I OSK 2224/20

I OSK 2224/20 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2024-02-08
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2020-10-19
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Aleksandra Łaskarzewska /sprawozdawca/
Elżbieta Kremer /przewodniczący/
Maria Grzymisławska-Cybulska
Symbol z opisem
6290 Reforma rolna
Hasła tematyczne
Nieruchomości
Sygn. powiązane
I SA/Wa 267/19 - Wyrok WSA w Warszawie z 2019-10-24
Skarżony organ
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 1945 nr 3 poz 13
art. 2 ust. 1 lit. e
Dekret Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Elżbieta Kremer Sędziowie: Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska (spr.) Sędzia del. WSA Maria Grzymisławska-Cybulska Protokolant: starszy asystent sędziego Maciej Kozłowski po rozpoznaniu w dniu 8 lutego 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej E. L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 października 2019 r. sygn. akt I SA/Wa 267/19 w sprawie ze skargi E. L. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 4 grudnia 2018 r. nr GZ.rn.625.48.2016 w przedmiocie reformy rolnej oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 24 października 2019 r. oddalił skargę E. L. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 4 grudnia 2018 r. nr GZ.rn.625.48.2016 w przedmiocie reformy rolnej.
W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji przyjął następujące okoliczności faktyczne i prawne.
E. L. i A. L. wniosły o wydanie decyzji stwierdzającej, że część majątku ziemskiego [...], położonego w powiecie [...] nie podpadała pod działanie art. 2 ust. 1 lit. e) dekretu PKWN z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej (Dz.U. z 1945 r. Nr 3, poz. 13), zwanego dalej dekretem PKWN z 1944 roku
Decyzją z 25 listopada 2015 r. Wojewoda Lubelski odmówił stwierdzenia, że nie podlegała działaniu przepisu art. 2 ust. 1 lit. e dekretu, nieruchomość położona w obrębie T. Gmina Z. powiat [...], województwo lubelskie, będąca częścią majątku ziemskiego pn. "[...]", stanowiąca: 1) stawy rybne na działce nr [...], liczącej 0,41 ha oraz oznaczone na mapie ze wstępnym projektem podziału jako projektowane działki nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] i nr [...], liczących łącznie 73,2552 ha; 2) ogrody warzywne na projektowanych działkach nr [...], nr [...], nr [...]. nr [...], nr [...] i nr [...], o łącznej powierzchni 4,0231 ha; 3) ogrody owocowe na działce nr [...], liczącej 0,0569 ha oraz na projektowanych działkach nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] i nr [...], o powierzchni 0,4534 ha,
Wojewoda Lubelski uzasadnił, że powyższy majątek liczył 179,9947 ha, składał się z dawnych działek: - nr [...]- zajętej pod grunty orne, łąki i stawy rybne; - nr [...] - stanowiącej grunty orne oraz - nr [...] - obejmującej grunty orne, ogrody owocowe i warzywne, stawy z groblami oraz zabudowania (dom mieszkalny główny, dom rybaka, domy czeladnie, stodołę, stajnię, obory i młyn). Przedmiotowa nieruchomość na mocy art. 2 ust. 1 lit. e dekretu PKWN z 1944 roku została przejęta na rzecz Skarbu Państwa z mocy prawa z dniem 13 września 1944 r. Obecnie wskazane we wniosku stawy rybne, ogrody warzywne i owocowe są posadowione na działkach objętych kw nr [...], stanowiących własność Skarbu Państwa - Agencji Nieruchomości Rolnych, dzierżawionych przez Gospodarstwo [...] sp. z o.o.
W ocenie Wojewody Lubelskiego, został w odniesieniu do wskazanych nieruchomości spełniony cel reformy rolnej, tj. zarezerwowane zostały odpowiednie tereny dla przemysłu rolnego (art. 1 ust. 2 lit. d) dekretu PKWN z 1944 roku). Grunty pod wodami zamkniętymi, w tym stanowiącymi gospodarstwo rybne, objęte były podatkiem gruntowym (§ 50 rozporządzenia Ministra Skarbu z 31 marca 1937 r. o wymiarze i poborze państwowego podatku gruntowego Dz.U. Nr 32 poz. 250), a ponadto powojenne akty prawne oraz art. 461 kc wskazywały, że nieruchomości rolne obejmują grunty przydatne do produkcji ogrodniczej, sadowniczej i rybnej. Ogrody warzywne i owocowe stanowiły użytki rolne, zgodnie z § 4 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia 1 marca 1945 r w sprawie wykonania dekretu PKWN z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej (Dz. U. Nr 10 poz. 51).
Wojewoda podniósł, że z uwagi na to, że wskazana nieruchomość miała charakter rolniczy, to nie badał już jej związku funkcjonalnego z pozostałą częścią tego majątku ziemskiego. W ocenie organu I instancji stawy rybne, ogrody owocowo-warzywne były przeznaczone do prowadzenia szeroko rozumianej działalności rolniczej i nadawały się do realizacji celów określonych w art. 1 ust. 2 lit. d) dekretu o reformie rolnej. Z tego względu podlegały nacjonalizacji, na podstawie art. 2 ust. 1 lit. e) ww. dekretu.
E. L. wniosła odwołanie od tej decyzji.
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z 4 grudnia 2018 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy podzielił ocenę Wojewody o zdatności rolnej stawów rybnych i ogrodów owocowo – warzywnych, gdyż ten ostatni trafnie wyjaśnił, że już sama potencjalna przydatność rolna (ziemski charakter) uzasadnia przejęcie wnioskowanej części majątku [...] i wyklucza badanie związku funkcjonalnego. Wskazany związek dotyczy bowiem gruntów pozarolnych (np. zespołów dworsko-parkowych, dróg, kolonii pracowników). Wymienione we wniosku nieruchomości miały zaś charakter rolniczy (spełniały podstawowe kryterium normatywne ziemskości). Nie było więc potrzeby badania związku funkcjonalnego. Określone w decyzji działki bezspornie stanowiły stawy rybne. Natomiast produkcyjne cechy tych stawów potwierdzają - protokół z 3 października 1945 r. o przekazaniu resztówki z majątku [...], protokół z 18 grudnia 1945 r., wstępny rejestr pomiarowy z 1946 r., decyzja z 30 grudnia 1992 r. o likwidacji Państwowego Gospodarstwa Rybackiego, działającego na wnioskowanych gruntach, decyzje z 5 lutego 1994 r. i dnia 15 grudnia 1994 r., wykaz zmian gruntowych [...], a także wypisy z rejestru gruntów. Hodowla ryb w urządzonych stawach jest działalnością rolniczą, uzasadniającą nacjonalizację takich gruntów. Manifest PKWN deklarował przeprowadzenie "szerokiej reformy rolnej", dlatego nie wyłączał spod nacjonalizacji stawów rybnych. Przy czym zarezerwowanie odpowiednich terenów dla ośrodków wytwórczości hodowlanej i przemysłu rolnego stanowiło przecież jeden z celów reformy rolnej (art. 1 ust. 2 lit. d) dekretu rolnego). Wbrew zarzutom odwołującej się § 44 pkt 8 lit. b) i c) rozporządzenia rolnego potwierdza argumentację o przejęciu stawów rybnych. Bezspornie bowiem przejęciu na reformę rolną nie podlegały stawy niehodowlane (tylko rekreacyjne, reprezentacyjne), które zresztą nie były wyposażane w groble i inne urządzenia stawowe, jak niniejsze stawy.
Odnosząc się z kolei do gruntu obejmującego działki nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] i [...] Minister stwierdził, iż znajdowały się na nich ogrody warzywne, a działki nr [...], [...], [...], [...], [...], [...] i nr [...] stanowiły ogrody owocowe. Sposób zagospodarowania wnioskowanych nieruchomości nie jest kwestionowany. Omawiane ogrody owocowo - warzywne liczyły łącznie 4,5334 ha, a ich lokalizacja została dokładnie utrwalona w materiale dowodowym. W aspekcie prawnym, ogrody warzywne i owocowe podpadają pod działanie art. 2 ust. 1 lit. e) dekretu PKWN. Stanowią bowiem klasyczne użytki rolne. Wynika to z jednoznacznej definicji legalnej z § 4 rozporządzenia z 1 marca 1945 r. Co więcej, tworzenie gospodarstw dla produkcji ogrodniczo - warzywniczej było jednym z celów reformy rolnej (art. 1 ust. 2 lit. c) dekretu). Opisane ogrody warzywne i owocowe liczyły łącznie ponad 4,5 ha i mogły posłużyć do utworzenia lub upełnorolnienia kilku gospodarstw ogrodniczo - warzywniczych.
Skargę na powyższe rozstrzygnięcie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła E. L.
W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie i oddalił ją na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (P.p.s.a.). W uzasadnieniu wskazał, że analiza dokumentów zgromadzonych przez organy, pochodzących z różnych okresów, potwierdza stanowisko Ministra, że przedmiotowa nieruchomość miała powierzchnię 179,99 ha, w tym grunty orne 66.98 ha, łąki 1 ha, ogrody warzywne 2 ha, wody 91,5 ha, nieużytki 17,50 ha, drogi 0,5 ha, rowy 0,5 ha, czyli miała powierzchnię większą niż 100 ha, jak też zawierała 50 ha użytków rolnych, a więc spełniała normy powierzchniowe, wymienione w art. 2 ust. 1 lit e dekretu. Z akt sprawy (w szczególności z rejestru pomiarowego z 1936 r oraz z ewidencji nieruchomości ziemskich podlegających przejęciu) wynika, że przedmiotowy majątek składał się w znacznej części z wód, w niektórych dokumentach opisanych jako stawy i groble. Bezsporne między stronami jest to, że stawy wchodzące w skład przedmiotowej nieruchomości to były stawy rybne. Za prawidłowe Sąd I instancji uznał również stanowisko organu co do tego, że prowadzona była w nich produkcja hodowlana. Wskazał, że wynika to z dokumentów szczegółowo opisanych na str. 5 decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Ze zgromadzonych dokumentów wynika zatem, że przedmiotowy majątek prowadził działalność także w zakresie hodowli i połowu ryb. W ocenie Sądu I instancji zarówno zarybianie stawów, łowienie i przechowywanie ryb, uzyskiwane dochody z tego tytułu pozwalają przyjąć, że służyły one celom produkcyjnym w zakresie gospodarki rolnej zwierzęcej. Istotnym aktem prawnym dla rozpatrywanej sprawy jest również dekret z dnia 12 czerwca 1945 r. o przeniesieniu własności resztówek majątków rozparcelowanych na Spółdzielnie Samopomocy Chłopskiej (Dz. U. Nr 27, poz. 162), zwany dalej dekretem z 1945 roku. W art. 1 pkt 2 tego dekretu zawarto definicję resztówek majątków rozparcelowanych, zgodnie, z którą są to części pozostałe z majątków rozparcelowanych na podstawie dekretu z 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej wraz ze znajdującymi się na nich budynkami i zakładami przemysłowymi, sadami, pasiekami, stawami rybnymi i wszelkimi innymi urządzeniami oraz inwentarzem. Skoro do resztówek pozostałych z majątków rozparcelowanych na podstawie dekretu PKWN zaliczono stawy rybne to wprost wskazuje, że reforma rolna obejmowała także stawy rybne, a więc stanowiły one nieruchomości ziemskie w rozumieniu art. 2 ust.1 dekretu PKWN. Ustalenie że nieruchomość mogła co do zasady być przeznaczona na cele reformy rolnej wskazane w art. 1 ust. 2 dekretu ma charakter priorytetowy, zatem w tej sytuacji nie zachodzi konieczność badania istnienia związku funkcjonalnego tej części majątku z jego pozostałą częścią. W sytuacji ustalenia, że stawy rybne przeszły na własność Państwa na podstawie art. 2 ust. 1 lit e dekretu jako nieruchomość ziemska, kwestia związku funkcjonalnego nie miała znaczenia. Sąd I instancji podzielił również stanowisko organu co do podpadaniu pod działanie dekretu o reformie rolnej działek (szczegółowo wymienionych w decyzji), wchodzących w skład przedwojennej działki nr 46, na których usytuowane były ogrody warzywne i ogrody owocowe.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiodła skarżąca wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonemu orzeczeniu strona zarzuciła:
I. naruszenie prawa materialnego, to jest:
1) art. 2 ust. 1 lit. e dekretu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej (Dz. U. Nr 3, poz. 13 ze zm.; dalej również jako "dekret") w związku z § 5 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia 1 marca 1945 r. w sprawie wykonania dekretu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej (Dz. U. Nr 10, poz. 51 ze zm.; dalej: "rozporządzenie"), poprzez jego błędną wykładnię i w konsekwencji błędne zastosowanie poprzez przyjęcie, że części dawnych majątków ziemskich stanowiących stawy rybne, w tym objęte postępowaniem administracyjnym stawy rybne w majątku [...], podpadały pod przepis art. 2 ust. 1 lit. e dekretu, pomimo potwierdzenia, że należy tego rodzaju składniki majątków ziemskich zaliczyć do szeroko pojętej działalności rolniczej, podczas gdy do odmiennego wniosku powinna prowadzić konstytucyjna zasada zakazu rozszerzającej wykładni przepisów pozbawiających prawa własności;
2) art. 1 pkt 2 oraz art. 2 ust. 1 dekretu z dnia 12 czerwca 1945 r. o przeniesieniu własności resztówek majątków rozparcelowanych na spółdzielnie Samopomocy Chłopskiej (Dz. U. Nr 27, poz. 162) w związku z art. 2 ust. 1 lit. e oraz art. 1 ust. 2 dekretu, a także w związku z § 5 rozporządzenia, poprzez jego niewłaściwą wykładnię i przyjęcie, że stawy rybne stanowiły nieruchomości ziemskie z uwagi na zaliczenie ich do resztówek pozostałych z majątków rozparcelowanych na podstawie dekretu, podczas gdy Spółdzielnie Samopomocy Chłopskiej przejmowały resztówki dla ich zagospodarowania w celach kulturalno- oświatowych, zdrowotnych lub społeczno-wychowawczych, które to cele nie są zbieżne z celami reformy rolnej;
3) art. 1 pkt 2 dekretu poprzez przyjęcie, że w niniejszej sprawie nie zachodzi konieczność badania istnienia związku funkcjonalnego pomiędzy działalnością rolniczą sensu stricto, a objętą wnioskiem częścią dawnego majątku [...] stanowiącą stawy rybne z uwagi na przeznaczenie tychże stawów na cele reformy rolnej określone w ww. przepisie dekretu, podczas gdy - jak już wyżej wykazano - stawy rybne co do zasady nie mogły podpadać pod działanie dekretu;
II. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie w sprawie, to jest art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. w związku z art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 256; dalej: "K.p.a.") oraz art. 77 § 1 K.p.a. poprzez nieuwzględnienie skargi pomimo intencjonalnego zaniechania przez organy administracji publicznej podjęcia inicjatywy dowodowej w zakresie badania istnienia związku funkcjonalnego pomiędzy objętą wnioskiem częścią dawnego majątku [...] stanowiącą stawy rybne, a działalnością rolniczą sensu stricto.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej powoływanej jako "P.p.s.a."), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 P.p.s.a. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 P.p.s.a.), a także naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 P.p.s.a.).
W niniejszej sprawie rozpoznaniu podlegała skarga kasacyjna następcy prawnego dawnego właściciela majątku ziemskiego [...]. Zakwestionowano w niej stanowisko Sądu I instancji, że część tego majątku, przejętego w trybie dekretu PKWN z 1944 roku w postaci stawów rybnych kwalifikowała się do nacjonalizacji na podstawie art. 2 ust. 1 lit. e tego dekretu.
Zdaniem autora kasacji, błąd Kontrolowanego Sądu wynikał z wadliwej interpretacji przepisów art. 1 ust. 2 i art. 2 ust.1 dekretu z 1945 roku, co doprowadziło ten Sąd do nieuprawnionego przekonania, że stawy rybne to część nieruchomości ziemskiej podlegającej nacjonalizacji wobec zaliczenia ich przez normodawcę do resztówek, pozostałych z majątków rozparcelowanych na podstawie dekretu PKWN z 1944 roku.
W kasacji zarzucono także, że w postępowaniu sądowoadministracyjnym pominięto, że organy niesłusznie zaniechały inicjatywy dowodowej w zakresie badania związku funkcjonalnego pomiędzy stawami rybnymi, a działalnością rolniczą sensu stricto, do której zdaniem autora kasacji nie można zaliczyć hodowli ryb w stawach.
Na wstępie rozważań Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnia, że dekret PKWN z 1944 roku nie definiował pojęcia "nieruchomości ziemskiej".
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym akceptuje się rozumienie tego pojęcia wedle definicji przyjętej w uchwale Trybunału Konstytucyjnego z dnia 19 września 1990r. sygn. akt W 3/89, do czego Naczelny Sąd Administracyjny w obecnym składzie również się przychyla.
Tym samym za "nieruchomości ziemskie" w rozumieniu przepisów dekretu PKWN z 1944 roku uznaje się nieruchomości, które są lub mogą być wykorzystywane do prowadzenia m.in. działalności wytwórczej w zakresie produkcji roślinnej, zwierzęcej, sadowniczej.
Za takim rozumieniem tego pojęcia opowiedziała się również uchwała NSA z dnia 5 czerwca 2006 r. sygn. akt I OPS 2/06.
W jej treści wskazano także na przepis art. 2 ust. 1 lit. e dekretu PKWN z 1944 roku, który określił że na cele reformy rolnej (art. 1 ust. 2 lit. a-d) przeznaczone zostały nieruchomości ziemskie, między innymi wówczas, jeżeli ich łączny obszar przekraczał 100 ha powierzchni ogólnej, bądź 50 ha użytków rolnych.
Brzmienie tej regulacji nie pozwala zdaniem Sądu Odwoławczego przyjąć, że niezaliczenie stawów do użytków rolnych w § 4 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia 1 marca 1945r. w sprawie wykonania dekretu PKWN, eliminowało grunty pod nimi spod przymusowego przejęcia w trybie reformy rolnej z 1944 roku.
Z przepisu art. 2 ust. 1 lit. e dekretu PKWN z 1944 roku wprost wynika bowiem, że na jego podstawie Państwo nabywało na własność także takie grunty, które nie wyczerpywały pojęcia użytki rolne. Identycznie rozważania w odniesieniu do stawów hodowlanych zawarte zostały w orzeczeniach tego Sądu: z 20 stycznia 2011 r., sygn. I OSK 345/10, z 16 listopada 2005 r., sygn. akt I OSK 160/05, , z 19 lipca 2017 r., sygn. akt I OSK 2254/15 oraz w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 22 października 2004 r., sygn. akt IV SA/Wa 205/04. Naczelny Sąd Administracyjny w obecnym składzie akceptuje rozważania tegoż Sądu z wyroku z 26 stycznia 2021 sygn. akt I OSK 2005/20 w których przyjęto, że w sytuacji gdy manifest PKWN deklarował przeprowadzenie "szerokiej reformy rolnej", a dekret PKWN z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej nie wyłączał spod nacjonalizacji stawów rybnych, to wytwórczość hodowlana, do której hodowlę ryb bez wątpienia zaliczyć należało jest działalnością rolną sensu stricto, dla której w dekrecie przewidziano zarezerwowanie terenów pod ośrodki wytwórczości hodowlanej i przemysłu rolnego, co stanowiło jeden z celów reformy rolnej (art. 1 ust. 2 lit. d cytowanego dekretu).
Wbrew stanowisku autora kasacji do takiej interpretacji skłania także treść art. 1 ust. 2 dekretu z 1945 r. Wprawdzie akt ten został uchwalony po wejściu w życie dekretu o przeprowadzeniu reformy rolnej jednak ze względu na tożsamość przedmiotu obydwu aktów prawnych, które służyły reformie rolnej z 1944 roku dopuścić należało wykorzystanie postanowień dekretu z 1945 r. do interpretacji pojęć zawartych w samym akcie nacjonalizacyjnym.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, lektura dekretu z 1945 r. prowadzi do wniosku, że skoro normodawca stawy rybne zaliczył w tym akcie do resztówek po majątkach rozparcelowanych w trybie dekretu PKWN z 1944 r., którymi Państwo mogło swobodnie dysponować, to tym samym stawy te stały się własnością Państwa na podstawie dekretu PKWN z 1944 r, z chwilą jego wejścia w życie.
Zasadności przedstawionej interpretacji nie podważa także zaliczenie do resztówek w art. 1 ust. 2 dekretu z 1945 roku zakładów przemysłowych. Zważywszy na przedmiot reformy pojęcie to oznacza wyłącznie zakłady przemysłowe o charakterze rolniczym.
Zakłady o nierolniczym charakterze przejmowane były na własność Państwa w innym trybie. Wskazać w tym miejscu należy na ustawę z dnia 3 stycznia 1946 r. o przejęciu na własność państwa podstawowych gałęzi gospodarki narodowej, której art. 3 w sposób enumeratywny wylicza rodzaje przedsiębiorstw górniczych i przemysłowych podstawowych gałęzi gospodarki narodowej, które przejmuje Państwo na własność.
Zasadność stanowiska, że w trybie reformy rolnej z 1944 roku mogły być przejęte wyłącznie zakłady o charakterze rolniczym potwierdza także treść art. 6 dekretu PKWN z 1944 roku, określający sposób sprawowania zarządu państwowego nad nieruchomościami ziemskimi, wymienionymi w art. 2 tego dekretu, który wprost wskazuje, że zarządem objęte będą zakłady przemysłowe o charakterze rolniczym.
W tym stanie rzeczy słusznie Sąd I instancji uznał, że skoro hodowla ryb w stawach zaliczała się do działalności rolniczej sensu stricto, to nie było potrzeby badania istnienia związku funkcjonalnego z pozostałą częścią majątku ziemskiego, przejętą na własność Państwa w trybie dekretu PKWN z 1944 r.
Z powodów wyłuszczonych wyżej nie mogły więc znaleźć akceptacji zawarte w kasacji zarzuty naruszenia prawa materialnego jak i procesowego.
Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny uznając, że skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach, orzekł o jej oddaleniu na podstawie art. 184 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.