I OSK 1989/24

I OSK 1989/24 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-10-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-09-26
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Aleksandra Łaskarzewska /przewodniczący sprawozdawca/
Dariusz Chaciński
Maciej Dybowski
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
II SA/Gd 380/24 - Wyrok WSA w Gdańsku z 2024-07-17
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 390
art. 17 ust. 5 pkt 1 lit a
Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 1429
art. 63 ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym
Sentencja
Dnia 30 października 2025 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Maciej Dybowski sędzia del. WSA Dariusz Chaciński po rozpoznaniu w dniu 30 października 2025 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 17 lipca 2024 r., sygn. akt II SA/Gd 380/24 w sprawie ze skargi D. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 12 lutego 2024 r., sygn. akt SKO Gd/5340/23 w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego 1. uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargę, 2. odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego na rzecz Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z 17 lipca 2024 r., po rozpoznaniu sprawy ze skargi D. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z 12 lutego 2024 r., sygn. akt SKO Gd/5340/23 w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego - 1. uchylił zaskarżoną decyzję, 2. zasądził od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.
W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji przyjął następujące okoliczności faktyczne i prawne.
Wnioskiem z 1 marca 2023 r. D. F. (dalej: "wnioskodawczyni", "strona", "skarżąca") wystąpiła o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad niepełnosprawną matką M. B.
Decyzją z 28 sierpnia 2023 r. Prezydent Miasta Gdańska, na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 4 i ust. 1b ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2023 r., poz. 390) - dalej: "u.ś.r.", odmówił stronie prawa do wnioskowanego świadczenia. Organ I instancji uznał, że w sprawie brak jest związku czasowego pomiędzy rezygnacją przez stronę z zatrudnienia a koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką (niespełnienie przesłanki z art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r.).
W wyniku wniesionego od powyższej decyzji odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku decyzją z 12 lutego 2024 r. utrzymało ją w mocy. W uzasadnieniu organ odwoławczy przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania, przytoczył treść przepisów art. 17 ust. 1 i 5 u.ś.r. (w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2023 r. i od 1 stycznia 2024 r.) oraz art. 27 ust. 5 u.ś.r. wskazując następnie, że z dniem 1 stycznia 2024 r. weszła w życie ustawa z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym (Dz. U. z 2023 r., poz. 1429) - dalej: "u.ś.w.", którego celem jest udzielenie osobom niepełnosprawnym mającym potrzebę wsparcia pomocy służącej częściowemu pokryciu wydatków związanych z zaspokojeniem szczególnych potrzeb życiowych tych osób. Kolegium podało, że zgodnie z art. 63 ust. 1 u.ś.w. w sprawach o świadczenie pielęgnacyjne i specjalny zasiłek opiekuńczy, o których mowa w ustawie zmienianej w art. 43 w brzmieniu dotychczasowym, do których prawo powstało do dnia 31 grudnia 2023 r., stosuje się przepisy dotychczasowe. Dalej Kolegium wskazało, że wnioskodawczyni pobiera rentę z tytułu częściowej niezdolności do pracy, czyli w sprawie istnieje negatywna przesłanka z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) u.ś.r. - świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do renty. Strona nie złożyła wniosku o zawieszenie prawa do renty. Kolegium stwierdziło więc, że wnioskodawczyni nie nabyła praw do świadczenia pielęgnacyjnego na matkę na podstawie przepisów u.ś.r. obowiązujących do 31 grudnia 2023 r., bo w styczniu i lutym 2024 r. została jej jeszcze wypłacona renta. Tym samym nie ma do niej zastosowania ochrona praw nabytych wskazana w art. 63 ust. 1 u.ś.w. W związku z tym do strony zastosowanie mają przepisy art. 17 u.ś.r. w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2024 r., które przewidują przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego jedynie opiekunom osób niepełnosprawnych, które nie ukończyły 18 lat. Z uwagi na to, że M. B. przekracza ww. wiek Kolegium orzekło o odmowie przyznania wnioskowanego świadczenia i tym samym o utrzymaniu w mocy decyzji organu pierwszej instancji.
W skardze na decyzję organu odwoławczego D. F. zarzuciła naruszenie art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. przez błędne uznanie, że pobieranie przez nią renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy wyklucza możliwość przyznania jej świadczenia pielęgnacyjnego w związku ze sprawowaną opieką nad niepełnosprawną matką.
Kolegium w odpowiedzi na skargę, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymało dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Opisanym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uwzględnił skargę na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935) - dalej: "p.p.s.a.". W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji, odnosząc się do kwestii akcentowanego przez organ pierwszej instancji związku czasowego w zakresie "powiązania" momentu rezygnacji przez stronę z zatrudnienia z podjęciem przez nią opieki nad niepełnosprawną matką wskazał, że ocena spełnienia przesłanek z art. 17 ust. 1 u.ś.r. powinna być dokonywana jako aktualna, tj. odnosząca się do czasu, w którym wnioskodawca wystąpił o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego. Jest to świadczenie przyznawane na wniosek i to od wnioskodawcy zależy, czy i w jakim czasie po wystąpieniu przesłanek do przyznania świadczenia wystąpi on o to świadczenie. Nie ma podstaw do kwestionowania prawa strony do wyboru momentu, w którym chce wystąpić z wnioskiem o przyznanie przedmiotowego świadczenia w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2023 r. Przechodząc do oceny stanowiska organu odwoławczego Sąd I instancji uznał, że Kolegium błędnie założyło, że w niniejszej sprawie należy zastosować przepisy u.ś.r. w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2024 r. Zdaniem Sądu Wojewódzkiego, o możliwości przyznania świadczenia pielęgnacyjnego przesądza w danej sprawie spełnienie przesłanek wynikających z art. 17 ust. 1 u.ś.r. na dzień złożenia wniosku, najpóźniej na dzień 31 grudnia 2023 r. W konsekwencji przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego będzie w takiej sytuacji możliwe na podstawie przepisów dotychczasowych, stosowanych na podstawie art. 63 ust. 1 u.ś.w. Sąd I instancji stwierdził, że zaskarżona decyzja narusza przepisy w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co uzasadnia wyeliminowanie jej z obrotu prawnego. Zasadnicze zastrzeżenia budzi sposób wykładni i zastosowania w niniejszej sprawie przepisów prawa materialnego, tj. art. 63 ust. 1 (z pominięciem brzmienia ust. 2) u.ś.w. oraz art. 17 ust. 1 u.ś.r. w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2024 r., co w tych warunkach miało wpływ na wynik sprawy, gdyż spowodowało brak poczynienia ustaleń faktycznych oraz dokonania oceny okoliczności sprawy na podstawie przepisów art. 17 ust. 1 i 5 u.ś.r. w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2023 r. Sąd Wojewódzki wskazał również, że w ponownie prowadzonym postępowaniu ocenę przesłanki z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. organ dokona z uwzględnieniem wniosków płynących z wyroku TK z 26 czerwca 2019 r. w sprawie SK 2/17 (OTK-A 2019/36).
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiodło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku wnosząc o jego uchylenie w całości i oddalenie skargi. Zaskarżonemu orzeczeniu Kolegium zarzuciło:
1) naruszenie przepisów prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 63 ust. 1 u.ś.w. polegającą na przyjęciu przez Sąd, że "wobec tak sformułowanych przez ustawodawcę przepisów przejściowych uznać należy, że o możliwości przyznania świadczenia pielęgnacyjnego przesądza w danej sprawie spełnienie przesłanek wynikających z art. 17 ust. 1 u.ś.r. na dzień złożenia wniosku, najpóźniej na dzień 31 grudnia 2023 r.", podczas gdy prawidłowo interpretowany przepis art 63 ust. 1 przywołanej ustawy, zastosowanie przepisów dotychczasowych uzależnia od spełnienia najpóźniej do dnia 31 grudnia 2023 r. zarówno przesłanek pozytywnych przyznania omawianego świadczenia określonych w art. 17 ust. I u.ś.r., jak i braku wystąpienia przesłanek negatywnych do nabycia tego prawa określonych w art. 17 ust. 5 u.ś.r., a przynajmniej ich ustąpienia w sprawie nie później niż do dnia 31 grudnia 2023 roku;
2) naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 17 ust. 1 pkt 4 oraz art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2023 r. (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 390) w zw. z art. 63 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym, wyrażające się w przyjęciu przez Sąd I instancji, że w sprawie znajdują zastosowanie normy ustawy o świadczeniach rodzinnych regulujące prawo do świadczenia pielęgnacyjnego w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2023 r., podczas gdy prawidłowo zastosowania norma wyrażona w art. 63 ust. 1 ustawy o świadczeniu wspierającym w zw. z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2023 r. w okolicznościach niniejszej sprawy winna prowadzić do wniosku, że zważywszy na brak rezygnacji przez stronę z prawa do renty do dnia 31 grudnia 2023 r., a w konsekwencji brak powstania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego do dnia 31 grudnia 2023 r. w sprawie znajdują zastosowanie normy ustawy o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym, które to naruszenie doprowadziło Sąd I instancji do błędnych ocen w zakresie podstaw prawnych przyznania wnioskowanego świadczenia;
3) naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 17 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych w aktualnym brzmieniu (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 323) wyrażające się w odmowie przez Sąd zastosowania w sprawie powyższego przepisu w brzmieniu aktualnie obowiązującym, co doprowadziło do błędnych ocen w zakresie podstaw prawych do uwzględnienia wniosku strony o przyznanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego;
4) naruszenie przepisów postępowania w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy, tj. naruszenie art. 145 § l pkt 1 lit. c oraz art. 133 § 1 p.p.s.a. w zw. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 i 107 § 3 k.p.a. poprzez przyjęcie wbrew przedstawionym aktom sprawy oraz wbrew uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że organ nie poczynił ustaleń faktycznych oraz nie ocenił okoliczności sprawy na podstawie przepisów art. 17 ust. 1 i 5 u.ś.r. w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2023 r., podczas gdy z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika wprost, że organ ustalał i oceniał okoliczności sprawy pod kątem przesłanki określonej w art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2023 r. stwierdzając, że strona do końca 2023 r. nie zawiesiła prawa do pobieranej renty, a zatem objęta jest hipotezą art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2023 r. to jest osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do renty, które to naruszenie doprowadziło do błędnych ocen w zakresie podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji;
które to naruszenia doprowadziły Sąd pierwszej instancji do naruszenia przepisów postępowania w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy, tj. naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 153 p.p.s.a. poprzez nieuzasadnione uchylenie zaskarżonej decyzji w sytuacji, gdy w sprawie nie doszło do naruszenia przez orzekający organ norm prawa materialnego i procesowego, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, prowadząc do uwzględnienia w miejsce oddalenia skargi.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną skarżąca wniosła o jej oddalenie i o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W analizowanej sprawie przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego, wyliczone enumeratywnie w art. 183 § 2 p.p.s.a., nie występują. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej.
Skarga kasacyjna zawiera usprawiedliwione podstawy.
Na wstępie wskazać należy, iż od dnia 1 stycznia 2024 r. nastąpiła znacząca zmiana przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych, dokonana na mocy art. 43 ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym (Dz. U. z 2023 r. poz. 1429, dalej w skrócie, jak dotychczas: "u.ś.w."), która wprowadziła nowe rozwiązania w systemie świadczeń dla osób z niepełnosprawnościami i ich opiekunów. Podkreślić należy, że Kolegium jako organ drugiej instancji wydało w niniejszej sprawie decyzję w dniu 12 lutego 2025 r., zatem już po wejściu w życie przepisów u.ś.w., które nastąpiło w dniu 1 stycznia 2024 r. Słusznie więc w sprawie dostrzeżono, iż dla prawidłowego jej rozstrzygnięcia istotne znaczenie ma ocena, jaki stan prawny będzie miał w niej zastosowanie. Zgodnie bowiem z art. 63 ust. 1 u.ś.w. w sprawach o świadczenie pielęgnacyjne i specjalny zasiłek opiekuńczy, o których mowa w ustawie zmienianej w art. 43, czyli ustawie o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu dotychczasowym, do których prawo powstało do dnia 31 grudnia 2023 r., stosuje się przepisy dotychczasowe.
Powstanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego do dnia 31 grudnia 2023 r. w rozumieniu art. 63 ust. 1 u.ś.w. oznacza spełnienie przez wnioskodawcę najpóźniej w tym dniu wszystkich ustawowych przesłanek jego przyznania (por. wyrok NSA z 4 lutego 2025 r. sygn. I OSK 1523/24). Treść art. 63 ust. 1 u.ś.w. należy rozumieć więc w ten sposób, że w przypadku istnienia wniosku o świadczenie pielęgnacyjne, złożonego skutecznie przed dniem 1 stycznia 2024 r. (tj. przed wejściem w życie art. 43 pkt 4 ustawy o świadczeniu wspierającym zmieniającym art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych), organy rozpatrując ten wniosek po dniu 1 stycznia 2024 r., zobowiązane są ustalić i ocenić, czy wnioskodawca spełniał przesłanki do uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego określonego w przepisach ustawy o świadczeniach w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2023 r. nie później niż w tym właśnie dniu.
W skardze kasacyjnej słusznie Kolegium wywodzi, że skarżąca nie spełniała wszystkich przesłanek do uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego, o którym mowa w przepisach ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2023 r. (Dz.U. z 2023 r. poz. 390 ze zm., dalej: "u.ś.r.").
Zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje innym (niż wymienione w poprzedzających punktach) osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności, jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Jednocześnie należy odnotować, że spełnienie przesłanek pozytywnych, wymienionych w zacytowanym powyżej przepisie, nie jest wystarczające do uzyskania tego świadczenia. Przepisy przewidują bowiem szereg okoliczności, które uniemożliwiają bądź blokują możliwość przyznania tego świadczenia. Jedną z takich okoliczności jest wskazana w art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. okoliczność pobierania renty przez opiekuna. Zgodnie bowiem z tym przepisem świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do emerytury, renty, renty rodzinnej z tytułu śmierci małżonka przyznanej w przypadku zbiegu prawa do renty rodzinnej i innego świadczenia emerytalno-rentowego, renty socjalnej, zasiłku stałego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego.
Prawidłowa wykładnia art. 17 ust. 5 pkt lit. a) u.ś.r. – jednolicie przyjmowana w aktualnym orzecznictwie na gruncie ustawy o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu do 31 grudnia 2023 r. - przemawia za umożliwieniem osobie uprawnionej dokonania wyboru jednego ze świadczeń: pielęgnacyjnego lub emerytalno-rentowego. Wnioskodawca może dokonać wyboru przez złożenie do organu rentowego wniosku o zawieszenie prawa do renty. Zawieszenie prawa do renty, zgodnie z art. 134 ust. 1 pkt 1 u.f.u.s., skutkować będzie natomiast wstrzymaniem jej wypłaty poczynając od miesiąca, w którym została wydana decyzja o wstrzymaniu wypłaty (art. 134 ust. 2 pkt 2 u.f.u.s.). Choć bowiem renta jest prawem niezbywalnym, to jednak uznać należy, że zawieszenie tego prawa eliminuje negatywną przesłankę z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) u.ś.r. Istota ograniczenia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego dla rencisty, wynikająca z ww. przepisu musi być przy tym interpretowana jako wiążąca się nie z samym prawem do renty, lecz z jego realizacją w postaci wypłaty świadczenia. Skoro zawieszenie prawa do renty skutkuje wstrzymaniem jej wypłaty, to przyjąć należy, że w ten sposób dochodzi do eliminacji negatywnej przesłanki, wyłączającej nabycie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego.
Dlatego też interpretacja art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) u.ś.r. (w brzmieniu do 31 grudnia 2023 r.), także przy uwzględnieniu poglądów wyrażonych w powołanym w zaleceniach Sądu I instancji wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 26 czerwca 2019 r., sygn. akt SK 2/17, nie pozwala na równoczesne pobieranie przez skarżącą świadczenia rentowego i świadczenia pielęgnacyjnego.
W rozpoznawanej sprawie z niekwestionowanych ustaleń faktycznych przyjętych za podstawę wyroku Sądu I instancji wynika, że skarżąca zarówno w dacie złożenia wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego, w dacie wydania decyzji przez organ I instancji, jak i w dniu 31 grudnia 2023 r., pobierała rentę z tytułu częściowej niezdolności do pracy i prawa do niej nie zawiesiła. Tym samym uznać należy, iż przed wskazaną wyżej datą skarżąca nie nabyła prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Co prawda organ I instancji, jak i organ odwoławczy, po otrzymaniu odwołania w dniu 15 września 2023 r., nie pouczyły skarżącej o możliwości zawieszenia prawa do renty, jednak po 31 grudnia 2023 r. w związku z wejściem w życie ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym organ odwoławczy nie mógł już naprawić tego uchybienia. Z tego też względu brak pouczenia skarżącej o zawieszeniu prawa do renty nie mógł prowadzić do uchylenia zaskarżonej decyzji, skoro w związku ze zmianą przepisów świadczenie pielęgnacyjne skarżącej nie może przysługiwać, bez względu na to, czy zawiesi ona prawo do renty. Uzyskanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w oparciu o przepisy obowiązujące do 31 grudnia 2023 r., w przypadku przesłanki negatywnej wymienionej w art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r., wymagało bowiem bezwzględnie wydania przed tą datą decyzji organu emerytalno-rentowego o zawieszeniu wypłaty renty. Należy przy tym zauważyć, że w analizowanym przypadku kwota pobieranej przez skarżącą renty - 3248 zł netto (v. decyzja ZUS Z 10 marca 2023 r. o przyznaniu renty zaliczkowej) przewyższa wysokość świadczenia pielęgnacyjnego, które w 2023 r. wynosiło 2458 zł, zaś na etapie postępowania sądowoadministracyjnego pełnomocnik skarżącej konsekwentnie utrzymywał, że fakt pobierania przez wnioskodawczynię renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy nie stanowi przesłanki uniemożliwiającej przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego.
W konsekwencji w świetle regulacji art. 63 ust. 1 u.ś.w. od 1 stycznia 2024 r. nie było możliwe stosowanie odnośnie do skarżącej przepisów art. 17 u.ś.r. w brzmieniu dotychczasowym.
W tym stanie rzeczy Kolegium dostrzegając, że w sprawie nie znajduje zastosowania przepis art. 63 ust. 1 u.ś.w., słusznie zastosowało przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2024 r. Na ich mocy skarżącej nie może natomiast zostać przyznane prawo do świadczenia pielęgnacyjnego. Zgodnie bowiem z brzmieniem art. 17 ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu od 1 stycznia 2024 r., świadczenie pielęgnacyjne przysługuje innym osobom (niż matce albo ojcu), na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, a także małżonkom, jeżeli sprawują opiekę nad osobą w wieku do ukończenia 18. roku życia legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Na dzień orzekania przez organ I instancji matka skarżącej miała 85 lat, a zatem nie został spełniony warunek z cytowanego przepisu.
W konsekwencji uznając za zasadne podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty, Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 188 p.p.s.a. uchylił zaskarżone orzeczenie i rozpoznał skargę. Skargę z przytoczonych wyżej względów uznał za nieuzasadnioną i dlatego orzekł o jej oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego zapadło na podstawie art. 207 § p.p.s.a.