Orzeczenie · 2024-06-12

I OSK 203/23

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-06-12
NSAnieruchomościŚredniansa
ewidencja gruntównieruchomościprawo geodezyjnemodernizacja ewidencjiinteres prawnyskarżącyzarzutystan prawnywłasność

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej A. A. od wyroku WSA w Gliwicach, który oddalił jego skargę na decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego. Skarżący kwestionował dane zawarte w operacie opisowo-kartograficznym powstałym w wyniku modernizacji ewidencji gruntów i budynków, twierdząc, że nie zawierał on rozstrzygnięcia w przedmiocie strat powierzchni gruntów należących do jego poprzedników prawnych. Organy administracji, a następnie WSA, uznały, że skarżący nie wykazał interesu prawnego do złożenia zarzutów, ponieważ ewidencja gruntów i budynków ma charakter deklaratoryjny i służy jedynie rejestrowaniu aktualnego stanu prawnego, a nie jego ustalaniu czy dochodzeniu praw właścicielskich. Skarżący wywodził swoje prawa z dokumentów z lat międzywojennych, jednak sądy uznały, że nie dowodzą one jego aktualnego tytułu prawnego do nieruchomości objętych zarzutami. NSA oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że nie spełnia ona wymogów formalnych, a zarzuty dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego są chybione, ponieważ skarżący nie zakwestionował skutecznie ustaleń faktycznych dotyczących braku jego legitymacji procesowej.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Ugruntowana linia orzecznicza dotycząca braku interesu prawnego w postępowaniu ewidencyjnym w przypadku nieudowodnienia aktualnego tytułu własności lub posiadania.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji zarzutów do modernizacji ewidencji gruntów i budynków; wymaga analizy konkretnych dokumentów przedstawionych przez stronę.

Zagadnienia prawne (2)

Czy skarżący posiada interes prawny do zgłaszania zarzutów do danych zawartych w operacie opisowo-kartograficznym powstałym w wyniku modernizacji ewidencji gruntów i budynków, jeśli nie wykazał swojego aktualnego tytułu własności lub samoistnego posiadania do spornych nieruchomości?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skarżący nie posiada interesu prawnego, ponieważ ewidencja gruntów i budynków jedynie rejestruje stan prawny, a nie go ustala, a skarżący nie przedstawił dowodów na swój aktualny tytuł prawny do nieruchomości.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że ewidencja gruntów ma charakter deklaratoryjny i nie służy do ustalania ani dochodzenia praw właścicielskich. Skarżący nie wykazał, że jest właścicielem lub samoistnym posiadaczem gruntów, których dotyczą zarzuty, a dokumenty z przeszłości nie dowodzą jego aktualnego stanu posiadania.

Czy naruszenie art. 141 § 4 P.p.s.a. (dotyczące uzasadnienia wyroku) może być skuteczną podstawą skargi kasacyjnej, jeśli skarżący nie wykazał istoty sprawy ani nie przedstawił dowodów na swój interes prawny?

Odpowiedź sądu

Nie, zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. jest chybiony, ponieważ uzasadnienie wyroku WSA zawierało wszystkie wymagane elementy, a sprawa dotyczyła braku legitymacji procesowej skarżącego, a nie szczegółowych ustaleń faktycznych dotyczących wszystkich nieruchomości.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że uzasadnienie wyroku WSA było prawidłowe i zawierało wyjaśnienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia. Podkreślono, że zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. nie może służyć polemice z ustaleniami stanu faktycznego ani oceną prawną sądu.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną.

Przepisy (11)

Główne

P.g.k. art. 24a § ust. 9

Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne

Pomocnicze

K.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 75 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 77 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 78 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

P.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.u.s.a. art. 1 § § 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

P.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 176 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarżący nie wykazał interesu prawnego do zgłaszania zarzutów do danych ewidencyjnych, ponieważ nie udowodnił swojego aktualnego tytułu własności lub samoistnego posiadania do spornych nieruchomości. • Ewidencja gruntów i budynków ma charakter deklaratoryjny i nie służy do ustalania ani dochodzenia praw właścicielskich. • Skarga kasacyjna nie spełniała wymogów formalnych, w szczególności w zakresie precyzyjnego określenia podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia.

Odrzucone argumenty

Sąd I instancji naruszył art. 141 § 4 P.p.s.a. przez nierozpoznanie istoty sprawy i wadliwe uzasadnienie. • Sąd I instancji naruszył art. 1 § 2 P.u.s.a. w zw. z art. 7, 75 § 1, 77 § 1, 78 § 1 K.p.a. przez niewłaściwe zastosowanie i zaniechanie wnikliwej kontroli legalności decyzji. • Sąd I instancji naruszył art. 24a ust. 9 P.g.k. przez niewłaściwe zastosowanie i nieuzasadnione przyjęcie braku interesu prawnego skarżącego.

Godne uwagi sformułowania

ewidencja gruntów i budynków nie ustala stanów prawnych nieruchomości, tylko je tylko ewidencjonuje • nie mają interesu prawnego w kwestionowaniu danych zawartych w operacie powstałym w wyniku modernizacji ewidencji podmioty, których praw nie dotyczą dane wynikające z takiego operatu • skarżący nie wykazał, że jest właścicielem lub władającym na zasadach samoistnego posiadania gruntami, które były objęte przedmiotową modernizacją • dokumenty sprzed założenia ewidencji gruntów i budynków nie mogą bowiem stanowić podstawy do zarejestrowania stanu w ewidencji, jeżeli stan późniejszy został stwierdzony kolejnymi dokumentami, z którymi ustawodawca związał skutek ustalenia stanu prawnego danych działek gruntu • ewidencja gruntów i budynków nie służy do rozstrzygania w przedmiocie stanu prawnego nieruchomości, zaś żądaniem wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów nie można dochodzić ani udowadniać swoich praw właścicielskich • nie można skutecznie powoływać się na zarzut niewłaściwego zastosowania lub niezastosowania prawa materialnego, o ile równocześnie nie zostaną także skutecznie zakwestionowane ustalenia faktyczne, na których oparto skarżone rozstrzygnięcie

Skład orzekający

Monika Nowicka

przewodniczący

Agnieszka Miernik

sprawozdawca

Piotr Niczyporuk

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ugruntowana linia orzecznicza dotycząca braku interesu prawnego w postępowaniu ewidencyjnym w przypadku nieudowodnienia aktualnego tytułu własności lub posiadania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zarzutów do modernizacji ewidencji gruntów i budynków; wymaga analizy konkretnych dokumentów przedstawionych przez stronę.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie nieruchomości i administracyjnym ze względu na precyzyjne omówienie kwestii interesu prawnego w postępowaniu ewidencyjnym oraz formalnych wymogów skargi kasacyjnej.

Czy stare dokumenty wystarczą do zmiany wpisów w ewidencji gruntów? NSA wyjaśnia, kiedy brakuje interesu prawnego.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst