I OSK 2146/19

Naczelny Sąd Administracyjny2022-11-18
NSAAdministracyjneŚredniansa
piecza zastępczaodpłatnośćdzieckoprawo administracyjnek.p.a.interes społecznyinteres obywatelaNSA

NSA oddalił skargę kasacyjną dotyczącą odpłatności za pobyt dziecka w pieczy zastępczej, uznając, że sąd pierwszej instancji prawidłowo zinterpretował zasadę równorzędnej ochrony interesu społecznego i słusznego interesu obywatela.

Skarga kasacyjna dotyczyła odpłatności za pobyt dziecka w pieczy zastępczej i zarzucała naruszenie zasady prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.). Sąd drugiej instancji oddalił skargę, stwierdzając, że sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił, iż umorzenie opłaty naruszyłoby równowagę między interesem społecznym a słusznym interesem obywatela. Wskazano, że ponoszenie kosztów utrzymania dziecka w pieczy zastępczej jest obowiązkiem rodziców.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A. W. od wyroku WSA w Gliwicach, który oddalił skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach w sprawie odpłatności za pobyt dziecka w pieczy zastępczej. Skarżący zarzucił naruszenie art. 7 k.p.a. (zasada prawdy obiektywnej i praworządności) poprzez nieuwzględnienie całokształtu materiału dowodowego. NSA oddalił skargę kasacyjną, podkreślając, że rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i nie stwierdził nieważności postępowania. Sąd uznał, że sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił, iż umorzenie połowy ustalonej opłaty za pobyt dziecka w pieczy zastępczej byłoby naruszeniem zasady równorzędnej ochrony interesu społecznego i słusznego interesu obywatela, gdyż dawałoby prymat interesowi strony nad interesem społecznym. Wskazano, że ponoszenie przez rodziców kosztów utrzymania dziecka w pieczy zastępczej jest obowiązkiem.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił, że umorzenie opłaty naruszyłoby równowagę między interesem społecznym a słusznym interesem obywatela, co nie stanowi naruszenia art. 7 k.p.a.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że sąd pierwszej instancji prawidłowo zinterpretował art. 7 k.p.a., uznając, że umorzenie opłaty za pobyt dziecka w pieczy zastępczej naruszyłoby zasadę równorzędnej ochrony interesu społecznego i słusznego interesu obywatela, dając prymat interesowi strony nad interesem społecznym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (5)

Główne

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Przepis statuuje zasadę prawdy obiektywnej i praworządności, nakazując organom uwzględniać interes społeczny i słuszny interes obywateli, nie dając prymatu żadnej z tych wartości.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozpoznaje sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa podstawy skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 193 § zdanie drugie

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie zasady prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.) przez sąd pierwszej instancji.

Godne uwagi sformułowania

związanie przytoczonymi w skardze kasacyjnej jej podstawami zasada równorzędnej ochrony interesu społecznego i słusznego interesu obywatela nie dając prymatu żadnej z powyższych wartości

Skład orzekający

Marek Stojanowski

przewodniczący

Marian Wolanin

sprawozdawca

Agnieszka Miernik

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja zasady równorzędnej ochrony interesu społecznego i słusznego interesu obywatela (art. 7 k.p.a.) w kontekście odpłatności za pieczę zastępczą."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnej sytuacji odpłatności za pobyt dziecka w pieczy zastępczej i oceny sądu pierwszej instancji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa rodzinnego i pomocy społecznej, jakim jest odpłatność za pieczę zastępczą, a także interpretacji kluczowej zasady postępowania administracyjnego.

Czy rodzice zawsze muszą płacić za pieczę zastępczą? NSA wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OSK 2146/19 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2022-11-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-08-09
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Agnieszka Miernik
Marek Stojanowski /przewodniczący/
Marian Wolanin /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6324 Rodzina   zastępcza,  pomoc na usamodzielnienie dla wychowanka rodziny zastępczej
Hasła tematyczne
Pomoc społeczna
Sygn. powiązane
IV SA/Gl 993/18 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2019-04-02
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 735
art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marek Stojanowski Sędziowie: Sędzia NSA Marian Wolanin (spr.) Sędzia del. WSA Agnieszka Miernik po rozpoznaniu w dniu 18 listopada 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 2 kwietnia 2019 r. sygn. akt IV SA/Gl 993/18 w sprawie ze skargi A. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 6 września 2018 r., nr SKO-PS/41.5/3431/2018/11811/MP w przedmiocie odpłatności za pobyt dziecka w pieczy zastępczej oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Zaskarżonym wyrokiem z 2 kwietnia 2019 r., sygn. akt IV SA/Gl 993/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę A. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z 6 września 2018 r., nr SKO-PS/41.5/3431/2018/11811/MP w przedmiocie odpłatności za pobyt dziecka w pieczy zastępczej.
W skardze kasacyjnej od powołanego wyroku skarżący zarzucił naruszenie przepisu postępowania, którego uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 k.p.a., polegające na naruszeniu podstawowej dla postępowania administracyjnego zasady prawdy obiektywnej oraz zasady praworządności, przejawiające się w nieuwzględnieniu całokształtu zebranego materiału dowodowego oraz wszystkich wyjaśnień strony. W ocenie skarżącego, naruszenie powyższej zasady skutkowało przekroczeniem granic uznania administracyjnego.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw do jej uwzględnienia, dlatego podlega oddaleniu. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje bowiem sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2022 r. poz. 329, dalej: "p.p.s.a."), z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skardze kasacyjnej jej podstawami, określonymi w art. 174 p.p.s.a. Wobec niestwierdzenia zaistnienia przesłanek nieważności postępowania, oceniając wyrok Sądu pierwszej instancji w ramach zarzutów zgłoszonych w skardze kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny uznał te zarzuty za niezasadne.
W przytoczonej podstawie kasacyjnej skarżący zarzucił Sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisu procedury administracyjnej, tj. przepisu, który stosują organy administracji przy rozpatrywaniu konkretnej sprawy administracyjnej. Zgodnie powołanym art. 7 k.p.a., w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Przepis ten statuuje jedną z naczelnych zasad postępowania administracyjnego, nakazującą organom uwzględniać, w toczącym się postępowaniu administracyjnym, interes społeczny i słuszny interes obywateli, nie dając prymatu żadnej z powyższych wartości.
Z uwagi na związanie przytoczonymi w skardze kasacyjnej podstawami, określonymi w art. 174 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny mógł jedynie ocenić zaskarżony wyrok w ramach zarzutów zgłoszonych w skardze kasacyjnej. Sąd pierwszej instancji, dokonując kontroli decyzji organu pod kątem naruszenia zasady prawdy obiektywnej, wyrażonej w art. 7 k.p.a., słusznie uznał, że w sprawie podjęte zostały wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, na podstawie zebranego materiału dowodowego (uwzględniającego sytuację majątkową i zdrowotną skarżącego). Powyższe skutkowało wydaniem przez organ odmownej decyzji w przedmiocie umorzenia skarżącemu połowy ustalonej opłaty za pobyt jego dziecka w pieczy zastępczej. Podzielając stanowisko organu, prawidłowo stwierdził Sąd pierwszej instancji, że umorzenie skarżącemu połowy ustalonej opłaty za pobyt jego dziecka w pieczy zastępczej byłoby naruszeniem zasady równorzędnej ochrony interesu społecznego i słusznego interesu obywatela, gdyż dawałoby prymat słusznego interesu strony nad interesem społecznym, co stanowiłoby w istocie naruszenie art. 7 k.p.a. W interesie społecznym leży bowiem wychowywanie dzieci w rodzinach biologicznych, a jeżeli z jakiegoś powodu rodzice nie są w stanie spełniać tej funkcji, dla dobra dziecka jest ono umieszczane w pieczy zastępczej, co nie zwalnia jednak rodziców z obowiązku przynajmniej częściowego ponoszenia kosztów ich utrzymania. Należy zatem uznać, że kontrola sądowa w tym przedmiocie została przeprowadzona w sposób prawidłowy, z uwzględnieniem zasady równorzędnej ochrony interesu społecznego i słusznego interesu obywatela, o której mowa w powołanym przepisie.
W związku z powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 i art. 193 zdanie drugie p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI