IV SA/Wa 1165/22
Podsumowanie
WSA w Warszawie oddalił skargi na decyzję Ministra Rozwoju, uznając, że wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji wywłaszczeniowej z 1974 r. złożono po upływie 30 lat od jej uprawomocnienia, co zgodnie z nowelizacją KPA skutkuje umorzeniem postępowania.
Skarżący domagali się stwierdzenia nieważności decyzji wywłaszczeniowej z 1974 r. Minister Rozwoju uchylił decyzję Wojewody i umorzył postępowanie, powołując się na nowelizację Kodeksu postępowania administracyjnego, która wprowadziła 30-letni termin do wszczynania postępowań o stwierdzenie nieważności decyzji. Sąd administracyjny uznał, że decyzja z 1974 r. uprawomocniła się najpóźniej w kwietniu 1975 r., a wniosek o stwierdzenie jej nieważności złożono w 2007 r., czyli po upływie wymaganego terminu. Skargę K.W. odrzucono z powodu braku interesu prawnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargi A.S. i S.S. oraz K.W. na decyzję Ministra Rozwoju i Technologii, która uchyliła decyzję Wojewody Lubelskiego i umorzyła postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta L. z dnia [...] lipca 1974 r. dotyczącej wywłaszczenia nieruchomości. Minister powołał się na nowelizację Kodeksu postępowania administracyjnego (ustawa z dnia 11 sierpnia 2021 r.), która wprowadziła art. 158 § 3 k.p.a., stanowiący, że jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło trzydzieści lat, nie wszczyna się postępowania w sprawie stwierdzenia jej nieważności. Sąd uznał, że decyzja z 1974 r. stała się ostateczna najpóźniej w dniu 11 kwietnia 1975 r. (data nadania klauzuli wykonalności), a wniosek o stwierdzenie jej nieważności złożono w grudniu 2007 r., co oznacza przekroczenie 30-letniego terminu. W związku z tym, zgodnie z art. 2 ust. 1 i 2 ustawy nowelizującej, postępowanie podlegało umorzeniu. Sąd oddalił skargę A.S. i S.S., uznając argumentację Ministra za prawidłową. Skarga K.W. została odrzucona, ponieważ nie wykazała ona interesu prawnego w postępowaniu, gdyż nie była właścicielką spornej nieruchomości w dacie wydania decyzji wywłaszczeniowej.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, wniosek taki podlega umorzeniu z mocy prawa.
Uzasadnienie
Nowelizacja KPA z 2021 r. wprowadziła art. 158 § 3, który stanowi, że po upływie 30 lat od doręczenia lub ogłoszenia decyzji nie wszczyna się postępowania w sprawie stwierdzenia jej nieważności. Przepisy przejściowe (art. 2 ust. 1 i 2 ustawy nowelizującej) stosuje się do postępowań wszczętych i niezakończonych przed wejściem w życie ustawy. W niniejszej sprawie decyzja z 1974 r. uprawomocniła się najpóźniej w kwietniu 1975 r., a wniosek o stwierdzenie nieważności złożono w 2007 r., co oznacza przekroczenie 30-letniego terminu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (8)
Główne
k.p.a. art. 158 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji, o której mowa w art. 156 § 2 k.p.a., upłynęło trzydzieści lat, nie wszczyna się postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji.
k.p.a. art. 151
Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawa orzekania przez WSA w przypadku nieuwzględnienia skargi.
Pomocnicze
k.p.a. art. 156 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Po nowelizacji z 2021 r. nie stwierdza się nieważności decyzji, jeżeli od dnia jej doręczenia lub ogłoszenia upłynęło dziesięć lat, lub gdy decyzja wywołała nieodwracalne skutki prawne.
Dz. U. z 2021 r., poz. 1491 art. 2 § 1
Ustawa o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego
Do postępowań administracyjnych w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy ostateczną decyzją lub postanowieniem, stosuje się przepisy ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.
