I OSK 1960/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Zgromadzenia Sióstr w sprawie o wznowienie postępowania dotyczącego zarządu państwowego nad nieruchomością, uznając brak podstaw prawnych do wznowienia po uprawomocnieniu się wyroku.
Zgromadzenie Sióstr złożyło skargę kasacyjną od postanowienia WSA w Warszawie o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania sądowego. Skarga dotyczyła zarządu państwowego nad pensjonatem, a jej podstawą miały być późniejsze decyzje unieważniające zarządzenie o ustanowieniu tego zarządu. NSA oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że nowe okoliczności faktyczne, które powstały po uprawomocnieniu się wyroku, nie mogą stanowić podstawy do wznowienia postępowania zgodnie z przepisami.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Zgromadzenia Sióstr od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które odrzuciło skargę o wznowienie postępowania sądowego. Postępowanie pierwotnie zakończyło się wyrokiem NSA w 2003 r. i dotyczyło decyzji o przejęciu nieruchomości w zarząd państwowy. Zgromadzenie Sióstr wniosło o wznowienie, powołując się na późniejsze decyzje Ministra Infrastruktury i Ministra Transportu i Budownictwa, które miały stwierdzić nieważność zarządzenia o ustanowieniu przymusowego zarządu państwowego nad pensjonatem. Strona argumentowała, że unieważnienie zarządzenia pozbawia podstawy prawnej decyzję z 1962 r. o przeniesieniu własności nieruchomości na Skarb Państwa. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że zgodnie z art. 273 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, podstawą do wznowienia postępowania mogą być jedynie okoliczności faktyczne lub środki dowodowe, które istniały przed uprawomocnieniem się wyroku kończącego postępowanie. Ponieważ decyzje unieważniające zarządzenie zostały wydane po uprawomocnieniu się wyroku NSA, nie mogły stanowić skutecznej podstawy do wznowienia postępowania. Sąd podkreślił, że wykładnia przepisów dotyczących wznowienia postępowania, w tym analogicznego art. 403 § 2 k.p.c., wyklucza uwzględnianie zdarzeń powstałych po prawomocności orzeczenia.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, okoliczności faktyczne lub środki dowodowe, które powstały po uprawomocnieniu się wyroku, nie mogą stanowić podstawy do wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na wykładni art. 273 § 2 P.p.s.a., który, podobnie jak art. 403 § 2 k.p.c., dopuszcza wznowienie postępowania jedynie w oparciu o okoliczności istniejące przed uprawomocnieniem się orzeczenia. Wydanie decyzji unieważniających zarządzenie po prawomocności wyroku nie spełnia tej przesłanki.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (13)
Główne
p.p.s.a. art. 273 § § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Można żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Wykładnia dopuszcza jedynie środki dowodowe istniejące przed uprawomocnieniem się wyroku kończącego postępowanie.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 271
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 273 § § 3
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 281
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 182 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.c. art. 403 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Analogiczny przepis do art. 273 § 2 p.p.s.a., powołuje przyczyny wchodzące w zakres okoliczności istniejących w chwili orzekania.
k.p.c. art. 407 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 408
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.a. art. 145 § pkt 7 i 8
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 156 § pkt 2 i 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Konstytucja RP art. 21 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 64
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Okoliczności faktyczne lub środki dowodowe, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, muszą istnieć przed uprawomocnieniem się wyroku kończącego postępowanie.
Odrzucone argumenty
Późniejsze decyzje administracyjne unieważniające zarządzenie o ustanowieniu zarządu państwowego, wydane po uprawomocnieniu się wyroku NSA, mogą stanowić podstawę do wznowienia postępowania. Nowe okoliczności faktyczne powstałe po prawomocności wyroku mogą uzasadniać wznowienie postępowania.
Godne uwagi sformułowania
Nie może zatem stanowić skutecznej podstawy do wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego w omawianej sprawie decyzja wydana już po uprawomocnieniu się wyroku kończącego to postępowanie.
Skład orzekający
Jerzy Bujko
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego, w szczególności ograniczeń czasowych i przedmiotowych podstaw wznowienia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy nowe okoliczności prawne (decyzje administracyjne) pojawiają się po prawomocności orzeczenia sądu administracyjnego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego - kiedy można żądać wznowienia postępowania, co jest kluczowe dla praktyki prawniczej, choć stan faktyczny jest złożony i historyczny.
“Kiedy można wznowić postępowanie? NSA wyjaśnia granice czasowe i przedmiotowe.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI OSK 1960/06 - Postanowienie NSA Data orzeczenia 2007-01-05 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-12-07 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Jerzy Bujko /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6292 Przymusowy zarząd państwowy Hasła tematyczne Odrzucenie skargi Wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego Sygn. powiązane IV SA/Wa 788/06 - Postanowienie WSA w Warszawie z 2006-08-23 Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 184 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Bujko po rozpoznaniu w dniu 5 stycznia 2007 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Zgromadzenia Sióstr [...] od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 sierpnia 2006 r., sygn. akt IV SA/Wa 788/06 w zakresie odrzucenia skargi o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 maja 2003 r. w sprawie IV SA 2972/01 w sprawie ze skargi Zgromadzenia Sióstr [...] na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...], nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia 4 stycznia 1962 r. postanawia: skargę kasacyjną oddalić. Uzasadnienie Zaskarżonym postanowieniem z dnia 23 sierpnia 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę Zgromadzenia Sióstr [...] o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 maja 2003 r. w sprawie IV SA 2972/01 w sprawie ze skargi Zgromadzenia Sióstr [...] na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia 4 stycznia 1962 r. W piśmie z dnia 13 kwietnia 2006 r., zatytułowanym "wniosek o wznowienie postępowania..." - potraktowanym jako skarga o wznowienie postępowania sądowego - jako podstawę prawną wskazano przepisy art. 403 § 2, 407 § 1, oraz 408 k.p.c. podnosząc, że decyzja z dnia [...] wydana przez Ministra Transportu i Budownictwa (nr.[...]), z której wynika że zarządzenie o przejęciu w zarząd państwowy pensjonatu "[...]" znajdującego się w [...] przy ulicy [...] potwierdzała jedynie nowy stan faktyczny, natomiast nie ingerowała w stosunki prawne i właścicielskie. Podkreślono również, że konieczne stało się unieważnienie orzeczenia Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia 4 stycznia 1962 r. o przejęciu przedmiotowej nieruchomości, ponieważ podstawa prawna decyzji nie istnieje. Konieczne jest również określenie terminu zwrotu nieruchomości bez żadnych obciążeń tzn. bez lokatorów. Zdaniem strony zaistniałe okoliczności faktyczne umożliwią sądowi dokonanie kontroli wspomnianego zarządzenia jako aktu przyczynowego i warunkującego wydanie orzeczenia Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia 4 stycznia 1962 r. Precyzując podstawę prawną wznowienia postępowania sądowego w piśmie z dnia 7 czerwca 2006 r. wskazano art. 145 pkt 7 i 8 k.p.a. w związku z art. 156 pkt 2 i 7 k.p.a., art. 21 ust. 1 i art. 64 Konstytucji RP, oraz przepisy protokołu dodatkowego do Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności. W piśmie powyższym pełnomocnik strony skarżącej podał, iż w wyniku decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] orzeczenie Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia 4 stycznia 1962 r. nie ma umocowania prawnego w zarządzeniu z dnia 1 września 1951 r. Dokonując analizy pism strony, Sąd nie stwierdził występowania przesłanek do wznowienia postępowania, wymienionych w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. (art. 271-273 tejże ustawy). Na tej podstawie należało ocenić podstawy prawne wznowienia postępowania przed sądem jako całkowicie chybione i odrzucić skargę mocą art. 281 p.p.s.a. Skargę kasacyjną od powyższego orzeczenia złożyło Zgromadzenie Sióstr [...], wnosząc o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem z dnia 7 maja 2003 r., sygn. IV SA 2972/01, i wskazując na okoliczności wymienione w art. 273 § 2 i 3 p.p.s.a. jako podstawa wznowienia. Zdaniem strony skarżącej decydującą rolę w zaistnieniu takich okoliczności odgrywają, wydane po wspomnianym wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego decyzje Ministra Infrastruktury z dnia [...] ([...]), oraz Ministra Transportu i Budownictwa z dnia [...] ([...]). Oznacza to, że wycofane zostało z obrotu prawnego zarządzenie o ustanowieniu nad pensjonatem "[...]" przymusowego zarządu państwowego z dnia 01 września 1951 r., toteż możliwa stała się kontrola i unieważnienie decyzji Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia 4 stycznia 1962 r. Nadto zainteresowany wskazał, że jakkolwiek stwierdzenie nieważności zarządzenia o ustanowieniu przymusowego zarządu państwowego nad pensjonatem "[...]" wyklucza automatycznie podstawę prawną decyzji z 04 stycznia1962 r. opartej na przepisach ustawy z 08 marca 1958 r. - to wyeliminowanie z obrotu prawnego tej decyzji, musi być stwierdzone przez sąd na piśmie z uwagi na powagę rzeczy osądzonej. Naczelny Sąd administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, bowiem strona nie wykazała istnienia jakiejkolwiek przesłanki wznowieniowej, wyrażonej w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z art. 273 § 2 p.p.s.a. Można żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Podstawą do założenia, że okoliczność taka zaistniała jest według zainteresowanego decyzja Ministra Infrastruktury z dnia [...], oraz utrzymująca ją w mocy decyzja Ministra Transportu i Budownictwa z dnia [...], wydane w przedmiocie stwierdzenia nieważności zarządzenia Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia 1 września 1951 r., w części dotyczącej ustanowienia przymusowego zarządu państwowego nad pensjonatem "[...]", przekazanym w roku 1958, w drodze darowizny, Zgromadzeniu Sióstr [...]. Stwierdzenie nieważności tego aktu warunkowało stwierdzenie nieważności innego aktu Ministra Gospodarki Komunalnej tj. orzeczenia z dnia 4 stycznia 1962 r., o przeniesieniu własności spornej nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa, na co słusznie zwrócił uwagę Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 7 maja 2003 r. kończącym postępowanie sądowe w sprawie będącej przedmiotem skargi o wznowienie postępowania. Należy tym miejscu zaznaczyć, iż wykładnia art. 273 § 2 p.p.s.a. dopuszcza jedynie środki dowodowe istniejące przed uprawomocnieniem się wyroku kończącego postępowanie w sprawie. Pogląd taki wyrażony został w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 września 2004 r., sygn. OSK 446/04 (publ. w ONSAiWSA 2005, nr 1, poz. 13) a także w wyroku tegoż Sądu z dnia 20 sierpnia 1998 r., I SA 1447/98 (niepubl.). Podobieństwo do omawianego wyżej przepisu wykazuje analogiczny na gruncie kodeksu postępowania cywilnego art. 403 § 2 tejże ustawy. W przepisie tym, o identycznym brzmieniu jak cyt. wyżej art. 273 § 2 p.p.s.a., ustawodawca powołuje również takie przyczyny, które wchodzą w zakres okoliczności składających się na podstawę stanu rzeczy istniejącego w chwili orzekania w sprawie przez sąd każdej instancji (A. Zieliński (red.) - "Kodeks postępowania cywilnego, t. I", Wydawnictwo C.H.BECK, Warszawa 2005, str. 1079). Nie może zatem stanowić skutecznej podstawy do wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego w omawianej sprawie decyzja wydana już po uprawomocnieniu się wyroku kończącego to postępowanie. Odnośnie powołanego w skardze kasacyjnej art. 273 § 3 p.p.s.a, należy stwierdzić, iż nie stanowi on również podstawy do wznowienia postępowania sądowego albowiem w związku z wyżej omówionym zagadnieniem twierdzenie takie jest całkowicie nietrafne i nie wymaga szerszego komentarza. Stwierdzić także należy, ze żadna z innych wymienionych w ustawie p.p.s.a. podstaw wznowienia postępowania nie zachodzi w niniejszej sprawie, na co słusznie zwrócił uwagę Sąd I instancji w zaskarżonym postanowieniu. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 1 p.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI