I OSK 186/26
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał wniosek o zawieszenie postępowania kasacyjnego, złożony przez skarżących w związku z toczącą się przed Trybunałem Konstytucyjnym sprawą K 2/22. Sprawa ta dotyczyła kontroli konstytucyjności art. 2 ust. 2 ustawy nowelizującej Kodeks postępowania administracyjnego z 2021 r., w zakresie w jakim wyłączał możliwość stwierdzenia wydania decyzji administracyjnej z naruszeniem prawa. Skarżący argumentowali, że wynik postępowania przed TK może mieć znaczenie dla ich praw związanych z wywłaszczoną nieruchomością, wskazując na art. 158 § 3 k.p.a. jako przeszkodę w dochodzeniu roszczeń. NSA odmówił zawieszenia, powołując się na art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd podkreślił, że dla zawieszenia postępowania konieczny jest ścisły związek prejudycjalny, a w tym przypadku przedmiotem sprawy była legalność decyzji umarzającej postępowanie na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. z powodu res iudicata, a nie przepisy kwestionowane przed TK. NSA stwierdził, że rozstrzygnięcie TK nie przesądzi o zasadności zastosowania art. 105 § 1 k.p.a., a potencjalne konsekwencje procesowe dla skarżących w innych trybach nadzwyczajnych nie stanowią podstawy do zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przesłanek zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., w szczególności wymogu ścisłego związku prejudycjalnego z innymi postępowaniami, w tym przed Trybunałem Konstytucyjnym.
Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy przedmiotem sprawy jest legalność decyzji umarzającej postępowanie na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., a nie przepisów kwestionowanych przed TK.
Zagadnienia prawne (1)
Czy sąd administracyjny powinien zawiesić postępowanie kasacyjne, gdy jego rozstrzygnięcie zależy od wyniku postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli nie zachodzi ścisły związek prejudycjalny między sprawami.
Uzasadnienie
NSA uznał, że wniosek o zawieszenie postępowania nie zasługiwał na uwzględnienie, ponieważ przedmiot sprawy (legalność decyzji umarzającej postępowanie na podstawie art. 105 § 1 k.p.a.) nie pozostawał w bezpośrednim związku z zagadnieniem prawnym podlegającym ocenie przed TK (konstytucyjność przepisów k.p.a. dotyczących stwierdzania nieważności decyzji). Rozstrzygnięcie TK nie przesądzi o zasadności zastosowania art. 105 § 1 k.p.a., a potencjalne interesy procesowe stron w innych postępowaniach nie są podstawą do zawieszenia.
Przepisy (6)
Główne
p.p.s.a. art. 125 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd może zawiesić postępowanie, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania (np. przed TK). Zastosowanie przepisu ma charakter fakultatywny i pozostawione jest uznaniu sądu, który powinien zbadać celowość wstrzymania biegu postępowania.
k.p.a. art. 105 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Umorzenie postępowania z powodu jego bezprzedmiotowości.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 193
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 2 § ust. 2
Ustawa z dnia 11 sierpnia 2021 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego
Przepis ten wyłącza możliwość stwierdzenia wydania decyzji administracyjnej z naruszeniem prawa, co było przedmiotem wątpliwości konstytucyjnych.
k.p.a. art. 158 § § 3
Ustawa z dnia 11 sierpnia 2021 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego
Przepis ten uniemożliwia formalne przeprowadzenie postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji.
Dz.U. 2026 poz 143
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak ścisłego związku prejudycjalnego między sprawą sądowoadministracyjną a postępowaniem przed TK. • Rozstrzygnięcie TK nie będzie miało bezpośredniego wpływu na ocenę legalności decyzji umarzającej postępowanie na podstawie art. 105 § 1 k.p.a.
Odrzucone argumenty
Wynik postępowania przed TK ma znaczenie prejudycjalne dla rozpoznania niniejszej sprawy. • Możliwość podważenia decyzji z 1972 r. w innych trybach nadzwyczajnych uzasadnia zawieszenie postępowania.
Godne uwagi sformułowania
rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania • ścisłego związku (kwestia prejudycjalna) • Ocena co do potrzeby jego zastosowania pozostawiona została zatem uznaniu sądu • brak jest podstaw do przyjęcia, że wynik postępowania K 2/22 ma znaczenie prejudycjalne dla rozpoznania niniejszej sprawy • Instytucja zawieszenia postępowania [...] nie służy bowiem ochronie potencjalnych interesów procesowych strony w innych postępowaniach ani oczekiwaniu na rozstrzygnięcia mogące pośrednio wpływać na możliwość podejmowania przez stronę określonych działań prawnych w przyszłości.
Skład orzekający
Piotr Przybysz
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., w szczególności wymogu ścisłego związku prejudycjalnego z innymi postępowaniami, w tym przed Trybunałem Konstytucyjnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy przedmiotem sprawy jest legalność decyzji umarzającej postępowanie na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., a nie przepisów kwestionowanych przed TK.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje kluczowe zasady dotyczące zawieszania postępowań sądowoadministracyjnych i relacji między różnymi organami orzekającymi, co jest istotne dla praktyków prawa.
“Kiedy sąd zawiesza postępowanie? NSA wyjaśnia relację z Trybunałem Konstytucyjnym.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.