I OSK 1924/06

Naczelny Sąd Administracyjny2007-11-20
NSAAdministracyjneŚredniansa
świadczenie przedemerytalnepracownik PGRstatus bezrobotnegozasiłek chorobowyKodeks postępowania administracyjnegoprawo pracyubezpieczenia społeczneNSAWSA

NSA oddalił skargę kasacyjną wojewody, uznając, że WSA prawidłowo uchylił decyzje o utracie prawa do świadczenia przedemerytalnego dla byłego pracownika PGR, wskazując na niejasności i sprzeczności w działaniach organów administracji.

Sprawa dotyczyła utraty prawa do świadczenia przedemerytalnego przez byłego pracownika PGR, S. J. Organy administracji dwukrotnie wydawały sprzeczne decyzje dotyczące jego statusu bezrobotnego i prawa do świadczenia. WSA uchylił te decyzje, wskazując na naruszenia prawa. Wojewoda wniósł skargę kasacyjną, zarzucając WSA błędną wykładnię przepisów i naruszenie procedury. NSA oddalił skargę, uznając, że WSA prawidłowo ocenił sprawę, a zarzuty wojewody są nieuzasadnione.

Sprawa dotyczyła S. J., byłego pracownika PGR, który utracił prawo do świadczenia przedemerytalnego. Organy administracji wydały szereg sprzecznych decyzji w krótkim okresie, co doprowadziło do dezorientacji strony. Początkowo przyznano mu prawo do świadczenia, następnie je zawieszono, a ostatecznie orzeczono o jego utracie z powodu pobierania zasiłku chorobowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił te decyzje, uznając naruszenie prawa materialnego i procesowego. Wojewoda P. złożył skargę kasacyjną, zarzucając WSA błędną wykładnię przepisów dotyczących statusu bezrobotnego i prawa do świadczenia przedemerytalnego, a także naruszenie przepisów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd uznał, że WSA prawidłowo ocenił sprawę, a zarzuty wojewody dotyczące naruszenia art. 134 § 1 i art. 141 § 4 P.p.s.a. są niezasadne. NSA podkreślił, że WSA miał prawo badać całokształt sytuacji prawnej strony, a uzasadnienia decyzji organów administracji były niezrozumiałe i nie spełniały wymogów art. 107 § 3 Kpa. Sąd uznał również, że zarzut naruszenia prawa materialnego przez WSA jest uzasadniony o tyle, że przedwczesne było zajmowanie stanowiska co do wpływu pobierania zasiłku chorobowego na prawo do świadczenia przedemerytalnego, zwłaszcza gdy nie wzruszono decyzji o jego przyznaniu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, samo pobieranie zasiłku chorobowego nie musi automatycznie skutkować utratą prawa do świadczenia przedemerytalnego, zwłaszcza jeśli nie zostało wzruszone wcześniejsze prawo do tego świadczenia, a organy administracji działały w sposób niespójny.

Uzasadnienie

Sąd pierwszej instancji uznał, że organy błędnie pozbawiły strony prawa do świadczenia przedemerytalnego z powodu pobierania zasiłku chorobowego, ignorując wcześniejsze decyzje o przyznaniu świadczenia i niejasności w postępowaniu. NSA potwierdził, że zarzuty dotyczące naruszenia prawa materialnego były uzasadnione o tyle, że przedwczesne było zajmowanie stanowiska w tej kwestii bez wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (14)

Główne

u.p.z.i.r.p. art. 150 b § ust. 2

Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 roku o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy

Prawo do świadczenia przedemerytalnego przysługuje za okres od dnia spełnienia warunków jego nabycia.

Pomocnicze

u.z.p.b. art. 2 § 1 pkt 2 lit. c

Ustawa z dnia 14 grudnia 1994 roku o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu

Definiuje osobę bezrobotną, której nie może być osoba pobierająca zasiłek chorobowy.

u.z.p.b. art. 37 n § ust 1

Ustawa z dnia 14 grudnia 1994 roku o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu

u.p.z.i.r.p. art. 150 b § ust. 1

Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 roku o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy

Określa warunki przyznania świadczenia przedemerytalnego byłym pracownikom PGR.

k.p.a. art. 107 § par. 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Określa wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji administracyjnej.

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a i c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi.

P.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wymogi dotyczące uzasadnienia wyroku sądu.

P.p.s.a. art. 174 § pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa skargi kasacyjnej - naruszenie prawa materialnego.

P.p.s.a. art. 174 § pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa skargi kasacyjnej - naruszenie przepisów postępowania.

P.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres rozpoznania sprawy przez NSA.

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa z dnia 20 grudnia 2002 r. o zmianie ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu oraz ustawy o systemie oświaty art. 3 § ust. 1

Część przepisu uznana za niezgodną z Konstytucją.

Argumenty

Skuteczne argumenty

WSA prawidłowo uchylił decyzje organów administracji z powodu naruszenia prawa materialnego i procesowego. Uzasadnienia decyzji organów były niezrozumiałe i nie spełniały wymogów Kpa. Sąd administracyjny miał prawo badać całokształt sytuacji prawnej strony, analizując powiązane decyzje.

Odrzucone argumenty

Zarzuty Wojewody P. dotyczące naruszenia art. 134 § 1 P.p.s.a. (wyjście poza granice skargi) były niezasadne. Zarzuty Wojewody P. dotyczące naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. (niewskazanie naruszeń postępowania) były niezasadne. Zarzuty Wojewody P. dotyczące naruszenia prawa materialnego przez WSA były uzasadnione jedynie o tyle, że przedwczesne było zajmowanie stanowiska co do wpływu zasiłku chorobowego na prawo do świadczenia przedemerytalnego bez wyjaśnienia wszystkich okoliczności.

Godne uwagi sformułowania

skarżący mógł być zdezorientowany treścią podjętych decyzji uzasadnienie zaskarżonej decyzji tych wymogów nie spełnia przedwczesne było zajmowanie przez Sąd pierwszej instancji stanowiska co do tego, czy pobieranie przez skarżącego w 2004 r. zasiłku chorobowego mogło stanowić przeszkodę do nabycia prawa do świadczenia przedemerytalnego

Skład orzekający

Włodzimierz Ryms

przewodniczący

Małgorzata Borowiec

sprawozdawca

Jolanta Rajewska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących świadczeń przedemerytalnych dla byłych pracowników PGR, wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji administracyjnych oraz zakres kontroli sądów administracyjnych."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznej grupy byłych pracowników PGR i konkretnych przepisów z lat 2000-2004. Interpretacja przepisów mogła ulec zmianie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje problemy interpretacyjne przepisów dotyczących świadczeń socjalnych i niekonsekwencję organów administracji, co jest częstym problemem dla obywateli.

Niejasne decyzje urzędników pozbawiły emeryta środków do życia – sąd wyjaśnia sprawę.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OSK 1924/06 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2007-11-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-12-01
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jacek Chlebny
Małgorzata Borowiec /sprawozdawca/
Włodzimierz Ryms /przewodniczący/
Symbol z opisem
6332 Należności  przedemerytalne
Hasła tematyczne
Zabezpieczenie społeczne
Sygn. powiązane
III SA/Gd 347/06 - Wyrok WSA w Gdańsku z 2006-09-20
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 107 par. 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Włodzimierz Ryms Sędziowie Małgorzata Borowiec (spr.) NSA Jolanta Rajewska Protokolant Barbara Dąbrowska po rozpoznaniu w dniu 20 listopada 2007r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Wojewody P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 20 września 2006r. sygn. akt III SA/Gd 347/06 w sprawie ze skargi S. J. na decyzję Wojewody P. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie utraty prawa do świadczenia przedemerytalnego oddala skargę kasacyjną
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 20 września 2006 r., sygn. akt III SA/Gd 347/06 po rozpoznaniu skargi S. J. na decyzję Wojewody P. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie utraty prawa do świadczenia przedemerytalnego uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję Starosty S. z dnia [...], nr [...].
Wyrok został wydany w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy.
Starosta S. decyzją z dnia [...], na podstawie art. 2 ust 1 pkt 2 lit. c, art. 37 n oraz art. 6 pkt 6 lit. b ustawy z dnia 14 grudnia 1994 roku o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jedn. Dz. U. z 2003 r. Nr 58 poz. 514 ze zm.) w zw. z art. 141 ust. 1 i art. 150 a ust. 9, art. 150b ust. 3 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 roku o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz U Nr 99 z 2004 roku poz. 1001 ze zm.) oraz art. 104 Kpa orzekł o utracie przez S. J. prawa do pobierania świadczenia przedemerytalnego od dnia [...] maja 2004 roku, w związku z przyznaniem mu zasiłku chorobowego od dnia [...] maja 2004 roku.
W uzasadnieniu organ wskazał, że utrata prawa do świadczenia przedemerytalnego nastąpiła w związku z niespełnieniem warunków określonych w art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. c ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, które definiują osobę bezrobotną. Osobą bezrobotną nie może być osoba, która pobiera zasiłek chorobowy.
W odwołaniu od powyższej decyzji S. J. napisał, że spełnia wszelkie warunki do uzyskania świadczenia przedemerytalnego dla byłych pracowników PGR-ów, świadczenie takie uzyskał w odpowiedzi na swój wniosek z dnia [...] stycznia 2006 roku i jest zdziwiony, że zostało mu ono odebrane decyzją organu pierwszej instancji.
Okresy zatrudnienia wraz z okresem zasiłku chorobowego były podstawą przyznania skarżącemu zasiłku dla bezrobotnych, a teraz stoi to na przeszkodzie przyznaniu prawa do świadczenia przedemerytalnego.
Wojewoda P., po rozpoznaniu odwołania skarżącego, decyzją z dnia [...] , na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa oraz art. 2 ust 1 pkt 2 lit. c, art. 37 n ust 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 roku o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2003 r. Nr 58 poz.514 ze zm) w zw. z art. 150 b ust. 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 roku o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U Nr 99 poz. 1001 ze zm.) zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że art. 150 b ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy stanowi, że byłym pracownikom PGR-ów przysługuje świadczenie przedemerytalne, jeżeli w okresie od dnia 1 stycznia 2002 roku do dnia 31 lipca 2004 roku spełniali warunki określone w art. 37 k ust. 9 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 roku o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w brzmieniu obowiązującym w dniu 1 stycznia 2002 roku z wyłączeniem wyrazów "w dniu 7 listopada 2001 r."
Na podstawie akt ustalono, że S. J. od dnia [...] czerwca 2003 roku nabył prawo do świadczenia przedemerytalnego, które pobrał za okres do dnia [...] grudnia 2003 roku, z uwagi na podjęcie zatrudnienia. Z dniem [...] maja 2004 roku po ustaniu zatrudnienia pobierał zasiłek chorobowy, co zgodnie z art. 2 ust.1 pkt 2 lit. c ustawy o zatrudnieniu przeciwdziałaniu bezrobociu skutkuje utratą statusu bezrobotnego, a to z kolei powoduje utratę "prawa do zasiłku przedemerytalnego".
W ocenie organu odwoławczego, skoro skarżący nabył prawo do świadczenia przedemerytalnego z mocą wsteczną, to odnoszą się do skarżącego warunki, na jakich świadczenie to nabyły osoby przed zmianą przepisów art. 37 k ust.9 ustawy o zatrudnianiu i przeciwdziałaniu bezrobociu.
Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi S. J. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku. Skarżący podniósł, że w miejscu jego zamieszkania są ogromne kłopoty ze znalezieniem zatrudnienia, szczególnie dla osoby w wieku przedemerytalnym, a zaskarżona decyzja pozbawiła go środków do życia. Ponadto, zdaniem skarżącego, przepisy powołane w zaskarżonej decyzji są niesprawiedliwe.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda P. wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku stwierdził, że skarga jest zasadna, gdyż organy orzekające w przedmiocie prawa S. J. do świadczenia przedemerytalnego dopuściły się naruszenia prawa materialnego i procesowego, co miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Sąd pierwszej instancji stwierdził, że z akt sprawy wynika, iż skarżący zarejestrował się w Powiatowym Urzędzie Pracy w S. w dniu [...] stycznia 2003 r. jako bezrobotny i od dnia [...] stycznia 2003 r. pobierał zasiłek dla bezrobotnych. W dniu 5 stycznia 2004 r. PUP w S. orzekł o utracie przez niego statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku dla bezrobotnych w związku z podjęciem zatrudnienia w ramach prac interwencyjnych.
Następnej rejestracji skarżącego, jako bezrobotnego dokonano w dniach: [...] sierpnia 2004 r., (bez prawa do zasiłku; utrata statusu bezrobotnego nastąpiła z dniem [...] sierpnia 2004 r., po zatrudnieniu w ramach prac interwencyjnych); [...] grudnia 2004 r. (bez prawa do zasiłku; utrata statusu bezrobotnego nastąpiła z dniem 2 grudnia 2004 r. po zatrudnieniu w ramach prac interwencyjnych); [...] stycznia 2005 r. (bez prawa do zasiłku; utrata statusu bezrobotnego nastąpiła z dniem 18 stycznia 2005 r. w związku z podjęciem zatrudnienia); [...] stycznia 2005 r. (z prawem do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 3 lutego 2005 r. ; utrata prawa do zasiłku nastąpiła z dniem 3 lutego 2006 r. z powodu upływu okresu jego pobierania).
W dniu 16 stycznia 2006 roku S. J. złożył wniosek o przyznanie prawa do świadczenia przedemerytalnego dla byłych pracowników PGR-ów wskazując, że przepracował w PGR-ach ponad 21 lat, natomiast aktualny staż pracy wraz ze służbą wojskową wynosi 37 lat.
Sąd pierwszej instancji wskazał na znajdujące się w aktach sprawy decyzje organu pierwszej instancji: decyzję z dnia [...] orzekającą o utracie przez S. J. statusu osoby bezrobotnej z dniem 19 czerwca 2003 r. i o przyznaniu z tym dniem prawa do świadczenia przedemerytalnego, decyzję z dnia [...] o zawieszeniu od dnia 29 grudnia 2003 r. prawa do pobierania świadczenia/zasiłku przedemerytalnego, jak stwierdził to w osnowie i uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji oraz decyzję z dnia [...] o utracie prawa do pobierania świadczenia przedemerytalnego od dnia 1 maja 2004 r.: utrzymaną w mocy zaskarżoną decyzję.
Zatem w ciągu tygodnia w dniach od [...] do [...] organ pierwszej instancji podjął kolejno decyzję o: utracie statusu osoby bezrobotnej i przyznaniu prawa do świadczenia przedemerytalnego z dniem 19 czerwca 2003 roku, zawieszeniu prawa do pobierania świadczenia przedemerytalnego od dnia 29 grudnia 2003 roku i o utracie prawa do pobierania świadczenia przedemerytalnego od dnia 1 maja 2004 roku.
Organ odwoławczy określił w rozstrzygnięciu, że utrzymuje w mocy decyzję organu pierwszej instancji w sprawie utraty przez stronę prawa do świadczenia przedemerytalnego z dniem 1 maja 2004 roku.
W tej sytuacji, zdaniem Sądu pierwszej instancji, zrozumiałe są zarzuty podniesione w odwołaniu i w skardze, że skarżący jest zdezorientowany treścią podjętych decyzji i uważa za niesprawiedliwe przepisy zastosowane w sprawie, gdyż przepracował niemal 40 lat, jest pracownikiem popegeerowskim, a w miejscu zamieszkania nie ma szans na znalezienie pracy.
Dodatkowym utrudnieniem w zrozumieniu istoty sprawy jest brak konsekwencji w nazewnictwie stosowanym przez organy, które zamiennie traktują prawo do zasiłku i prawo do świadczenia przedemerytalnego oraz - przedstawienie w uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego, jakoby S. J. nabył (wcześniej) prawo do świadczenia przedemerytalnego i świadczenie to pobierał w okresie od [...] czerwca 2003 r. do [...] grudnia 2003 r.
Tymczasem, z akt sprawy wynika, iż skarżący złożył wniosek o przyznanie świadczenia przedemerytalnego dopiero w dniu 16 stycznia 2006 r., natomiast wcześniej w okresie od [...] stycznia 2003 r. do [...] lutego 2006 r. korzystał z praw osoby bezrobotnej (z prawem do zasiłku lub bez) i podejmował zatrudnienie, również w ramach prac interwencyjnych.
Po rozpoznaniu w/w wniosku, wobec spełnienia przez skarżącego warunków określonych w art. 150 b ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, organ orzekł o utracie statusu osoby bezrobotnej i o przyznaniu prawa do świadczenia przedemerytalnego od dnia 19 czerwca 2003 roku.
Zdaniem Sądu pierwszej instancji, skoro z tą chwilą S. J. przestał być osobą bezrobotną niezasadne jest takie rozumienie przepisów prawa, jakie zaprezentowały organy orzekające, pozbawiając S. J. prawa do świadczenia przedemerytalnego w związku z przyznaniem zasiłku chorobowego od dnia 1 maja 2004 roku.
Powołując się na art. 150 b cyt. wyżej ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy pominięto unormowanie zawarte w art. 150b ust. 2 tej ustawy, z którego wynika, że prawo do świadczenia przedemerytalnego przysługuje za okres od dnia spełnienia warunków jego nabycia określonych w ustawie /.../.
Sąd pierwszej instancji stwierdził, że oczywistym jest, iż prawo do świadczenia przedemerytalnego nie przysługuje za czas pobierania - wcześniej i w związku z zatrudnieniem - zasiłku chorobowego, nie oznacza to jednak, że można pozbawić prawa do świadczenia przedemerytalnego osobę z tej przyczyny, że nie spełnia ona warunków określonych w art. 2 ust. 1 pkt. 2 lit. c ustawy z dnia 14 grudnia 1994 roku o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, gdyż warunków tych nie spełnia " z natury rzeczy" i z brzmienia ustawy - również osoba, która nabyła prawo do świadczenia przedemerytalnego.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie ustawą P.p.s.a., uchylił decyzje organów obu instancji.
Sąd pierwszej instancji wskazał, że przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy ustalą za jaki okres - w związku z zawieszeniem prawa do świadczenia przedemerytalnego, przysługuje S. J. świadczenie, mając na uwadze również treść wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 września 2006 r. sygn. akt SK 15/05, który orzekł, iż art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 20 grudnia 2002 r. o zmianie ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu oraz ustawy o systemie oświaty (Dz. U. z 2003 r. Nr 6, poz. 65) w części, w jakiej obejmuje wyrazy "do dnia 12 stycznia 2002 r.", jest niezgodny z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz nie jest niezgodny z art. 67 ust. 2 i art. 71 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł Wojewoda P. i zaskarżając go w całości zarzucił:
naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. nr 153, poz.1270), art. 150b ust. 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. Nr 99, poz. 1001 z późn. zm.) w związku z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (t.j. Dz.U. z 2003r. Nr 58, poz. 514 z późn. zm.) przez przyjęcie, że z natury rzeczy i z brzmienia ustawy wynika, że osoba, która nabyła prawo do świadczenia przedemerytalnego nie spełnia warunków określonych przez art. 2 ust. 1 pkt 2 lit.c ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu,
2) naruszenia przepisów postępowania, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 ustawy P.p.s.a.
a) art. 134 § 1 tej ustawy poprzez rozstrzygnięcie w sposób wykraczający poza granice sprawy,
b) art. 145 § 1 pkt 1 lit.c w związku z art. 141 § 4 tej ustawy poprzez niewskazanie jakich konkretnie innych naruszeń przepisów postępowania mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy dopuściły się organy administracji publicznej.
Powołując się na powyższe naruszenia prawa Wojewoda P. wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania przy uwzględnieniu kosztów postępowania kasacyjnego.
W motywach skargi kasacyjnej wskazano, że stanowisko Sądu pierwszej instancji stoi w oczywistej sprzeczności z wymogami art. 37k ust. 9 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, który dla nabycia prawa do świadczenia przedemerytalnego ustala warunek legitymowania się statusem osoby bezrobotnej, a zatem spełnianiem przesłanek art. 2 ust. 1 pkt 2 w/w ustawy. Skoro zatem zgodnie z ust. 2 art. 150b ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy prawo do przedmiotowego świadczenia przedemerytalnego przysługuje za okres od dnia spełnienia warunków do jego nabycia określonych w ustawie to w sposób oczywisty prowadzi to do wniosku, iż warunki te winny być również spełnione podczas posiadania tego prawa. W tym zakresie niedopuszczalne jest, zdaniem autora skargi kasacyjnej, różnicowanie sytuacji prawnej osób, które nabyły prawo do świadczenia przedemerytalnego po dniu wprowadzenia unormowań art. 37k ust. 9 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, tj. po dniu 01 stycznia 2002r. w stosunku do osób, które nabyły to prawo pod rządami zmienionej ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy mającej za cel tylko przedłużenie okresu, w którym należało spełniać przesłanki ustawowe do nabycia prawa do świadczenia przedemerytalnego. W pełni zatem uzasadnione jest dokonanie oceny sytuacji osoby uprawnionej do świadczenia przedemerytalnego w świetle unormowań art. 37n ust. 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu.
Ponadto, w ocenie organu, niezrozumiałe są wywody Sądu pierwszej instancji odnośnie znaczenia dla analizowanej sprawy wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 września 2006r. sygn. akt SK 15/05 ( Dz.U. nr 170, poz. 1222 ), który stwierdzał niekonstytucyjność podanego w nim zapisu ustawy, która w swej istocie odnosi się tylko do zasiłków i świadczeń przedemerytalnych w ogólności, a nie do świadczeń przedemerytalnych dla pracowników byłych PGR, z czym mamy do czynienia w analizowanej sprawie.
Uzasadniając zarzut naruszenia art. 134 § 1 ustawy P.p.s.a. organ podniósł, że sprawa w swej istocie dotyczyła tylko i wyłącznie pozbawienia skarżącego prawa do świadczenia przedemerytalnego, nie zaś zawieszenia tego prawa, w której to materii organ odwoławczy w ogóle się nie wypowiadał. Tak wiec, skoro decyzja organu odwoławczego dotyczyła utrzymania w mocy decyzji orzekającej o utracie prawa do świadczenia przedemerytalnego, to Sąd pierwszej instancji zupełnie bezpodstawnie zaleca ustalenie za jaki okres przysługuje skarżącemu prawo do świadczenia przedemerytalnego w związku z jego zawieszeniem. Jest to tym bardziej niezrozumiałe w sytuacji gdy skarżącemu znana jest data przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego w związku z jego zawieszeniem oraz w sytuacji, gdy skarżącemu znana jest data przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego, które zostało przyznane ze skutkiem wstecznym od dnia 19 czerwca 2003r. i data zawieszenia tego prawa od dnia 29 grudnia 2003r. Czyli z prostego zestawienia tylko tych dat wynika, że skarżącemu należało wypłacić świadczenie przedemerytalne za okres od 19 czerwca 2003r. do 28 grudnia 2003r.
Organ podniósł również, że z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, iż podstawą uchylenia decyzji organów obu instancji były m.in. inne naruszenia przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, jednakże Sąd pierwszej instancji nie wskazał, jakie to były naruszenia, a tym samym naruszył art. 141 § 4 ustawy P.p.s.a.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki enumeratywnie określa § 2 art. 183. W rozpoznawanej sprawie przesłanki te nie występują.
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Za nieuzasadniony należy uznać zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W myśl powołanego przepisu, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zakres sądowej kontroli wyznacza przedmiot danej sprawy administracyjnej, wyprowadzany z podstawy rozstrzygnięcia i w jego ramach Sąd ma obowiązek dokonania wszechstronnej kontroli zaskarżonej decyzji. Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja o utracie prawa do pobierania świadczenia przedemerytalnego. Decyzja ta była jednak poprzedzona wydaną w dniu 6 lutego 2006 r. decyzją o utracie statusu osoby bezrobotnej i przyznaniu prawa do świadczenia przedemerytalnego z dniem 19 czerwca 2003 r. oraz decyzją z dnia 14 lutego 2006 r. o zawieszeniu prawa do pobierania świadczenia przedemerytalnego od dnia 29 grudnia 2003 r.
Trafne jest stwierdzenie Sądu pierwszej instancji, że skoro w ciągu tygodnia organ wydał trzy ściśle ze sobą związane decyzje dotyczące świadczenia przedemerytalnego skarżącego, w tym decyzję o przyznaniu tego świadczenia od dnia 19 czerwca 2003 r., o jego zawieszeniu z dniem 29 grudnia 2003 r. i decyzję o jego utracie z dniem 1 maja 2004 r., to skarżący mógł być zdezorientowany ich treścią.
Nie oznacza to jednak, że Sąd rozpoznając skargę na decyzję dotyczącą utraty prawa do pobierania świadczenia przedemerytalnego badał jednocześnie legalność decyzji o przyznaniu i zawieszeniu prawa do tego świadczenia. Tym samym zarzut, jakoby Sąd pierwszej instancji wykroczył poza granice skargi, czym naruszył art. 134 § 1 ustawy P.p.s.a., jest niezasadny.
Niezrozumiały jest również zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 141 § 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi polegający na niewskazaniu naruszeń postępowania jakich dopuścił się organ. W zaskarżonym wyroku Sąd wyraźnie wykazał bowiem, iż uzasadnienie decyzji organu jest niezrozumiałe. Podkreślić należy, iż organ administracji publicznej sporządzając uzasadnienie decyzji powinien mieć na uwadze szczególną funkcję, jaką przepisy kodeksu postępowania administracyjnego wyznaczają tej części decyzji i wymogi wskazane w art. 107 § 3 kpa, którym powinno ono odpowiadać. Zawarte w uzasadnieniu decyzji motywy rozstrzygnięcia są dla strony bardzo istotne, gdyż korzystając z przysługującego jej prawa zaskarżenia będzie mogła ocenić i ustosunkować się do argumentów organu wydającego decyzję, a także ich treść pozwala Sądowi na dokonanie oceny prawidłowości przeprowadzonego postępowania i wydanej w sprawie decyzji. Uzasadnienie spełniające wymogi art. 107 § 3 kpa motywuje rozstrzygnięcie i pozwala na poznanie i ocenę rozumowania organu poprzedzającego konkluzję (stanowisko organu) znajdującą swój wyraz w rozstrzygnięciu. Motywy decyzji powinny być tak ujęte, aby strona mogła zrozumieć jakimi przesłankami faktycznymi i prawnymi kierował się organ przy załatwianiu jej sprawy.
W rozpoznawanej sprawie Sąd pierwszej instancji prawidłowo uznał, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji tych wymogów nie spełnia.
Zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 150b ust. 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy w związku z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu jest uzasadniony o tyle, że skoro nie zostały wyjaśnione istotne okoliczności sprawy dotyczące nabycia przez skarżącego prawa do świadczenia przedemerytalnego, to przedwczesne było zajmowanie przez Sąd pierwszej instancji stanowiska co do tego, czy pobieranie przez skarżącego w 2004 r. zasiłku chorobowego mogło stanowić przeszkodę do nabycia prawa do świadczenia przedemerytalnego, uzasadniające wydanie orzeczenia o utracie przez skarżącego prawa do świadczenia przedemerytalnego od dnia 1 maja 2004 r., zwłaszcza, że nie została wzruszona decyzja z dnia [...] o przyznaniu skarżącemu prawa do świadczenia przedemerytalnego.
Z tych względów, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI