I OSK 2168/23

Naczelny Sąd Administracyjny2023-10-27
NSAinneŚredniansa
dzierżawa obwodów łowieckichPolski Związek Łowieckikomisja oceniającakontrola sądowaprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnyminiedopuszczalność skargiczynność materialno-technicznaprawo łowieckierozporządzenie

NSA oddalił skargę kasacyjną od postanowienia WSA odrzucającego skargę na czynność Komisji ds. oceny wniosków o dzierżawę obwodów łowieckich, uznając, że czynność ta nie podlega kontroli sądów administracyjnych.

Sąd I instancji odrzucił skargę Koła Łowieckiego A. na czynność Komisji ds. oceny wniosków o dzierżawę obwodów łowieckich, uznając, że nie podlega ona kontroli sądów administracyjnych. Skarżący kasacyjnie zarzucił naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym Konstytucji RP, argumentując, że procedura wyłonienia dzierżawcy ma charakter publicznoprawny i powinna podlegać kontroli sądowej. NSA oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko WSA, że czynność Komisji nie dotyczyła uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, a zatem skarga była niedopuszczalna.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Koła Łowieckiego A. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które odrzuciło skargę na czynność Komisji do spraw oceny wniosków o dzierżawę obwodów łowieckich. Sąd I instancji uznał, że zaskarżona czynność, będąca odmową ponownego rozpatrzenia sprawy wskazania dzierżawcy, nie podlega kognicji sądów administracyjnych, ponieważ nie dotyczy uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa powszechnie obowiązującego. NSA, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, podzielił to stanowisko. Podkreślono, że przedmiotem skargi była czynność z 2 czerwca 2022 r. (odmowa ponownego rozpatrzenia sprawy), a nie uchwała Komisji z 14 marca 2022 r. NSA stwierdził, że przepisy rozporządzenia dotyczące składania i oceny wniosków o dzierżawę obwodów łowieckich mają zastosowanie do etapu poprzedzającego podjęcie uchwały przez komisję i nie przewidują możliwości ponownego rozpatrzenia sprawy ani odwołania od uchwały. W związku z tym, odmowa ponownego rozpatrzenia sprawy nie dotyczyła uprawnień skarżącego wynikających z przepisów prawa, co czyniło skargę niedopuszczalną. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że Sąd I instancji prawidłowo zastosował art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, taka czynność nie podlega kontroli sądów administracyjnych, ponieważ nie dotyczy uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa powszechnie obowiązującego.

Uzasadnienie

Czynność Komisji nie jest aktem lub czynnością w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., gdyż nie dotyczy bezpośrednio uprawnień lub obowiązków strony wynikających z przepisów prawa. Brak jest podstaw prawnych do ponownego rozpatrzenia sprawy po podjęciu uchwały przez Komisję, a tym samym odmowa takiej weryfikacji nie narusza praw skarżącego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (20)

Główne

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 6

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 182 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

rozporządzenie art. 3 § ust. 1

Rozporządzenie Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 18 stycznia 2021 r. w sprawie trybu składania i rozpatrywania wniosków o dzierżawę obwodów łowieckich oraz kryteriów oceny tych wniosków i wnioskodawców

rozporządzenie art. 3 § ust. 2

Rozporządzenie Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 18 stycznia 2021 r. w sprawie trybu składania i rozpatrywania wniosków o dzierżawę obwodów łowieckich oraz kryteriów oceny tych wniosków i wnioskodawców

rozporządzenie art. 3 § ust. 5

Rozporządzenie Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 18 stycznia 2021 r. w sprawie trybu składania i rozpatrywania wniosków o dzierżawę obwodów łowieckich oraz kryteriów oceny tych wniosków i wnioskodawców

rozporządzenie art. 3 § ust. 7

Rozporządzenie Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 18 stycznia 2021 r. w sprawie trybu składania i rozpatrywania wniosków o dzierżawę obwodów łowieckich oraz kryteriów oceny tych wniosków i wnioskodawców

rozporządzenie art. 3 § ust. 8

Rozporządzenie Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 18 stycznia 2021 r. w sprawie trybu składania i rozpatrywania wniosków o dzierżawę obwodów łowieckich oraz kryteriów oceny tych wniosków i wnioskodawców

rozporządzenie art. 3 § ust. 9

Rozporządzenie Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 18 stycznia 2021 r. w sprawie trybu składania i rozpatrywania wniosków o dzierżawę obwodów łowieckich oraz kryteriów oceny tych wniosków i wnioskodawców

rozporządzenie art. 7 § ust. 1-3

Rozporządzenie Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 18 stycznia 2021 r. w sprawie trybu składania i rozpatrywania wniosków o dzierżawę obwodów łowieckich oraz kryteriów oceny tych wniosków i wnioskodawców

p.ł. art. 42da § ust. 2

Ustawa z dnia 13 października 1995 r. Prawo łowieckie

p.ł. art. 34

Ustawa z dnia 13 października 1995 r. Prawo łowieckie

p.ł. art. 42 § ust. 4 -7

Ustawa z dnia 13 października 1995 r. Prawo łowieckie

p.ł. art. 32a § ust. 1

Ustawa z dnia 13 października 1995 r. Prawo łowieckie

p.ł. art. 29 § ust. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 13 października 1995 r. Prawo łowieckie

Konstytucja RP art. 78

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Czynność Komisji nie jest aktem lub czynnością podlegającą kontroli sądów administracyjnych, gdyż nie dotyczy uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Przepisy rozporządzenia dotyczące oceny wniosków mają zastosowanie do etapu poprzedzającego podjęcie uchwały przez Komisję i nie przewidują możliwości ponownego rozpatrzenia sprawy po jej podjęciu. Brak jest podstaw prawnych do weryfikacji uchwały Komisji lub ponownego rozpatrzenia sprawy po jej podjęciu.

Odrzucone argumenty

Zarzuty naruszenia przepisów postępowania (art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.) przez błędne zastosowanie i przyjęcie, że skarga podlega odrzuceniu. Zarzuty naruszenia prawa materialnego (przepisy rozporządzenia) przez ich niezastosowanie lub błędną wykładnię, w tym dotyczące możliwości uzupełnienia wniosku, ponownej oceny i statusu komisji. Zarzuty naruszenia Konstytucji RP (art. 78, 7, 2) w związku z brakiem możliwości weryfikacji wniosku i ponownego rozpatrzenia sprawy.

Godne uwagi sformułowania

o akcie lub czynności w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [...] można mówić wówczas, gdy akt (czynność) podjęty jest w sprawie indywidualnej, skierowany jest do oznaczonego podmiotu administrowanego, dotyczy uprawnienia lub obowiązku tego podmiotu, samo zaś uprawnienie lub obowiązek, którego akt (czynność) dotyczy, są określone w przepisie prawa powszechnie obowiązującego Czym innym jest czynność materialno-techniczna (art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.), która podejmowana jest w celu załatwienia indywidualnej sprawy, a czym innym czynność administracyjno-techniczna nie mająca takiego charakteru, będąca wyłącznie działaniem o charakterze technicznym organu wynikającym z ustawy Rozporządzenie nie określa żadnej drogi odwoławczej od uchwały komisji. Przedmiotem skargi do Sądu I instancji nie była uchwała z 14 marca 2022 r. [...] ale objęta sporządzonym protokołem czynność z 2 czerwca 2022 r. w postaci odmowy ponownego rozpatrzenia sprawy

Skład orzekający

Iwona Bogucka

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie, że czynności organów niebędących organami administracji publicznej w ścisłym tego słowa znaczeniu, a działających na podstawie przepisów prawa, mogą podlegać kontroli sądów administracyjnych tylko wtedy, gdy dotyczą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Podkreślenie znaczenia rozróżnienia między etapem podejmowania uchwały a czynnościami po jej podjęciu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z procedurą dzierżawy obwodów łowieckich i funkcjonowaniem komisji oceniającej wnioski w ramach Polskiego Związku Łowieckiego. Interpretacja art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. w kontekście czynności organów pomocniczych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z dostępem do wymiaru sprawiedliwości w sprawach administracyjnych, choć jej specyfika (łowiectwo) może ograniczać szerokie zainteresowanie.

Czy odmowa ponownego rozpatrzenia sprawy przez komisję łowiecką może być zaskarżona do sądu? NSA wyjaśnia granice kontroli sądowej.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OSK 2168/23 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2023-10-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-09-11
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Iwona Bogucka /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6166  Łowiectwo
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Sygn. powiązane
IV SA/Wa 1678/22 - Postanowienie WSA w Warszawie z 2023-04-18
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 3 § 2 pkt 4, art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Iwona Bogucka po rozpoznaniu w dniu 27 października 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Koła Łowieckiego A. z siedzibą w W. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 kwietnia 2023 r., sygn. akt IV SA/Wa 1678/22 o odrzuceniu skargi Koła Łowieckiego A. z siedzibą w W. na czynność Komisji do spraw oceny wniosków o dzierżawę obwodów łowieckich przy Polskim Związku Łowieckim – Zarząd Okręgowy w S. z dnia 2 czerwca 2022 r. w przedmiocie odmowy ponownego rozpatrzenia sprawy postanawia: oddalić skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 18 kwietnia 2023 r., sygn. akt IV SA/Wa 1678/22 odrzucił skargę Koła Łowieckiego A. z siedzibą w W. (dalej: skarżący) na czynność Komisji do spraw oceny wniosków o dzierżawę obwodów łowieckich przy Polskim Związku Łowieckim - Zarząd Okręgowy w S. z dnia 2 czerwca 2022 r. w przedmiocie odmowy ponownego rozpatrzenia sprawy, uznając, że zaskarżana czynność nie podlega kognicji sądów administracyjnych.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji w szczególności wskazał, że o akcie lub czynności w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634; dalej: p.p.s.a.), na które może być wniesiona skarga do sądu administracyjnego, można mówić wówczas, gdy akt (czynność) podjęty jest w sprawie indywidualnej, skierowany jest do oznaczonego podmiotu administrowanego, dotyczy uprawnienia lub obowiązku tego podmiotu, samo zaś uprawnienie lub obowiązek, którego akt (czynność) dotyczy, są określone w przepisie prawa powszechnie obowiązującego (por. uchwała 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lutego 2008 r., sygn. akt I OPS 3/07). To zaś oznacza, że musi istnieć związek między przepisem prawa, który określa uprawnienie lub obowiązek, a aktem lub czynnością, które dotyczą tak określonego uprawnienia lub obowiązku. Konieczny jest bezpośredni związek między działaniem lub zaniechaniem określonego działania organu administracji, a możliwością realizacji uprawnienia bądź obowiązku wynikającego z przepisu prawa przez podmiot nie powiązany organizacyjnie z organem zobowiązanym do wydania danego aktu lub podjęcia danej czynności. Wskazano także, że czym innym jest czynność materialno-techniczna (art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.), która podejmowana jest w celu załatwienia indywidualnej sprawy, a czym innym czynność administracyjno-techniczna nie mająca takiego charakteru, będąca wyłącznie działaniem o charakterze technicznym organu wynikającym z ustawy (por. wyroki NSA: z dnia 16 września 2004 r., sygn. akt OSK 247/04; z dnia 17 lipca 2012r.; z dnia 17 lipca 2012 r., sygn. akt I OSK 1624/12).
Sąd I instancji zauważył, że akty lub czynności Związku Łowieckiego podlegają kontroli przez sądy administracyjne jedynie w sprawach przekazanych do właściwości tych sądów w ustawach szczególnych (np. art. 42da ust. 2 ustawy z dnia 13 października 1995 r. - Prawo łowieckie; Dz. U. z 2022 r., poz. 1173, dalej: p.ł.). W przedmiotowej sprawie skarga została wniesiona na stanowisko Komisji przedstawione w protokole z dnia 2 czerwca 2022 r., w którym wskazano, że brak jest podstaw do ponownego rozpatrzenia sprawy wskazania dzierżawcy obwodu łowieckiego nr [..]. Objęte protokołem czynności zostały podjęte bez żadnego trybu przewidzianego przepisami prawa, albowiem obowiązujące przepisy prawa nie przewidują ani trybu, ani kompetencji Komisji do dokonywania "ponownego rozpatrzenia sprawy wskazania dzierżawcy" oraz "utrzymywania w mocy uchwał organu". Tymczasem przedmiotem kontroli sądowej może być tylko konkretna czynność podjęta przez organ administracji publicznej, o określonej treści, będąca zarazem wynikiem stosowania przez ten organ prawa - w postaci - konkretyzacji prawa materialnego, wyrażonej w określonej formie.
Sąd I instancji uznał, że czynność Komisji z dnia 2 czerwca 2022 r. nie jest czynnością dotyczącą uprawnień lub obowiązków strony wynikających z przepisów prawa powszechnie obowiązującego. Jak wynika ze stanu faktycznego sprawy, w dniu 14 marca 2022 r. została podjęta przez Komisję funkcjonującą przy Zarządzie Okręgowym w S. Polskiego Związku Łowieckiego uchwała nr 2/2022 w sprawie oceny wniosków o dzierżawy obwodów łowieckich. W powyższej uchwale Komisja wskazała na Koło Łowieckie B. jako dzierżawcę obwodu łowieckiego nr [..]. Wnioskiem z dnia 30 marca 2022 r. Koło Łowieckie A. wniosło o ponowne rozpatrzenie sprawy. Pismami z dnia 10 maja 2022 r. i 27 maja 2022 r. Koło Łowieckie A. zostało wezwane do złożenia dodatkowej dokumentacji, zaś w dniu 2 czerwca 2022 r. odbyło się kolejne posiedzenie Komisji, z którego sporządzono protokół. W przedmiotowym protokole zawarto zapis, że Komisja, po zapoznaniu się z dokumentacją przesłaną przez KŁ A. po dniu podjęcia uchwały z 14 marca 2022 r. o wskazaniu innego dzierżawcy niż KŁ A., nie znalazła przesłanek do ponownego rozpatrzenia sprawy wskazania dzierżawcy obwodu łowieckiego nr [..].
Zgodnie z § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 18 stycznia 2021 r. w sprawie trybu składania i rozpatrywania wniosków o dzierżawę obwodów łowieckich oraz kryteriów oceny tych wniosków i wnioskodawców (Dz. U. z 2021 r. poz. 139, dalej: rozporządzenie), zarząd okręgowy Polskiego Związku Łowieckiego dokonuje analizy formalnej złożonego wniosku o dzierżawę obwodu łowieckiego pod względem jego kompletności. Oceny wnioskodawcy dokonuje co najmniej trzyosobowa komisja powoływana przez zarząd okręgowy Polskiego Związku Łowieckiego, w skład której wchodzi łowczy okręgowy, członek Naczelnej Rady Łowieckiej z danego okręgu albo jego zastępca, albo delegat na Krajowy Zjazd Delegatów Polskiego Związku Łowieckiego, który otrzymał największą liczbę głosów, oraz członek Polskiego Związku Łowieckiego wyznaczony przez łowczego okręgowego (§ 3 ust. 5 rozporządzenia). Po dokonaniu oceny wnioskodawcy lub wnioskodawców komisja podejmuje uchwałę w sprawie oceny wniosku o dzierżawę obwodu łowieckiego i wnioskodawcy oraz wskazuje wnioskodawcę, którego należy wskazać we wniosku zarządu okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego o dzierżawę obwodu łowieckiego, przekazywanym wydzierżawiającemu (§ 3 ust. 9 rozporządzenia). Rozporządzenie nie określa żadnej drogi odwoławczej od uchwały komisji. Skoro czynność wskazana w skardze nie mieści się w katalogu aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 p.p.s.a., to skarga na nią jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.
W skardze kasacyjnej od powyższego postanowienia skarżący wniósł o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, zasądzenie zwrotu kosztów postępowania i rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie.
Sądowi I instancji zarzucono:
I. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
a) art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. przez ich błędne zastosowanie i przyjęcie, że w sprawie zachodzą przesłanki do odrzucenia skargi, skutkiem czego WSA w Warszawie uznał skargę za niedopuszczalną i ją odrzucił, pomimo, że sprawa należy do kognicji sądów administracyjnych.
II. naruszenie prawa materialnego, tj.:
a) § 3 ust. 1 i 2 rozporządzenia
b) § 3 ust. 7 rozporządzenia,
c) § 3 ust. 8 rozporządzenia,
przez ich niezastosowanie i w konsekwencji błędne przyjęcie, iż rozporządzenie nie daje podstaw do weryfikacji złożonych wniosków poprzez dodatkowe informacje nadesłane po pierwotnym wniosku, w sytuacji, gdy ze wskazanych wyżej przepisów wynika, iż wnioskodawca jest uprawniony do uzupełnienia braków złożonego wniosku i nadesłania dodatkowych informacji i dokumentów, w tym do korekty złożonego wniosku;
d) § 7 ust. 1-3 rozporządzenia poprzez jego niezastosowanie i w konsekwencji błędne przyjęcie, iż obowiązujące przepisy prawa nie przewidują trybu ani kompetencji komisji do dokonywania ponownego rozpatrzenia sprawy, pomimo, iż z powołanych przepisów wynika, iż jeżeli dotychczasowy dzierżawca nie uzyskał liczby punktów w wysokości co najmniej 65% maksymalnej liczy punktów, dokonuje się ponownej oceny jego wniosku wraz z wnioskami złożonymi przez innych wnioskodawców.
e) § 3 ust. 5-7, ust. 9 rozporządzenia poprzez ich niewłaściwą wykładnię i przyjęcie, iż komisja nie jest strukturalnie powiązana z Polskim Związkiem Łowieckim i stanowi odrębny organ, w sytuacji gdy uregulowanie bytu prawnego i struktury organizacyjnej komisji wyłącznie w rozporządzeniu nie daje podstaw do uznania tej komisji za odrębny organ w ujęciu funkcjonalnym, a komisję tę (nieposiadającą siedziby ani przewodniczącego) można uznać co najwyżej za swego rodzaju ciało opiniodawcze Zarządu Okręgowego PZŁ.
f) art. 78 w zw. z art. 7 w zw. z art. 2 Konstytucji RP na skutek przyjęcia, iż obowiązujące przepisy nie dają podstaw do weryfikacji złożonych wniosków poprzez dodatkowe informacje nadesłane po pierwotnym wniosku, jak również nie przewidują trybu ani kompetencji komisji do dokonywania ponownego rozpatrzenia sprawy, jak również nie przewidują drogi odwoławczej od uchwały komisji.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej, wskazując tok postępowania w sprawie rozpatrzenia zgłoszonego wniosku o przyznanie obwodu łowieckiego, podniesiono, że Polski Związek Łowiecki jest podmiotem wykonującym zadania publiczne. Zadania te wynikają m. in. z art. 34 ustawy Prawo łowieckie. Związek realizuje również inne zadania powierzone mu przez ministra właściwego do spraw środowiska. O publicznoprawnym charakterze działalności Polskiego Związku Łowieckiego świadczy także konieczność odbycia, przez osoby ubiegające się o uprawnienia do polowania, szkolenia prowadzonego przez Związek (art. 42 ust. 4 -7 ustawy Prawo łowieckie). Komisja dokonująca oceny wnioskodawcy o dzierżawę obwodu łowieckiego powoływana jest przez Zarząd Okręgowy Polskiego Związku Łowieckiego, działa zatem w ramach jego struktur. Uregulowanie zaś bytu prawnego i struktury organizacyjnej komisji wyłącznie w rozporządzeniu nie daje podstaw do uznania tej komisji za odrębny organ w ujęciu funkcjonalnym. Komisja nie jest bowiem podmiotem prawa wyodrębnionym organizacyjnie, wyposażonym w określone kompetencje w akcie rangi ustawowej tj. w tym wypadku w ustawie Prawo łowieckie. Z tego względu komisję tę (nieposiadającą siedziby ani przewodniczącego) można uznać co najwyżej za swego rodzaju ciało opiniodawcze Zarządu Okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego w S. Nieuprawnione jest zatem przyjęcie przez WSA w Warszawie, iż komisja jest wyodrębnionym organem poza strukturą PZŁ. Zdaniem skarżącego, skarga dotyczy sprawy administracyjnej w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego i mieści się w katalogu aktów i czynności, o których mowa w art. 3 § 2 p.p.s.a.. Umowa dzierżawy zawierana pomiędzy wydzierżawiającym a kołem łowieckim ma charakter administracyjnoprawny. Z art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa łowieckiego wynika wprost, że zawieranie przez starostę umów dzierżawy obwodów łowieckich jest wykonywaniem zadań z zakresu administracji rządowej (administracji publicznej), co prowadzi do jednoznacznego wniosku o administracyjnoprawnym charakterze umowy dzierżawy obwodu łowieckiego. Zdaniem skarżącego, w konsekwencji należy uznać, że procedura wyłonienia dzierżawcy i zawarcia następnie umowy ma charakter publicznoprawny. Tym samym czynności komisji, jako element tej procedury, winny być uznane za działanie władcze dotyczące uprawnień wnioskodawcy. Brak wskazania określonego wnioskodawcy przez komisję do zawarcia umowy dzierżawy uniemożliwia zawarcie przez tego wnioskodawcę umowy dzierżawy, wskazanie zaś przez komisję określonego wnioskodawcy do zawarcia umowy dzierżawy otwiera mu dalszą drogę do zawarcia tejże umowy dzierżawy z wydzierżawiającym. W dalszej kolejności, brak umożliwienia przez komisję złożenia korekty wniosku (w tym dodatkowych informacji i dokumentów) oraz ponownej oceny wniosku wnioskodawcy uniemożliwia wnioskodawcy uzupełnienie chociażby omyłek i błędów pisarskich w złożonym wniosku, które winny być zidentyfikowane przez samą komisję w trybie § 3 ust. 7 rozporządzenia. WSA w Warszawie błędnie przyjął, iż rozporządzenie nie daje podstaw do weryfikacji złożonych wniosków poprzez dodatkowe informacje nadesłane po pierwotnym wniosku. Wykonanie lub brak wykonania obowiązków wynikających z rozporządzenia przez Komisję tj. brak ponownej oceny wniosku bezpośrednio oddziałuje na uprawnienia skarżącego. Skoro ustawodawca nałożył przepisami ww. rozporządzenia na komisję określone obowiązki, w tym obowiązek weryfikacji prawdziwości danych zawartych we wniosku oraz ponownej oceny złożonego przez wnioskodawcę wniosku, to czynności obciążające komisję należy traktować jako akty i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, o jakich mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. W ocenie skarżącego, przyjęcie za WSA w Warszawie, iż w przedmiotowej procedurze wyłonienia dzierżawcy obwodu łowieckiego, brak jest drogi odwoławczej, brak jest możliwości korekty wniosku i jego weryfikacji poprzez dodatkowe informacje nadesłane po pierwotnym wniosku, brak jest uprawnienia do ponownej oceny wniosku (ponownego rozpatrzenia sprawy), stanowiłoby naruszenie przepisów Konstytucji, a to art. 78 w zw. z art. 7 w zw. z art. 2 Konstytucji. Przyznanie komisji kompetencji polegających w istocie na decydowaniu w sposób arbitralny i dowolny o podmiocie uprawnionym do zawarcia umowy dzierżawy (w sytuacji gdy rozporządzenie wskazuje szereg parametrów, spełnienie których jest podstawą rozstrzygnięcia komisji) byłoby również nie do pogodzenia z zasadami obowiązującymi w demokratycznym państwie prawnym oraz z zasadą zaufania obywateli do państwa i stanowionego przez nie prawa. W konsekwencji wykładnia przepisów rozporządzenia nie może pomijać znaczenia skutków wynikających także z art. 78 Konstytucji RP, który przewiduje, że każda ze stron ma prawo do zaskarżenia orzeczeń oraz decyzji wydanych w pierwszej instancji.
Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie wniesiono.
Naczelny Sąd Administracyjny rozważył, co następuje.
Rozpoznanie skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym nastąpiło na podstawie art. 182 § 1 p.p.s.a., który stanowi, że Naczelny Sąd Administracyjny może rozpoznać na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną od postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego kończącego postępowanie w sprawie. Postanowienie o odrzuceniu skargi jest postanowieniem kończącym postępowanie w sprawie.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 p.p.s.a), z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skardze kasacyjnymi jej podstawami, określonymi w art. 174 p.p.s.a. Rozpoznana w zakresie zgłoszonych zarzutów skarga kasacyjna nie podlegała uwzględnieniu.
W pierwszej kolejności należy podkreślić, że przedmiotem skargi do Sądu I instancji nie była uchwała z 14 marca 2022 r. nr 2/2022 w sprawie oceny wniosków o dzierżawy obwodów łowieckich i dzierżawców, ale objęta sporządzonym protokołem czynność z 2 czerwca 2022 r. w postaci odmowy ponownego rozpatrzenia sprawy wskazania dzierżawcy obwodu łowieckiego nr [..], okoliczność ta wprost wynika z brzmienia skargi, była akcentowana przez Sąd I instancji, nie została zakwestionowana w skardze kasacyjnej i w odniesieniu do tak wskazanego przedmiotu zaskarżenia należy rozważać zasadność zarzutów skargi kasacyjnej.
Nie doszło w sprawie do naruszenia przez Sąd I instancji przepisów § 3 ust. 1, 2, 7 i 8 rozporządzenia, albowiem przepisy te nie pozostają w rzeczowym związku z przedmiotem sprawy i nie było podstaw do ich stosowania. Odróżnić bowiem należy etap składania wniosków o dzierżawę i etap oceny wnioskodawców i wniosku przez komisję podejmowanych przed podjęciem uchwały w sprawie oceny wniosku o dzierżawę i wnioskodawcy od etapu następującego po podjęciu takiej uchwały. Nie ulega wątpliwości, że skargą do Sądu I instancji objęty został ten drugi etap i czynności podjęte po uchwale. Przepis § 3 ust. 1 i 2 rozporządzenia dotyczą czynności podejmowanych przez zarząd okręgowy PZŁ, związanych z formalną oceną wniosku, nie są to zatem ani czynności komisji, ani czynności mogące mieć miejsce po podjęciu uchwały przez komisję. Przepisy § 3 ust. 7 i 8 rozporządzenia dotyczą czynności komisji związanych z weryfikacją wniosku, jaka poprzedza podjęcie uchwały, także te przepisy nie dotyczą zatem etapu następującego po jej podjęciu i nie mogą zostać uznane za podstawę prawną do przyjęcia, że czynności podejmowane po podjęciu uchwały należy kwalifikować na podstawie tych przepisów jako czynności dotyczące uprawnień bądź obowiązkowy wynikających z przepisów prawa.
Analogicznie, nie jest skuteczny zarzut naruszenia § 7 ust. 1-3 rozporządzenia. Jest to także przepis, który ma zastosowanie do czynności poprzedzających podjęcie uchwały przez komisję, a reguluje przesłanki wyboru dotychczasowego dzierżawcy obwodu łowieckiego w zbiegu z innymi wnioskodawcami, podczas gdy przepisy § 4 rozporządzenia i następnych regulują kryteria oceny dotychczasowego dzierżawcy, nowego dzierżawcy i nowo powstałego dzierżawcy. Także te przepisy nie mogą zatem stanowić podstawy do legitymowania czynności podejmowanych po podjęciu uchwały. Żaden ze wskazanych przepisów nie stanowi, że po podjęciu uchwały jest możliwe ponowienie czynności związanych z oceną, przepisy te nie mogą zatem stanowić źródła uprawnień przysługujących wnioskodawcy po podjęciu uchwały.
Nie znajdują w związku z powyższym potwierdzenia zarzuty naruszenia art. 78, art. 7 i art. 2 Konstytucji. Stanowisko Sądu I instancji bynajmniej nie odnosi się do możliwości weryfikacji wniosków na etapie postępowania przed komisją. Natomiast ze względu na przedmiot zaskarżenia, Sąd I instancji w niniejszym postępowaniu nie był zobligowany do zajęcia stanowiska, czy uchwała komisji podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego, mimo braku trybów odwoławczych i środków instancyjnych w przepisach rozporządzenia czy prawa łowieckiego. Braku tych ostatnich natomiast nie podważono.
Prawidłowe jest stanowisko Sądu I instancji, że rozporządzenie nie określa żadnej drogi odwoławczej od uchwały komisji, żaden przepis prawa nie przyznaje organom PZŁ uprawnienia do weryfikacji uchwał Komisji, ani nie określa procedury, w jakiej ta weryfikacja miałaby nastąpić, przepisy nie przewidują możliwości wniesienia środka zaskarżenia od uchwały komisji, jak też powielania czynności komisji po podjęciu uchwały. W tym miejscu wskazać też można, że Statut PZŁ w § 100 ust. 4 i 6 wskazuje, że komisja wyraża opinię w sprawie wniosku o dzierżawę obwodu łowieckiego, zaś od ostatecznej opinii komisji nie przysługuje odwołanie.
Przeciwko powyższemu stanowisku w skardze kasacyjnej nie przedstawiono żadnego argumentu i nie wskazano przepisu uzasadniającego stanowisko odmienne. Zgodnie zaś z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., skarga do sądu może być wniesiona na inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w k.p.a., postępowań określonych w działach IV, V i VI ordynacji podatkowej, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. W sprawie nie miały zastosowania przepisy k.p.a. bądź wskazanych ustaw, zasadnicze znaczenie ma zatem kwalifikacja zaskarżonej czynności wedle kryteriów określonych w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. - zasadnicze znaczenie ma, czy zaskarżona czynność dotyczyła uprawnień bądź obowiązków wnikających z przepisów prawa.
Negatywna odpowiedź udzielona w tym zakresie przez Sąd I instancji jest prawidłowa. Komisja zajęła stanowisko wobec działań podjętych przez skarżącego po podjęciu uchwały. Czynności komisji w tym zakresie nie są jednak ani regulowane prawem, ani też wnioskodawcy nie przysługiwał taki środek prawny. Nie można wobec tego stwierdzić, że stanowisko wyrażone w sporządzonym protokole dotyczyło jakichkolwiek uprawnień skarżącego, wynikających z przepisów prawa. Trafnie Sąd I instancji przyjął, że konieczny jest bezpośredni związek między działaniem lub zaniechaniem określonego działania organu administracji, a możliwością realizacji uprawnienia bądź obowiązku wynikającego z przepisu prawa przez podmiot nie powiązany organizacyjnie z organem zobowiązanym do wydania danego aktu lub podjęcia danej czynności. Brak jest takiego związku ze względu na brak po stronie wnioskodawcy uprawnienia do domagania się weryfikacji uchwały i dokonania ponownej oceny wniosku i dzierżawcy. Zasadnie Sąd I instancji dokonał rozróżnienia między czynnościami materialno-technicznymi, która podejmowane są w celu załatwienia indywidualnej sprawy i czynnościami administracyjno-technicznymi, będącymi wyłącznie działaniami o charakterze technicznym, organizacyjnym. Do tej kategorii należy zaliczyć czynności faktyczne podjęte przez komisję na skutek działań podjętych przez wnioskodawcę już po podjęciu uchwały, wobec których stanowisko zajęto w protokole z 2 czerwca 2022 r. Skoro wnioskodawcy nie przysługiwał wniosek o weryfikację uchwały, to odmowa takiej weryfikacji nie dotyczyła uprawnień wynikających z przepisów prawa.
Z podanych względów drugorzędne znaczenia ma kwestia statusu komisji jako organu administracji. Zarzuty podniesione w tym zakresie w skardze kasacyjnej nie znajdują jednak potwierdzenia. Sąd I instancji wskazał wyłącznie, że komisja ma własne kompetencje przepisane prawem (rozporządzeniem) i nie jest organem Polskiego Związku Łowieckiego, gdyż organy PZŁ zostały wymienione wyczerpująco w art. 32a ust. 1 p.ł. Natomiast skarżący kasacyjnie przyznaje, że komisję można uznać co najwyżej za swego rodzaju ciało opiniodawcze Zarządu Okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego. Nie uzasadniają zatem uwzględnienia skargi kasacyjnej zarzuty błędnej wykładni § 3 ust. 5-7 i 9 rozporządzenia w zakresie dotyczącym statusu komisji.
Wobec braku podstaw do uznania, że przedmiot zaskarżenia stanowi czynność, o jakiej mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., Sąd I instancji nie naruszył art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. przez niewłaściwe zastosowanie, odrzucając skargę jako niedopuszczalną.
Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi kasacyjnej, co skutkowało jej oddaleniem w oparciu o art. 184 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI