Orzeczenie · 2025-10-14

I OSK 1935/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-10-14
NSAAdministracyjneŚredniansa
świadczenie pielęgnacyjnerolnikgospodarstwo rolnezaprzestanie prowadzeniadzierżawarejestr producentów rolnychustawa o świadczeniach rodzinnychNSAskarga kasacyjna

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną B. G. od wyroku WSA w Krakowie, który oddalił jej skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiającą przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Głównym zarzutem skarżącej było naruszenie przepisów materialnych ustawy o świadczeniach rodzinnych, w szczególności art. 17 ust. 1 pkt 4 i art. 17b ust. 1, poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie. Skarżąca argumentowała, że wydzierżawienie ziemi rolnej powinno być traktowane jako zaprzestanie prowadzenia gospodarstwa, nawet jeśli nie dokonała formalnego wykreślenia z rejestru producentów rolnych. NSA, związany granicami skargi kasacyjnej, uznał zarzuty naruszenia prawa materialnego za nieskuteczne. Podkreślono, że dowodem zaprzestania prowadzenia gospodarstwa rolnego jest oświadczenie złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej, ale podlega ono weryfikacji. Sąd wskazał, że zaprzestanie prowadzenia gospodarstwa wymaga podjęcia szeregu czynności prawnych, w tym wykreślenia z ewidencji producentów rolnych. NSA stwierdził również, że zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a., nie zostały skutecznie uzasadnione, a skarżąca nie wykazała istotnego wpływu tych uchybień na wynik sprawy. Dodatkowo, zarzut naruszenia art. 153 p.p.s.a. uznano za nieuzasadniony, ponieważ WSA w poprzednim wyroku nie orzekał w tym samym stanie faktycznym. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących zaprzestania prowadzenia gospodarstwa rolnego w kontekście świadczeń rodzinnych, zwłaszcza w sytuacji wydzierżawienia ziemi i braku formalnego wykreślenia z rejestrów.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji rolnika i świadczenia pielęgnacyjnego. Skuteczność zarzutów procesowych jest kluczowa dla uwzględnienia skargi.

Zagadnienia prawne (2)

Czy wydzierżawienie ziemi rolnej przez rolnika, który nie dokonał wykreślenia z rejestru producentów rolnych, stanowi zaprzestanie prowadzenia gospodarstwa rolnego w rozumieniu ustawy o świadczeniach rodzinnych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, samo wydzierżawienie ziemi nie jest wystarczające do uznania zaprzestania prowadzenia gospodarstwa rolnego, jeśli rolnik nie podjął formalnych kroków, takich jak wykreślenie z rejestru producentów rolnych, a jego oświadczenie o zaprzestaniu nie zostało w pełni zweryfikowane przez organy.

Uzasadnienie

NSA podkreślił, że zaprzestanie prowadzenia gospodarstwa rolnego wymaga podjęcia szeregu czynności prawnych, w tym wykreślenia z ewidencji producentów rolnych. Samo oświadczenie o zaprzestaniu, choć stanowi dowód, podlega weryfikacji, a brak formalnych kroków uniemożliwia przyznanie świadczenia.

Czy organ administracji publicznej ma obowiązek poinformowania strony o przesłankach zależnych od niej, które nie zostały spełnione, a które uniemożliwiają przyznanie świadczenia?

Odpowiedź sądu

Tak, organ ma obowiązek informacyjny wynikający z art. 9 i 79a k.p.a., wskazując stronie na niespełnione przesłanki, co mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że SKO powinno było poinformować skarżącą o konieczności wykreślenia z rejestru producentów rolnych jako przesłance zależnej od niej, co wynika z art. 79a k.p.a. Jednakże, ponieważ skarżąca kasacyjnie nie podniosła skutecznie zarzutów procesowych dotyczących naruszenia tych przepisów, nie miało to wpływu na rozstrzygnięcie.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną B. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 4 kwietnia 2024 r. sygn. akt III SA/Kr 1753/23.

Przepisy (18)

Główne

u.ś.r. art. 17 § ust. 1 pkt 4

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

u.ś.r. art. 17b § ust. 1

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

Pomocnicze

u.ś.r. art. 17b § ust. 2

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 193 § zdanie drugie

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § pkt 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § pkt 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 153

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 182 § § 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 9

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 79a

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie prawa materialnego: art. 17 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 17b ust. 1 u.ś.r. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie skutkujące uznaniem, iż brak jest związku przyczynowego między rezygnacją z prowadzenia gospodarstwa rolnego a wydzierżawieniem ziemi i niezgłoszeniem zaprzestania do KRUS oraz nie wykreśleniem z ewidencji ARiMR. • Naruszenie prawa materialnego: art. 17b ust. 1 pkt 1 u.ś.r. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie skutkujące uznaniem, iż posiadanie wydzierżawionej ziemi rolnej świadczy o niezaprzestaniu prowadzenia gospodarstwa. • Naruszenie prawa procesowego: art. 151 p.p.s.a. poprzez niesłuszne oddalenie skargi, naruszenie art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. przez dowolną ocenę materiału dowodowego. • Naruszenie prawa procesowego: art. 153 p.p.s.a. poprzez pominięcie oceny prawnej z poprzedniego wyroku WSA w zakresie uznania, że umowa dzierżawy nie wyklucza statusu rolnika.

Godne uwagi sformułowania

Zaprzestanie prowadzenia gospodarstwa rolnego wymaga poza tym przedsięwzięcia szeregu czynności prawnych, powiązanych integralnie ze statusem rolnika i prowadzeniem przez niego działalności rolniczej, takich jak np. złożenie wniosku o usunięcie wpisu z ewidencji producentów rolnych. • Ułatwienie dowodowe nie oznacza jednak, że oświadczenie nie podlega weryfikacji przez organ orzekający w sprawie świadczenia pielęgnacyjnego. • Kluczowe dla niniejszego postępowania było niepodważenie przez skarżącą kasacyjnie przepisów postępowania dotyczących obowiązku informowania strony, czego nie podniesiono w skardze kasacyjnej, co wyjaśniono wyżej, a okoliczność wydzierżawienia działki nie była jedynym czynnikiem, dla której odmówiono skarżącej przyznania świadczenia.

Skład orzekający

Piotr Niczyporuk

przewodniczący

Karol Kiczka

członek

Dariusz Chaciński

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zaprzestania prowadzenia gospodarstwa rolnego w kontekście świadczeń rodzinnych, zwłaszcza w sytuacji wydzierżawienia ziemi i braku formalnego wykreślenia z rejestrów."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji rolnika i świadczenia pielęgnacyjnego. Skuteczność zarzutów procesowych jest kluczowa dla uwzględnienia skargi.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego świadczenia socjalnego i jego dostępności dla rolników, co może być interesujące dla osób z tej branży oraz prawników zajmujących się prawem administracyjnym i socjalnym.

Rolnik wydzierżawił ziemię, ale świadczenia pielęgnacyjnego nie dostał. NSA wyjaśnia dlaczego.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst