 1 lit. d i f
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne
Aktualizacja informacji w ewidencji gruntów.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności jest możliwe, jeśli budynek mieszkalny został oddany do użytkowania zgodnie z planem miejscowym lub decyzją o warunkach zabudowy, nawet jeśli zmiana sposobu użytkowania nastąpiła po 1 stycznia 2019 r.
Odrzucone argumenty
Przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności jest możliwe tylko wtedy, gdy grunt był zabudowany na cele mieszkaniowe już w dniu 1 stycznia 2019 r.
Godne uwagi sformułowania
przesłanka (przyczyna) przekształcenia, tj. zabudowa gruntu na cele mieszkaniowe, ma zaistnieć z dniem oddania budynku mieszkalnego do użytkowania, a nie retrospekcyjnie, tj. 1 stycznia 2019 r. • mechanizm "opóźnionego przekształcenia" • zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego
Skład orzekający
Agnieszka Miernik
sprawozdawca
Aleksandra Łaskarzewska
członek
Maciej Dybowski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, w szczególności w przypadkach zmiany sposobu użytkowania budynku po 1 stycznia 2019 r."
Ograniczenia: Dotyczy gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe, zgodnie z planem lub decyzją o warunkach zabudowy w momencie oddania budynku do użytkowania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii praktycznej dla wielu właścicieli nieruchomości - możliwości przekształcenia użytkowania wieczystego w prawo własności w sytuacji zmiany funkcji budynku. Wyjaśnia niejasności prawne związane z datą kluczową dla przekształcenia.
“Przekształcenie użytkowania wieczystego: czy zmiana funkcji budynku po 2019 roku otwiera drogę do własności?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.