II SA/Sz 503/11

II SA/Sz 503/11 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2011-08-04
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2011-05-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Barbara Gebel /przewodniczący sprawozdawca/
Elżbieta Makowska
Iwona Tomaszewska
Symbol z opisem
6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne
Policja
Sygn. powiązane
I OSK 2093/11 - Wyrok NSA z 2012-05-31
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 134 par. 1, art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
art. 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 7, art. 77, art. 80, art. 24, art. 25
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dz.U. 2007 nr 43 poz 277
art. 41 ust. 2 pkt 9
Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Gebel (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Elżbieta Makowska,, Sędzia NSA Iwona Tomaszewska, Protokolant Aneta Kukla, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 4 sierpnia 2011 r. sprawy ze skargi M. H. na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w S. z dnia [...] r. nr[...] w przedmiocie zwolnienia ze służby oddala skargę.
Uzasadnienie
Komendant Policji rozkazem personalnym nr [...], z dnia [...] r., wydanym na podstawie art. 41 ust. 2 pkt. 9 w związku z art. 45 ust. 3 oraz art. 110 ust. 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji (Dz. U. z 2007r. Nr 43, poz. 277 ze zm.) oraz § 3 ust. 1 pkt. 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 21 grudnia 2006r. w sprawie przyznawania policjantom nagród i zapomóg, a także sposobu tworzenia funduszu nagród i zapomóg dla policjantów (Dz. U. Nr 251, poz. 1859) zwolnił [...] M. H. ze służby w Policji z dniem [...] r., bez prawa do wypłaty wstrzymanej części uposażania za okres zawieszenia w czynnościach służbowych od dnia [...]r. do dnia [...]r., zgodnie z art. 124 ust.2 ww. ustawy, z prawem do świadczeń pieniężnych określonych w art. 114 ust. 1 pkt 1 i 2 ww. ustawy i bez prawa do nagrody rocznej za [...] r. zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 3 ww. rozporządzenia.
Na podstawie art. 108 §1 Kodeks postępowania administracyjnego, zwanego dalej "Kpa", decyzji nadał rygor natychmiastowej wykonalności.
W uzasadnieniu powyższej decyzji organ wskazał, iż w dniu [...]r. na podstawie art. 61 § 4 ustawy Kpa wszczęte zostało postępowanie administracyjne w celu zbadania zasadności zwolnienia [...] M. H. ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji, o czym poinformowano policjanta w dniu [...]r. Policjanta pouczono również, iż w oparciu o przepisy art. 10 § 1, art. 32, art. 41, art. 73 oraz art. 79 § 2 Kpa. przed wydaniem decyzji przez Komendanta Policji, w każdym stadium postępowania ma prawo do czynnego udziału, wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów, przeglądania akt sprawy, brania udziału
w przeprowadzaniu dowodów, jak również ustanowienia pełnomocnika.
[...] M. H. w dniu [...]r. ustanowił pełnomocnika adwokata L. M. L. Strona nie zapoznawała się na żadnym etapie z materiałami postępowania.
Podstawą zawieszenia w czynnościach służbowych funkcjonariusza było postawienie mu zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 231 §1 kk w zbiegu z art. 157 § 1 kk w zw. z art. 11 §2 kk w zw. z art. 12 kk przez Prokuraturę [...] w dniu [...]r., a tym samym wydanie rozkazu personalnego nr [...] Komendanta Policji z dnia [...]r. którym funkcjonariusza zawieszono na okres [...] miesięcy, tj. od [...] do [...]r. Po upływie [...] miesięcy, zgodnie z dyspozycją art.39 ust.3 ustawy o Policji, przedłużono okres trwania zawieszenia do czasu zakończenia postępowania karnego (rozkaz personalny nr [...] Komendanta Policji z dnia [...]r.).
Postępowanie przygotowawcze przeciwko funkcjonariuszowi o przestępstwo umyślne ścigane z oskarżenia publicznego zakończone aktem oskarżenia w dniu
[...]r. Policjantowi zarzuca się popełnienie przestępstwa z art. 231§1 kk
w zb. z art. 157§ 1 kk w zw.z art. 11§2 kk z art. 12 kk,
Zdaniem organu, nie bez znaczenia jest waga zarzucanych czynów. Funkcjonariuszy policji obowiązują szczególnie rygorystyczne wymagania w zakresie przestrzegania prawa stąd naruszenie przez funkcjonariusza prawa musi w ocenie Sądu wywołać skutek w stosunku służbowym (Wyrok WSA z dnia
[...]r . sygn. akt [...]).
W dniu [...]r. skierowane zostało pismo do Sądu [...] Wydział [...] z prośbą o informację, na jakim obecnie etapie znajduje się sprawa [...] przeciwko [...] M. H.
W dniu [...]r. wpłynął do prowadzącej postępowanie jednostki Policji wniosek dowodowy strony w sprawie wyłączenia [...] A. Z. od prowadzenia postępowania.
Postanowieniem nr [...] Komendanta Policji z dnia [...]r. odmówiono wyłączenia Komendanta Policji od udziału w toczącym się postępowania administracyjnym.
Z pisemnej informacji z dnia [...]r. otrzymanej z Sądu [...], [...] Wydział [...] wynika, iż nadal toczy się postępowanie karne wobec [...] M. H., a zawieszenie w czynnościach służbowych zgodnie z rozkazem personalnym nr [...] Komendanta Policji dnia [...]r. przedłużono do czasu zakończenia postępowania karnego.
Długotrwałe zawieszenie w czynnościach służbowych oraz fakt, iż nie ustały przyczyny będące podstawą zawieszenia i związana z tym niemożność pełnienia służby przez ww. policjanta przemawia, w ocenie organu, za podjęciem decyzji o zwolnieniu ze służby.
Zastosowanie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji ograniczają zawarte dwie przesłanki. Dotyczą one pozostawania w okresie zawieszenia policjanta
w czynnościach służbowych, przez co najmniej 12 miesięcy oraz braku ustania przyczyn będących podstawą zawieszenia. Wynika z tego, że pozostawanie w okresie zawieszenia w czynnościach służbowych przez policjanta przez okres dłuższy niż 12 miesięcy oraz brak ustania przyczyn będących podstawą zawieszenia są warunkami koniecznymi i wystarczającymi do zastosowania przytoczonego przepisu. W tym przypadku obie przesłanki zostały spełnione.
Przepis art. 41 ust.2 pkt 9 ustawy o Policji nie uzależnia postępowania administracyjnego o zwolnienie policjanta ze służby od wyniku prowadzonego przeciwko niemu postępowania karnego, lecz od okresu zawieszenia w czynnościach służbowych, spowodowanego prowadzeniem postępowania karnego. Podstawy zawieszenia istnieją nadal i nie można jednoznacznie określić, kiedy i czy w ogóle ustaną.
W związku z tym, w ocenie organu I instancji, zwolnienie ze służby [...] M. H. jest w pełni zasadne bez konieczności oczekiwania do momentu wydania prawomocnego rozstrzygnięcia w prowadzonej przeciwko niemu sprawie karnej.
Biorąc niniejsze pod uwagę Komendant Policji uznał, że zgromadzono dostateczny materiał dowodowy uzasadniający zwolnienie [...] M. H. ze służby w Policji, na podstawie art. 41 ust. 2 pkt. 9 ustawy o Policji, bez konieczności czekania do momentu wydania prawomocnego rozstrzygnięcia w prowadzonej przeciwko niemu sprawie karnej,
Organ stwierdził także, że na podstawie art. 110 ust. 2 ustawy o Policji, który stanowi, iż wysokość nagrody rocznej ustala się w relacji do okresu służby pełnionej
w roku kalendarzowym, za który przysługuje nagroda, z wyłączeniem okresów niewykonywania zadań służbowych z innych przyczyn niż wymienione w art. 121 ust. 1 (w razie choroby, urlopu, zwolnienia od zajęć służbowych oraz w okresie pozostawanie bez przydziału służbowego policjant otrzymuje uposażenie zasadnicze, dodatki do uposażenia o charakterze stałym i inne należności pieniężne należne na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym) - z uwzględnieniem powstałych w tym okresie zmian, mających wpływ na prawo do uposażenia i innych należności pieniężnych lub na ich wysokość oraz § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 21 grudnia 2006r. do okresu służby dla obliczania nagrody rocznej nie wlicza się okresów zawieszenia w czynnościach służbowych.
Rygor natychmiastowej wykonalności rozkazu o zwolnieniu ze służby, Komendant nadał ze względu na ważny interes społeczny, tożsamy z interesem służby, przejawiający się statusem i zadaniami Policji, która jako formacja służąca społeczeństwu i przeznaczona do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz utrzymania bezpieczeństwa i porządku publicznego jest jedną z instytucji, której szczególna rola
i zhierarchizowana struktura wymaga skutecznego i prawidłowego działania. Zwolnienie ze służby policjanta, który od [...] miesięcy nie pełni służby, co powoduje ograniczenia w wykonywaniu zadań przez Policję, dezorganizuje codzienną służbę oraz utrudnia właściwy proces jej organizacji.
Od powyższej decyzji odwołał się M. H..
Komendant Policji rozkazem personalnym nr [...], z dnia [...] r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa, po rozpatrzeniu odwołania M. H. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
Organ ustalił, iż rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...]r. Komendant Policji zwolnił [...] M. H. ze służby w Policji z dniem [...]r.
Uzasadnieniem dla powyższego było zawieszenie [...] M. H. w czynnościach służbowych od dnia [...]r., w związku ze wszczęciem przeciwko niemu postępowania karnego w sprawie o przestępstwo z art. 231 § 1 k.k. w zb. z art. 157 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k.
Rozkaz personalny doręczono pełnomocnikowi policjanta w dniu [...]r.
W odwołaniu od powyższego rozkazu, M. H. zarzucił naruszenie:
- art. 7 Kpa - poprzez zaniechanie kroków w celu dokładnego ustalenia stanu faktycznego i wszechstronnego rozpatrzenia sprawy, w szczególności przez pominięcie okoliczności, iż w toku postępowania dyscyplinarnego został
on uniewinniony od czynu, w stosunku do którego toczy się postępowanie karne,
a zatem brak przesłanek do zawieszenia w czynnościach służbowych,
- art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji - poprzez uznanie, iż wystarczające
do zastosowania tego przepisu są tylko dwie przesłanki, tj. pozostawanie
w zawieszeniu przez co najmniej 12 miesięcy oraz brak ustania przyczyn zawieszenia w czynnościach w sytuacji, gdy artykuł ten zawiera zwrot "może zawiesić", co oznacza, że sprawę należy zbadać indywidualnie,
- art. 108 Kpa - poprzez zastosowanie rygoru natychmiastowej wykonalności pomimo, iż nie wystąpiły okoliczności uzasadniające jego nadanie.
Ponadto skarżący wniósł o uchylenie rozkazu personalnego w całości
i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
Organ odwoławczy uznał, iż wniesione odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja wydana została zgodnie z obowiązującym prawem.
Organ ustalił, że w dniu [...]r. Komendant Policji wszczął postępowanie administracyjne w sprawie zwolnienia [...] M. H. ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji, o czym poinformował policjanta stosownie do art. 61 § 4 Kpa, zawiadamiając go jednocześnie o uprawnieniach strony wynikających z przepisów cytowanego Kodeksu.
W dniu [...]r. wymieniony złożył wniosek o wyłączenie Komendanta Policji od prowadzenia przedmiotowego postępowania. Postanowieniem nr [...] z dnia [...]r. Komendant Policji odmówił wyłączenia Komendanta Policji od udziału w toczącym się postępowaniu administracyjnym.
Następnie, dnia [...]r. do Komendy Policji wpłynęło żądanie Stowarzyszenia A., dotyczące dopuszczenia go do udziału w toczącym się postępowaniu administracyjnym w sprawie zwolnienia [...] M. H. ze służby w Policji
w trybie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji. Postanowieniem z dnia [...]r. Komendant Policji odmówił dopuszczenia Stowarzyszenia A. do udziału w postępowaniu administracyjnym. Korzystając z przysługującego uprawnienia organizacja ta złożyła zażalenie. Postanowieniem nr [...] z dnia [...]r. Komendant Policji utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
W dniu [...]r. do Komendy Policji wpłynęło pełnomocnictwo udzielone przez [...] M. H. adwokatowi M. L.
Organ stwierdził, iż w toku postępowania [...] M. H. złożył wnioski dotyczące:
- włączenia do akt postępowania zażalenia na postanowienie Komendanta Policji z dnia [...]r. o odmowie wszczęcia postępowania dyscyplinarnego [...] R. S., (wniosek z dnia [...]r.),
- przesłuchania Komendanta Policji [...] A. Z. (wniosek z dnia [...]r.),
- przesłuchania byłego policjanta z Komendy Policji A. Z. (wniosek z [...]).
Wniosków nie uwzględniono z uwagi na fakt, iż nie dotyczyły one okoliczności mających znaczenie dla sprawy.
Zdaniem organu odwoławczego, w przedmiotowej sprawie poza sporem pozostaje, iż skarżący od [...]r. do dnia zwolnienia, pozostawał zawieszony w czynnościach służbowych w związku z toczącym się przeciwko niemu postępowaniem karnym.
Zgodnie z art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji, policjanta można zwolnić ze służby w przypadku upływu 12 miesięcy zawieszenia w czynnościach służbowych, jeżeli nie ustały przyczyny będące podstawą zawieszenia. Oparta na przytoczonym przepisie decyzja o rozwiązaniu stosunku służbowego ma charakter uznaniowy, co wynika z użycia w nim sformułowania "można". Oznacza to, że organ może podjąć niekorzystne dla skarżącego rozstrzygnięcie wówczas, gdy w jego ocenie zostały spełnione zawarte w cytowanym przepisie przesłanki. Dodać należy, że decyzja
o charakterze uznaniowym dotyczy takich regulacji prawnych, w których nie ma nakazu lub zakazu ustalenia określonej treści rozstrzygnięcia. Uznanie administracyjne oznacza możliwość wyboru przez organ administracyjny przy podejmowaniu decyzji określonego w normie prawnej następstwa.
W ocenie organu odwoławczego, nie można zgodzić się z zarzutem skarżącego, dotyczącym naruszenia przez Komendanta Policji art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji. Przepis ten przewiduje fakultatywne zwolnienie policjanta ze służby, w razie kumulatywnego spełnienia dwóch przesłanek, tj. upływu 12 miesięcy zawieszenia w czynnościach służbowych oraz istnienia przyczyn, stanowiących podstawę zawieszenia.
W analizowanej sprawie podkreślenia wymaga także fakt, iż stosunek służbowy policjanta ma charakter administracyjnoprawny, w związku z czym przełożony właściwy w sprawach osobowych jednostronnie i władczo kształtuje istotne składniki tego stosunku (por. wyrok NSA z dnia [...] r., sygn. akt [...]; wyrok WSA z dnia [...]r., sygn. akt [...]). Wydając zaskarżoną decyzję przełożony skorzystał z przysługującego mu prawa do jednostronnego ukształtowania sytuacji prawnej policjanta, zachowując ustawowy termin zwolnienia.
Dokonana przez organ odwoławczy kontrola legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia w kontekście postanowień art. 7 Kpa wykazała, iż Komendant Policji działając w ramach uznania administracyjnego odniósł się w uzasadnieniu decyzji do całokształtu okoliczności świadczących o słuszności i celowości przyjętego rozstrzygnięcia.
Nie można zgodzić się z zarzutem skarżącego, dotyczącym niezasadności zastosowania fakultatywnej przesłanki zwolnienia ze służby w Policji. Należy podkreślić, że od [...]r. przeciwko [...] M. H. prowadzone jest postępowanie karne i na obecnym etapie nie można ustalić terminu jego zakończenia. Należy podzielić argumentację Komendanta Policji, że długotrwała nieobecność wymienionego dezorganizuje funkcjonowanie podległej mu jednostki Policji, utrudniając realizację bieżących zadań służbowych.
Obowiązkiem organu nie było ani badanie biegu postępowania karnego,
ani prognozowanie jego efektu. Wymieniony pozostawał zawieszony w czynnościach służbowych od [...]r., w związku z czym nie mógł świadczyć służby. Decyzja o zwolnieniu z Policji nie rozstrzyga, ani nie przesądza o winie lub braku winy, dlatego argumentacja skarżącego o naruszeniu przepisów ustawy o Policji nie zasługuje na uwzględnienie.
Dolegliwość w postaci zawieszenia w czynnościach służbowych w związku
z podejrzeniem popełnienia przestępstwa, zdaniem organu II instancji, wynika ze szczególnej pozycji grupy zawodowej, do której przynależy wymieniony, bowiem status funkcjonariusza Policji w demokratycznym państwie prawnym w nierozerwalny sposób łączy się z koniecznością pilnego przestrzegania standardów praworządności i etyki zawodowej.
Przepis art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji ma na celu przeciwdziałanie przypadkom pozostawania policjantów przez kilka lat w stanie zawieszenia
w czynnościach służbowych. W przypadku uniewinnienia zastosowanie będzie miał zastosowanie art. 42 ustawy o Policji, pozwalający na odwrócenie skutków wcześniejszego zwolnienia ze służby. Art. 42 ust. 7 cyt. wyżej ustawy stanowi,
iż przepisy o przywróceniu do służby stosuje się odpowiednio do policjanta zwolnionego ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 9, jeżeli postępowanie karne zostało zakończone prawomocnym wyrokiem uniewinniającym albo orzeczeniem o umorzeniu postępowania z powodu nie popełnienia przestępstwa albo przestępstwa skarbowego lub braku ustawowych znamion czynu zabronionego.
Odnosząc się do wniosku skarżącego o wstrzymanie natychmiastowej wykonalności zaskarżonego rozkazu personalnego do czasu rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy należy podkreślić, iż zgodnie z art. 135 Kpa organ odwoławczy może w uzasadnionych przypadkach wstrzymać natychmiastowe wykonanie decyzji. Do okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania decyzji należy zaliczyć prawdopodobieństwo wadliwości zaskarżonej decyzji oraz wywołanie przez decyzję w razie jej wykonania nieodwracalnych skutków prawnych, a także ustanie okoliczności uzasadniających nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności.
W przedmiotowej sprawie, w ocenie organu odwoławczego, nie zachodzą żadne z powyższych okoliczności, zatem w obecnym stanie sprawy ewentualne wstrzymanie wykonania decyzji należało uznać za bezzasadne.
Powyższa decyzja została zaskarżona przez M. H. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zaskarżonemu rozkazowi personalnemu M. H. zarzucił naruszenie:
- art. 107 § 3 Kpa w zw. z 42 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji poprzez brak odniesienia się przez organy obu instancji do okoliczności związanych z organizacją pracy
w jednostce Policji, w szczególności konkretnych skutków długotrwałego zawieszenia w czynnościach, koniecznością zastępstw, blokowaniu etatu, okoliczności związanych z kształtowaniem składu osobowego zespołu osobowego, co w konsekwencji spowodowało brak jakichkolwiek ustaleń co do tego, czy pozostawanie skarżącego w zawieszeniu nazbyt zakłóca organizację pracy w jednostce i w jakim zakresie;
- art. 107 § 3 Kpa poprzez brak wyjaśnienia w decyzji w sposób prawidłowy, wyczerpujący i przekonujący przyczyn, z powodu których organ nie dał wiary poszczególnym dowodom oraz powodów nie uwzględnienia pojawiających się
w trakcie postępowania wniosków;
- art. 7 i 77 § 1 oraz 80 Kpa poprzez brak wyczerpującego zabrania materiału dowodowego oraz wszechstronnego i wnikliwego rozpatrzenia okoliczności sprawy,
w szczególności poprzez nieuwzględnienie, iż w zakresie czynu będącego przedmiotem postępowania karnego, zapadło i zostało wykonane orzeczenie dyscyplinarne;
- art. 108 Kpa poprzez zastosowanie rygoru natychmiastowej wykonalności w sytuacji, gdy organ uzasadnił okoliczności przemawiających za ważnym interesem służby, w szczególności nie wskazał, iż pozostawanie skarżącego w zawieszeniu dezorganizowałoby nazbyt funkcjonowanie jednostki i nie dokonał żadnej analizy sytuacji dotyczącej organizacji pracy w jednostce.
Skarżący wniósł o uchylenie rozkazu personalnego nr [...] Komendanta Policji z dnia [...] r. oraz poprzedzającego go rozkazu personalnego nr [...] r. z dnia [...] r. Komendanta Policji. Wniósł również o uchylenie rygoru natychmiastowej wykonalności.
W uzasadnieniu skargi M. H. stwierdził, że pomimo wniesienia odwołania, w którym między innymi, wskazał iż sprawa jego nie została rozpatrzona w sposób wszechstronny, organ II instancji utrzymał decyzję w mocy twierdząc między innymi, iż jest to decyzja uznaniowa i jest ona zgodna z prawem. Organ w zasadzie nie odniósł się do argumentów podnoszonych przez odwołującego się, stojąc na stanowisku, że decyzja oparta na przepisie zawartym w art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji ma charakter uznaniowy. Stwierdził, iż Komendant Policji mógł zastosować powyższy przepis, gdy według jego oceny zaistniały określone w nim przesłanki, zaś uznanie administracyjne oznacza możliwość wyboru przez organ następstwa prawnego. Organ II instancji stwierdził również, iż Komendant Policji skorzystał z prawa do jednostronnego i władczego ukształtowania sytuacji prawnej policjanta.
Z powyższymi wywodami nie można się zgodzić, bowiem Komendant Policji nie mógł posiadać tak dalece posuniętej swobody przy wydawaniu decyzji o zwolnieniu ze służby. Do postępowania tego zastosowanie znajdują przepisy Kpa, w związku z czym prowadzone postępowanie oraz wydane w końcowej fazie orzeczenie wraz z jego uzasadnieniem, powinny odpowiadać wymogom określonym przepisami postępowania administracyjnego, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca.
Przede wszystkim należy wskazać, iż z uwagi na specyficzny rodzaj służby,
do jakiej należy formacja Policji, konieczne jest zbadanie możliwości pozostawienia
w służbie funkcjonariusza przez pryzmat zadań, które określa ustawa o Policji, uprawnień przełożonego w zakresie zapewnienia prawidłowego działania podległych mu jednostek oraz kształtowania składu osobowego podległego mu zespołu ludzi oraz interesu służby. Jak podkreślano w orzecznictwie sądów administracyjnych, celem powyższej regulacji jest zapewnienie przełożonym funkcjonariuszy możliwości pełnego wykorzystania przyznanych podległym im jednostkom etatów, co w konsekwencji powinno prowadzić do maksymalnego wypełniania zadań wykonywanych przez Policję (tak NSA w uzasadnieniu wyroku z dnia [...] r. sygn. akt [...] - LEX w [...]). Organy obu instancji lakonicznie odniosły się do organizacji pracy, zaś z treści obu uzasadnień jasno wynika, iż powyższa kwestia w ogóle nie została zbadana.
Wskazać w tym zakresie należy przede wszystkim na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia [...] roku, sygn. akt [...], (miejsce publikacji: [...]) z którego jednoznacznie wynika, iż stosunek służbowy podlega ochronie nawet ponad okres zakreślony w art. 41 ust. 2 pkt 9, dopóki nazbyt nie zakłóca organizacji pracy. Konieczne jest zatem przeprowadzenie postępowania w zakresie skutków długotrwałego zawieszenia w czynnościach związane z organizacją pracy, koniecznością zastępstw, blokowaniu etatu itp. Wyrok wskazuje, iż są to okoliczności, które należy wziąć pod uwagę przy stosowaniu tego przepisu.
Ponadto, według ww. orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego, dla zastosowania art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji okoliczności, które mogą mieć wpływ na podjęcie przez organ Policji działań w ramach uznania objętego tym przepisem, nie mogły być związane z postępowaniem karnym. Z zaskarżonej decyzji i poprzedzającej jej decyzji organu I instancji jasno wynika, iż przedłużający się czas trwania postępowania karnego jest podstawową przyczyną zwolnienia, co w myśl wywodów Naczelnego Sądu Administracyjnego nie powinno mieć absolutnie miejsca. Toczące się postępowanie karne nie ma wpływu na zastosowanie art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji. Ponadto w decyzji organu I instancji został wskazany zarzut stawiany skarżącemu w postępowaniu karnym, przy czym organ wyraźnie wskazuje, że bez znaczenia dla rozstrzygnięcia pozostaje waga zarzucanego czynu, co jest absolutnie niedopuszczalne. Tak stanowcze podejście do czynu będącego przedmiotem postępowania karnego przed jego zakończeniem i kiedy nie można przewidzieć sposobu jego zakończenia sugeruje, iż organ próbuje przesądzać o wyniku postępowania.
Ponadto Naczelny Sad Administracyjny w wyroku z dnia [...] r. sygn. akt [...] ([...]) uznał, iż art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji, będący podstawą materialnoprawną rozkazu personalnego o zwolnieniu skarżącego ze służby, jest przepisem o charakterze częściowo uznaniowym. Oznacza to, iż z jednej strony decyzję, co do zwolnienia ze służby funkcjonariusza ustawodawca pozostawia właściwym organom Policji, ale jednocześnie wskazuje przesłanki, które muszą być spełnione, aby organ mógł w ogóle zacząć rozważania w tym przedmiocie. Należy zaznaczyć, iż uznaniowy charakter decyzji nie oznacza, by organ administracji publicznej miał całkowitą i niekontrolowaną swobodę w rozstrzyganiu sprawy. Na organie prowadzącym postępowanie administracyjne, również działającym w ramach uznania administracyjnego, ciąży bowiem obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Natomiast z uwagi na specyficzny rodzaj służby, do jakiej należy formacja Policji, konieczne jest ponadto zbadanie możliwości pozostawienia w służbie funkcjonariusza przez pryzmat zadań, które określa ustawa o Policji, uprawnień przełożonego w zakresie zapewnienia prawidłowego działania podległych mu jednostek oraz kształtowania składu osobowego podległego mu zespołu ludzi oraz interesu służby. Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił również (powołując się przy tym na wyrok NSA z [...] r. sygn. [...], wyrok NSA z [...] r. sygn. [...]), że w orzecznictwie zwrócono uwagę, iż art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji jest kompromisem między uprawnieniami organu Policji i uprawnieniami funkcjonariusza i służy zapewnieniu przełożonym funkcjonariuszy możliwości pełnego wykorzystania przyznanych podległym im jednostkom etatów, a w konsekwencji maksymalnego wypełnienia zadań nałożonych na Policję.
Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił przy tym, iż uznaniowy charakter rozstrzygnięcia wydawanego na podstawie omawianego przepisu nie zwalniał organów Policji orzekających w sprawie od obowiązku wszechstronnego zbadania wszystkich istotnych okoliczności faktycznych i prawnych oraz należytego uzasadnienia decyzji.
Problematyce zwolnień policjantów ze służby orzecznictwo sądowe poświęca wiele uwagi. Szczególnie istotna jest wykładnia art. 41 ustawy o Policji dokonana
w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z [...] r., [...] ([...], nr [...], s. [...]).
Z przepisów art. 41 ust. 2 ustawy o Policji w związku z art. 7 Kpa (obowiązek uwzględniania słusznego interesu obywatela, jeżeli nie pozostaje to w sprzeczności
z interesem społecznym) wynika, że zastosowanie przesłanki "ważnego interesu służby", jako przesłanki zwolnienia funkcjonariusza-policjanta ze służby, powinno nastąpić dopiero wówczas, gdy nie zachodzi żadna z korzystniejszych przesłanek fakultatywnego zwolnienia. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku
z dnia [...] r., sygn. akt [...], odnośnie art. 41 ust. 2 ustawy o Policji i fakultatywnej możliwości zwolnienia ze służby, stwierdził, iż uznaniowy charakter decyzji nie zwalnia organu od obowiązku przeprowadzenia prawidłowego postępowania oraz wydania decyzji spełniającej wymogi określone w art. 107 § 3 Kpa. Organ prowadząc postępowanie, w wyniku którego ma być wydana decyzja uznaniowa ma obowiązek wypełnić określony w art. 7 Kpa nakaz dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz określony w art. 77 § 1 Kpa obowiązek zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący materiału dowodowego oraz dokonania jego oceny w oparciu o art. 80 Kpa.
Wskazać należy, iż zaskarżone decyzje nie spełniają wymogów stawianych przez przepisy postępowania administracyjnego, przez co zarówno zebranie, jak i rozważenie materiału dowodowego, jak i uzasadnienia zaskarżonych orzeczeń nie spełniają wymogów stawianych przez prawo.
W pierwszej kolejności należy zauważyć, iż organ I instancji nie zbadał dostatecznie wszelkich okoliczności sprawy. W tym zaś zakresie należy podkreślić,
iż organ nie wziął w ogóle pod uwagę, iż czyn, który jest przedmiotem postępowania karnego był już rozpatrywany w postępowaniu dyscyplinarnym (co wynika z orzeczenia nr [...] Komendanta Policji z dnia [...] r. i aktu oskarżenia).
Postępowanie dyscyplinarne obejmowało te same czyny, które zostały opisane
w akcie oskarżenia. Komendant Policji zatem rozstrzygnął już przedmiot postępowania karnego we własnym zakresie. Funkcjonariusze Policji są poddani szczególnym wymaganiom i z uwagi na dobro jednostki jaką jest Policja istnieje możliwość przeprowadzenia postępowania dyscyplinarnego i wymierzenia kary we własnym zakresie, nie czekając na zakończenie postępowania karnego. Z tej możliwości skorzystał Komendant Policji i wszczął postępowanie dyscyplinarne przeciwko skarżącemu. W wyniku tego czyn będący przedmiotem postępowania karnego został rozstrzygnięty już w postępowaniu dyscyplinarnym. Organ administracji wykonał orzeczoną karę (rozkaz personalny nr [...] KP z dnia [...] r.).
Oznacza to, zdaniem skarżącego, iż dalsze pozostawanie skarżącego
w zawieszeniu było całkowicie bezzasadne, gdyż nie istniała już potrzeba oczekiwania na wynik postępowania karnego.
Zgodnie z art. 132 ust. 4 ustawy o Policji funkcjonariusz policji podlega odpowiedzialności dyscyplinarnej niezależnie od odpowiedzialności karnej. Regulacja ta została wprowadzona w celu ochrony interesów służby i jej dobrego imienia i ma w szczególności zapobiegać oczekiwaniu na prawomocny wyrok w postępowaniu sądowym. W sytuacji, gdy organ Policji korzysta z tego uprawnienia i prowadzi we własnym zakresie, w interesie służby, własne, niezależne postępowanie, nie istnieje już potrzeba oczekiwania na wynik postępowania karnego.
Ponadto skarżący pozostając w zawieszeniu otrzymał rozkaz personalny z dnia
[...] r., według którego okres zawieszenia w czynnościach służbowych został przedłużony do czasu zakończenia postępowania karnego, lecz zgodnie
z uzasadnieniem okres zawieszenia został przedłużony o okres [...] miesięcy. Zatem skarżący pozostawał w uzasadnionym przekonaniu, iż okres zawieszenia został przedłużony o [...] miesiące. W związku z tym M. H. w dniu [...]r. zgłosił przełożonym natychmiastową gotowość podjęcia służby. Otrzymał jednak odpowiedź, iż jest zawieszony do czasu zakończenia postępowania karnego toczącego się przeciwko niemu.
Skarżący wskazał, iż w myśl przepisów ustawy o Policji zawieszenie Policjanta
w czynnościach w sytuacji, gdy zostało przeciwko niemu wszczęte postępowanie karne o określone przestępstwa, jest obligatoryjne. Z kolei przedłużenie tego zawieszenia jest możliwe tylko w szczególnie uzasadnionych przypadkach. Organ nie wyjaśnił jakie okoliczności spowodowały, że przedłużenie zawieszenia było szczególnie uzasadnione.
Z rozkazu personalnego nr [...] Komendanta Policji z dnia [...] r. wynika, iż w toku niniejszego postępowania do Komendy Policji w dniu [...] r. wpłynęło pismo, w którym Stowarzyszenie A. zażądało dopuszczenia go do udziału w toczącym się postępowaniu. Komendant Policji odmówił dopuszczenia do udziału tej organizacji, zaś Komendant Policji utrzymał w mocy decyzję odmowną. Z zaskarżonych orzeczeń nie wynika jednak dlaczego organ nie przyznał Stowarzyszeniu możliwości udziału w postępowaniu, ani jakie okoliczności wpłynęły na tą decyzję. Zgodnie z przepisami postępowania administracyjnego organizację społeczną dopuszcza się do udziału w postępowaniu jeżeli jej udział jest uzasadniony. Okoliczności sprawy przemawiały za dopuszczeniem organizacji, zaś z orzeczenia nie wynika dlaczego organ Policji uznał, że jej udział w postępowaniu jest nieuzasadniony, co stanowi istotny brak uzasadnienia.
Organ w uzasadnieniu w zbyt lakoniczny sposób opisał kwestię zgłaszanych przez skarżącego wniosków dowodowych w toku postępowania. Organ nie wskazał na jaką okoliczność składane były wnioski, również nie uzasadnił właściwie z jakich powodów odmówił uwzględnienia tychże wniosków. Szczególnie, że wnioski te zdaniem skarżącego miały istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, zaś organ Policji miał obowiązek dopuścić wszystko co może przyczynić się do wszechstronnego wyjaśnienia sprawy. Organ zaś nie tylko odmówił uwzględnienia wniosku lecz ponadto w orzeczeniu nie wskazał w sposób przekonujący przyczyn tej odmowy.
Skarżący podkreślił, iż organ nie odniósł się w uzasadnieniu do przyczyn nieuwzględnienia wniosku dotyczącego wyłączenia od udziału w postępowaniu [...] A. Z. Skarżący w toku niniejszego postępowania, jak również w toku postępowania dyscyplinarnego oraz w sprawie wyznaczenia na niższe stanowisko służbowe, wielokrotnie składał wnioski o wyłączenie [...] A. Z. od udziału w postępowaniu. Jednakże za każdym razem odpowiedź była odmowna pomimo, iż okoliczności uprawdopodabniające zasadność wyłączenia były oczywiste. Przemawiało za tym wiele względów, w szczególności fakt, iż skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na bezczynność komendanta Komendy Policji A. Z. Ponadto w prowadzonym postępowaniu dyscyplinarnym podnosił, iż zastępca pana Z., pan T., jest bliskim znajomym i współpracownikiem osoby, którą według postawionego mu zarzutu miał pobić, co rzutuje na bezstronne podejście do sprawy. Twierdził nadto, iż bezpośrednio po zdarzeniu pokrzywdzony dzwonił do zastępcy Komendanta pana T., na jego telefon komórkowy, a następnie również sam zastępca Komendanta dzwonił do tej osoby. Ponadto skarżący złożył zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa do Prokuratury [...] w sprawie nieprawidłowości mających miejsce w Komendzie Policji. Pomimo tych okoliczności organ odmówił uwzględnienia wniosku, uzasadniając to w sposób zbyt lakoniczny w stosunku do wagi wniosku, a ponadto w sposób nieprzekonujący. Niewyłączenie przełożonego stanowi, w ocenie skarżącego, poważne naruszenie art. 24 § 3 Kpa.
Organy administracji publicznej również niewłaściwie zastosowały art. 108 Kpa. poprzez zastosowanie rygoru natychmiastowej wykonalności w sytuacji, gdy interes skarżącego sprzeciwiał się temu. Analiza uzasadnień orzeczeń dotyczących zwolnienia skarżącego wskazuje, iż organ w ogóle nie analizował wpływu pozostawania skarżącego w zawieszeniu na realizację zadań przez Policję, a to niewątpliwie powinno mieć miejsce. Użycie jedynie lakonicznego zwrotu dotyczącego tego, że dalsze zawieszenie w czynnościach służbowych dezorganizowałoby służbę, bez bliższego wskazania okoliczności na czym miałaby polegać ta dezorganizacja, nie spełnia standardów uzasadnienia decyzji w tym zakresie. Zbyt ogólnikowe uzasadnienie organu w tej kwestii przy uwydatnianiu zarzucanego policjantowi czynu, mogło mieć wpływ na zastosowanie rygoru natychmiastowej wykonalności, a przez to na naruszenie art. 8 i 11 Kpa. Ponadto wskazywanie na charakter zarzutu określonego w akcie oskarżenia również nie powinno mieć miejsca, bowiem może to sugerować o winie skarżącego w sytuacji gdy postępowanie karne jeszcze nie zakończyło się.
Należy również zgodzić się, iż sięganie po rygor natychmiastowej wykonalności
w sytuacji, kiedy podstawa zwolnienia policjanta ze służby jest niezależna od jego winy i kiedy nie wykonuje on czynności służbowych wobec zawieszenia go w tych czynnościach, było zbyt daleko idące i nie zostało należycie i przekonująco uzasadnione. Wobec zawieszenia policjanta w czynnościach służbowych interes społeczny polegający na niedopuszczeniu do wykonywania tych czynności przez funkcjonariusza, któremu postawiono określone zarzuty był już należycie zabezpieczony. Gdyby sama "utrata przymiotu nieskazitelnej postawy moralnej" przez policjanta bez wykazania mu winy mogła być podstawą zwolnienia ze służby,
to ustawodawca nie zawarłby unormowania przewidzianego w art. 39 ustawy o Policji, bo byłoby ono zbędne.
W odpowiedzi na skargę Komendant Policji wniósł o oddalenie skargi, nie zgadzając się z postawionymi zarzutami i podtrzymując swoje stanowisko w sprawie.
Dodał, iż nie ulega wątpliwości, iż przedłużająca nieobecność funkcjonariusza
i brak możliwości wykonywania przez niego obowiązków służbowych dezorganizuje pracę jednostki, a ponadto naraża jednostkę na koszty związane z wypłacaniem uposażenia temu funkcjonariuszowi. Oczywistym jest bowiem fakt, iż podczas nieobecności funkcjonariusza w służbie, istnieje potrzeba jego zastępstwa przez inne osoby, które nie mogą w pełni wykonywać powierzonych im obowiązków.
Nie jest zasadny zarzut, iż sprawie toczyło się już postępowanie dyscyplinarne i została wymierzona kara za przewinienie dyscyplinarne. Wskazać bowiem należy, iż jak słusznie wskazał organ II instancji, postępowanie karne i dyscyplinarne (administracyjne) toczą się niezależnie od siebie, a nawet wynik tych postępowań może być odmienny. Fakt, iż organ nie ukarał skarżącego za jeden z czynów będących przedmiotem postępowania karnego, nie ma znaczenia w niniejszej sprawie. Postępowanie karne prowadzone jest bowiem przez niezależny organ, będący gospodarzem tego postępowania. Do organu tego należy ustalenie stanu faktycznego i zebranie materiału dowodowego. Okazać się wówczas może, iż materiał dowodowy nie jest tożsamy z tym zgromadzonym w trakcie prowadzonego wewnętrznie, postępowania dyscyplinarnego.
Nie jest zatem słuszne twierdzenie skarżącego, iż organ administracji we własnym zakresie ustalił odpowiedzialność funkcjonariusza, zatem podstawa zawieszenia go odpadła. Przepisy art. 39 w sposób wyraźny wskazują obowiązek lub możliwość zawieszenia funkcjonariusza w służbie w przypadku wszczęcia przeciwko niemu postępowania karnego w sprawie o przestępstwo lub przestępstwo skarbowe, a nie postępowania dyscyplinarnego. Fakt, iż postępowanie dyscyplinarne zakończyło się wcześniej nie ma znaczenia dla wyniku postępowania karnego.
Ponadto, Komendant wskazał, iż przedmiotem postępowania karnego jest także zarzut nadużycia uprawnień przez funkcjonariusza, natomiast organ II instancji
w postępowaniu dyscyplinarnym uniewinnił skarżącego tylko od pobicia i spowodowania uszczerbku na zdrowiu.
Wskazał także, iż przedmiotem skargi jest orzeczenie nr [...] Komendanta Policji z dnia [...] r., utrzymujące w mocy orzeczenie nr [...] Komendanta Policji z dnia [...] r., a nie skarga na bezczynność organu lub zawieszenie Policjanta
w czynnościach służbowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności organów administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, iż zadaniem sądu administracyjnego jest zbadanie zgodności zaskarżonej decyzji z przepisami zarówno prawa materialnego jak i procesowego w odniesieniu do stanu faktycznego istniejącego w chwili wydania zaskarżonej decyzji.
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami
i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U.
Nr 153, poz.1270 ze zm.).
Rozpoznając sprawę pod kątem kryterium legalności Sąd uznał, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżony rozkaz personalny Komendanta Policji oraz utrzymany nim w mocy rozkaz personalny Komendanta Policji nie naruszają prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na prawidłowość wydanego rozstrzygnięcia.
W ocenie Sądu, organy administracji obu instancji, w sposób wystarczający zbadały istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą, przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego (art. 7, art. 77 § 1 Kpa), oceniły zebrany
w toku postępowania materiał dowodowy (art. 80 Kpa). Co prawda, uzasadnienie rozstrzygnięć organów nie jest doskonałe, nie mniej jednak spełnia wymagania art. 107 § 3 Kpa.
Podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji o zwolnieniu M. H.
ze służby był przepis art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji
(Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277 ze zm.), zgodnie z którym policjanta można zwolnić ze służby w przypadku upływu 12 miesięcy zawieszenia w czynnościach służbowych, jeżeli nie ustały przyczyny będące podstawą jego zawieszenia.
Przepis art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji jest przepisem o charakterze częściowo uznaniowym. Oznacza to, iż z jednej strony decyzję, co do zwolnienia ze służby funkcjonariusza ustawodawca pozostawia właściwym organom Policji, ale jednocześnie wskazuje przesłanki, które muszą być spełnione, aby organ mógł w ogóle rozpocząć rozważania w tym przedmiocie. Uznaniowy charakter decyzji nie zezwala organom administracji publicznej na całkowitą i niekontrolowaną swobodę w rozstrzyganiu sprawy. Na organie prowadzącym postępowanie administracyjne, również działającym w ramach uznania administracyjnego, ciąży bowiem obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Natomiast z uwagi na specyficzny rodzaj służby, do jakiej należy formacja Policji, konieczne jest ponadto zbadanie możliwości pozostawienia w służbie funkcjonariusza przez pryzmat zadań, które określa ustawa o Policji, uprawnień przełożonego w zakresie zapewnienia prawidłowego działania podległych mu jednostek oraz kształtowania składu osobowego podległego mu zespołu ludzi oraz interesu służby.
W przedmiotowej sprawie przesłanki zastosowania tego przepisu zostały spełnione. Z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że policjant,
w stosunku do którego wydany został rozkaz personalny o zwolnieniu ze służby, był zawieszony w czynnościach służbowych, w związku z toczącą się przeciwko niemu sprawą karną o przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego przez okres prawie
[...] miesięcy (do dnia wydania decyzji pierwszoinstancyjnej). Zawieszenie
w czynnościach służbowych nastąpiło najpierw na okres [...] miesięcy rozkazem personalnym Komendanta Policji nr [...] z dnia [...]r., a następnie okres zawieszenia w czynnościach służbowych został przedłużony kolejnymi rozkazami personalnymi do czasu zakończenia postępowania karnego. Bezspornym jest też, iż postępowanie karne przeciwko policjantowi toczy się nadal, co oznacza, iż nie ustała przyczyna zawieszenia go w czynnościach służbowych.
Powyższe okoliczności uprawniały zatem organ do wydania decyzji administracyjnej o zwolnieniu M. H. ze służby w oparciu o przepis art. 41
ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji. Uprawniona, zdaniem sądu, była ocena organu,
iż przedłużające się postępowanie karne i długotrwałe zawieszenie w czynnościach służbowych, skutkujące uniemożliwieniem wykonywania zadań przypisanych służbie, przemawiają za zwolnieniem funkcjonariusza ze służby w Policji. Sąd nie dopatrzył się przekroczenia przez organ granic uznania administracyjnego. Motywy przytoczone przez organ administracji w dostateczny sposób uzasadniają podjętą decyzję. Wynika z nich, że organy obu instancji brały pod uwagę okoliczność, że zawieszenie w czynnościach służbowych trwało więcej nią [...] roku i nadal trudno było przewidzieć, kiedy toczące się postępowanie karne, które legło u podstaw jego zawieszenia, zostanie prawomocnie zakończone.
Nie ma racji skarżący zarzucając, że organ nie uwzględnił słusznego interesu skarżącego i nie wykazał interesu społecznego przemawiającego za zwolnieniem go ze służby. Organy policyjne podniosły bowiem fakt niepełnienia przez skarżącego służby przez długi okres, co powoduje ograniczenia w wykonywaniu zadań przez Policję, dezorganizuje codzienną służbę oraz utrudnia właściwy proces jej organizacji. Należy zgodzić się z oceną organu odwoławczego, że "dolegliwość w postaci zawieszenia w czynnościach służbowych w związku z podejrzeniem popełnienia przestępstwa wynika ze szczególnej pozycji grupy zawodowej, do której przynależy wymieniony, bowiem status funkcjonariusza Policji w demokratycznym państwie prawnym w nierozerwalny sposób łączy się z koniecznością pilnego przestrzegania standardów praworządności i etyki zawodowej".
Wśród służb mundurowych Policja wyróżnia się zakresem przydzielonych jej zadań, które mają charakter wieloaspektowy. Policja tworzy formację uzbrojoną służącą społeczeństwu i przeznaczoną do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz do utrzymywania bezpieczeństwa i porządku publicznego. Do podstawowych jej zadań należy m.in. ochrona życia i zdrowia ludzi oraz mienia przed bezprawnymi zamachami, ochrona bezpieczeństwa i porządku publicznego, inicjowanie i organizowanie działań mających na celu zapobieganie popełnianiu przestępstw i wykroczeń oraz zjawiskom kryminogennym, wykrywanie przestępstw i wykroczeń oraz ściganie ich sprawców, współdziałanie z policjami innych państw oraz ich organizacjami międzynarodowymi, gromadzenie, przetwarzanie i przekazywanie informacji kryminalnych (art. 1 ust. 2 ustawy o Policji). Należy podkreślić podstawowe znaczenie prawidłowego wykonywania zadań Policji dla bezpieczeństwa państwa i jego obywateli. Publiczny wymiar Policji powoduje, że w istotnym stopniu jej działania kształtują autorytet organów państwa i zaufanie do ich funkcjonariuszy. Stąd też, wymagania w stosunku do funkcjonariuszy publicznych Policji i innych służb mundurowych muszą być tak wysokie, aby umacniały podstawy ich autorytetu. (wyrok TK sygn. akt sygn. SK 14/98, publ. OTK ZU nr 7/1999, poz. 163).
Jest więc rzeczą oczywistą, że podejmując pracę w Policji funkcjonariusz godzi się na te zwiększone obowiązki i ograniczenia, do których należy nie tylko obowiązek wykonywania, w sposób podyktowany dobrem służby, obowiązków służbowych, ale także dbanie o nieposzlakowaną opinię i niekaralność. Godzić się zatem musi, iż nawet tylko podejrzenie utraty tych dwóch istotnych przymiotów wymaganych od osoby pozostającej w służbie, może uniemożliwiać dalsze jej sprawowanie .
Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia [...] r. sygn. akt [...] podkreślił, że niewątpliwie zwolnienie ze służby spowodowane zawieszeniem w czynnościach służbowych z powodu toczącej się sprawy karnej stanowi dla skarżącego dolegliwość. Należy mieć jednak na uwadze, iż art. 41 ust. 2 pkt 9 ustawy o Policji jest kompromisem między uprawnieniami pracodawcy i uprawnieniami pracownika. Celem zatrudnienia pracownika jest świadczenie przez niego pracy. Można wymagać od pracodawcy, by tolerował niemożność wykonywania przez pracownika pracy przez pewien okres czasu, jednakże pracodawca musi mieć też możliwość zwolnienia pracownika, jeżeli stan ten się przedłuża. Skład sądu rozpoznający niniejszą skargę w pełni podziela stanowisko wyrażone w powyżej powołanym wyroku.
Dodać należy, że w niniejszym postępowaniu sąd nie bada prawidłowości zawieszenia policjanta w czynnościach służbowych, względnie przedłużenia okresu zawieszenia w czynnościach wynikającego z art. 39 ust. 1 ustawy o Policji. Prawdą jest, iż przedłużenie tego okresu może w przyszłości decydować o zwolnieniu ze służby, a zatem na tym etapie działania organu istotne jest szczegółowe wykazanie faktów, które przesądziły, iż zachodzi "szczególnie uzasadniony przypadek". Powinność ta natomiast nie dotyczy już działania w przedmiocie zwolnienia ze służby.
Na marginesie sprawy zauważyć można, iż skarżący nie skorzystał
z przysługującego mu prawa do zaskarżenia rozkazu personalnego w przedmiocie przedłużenia zastosowanego wobec niego zawieszenia w czynnościach służbowych
i nie polemizował z przesłankami wymaganymi dla zastosowania wobec niego regulacji zawartej w art. 39 ust. 3 ustawy o Policji.
W tym stanie rzeczy, choć słuszny interes strony przemawia za pozostawieniem funkcjonariusza w służbie, organy prawidłowo uznały, że wobec nadrzędności interesu społecznego, jakim jest skuteczność wypełniania ustawowych zadań Policji, sprawa nie mogła zostać załatwiona w sposób zgodny ze słusznym interesem M. H.
W skardze M. H. zarzucił, iż organ odwoławczy w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia w zbyt lakoniczny sposób opisał kwestię wniosków dowodowych zgłaszanych przez niego w toku postępowania. Organ nie wskazał na jaką okoliczność składane były wnioski, również nie uzasadnił właściwie z jakich powodów odmówił uwzględnienia tychże wniosków. Dodać należy, że skarżący jako wniosek dowodowy złożył również wniosek o wyłączenie Komendanta Policji A. Z. oraz informację o tym, że w postępowaniu będzie brał udział Stowarzyszenie A.
Postanowieniem z dnia [...] r. Komendant Policji odmówił uwzględnienia wniosków dowodowych o: włączenie do akt zażalenia na postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania dyscyplinarnego wobec [...] R. S., przesłuchanie [...] A. Z. stwierdzając, iż wnioski te pozbawione są znaczenia dla sprawy i z tą oceną należy się zgodzić.
Postanowieniem z dnia [...] r. Komendant Policji odmówił wyłączenia Komendanta Policji [...] A. Z. Art. 25 § 1 Kpa określa sytuacje w jakich następuje wyłączenie organu administracji publicznej od załatwienia sprawy. Organ administracji publicznej podlega wyłączeniu od załatwienia sprawy, która dotyczy interesów majątkowych: kierownika lub osób pozostających z tym kierownikiem w stosunkach określonych w art. 24 § 1 pkt 2 i 3 Kpa, osoby zajmującej stanowisko kierownicze w organie bezpośrednio wyższego stopnia lub osób pozostających z nim w stosunkach określonych w art. 24 § 1 pkt 2 i 3 Kpa. Następstwem wystąpienia tych przesłanek jest utrata właściwości organu do załatwienia sprawy i związana z tym dewolucja kompetencji w tej sprawie, tj. "przeniesienie jednostkowej właściwości w tej sprawie na organ wyższego stopnia określony zgodnie z regułą zawartą w art. 26 § 2". Ani strona postępowania, ani sam organ nie mogą żądać wyłączenia organu z innych przyczyn, nie wymienionych w art. 25 Kpa nawet, jeżeli zdaniem skarżących, mogą one wywołać wątpliwości co do bezstronności organu (wyrok NSA sygn. akt II OSK 354/07 LEX 468746). Biorąc pod uwagę powyższe za prawidłowe należy uznać postanowienie o odmowie wyłączenia organu.
Odrębnie natomiast została rozpatrzona i załatwiona kwestia dopuszczenia Stowarzyszenia A. do udziału w postępowaniu administracyjnym w sprawie zwolnienia M. H. ze służby. W sprawie tej w dniu [...] r. Komendant Policji wydał postanowienie o odmowie dopuszczenia organizacji, a następnie Komendant Policji postanowieniem z dnia [...] r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Dodać należy, że stroną tego postępowania była wyłącznie organizacja społeczna. Kwestia ta została więc ostatecznie załatwiona w odrębnym postępowaniu zakończonym, przed wydaniem rozkazu personalnego o zwolnieniu ze służby, i nie jest rzeczą Sądu ocenianie jej w niniejszym postępowaniu.
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.