Dz. U. z 2021 r., poz. 1491 art. 2 § 2
Ustawa o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego
Postępowania administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji lub postanowienia, wszczęte po upływie trzydziestu lat od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji lub postanowienia i niezakończone przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy ostateczną decyzją lub postanowieniem, umarza się z mocy prawa.
p.p.s.a. art. 50 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa krąg podmiotów uprawnionych do wniesienia skargi do sądu administracyjnego, w tym podmioty legitymujące się interesem prawnym.
k.p.a. art. 28
Kodeks postępowania administracyjnego
Definiuje stronę postępowania administracyjnego.
k.p.a. art. 76 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Określa domniemanie zgodności dokumentu urzędowego z rzeczywistym stanem faktycznym i prawnym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji z 1974 r. złożono po upływie 30 lat od jej uprawomocnienia, co zgodnie z nowelizacją KPA (art. 158 § 3) skutkuje brakiem możliwości wszczęcia postępowania. K.W. nie wykazała interesu prawnego w rozumieniu art. 28 k.p.a. do wniesienia skargi, gdyż nie była stroną postępowania administracyjnego dotyczącego spornej nieruchomości.
Odrzucone argumenty
Zarzuty skarżących dotyczące naruszenia art. 7, 12, 35, 36, 77, 78, 80, 107 k.p.a. w zw. z art. 138 k.p.a. i art. 156 k.p.a. poprzez wydanie nieweryfikowalnej decyzji, naruszenie słusznych interesów, przerzucenie ciężaru dowodu, wywołanie szkody oraz przewlekłość postępowania.
Godne uwagi sformułowania
jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji, o której mowa w art. 156 § 2 k.p.a., upłynęło trzydzieści lat, nie wszczyna się postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji skargę K.W. jako niedopuszczalną winno się odrzucić brak jest możliwości merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy
Skład orzekający
Anita Wielopolska
przewodniczący sprawozdawca
Katarzyna Golat
członek
Małgorzata Małaszewska-Litwiniec
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie przepisów przejściowych nowelizacji KPA z 2021 r. dotyczących terminów do stwierdzania nieważności decyzji administracyjnych, a także kwestia legitymacji procesowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z długotrwałym postępowaniem administracyjnym i nowelizacją przepisów. Konieczność analizy daty uprawomocnienia się decyzji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnej zmiany w prawie administracyjnym, która znacząco ogranicza możliwość kwestionowania starych decyzji. Pokazuje, jak istotne są terminy procesowe i jak nowelizacje mogą wpływać na prawa obywateli.
“Czy 30 lat to za długo, by podważyć starą decyzję? Nowe przepisy KPA zmieniają zasady gry.”
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
IV SA/Wa 1165/22 - Wyrok WSA w Warszawie Data orzeczenia 2023-02-27 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2022-07-05 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie Sędziowie Anita Wielopolska /przewodniczący sprawozdawca/ Katarzyna Golat Małgorzata Małaszewska-Litwiniec Symbol z opisem 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę Skarżony organ Minister Rozwoju Treść wyniku Oddalono skargi Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anita Wielopolska (spr.), Sędziowie sędzia WSA Katarzyna Golat, sędzia WSA Małgorzata Małaszewska- Litwiniec, Protokolant starszy referent Katarzyna Matecka - Caban, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lutego 2023 r. sprawy ze skarg A. S. i S. S. oraz K. W. na decyzję Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 29 marca 2022 r. nr DO.7.7613.363.2019.PJ w przedmiocie uchylenia decyzji i umorzenia postępowania administracyjnego 1. oddala skargę A. S. i S. S.; 2. odrzuca skargę K. W. Uzasadnienie Zaskarżoną decyzją nr DO.7.7613.363.2019.PJ z dnia 29 marca 2022 r. Minister Rozwoju i Technologii, po rozpoznaniu odwołania A.S. i S.S., reprezentowanych przez profesjonalnego pełnomocnika, od decyzji Wojewody Lubelskiego z dnia 9 czerwca 2015 r., znak GN.II/JM/7724/3-2/08 odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta L. z dnia [...] lipca 1974 r., znak [...], w części dotyczącej wywłaszczenia za odszkodowaniem nieruchomości położonej w L. przy ul. [...], oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha, stanowiącej własność A.S. i S.S. - uchylił ww. decyzję Wojewody Lubelskiego z dnia 9 czerwca 2015 r. i umorzył postępowanie pierwszej instancji. W sprawie ustalono następujący stan faktyczny. Decyzją z dnia [...] lipca 1974 r., znak [...] Prezydent Miasta L. orzekł o wywłaszczeniu za odszkodowaniem m.in. części nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha z całej ww nieruchomości o pow. [...] ha. Pismem z dnia 3 grudnia 2007 r., uzupełnionym pismem z dnia 5 listopada 2008 r. A.S. oraz S.S. złożyli do Wojewody Lubelskiego wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta L. z dnia [...] lipca 1974 r. znak [...], w części dotyczącej wywłaszczenia za odszkodowaniem ww nieruchomości (działka ew. nr [...]). Decyzją z dnia 12 lutego 2009 r., znak GN.II/MS/7724/3-2/08 Wojewoda Lubelski odmówił stwierdzenia nieważności ww decyzji, która, w wyniku rozpoznania wniesionego od niej odwołania, została uchylona decyzją Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 3 lipca 2012 r., nr BOI-4y-787-O-190/09. Ponownie rozpoznając sprawę Wojewoda Lubelski decyzją z dnia 9 czerwca 2015 r., nr GN.II/JM/7724/3-2/08 także odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta L. z dnia [...] lipca 1974 r. Nie zgadzając się z powyższym pismem z dnia z dnia 22 czerwca 2015 r., uzupełnionym pismami z dnia 24 czerwca 2015 r. i z dnia 8 października 2018 r. A.S. i S.S., reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika, wnieśli od ww. decyzji odwołanie. Na skutek jego rozpatrzenia Minister Rozwoju i Technologi wydał zaskarżoną do Sądu decyzję. Organ odwoławczy m.in. podniósł, iż w orzecznictwie sądowym utrwalił się pogląd, że organ odwoławczy jest obowiązany uwzględnić zmiany stanu prawnego i faktycznego sprawy, zaistniałe po wydaniu decyzji organu pierwszej instancji (m.in. wyrok NSA z dnia 27 czerwca 2019 r. sygn. akt. I OSK 1682/17). W kontrolowanej sprawie tka sytuacja miała miejsce. W toku bowiem prowadzonego postępowania, z dniem 16 września 2021 r. weszła w życie ustawa z dnia 11 sierpnia 2021 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., póz. 1491 - nowelizacja k.p.a.), zgodnie z którą jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji, o której mowa w art. 156 § 2 k.p.a., upłynęło trzydzieści lat, nie wszczyna się postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji (art. 156 § 2 k.p.a. otrzymał nowe brzmienie, zaś do art 158 k.p.a. dodano § 3). Z uwagi, iż niniejsza sprawa nie została zakończona ostateczną decyzją, zdaniem Ministra zastosowanie w sprawie znajduje dodany ww ustawą nowelizującą przepis art. 158 § 3 k.p.a. Jednocześnie, mając na uwadze treść przepisu przejściowego zawartego w art. 2 ust. 1 ustawy nowelizacyjnej, organ odwoławczy obowiązany był uwzględnić aktualne brzmienie Kodeksu postępowania administracyjnego, w tym zawierające m. in. przepis art. 158 § 3 k.p.a. Minister wskazał, iż w aktach sprawy nie zachował się bezpośredni dowód doręczenia decyzji Prezydenta Miasta L. z dnia [...] lipca 1974 r., znak [...] (tzn. zwrotne potwierdzenie odbioru) jednakże w aktach sprawy znajduje się egzemplarz decyzji wywłaszczeniowo-odszkodowawczej z dnia [...] lipca 1974 r. opatrzony przez organ wywłaszczeniowy w dniu [...] kwietnia 1975 r. klauzulą wykonalności a także na zachowanym ww. egzemplarzu decyzji znajduje się informacja Urzędu Miejskiego w L. o wywieszeniu przedmiotowej decyzji na tablicy ogłoszeń od dnia 3 sierpnia 1974 r. do dnia 17 sierpnia 1974 r. Powyższe zdaniem organu dowodzi, iż decyzja wywłaszczeniowo-odszkodowawcza z dnia [...] lipca 1974 r. została doręczona stronom przed dniem 11 kwietnia 1975 r., jak również, iż nie wniesiono od niej odwołania. Wobec powyższego, z uwagi iż przedmiotowy wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta L. z dnia [...] lipca 1974 r., złożony został po upływie 30 lat od daty uostatecznienia się kwestionowanej decyzji (pismo - wnisoek z dnia 3 grudnia 2007 r.), w powołanym wyżej aktualnym stanie prawnym, brak jest możliwości merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. Nie zgadzając się z powyższym A.S. i S.S. oraz K.W. (odrębne skargi), reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika, wnieśli do tut. Sądu dwie podobne w swej treści skargi. Skarżący A.S. i S.S. zarzucili naruszenie art. 7 k.p.a., 12 k.p.a., 35 kp.a., 36 k.p.a, 77 k.p.a., 78 k.p.a., 80 k.p.a., 107 k.p.a. w zw. z art. 138 k.p.a. i art. 156 k.p.a. poprzez wydanie nieweryfikowalnej, naruszającej powszechnie obowiązujące przepisy prawa decyzji a w rezultacie naruszenie słusznych interesów skarżących, przerzucenie na nich ciężaru dowodu, wywołanie po ich stronie niepowetowanej szkody w związku z treścią zapadłego rozstrzygnięcia oraz niczym nieusprawiedliwionej przewlekłości postępowania, prowadzącej do nieuprawnionego procedowania w przedmiotowej sprawie po upływie 7 lat. Wobec powyższego skarżący wnieśli o uchylenie w całości decyzji Ministra Rozwoju i Technologii oraz o stwierdzenie wydania decyzji Prezydenta Miasta L. z dnia [...] lipca 1974 r., znak [...] z naruszeniem prawa a także, o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. K.W. wraz z A.S. w odrębnej skardze podobnie wniosły o uchylenie zaskarżonej powyższej decyzji w całości i nakazanie organowi merytoryczne rozpoznanie sprawy. W odpowiedzi na skargę Minister Rozwoju i Technologii podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł w stosunku do A.S. i S.S. o oddalenie skargi zaś wobec K.W. o jej odrzucenie. Minister odnosząc się do zarzutów S.S. i A.S. w zakresie naruszenia art. 35 i 36 k.p.a. poprzez niezachowanie przez organy terminów administracyjnych na wydanie decyzji, a tym samym wydanie decyzji po wejściu w życie, z dniem 16 września 2021 r., przepisów ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego wskazał, iż przedmiotem niniejszych skarg jest, zgodnie z treścią art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. decyzja Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 29 grudnia 2022 r., tymczasem skarżący w uzasadnieniu błędnie podnoszą zarzuty dotyczące bezczynności oraz przewlekłości prowadzonego przez organ postępowania. Tym samym, w ocenie Ministra, formułowane przez skarżących wnioski są bezzasadne i nie zasługują na uwzględnienie. Natomiast odnosząc się do skargi wniesionej przez A.S. i K.W. Minister wskazał, iż przepis art. 50 § 1 p.p.s.a. wskazuje podmioty uprawnione do wniesienia skargi, w tym podmioty legitymujące się interesem prawnym do jej wniesienia. Organ wyjaśnił, iż interes prawny we wniesieniu skargi do sądu administracyjnego mają zasadniczo podmioty, które posiadały przymiot strony w postępowaniu administracyjnym w rozumieniu art. 28 k.p.a., bądź w rozumieniu przepisów szczególnych. Zgodnie z art. 28 k.p.a., stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek, natomiast K.W., z uwagi iż nigdy nie była właścicielką przedmiotowej nieruchomości, nie wykazała wystąpienia po jej stronie interesu prawnego w powyższym znaczeniu w postępowaniu administracyjnym zakończonym decyzją Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 29 marca 2022 r. (de facto Ww nie doręczonej) we wniesieniu do sądu administracyjnego skargi. W tej sytuacji zatem, skargę K.W. z dnia 6 maja 2022 r. jako niedopuszczalną winno się odrzucić. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W ocenie Sądu wniesione skargi nie zasługują na uwzględnienie. Przepis art. 1 ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 1491), która weszła w życie w w dniu 16 września 2021 r., zmienił brzmienie art. 156 § 2 k.p.a. Zgodnie z jego aktualnie obowiązującą treścią, nie stwierdza się nieważności decyzji z przyczyn wymienionych w § 1, jeżeli od dnia jej doręczenia lub ogłoszenia upłynęło dziesięć lat, a także, gdy decyzja wywołała nieodwracalne skutki prawne. Ustawa ta do art. 158 dodała również § 3, zgodnie z którym, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji, o której mowa w art. 156 § 2 k.p.a., upłynęło trzydzieści lat, nie wszczyna się postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Oznacza to, że po upływie ww terminów nie jest dopuszczalne wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, a postępowanie wszczęte winno być umorzone. Ustawa dokonuje zatem rozszerzenia dotychczasowego zakresu regulacji art. 156 k.p.a., dotyczącego możliwości stwierdzania nieważności decyzji, poprzez przyjęcie, że nie stwierdza się nieważności decyzji jeżeli od dnia jej doręczenia lub ogłoszenia upłynęło dziesięć lat, a także gdy decyzja wywołała nieodwracalne skutki prawne, również odnośnie decyzji, które zostały wydane bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa oraz decyzji, które były niewykonalne w dniu ich wydania a ich niewykonalność ma charakter trwały a także odnośnie do decyzji, których wykonanie wywołałoby czyn zagrożony karą. W dotychczasowym stanie prawnym, zgodnie z art. 156 § 2 k.p.a., odnośnie do decyzji, które zostały wydane bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa nie obowiązywał żaden okres czasu, po którym brak było możliwości stwierdzania nieważności decyzji wydanych w takich okolicznościach. Podkreślić należy, że dokonana nowelizacja miała na celu dostosowanie systemu prawa do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 12 maja 2015 r. sygn. akt P 46/13, w którym stwierdzono, że art. 156 § 2 k.p.a. w zakresie, w jakim nie wyłącza dopuszczalności stwierdzenia nieważności decyzji wydanej z rażącym naruszeniem prawa, gdy od wydania decyzji nastąpił znaczny upływ czasu, a decyzja była podstawą nabycia prawa lub ekspektatywy, jest niezgodny z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Z uzasadnienia tego wyroku wynika, że niedookreślony charakter przesłanki rażącego naruszenia prawa powoduje - zdaniem Trybunału - iż z czasem wzrasta ryzyko prawne, polegające na możliwości wykształcenia się odmiennej linii orzeczniczej zarówno w stosunku do norm materialnych jak i procesowych, które legły u podstaw wydanej decyzji, jak i samej przesłanki rażącego naruszenia prawa. Zwrócono też uwagę, że działanie organów państwa na podstawie prawa, będące przejawem zasady praworządności, nie oznacza bezwzględnego obowiązku eliminowania z obrotu wadliwych decyzji, na podstawie których strona nabyła prawo (...), po upływie znacznego czasu od wydania tego aktu administracyjnego. Jedynie (pkt 8.4) w szczególnych okolicznościach, gdy przemawia za tym inna zasada konstytucyjna, jest dopuszczalne odstąpienie od zasady bezpieczeństwa prawnego (...). Należą tu sytuacje nadzwyczaj wyjątkowe, gdy ze względów obiektywnych zachodzi potrzeba dania pierwszeństwa określonej wartości chronionej bądź znajdującej (...) oparcie w przepisach Konstytucji. Przytaczając dotychczasowe swoje orzecznictwo Trybunał podkreślił, że owe ograniczenia czasowe są konieczne z uwagi na wartość, którą jest stabilność stosunków prawnych, służąca porządkowi publicznemu, oraz ze względu na rosnące z czasem trudności dowodowe w prowadzeniu ewentualnego nadzwyczajnego postępowania weryfikacyjnego, a także ze względu na ochronę praw nabytych przez osoby trzecie. Trybunał wyraził też pogląd, że trwałość decyzji organów władzy nie może być pozorna. Ostatecznie Trybunał pozostawił ustawodawcy do rozstrzygnięcia czy właściwe byłoby zastosowanie dziesięcioletniego terminu prekluzyjnego z art. 156 § 2 k.p.a., czy też innego terminu. A zatem reasumując w tej części podkreślić ponownie należy, iż w celu dostosowanie systemu prawa do powyższego wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 maja 2015 r., ustawodawca zdecydował się dokonać zmian w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego poprzez zmianę brzmienia art. 156 § 2 k.p.a. (zmieniony przez art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U.2021.1491), dalej jako "ustawa z dnia 11 sierpnia 2021 r.") oraz dodanie § 3 w art. 158 k.p.a. (dodany przez art. 1 pkt 2 ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r.). Z brzmienia przepisów przejściowych uregulowanych w art. 2 ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r. wynika, że do postępowań administracyjnych w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji lub postanowienia, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy ostateczną decyzją lub postanowieniem, stosuje się przepisy ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą (ust. 1). Natomiast postępowania administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji lub postanowienia, wszczęte po upływie trzydziestu lat od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji lub postanowienia i niezakończone przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy ostateczną decyzją lub postanowieniem, umarza się z mocy prawa (ust. 2). Uwzględniając realia niniejszej sprawy Sąd stwierdza, że organ prawidłowo ocenił, że w sprawie istnieje podstawa do umorzenia postępowania nadzorczego dotyczącego kontrolowanej decyzji Prezydenta Miasta L. z dnia [...] lipca 1974 r., znak [...], z uwagi na brzmienie art. 2 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r. Zważyć bowiem należy, że z chwilą wejścia w życie ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r. (16 września 2021 r.), organy administracji utraciły możliwość stwierdzenie nieważności decyzji, od wydania lub ogłoszenia której upłynęło dziesięć lat (art. 156 § 2 k.p.a.). Jeżeli zaś od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji, o której mowa w art. 156 § 2, upłynęło trzydzieści lat, nie wszczyna się w o ogóle postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji (art. 158 § 3 k.p.a.). Co do kwestii in abtracto, Sąd zwraca uwagę, że Trybunał Konstytucyjny wielokrotnie podejmował rozważania na temat wymagań, które wynikają z Konstytucji przy wprowadzaniu w życie nowych przepisów, zwłaszcza w zakresie, w jakim zawierają one rozwiązania mniej korzystne dla adresatów (zob. m.in. wyrok TK z 10 kwietnia 2006 r., SK 30/04, OTK ZU nr 4/A/2006, poz. 42). Zasada państwa prawnego, a zwłaszcza wynikające z niej zasady: zaufania obywatela do państwa, pewności prawa oraz ochrony praw nabytych nakazują, by zmiana prawa dotychczas obowiązującego, która pociąga za sobą niekorzystne skutki dla sytuacji prawnej podmiotów, dokonywana była zasadniczo z zastosowaniem techniki przepisów przejściowych, a co najmniej odpowiedniej vacatio legis. Ustawodawca może z nich zrezygnować, jeżeli przemawia za tym ważny interes publiczny, którego nie można wyważyć z interesem jednostki. Sytuacja prawna osób dotkniętych nową regulacją winna być poddana takim przepisom przejściowym, by osoby te mogły mieć czas na dokończenie przedsięwzięć podjętych na podstawie wcześniejszej regulacji, w przeświadczeniu, że będzie ona miała charakter stabilny. Zasada zaufania obywatela do państwa i stanowionego przez nie prawa nakazuje ustawodawcy należyte zabezpieczenie "interesów w toku", a zwłaszcza należytą realizację uprawnień nabytych na podstawie poprzednich przepisów (zob. też wyrok TK z 24 października 2000 r., SK 7/00 OTK ZU nr 7/2000, poz. 256). Odnosząc się zatem do meritum, Sąd przypomina, iż w aktach administracyjnych sprawy zachował się egzemplarz ww decyzji Prezydenta, opatrzonej przez organ wywłaszczeniowy w dniu [...] kwietnia 1975 r. klauzulą wykonalności. Również, co niekwestionowane, na ww. egzemplarzu decyzji wywłaszczeniowo-odszkodowawczej z dnia [...] lipca 1974 r. znajduje się informacja Urzędu Miejskiego w L. o wywieszeniu przedmiotowej decyzji na tablicy ogłoszeń od dnia 3 sierpnia 1974 r. do dnia 17 sierpnia 1974 r. Powyższe zatem dowodzi, iż decyzja wywłaszczeniowo-odszkodowawcza z dnia [...] lipca 1974 r. została doręczona stronom przed dniem 11 kwietnia 1975 r., i pomimo braku dowodu jej doręczenia, stała się najpóźniej w powyższej dacie decyzja ostateczną. Zdaniem Sądu, przyjąć należy, iż data opatrzenia ww. decyzji klauzulą prawomocności stanowi datę pewną, potwierdzającą okoliczność, że ogłoszenie ww decyzji miało miejsce przed ww. datą tj. przed dniem 11 kwietnia 1975 r. Klauzula ostateczności (prawomocności) nadana przez właściwy organ, ma bowiem charakter dokumentu urzędowego, a zatem korzysta z domniemania zgodności z rzeczywistym stanem faktycznym i prawnym (art. 76 § 1 k.p.a.). W tych okolicznościach, nie budzi wątpliwości, że trzydziestoletni termin wskazany w art. 158 § 3 k.p.a., upłynął najpóźniej z dniem 11 kwietnia 2005 r. Natomiast z akt sprawy wynika, iż wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta L. z dnia [...] lipca 1974 r., został złożony pismem z dnia 3 grudnia 2007 r., które do Wojewwdoy Lubelskiego wpłynęło w dniu 7 stycznia 2008 r., a zatem po 30 latach od ogłoszenia ww. decyzji. Trzeba mieć na uwadze, iż przepisy art. 2 ust. 2 nowelizacji k.p.a. oraz dodanego ww. nowelizacją art. 158 § 3 k.p.a. korzystają z domniemania zgodności z konstytucją, które mogłoby zostać obalone jedynie wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego. Związanie organów zobowiązanych do stosowania prawa ww. przepisami obowiązuje dopóty, dopóki ustawie tej przysługuje moc obowiązująca, w związku z czym Organ zobowiązany jest do ich stosowania. Ponadto nie można zgodzić się z twierdzeniem skarżących, jakoby to art. 2 ust. 2 k.p.a. stanowił przepis tożsamy z przepisem art. 33 ust. 2 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów. Należy również wskazać, że poruszona przez pełnomocnika skarżących kwestia dotycząca możliwości uzyskania odszkodowania w świetle wejścia w życie nowelizacji k.p.a. pozostaje poza zakresem przedmiotowego postępowania. W świetle powyższego należy zatem stwierdzić, iż brak jest możliwości merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, tj. dokonania oceny legalności ww decyzji przez pryzmat przesłanek z art. 156 § 1 pkt 1-7 k.p.a., albowiem przedmiotowy wniosek został wniesiony do organu z przekroczeniem 30 letnego terminu. Sąd także za organem wskazuje co do zasady na bezprzedmiotowość podniesionych w skardze zarzutów odnoszących się w istocie do bezczynności lub przewlekłości organów w procedowaniu w niniejszej sprawie. W tych okolicznościach zatem Wojewódzki Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku. Odnosząc się natomiast do skargi wniesionej przez K.W., Sąd wskazuje, iż przedmiotem postępowania jest decyzja Prezydenta Miasta L. z dnia [...] lipca 1974 r., znak [...] dotycząca części nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha z całej nieruchomości o pow. [...] ha, położonej w L. przy ul. [...], stanowiącej własność A.S. i S.S. K.W. nie była właścicielką ww nieruchomości a nieruchomości stanowiącą działkę o nr ewidencyjnym [...] położonej w L. przy ul. [...] mocą umowy darowizny zwartej przed notariuszem w l. G.T., między nią a jej rodzicami – A. i S. małżonkami S., aktem notarialnym w dniu [...] czerwca 1997 r. (Rep [...]) zatem zasadnie Minister uznał brak interesu prawnego w podważaniu zaskarżonej do Sądu ww decyzji i z uwagi na powyższe, zasadnym było wniesioną przez K.W. skargę odrzucić - pkt 2 orzeczenia.
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę